Ad Valvas 1979-1980 - pagina 117

5

AD VALVAS — 26 OKTOBER 1979

Hier kleiner verschil verwacht nu VU zelf goede voorbeeld gaat geven

Energie-oplettendheid thuis drie Iceer zo groot als op het werk „Niet nodig? Niet gebruiken! Zuinig met energie". Met deze kreten start eind deze maand aan de VU een campagne gericht tegen verspilling van energie en grondstoffen. Binnenkort krijgen alle personeelsleden van de universiteit een folder in hun brievenbus, waarin wordt uiteengezet op welke wijze zij een steentje kunnen bijdragen in het tegengaan van een overmatig energiegebruik. Verder worden in de universiteitsgebouwen 4500 affiches opgehangen, die manen tot een zuiniger energiegebruik. Voor hen die voor deze affiches geen oog hebben worden aan drie zijden van het energiecentrum kapitale letters bevestigd, die tezamen de slogan „zuinig met energie" vormen. Ook worden in de gebouwen energie-ideeënbussen geplaatst, waarin zowel personeelsleden als studenten briljante ideeën op het gebied van energiebesparingen kunnen deponeren. Uitvoerbare tips kunnen worden gehonoreerd met een bedrag waarmee stellig een electriciteitsrekening kan worden betaald. „Deze folder gaat over energie en grondstoffen. Hoe wij daar op de VU mee omspringen en wat dat zoal kost. Maar in het bijzonder gaat het over uzelf. Om precies te zijn, over een paar gewoontes die u er op het werk op nahoudt en die u hoognodig zou moeten veranderen". De eerste vraag die zich bij het lezen van de eerste zinnen uit de folder onmiddellijk opdringt is: Wordt, er op de VU dan energie verspild? Ja, is het antwoord van ir. Van der Meer, hoofd van het energiecentrum. Hij zegt het alleen wat fijner: „Ik merk inderdaad dat men op verschillende plaatsen vrij royaal met energie omspringt". De heer Van der Meer noemt wat voorbeelden: „In de bibliotheken zie je dat er van boven naar beneden licht brandt, ook al schijnt de zon naar binnen. Ja, als je vraagt hoeveel kilowattuur is dat, dan zeg ik: nou daar vallen we niet van om. Maar het toont de mentaliteit". Waar de heer Van der Meer wèl van omvalt is de enorme verspilling van water in het wisen natuurkundegebouw: „Dat zijn cijfers, iedere keer sla je ervan achterover hoeveel water er door dat gebouw stroomt. Dat is ongelofelijk. De reden is dat heel veel apparaten met drinkwater worden gekoeld. Dat water verdwijnt in het ri-

Ir. L. van der Meer, hoofd van het Energiecentrum: .,Ik merk inderdaad, dat men op verschillende plaatsen vrij royaal met energie omspringt" ooi. Om water, dat hygiënisch geschikt gemaakt is om te drinken nu te gebruiken voor het koelen van apparaten en dan cijfers te produceren van 25.000 kubieke meter per maand; dat zijn ontstellende cijfers, dat is sen geweldige verspilling". Al vele jaren worden we gewezen op het feit dat het tijdperk an het onbeperkt gebruik van ?nergie voorbij is. Vanaf de oliecrisis in 1973 wordt allerwegen gewezen op de noodzaak ."uinig te zijn met energie. Eén van de organisaties die zich bewegen op het gebied van de ünergievóorlichting is de SVEN (Stichting Voorlichting Energiebesparing Nederland). Deze stichting, die de campagne met de wereldbol die als een kaarsyiam opbrandt heeft bedacht, heeft onlangs een onderzoek

15% van de ondervraagden op het werk niet of nauwelijks op energie bespaart omdat het bedrijf het goede voorbeeld niet geeft. Laten we voor hen eens gaan bezien wat de VU zelf aan het tegengaan van energieverspilling doet.

Cok de Zwart laten doen n a a r het energiegedrag van de Nederlanders. Hieruit bleek dat de campagnes die beoogden de mensen zuiniger met energie te laten omgaan wèl effect hebben in de privé-sfeer, maar nauwelijks in hun werkomstandigheden. Zo bespaart 55% van de ondervraagden thuis op energie vanwege het kostenvoordeel. In staat 1 kunt u zien hoe groot de verschillen in „energieoplettendheid" op het werk en thuis zijn. De redenen om op het werk niet of nauwelijks te besparen staan vermeld in staat 2. (Zie voor beide pag. 12). „Je kunt inschatten dat dit voor een deel ook het geval is bij een universiteit", aldus de heer C. de Niet, lid van het College van Bestuur en de Cie Gronstoffenen Energiebeheer.

van de actie: „Er zullen maar heel weinig mensen zijn die zullen zeggen: ja, dat zeggen ze nu allemaal wel, maar ik doe het lekker toch niet". Bovendien, zo meent hij, zal de van huis uit meegekregen (calvinistische) mentaliteit van het VU-personeel stellig meehelpen in het tegengaan van de verspilling. Ook de heer De Niet twijfelt niet aan het slagen van de campagne: „De campagne gaat immers gepaard met een aantal beheersmaatregelen. De voorbeelden zijn aangegeven in de folder. Bijvoorbeeld ten aanzien van de koppeling van de transformatoren, hetgeen betekent dat je een veel evenwichtiger gebruik van de transformatoren maakt en zo gewoon bespaart.

De heer C. de Niet, lid CvB en lid van de Commissie Grondstoffen- en Energiebeheer: „We zijn er in eerste instantie vanuit gegaan, dat je in onze universitaire gemeenschap zoveel begrip kunt krijgen, dat het daarom haalbaar wordt."

Een tweede is, dat er in de complexen beheerders en hun technische diensten zijn, die zelf ook een aantal zaken goed kunnen bekijken waar verspilling kan worden omgezet in beheersing door techniek of meting en kunnen opzoeken waar degene zit die eruit springt en in overleg de zaak naar beneden proberen te krijgen". Dit voor de 46% „niet-geïnteresseerden" uit het bovengenoemde SVEN-onderzoek.

Op voorstel van de commissie is men begonnen met het koppelen van de transformatoren, waardoor een betere lastenverdeling wordt verkregen. Aan het eind van het jaar hoopt men

Toch blijkt het moeilijk te zijn het slagen van de actie te meten. De heer De Niet: „Kijk voor een goed zicht op de af-

Zie maar of je rond komt

Tien procent omlaag moet alleen al om gat in budget te vullen' Het is echter niet alleen uit idealisme dat de VU gemeend heeft iets aan de verspilling van energie te gaan doen. De heer De Niet: „Het energiebudget mót met 10% naar beneden". Het geld is hard nodig om een gat in het energiebudget te vullen, nu Den Haag niet meer zo energiek als voorheen de geldkraan bedient. „Als wij er in slagen te bezuinigen en dat geld gaat niet op aan prijsstijgingen, dan is er sprake van een overschot. In dat geval zou het overschot zichtbaar in het budget kunnen worden aangewend voor andere doelen". Hier valt geen speld tussen te krijgen. Maar: „Ons budget hebben we echter moeten bijstellen door het ingebruiknemen van het grote laboratoriumcomplex. Er staat nogal wat in dat gebouw dat stroom vraagt. Dat betekende al dat we niet zo gemakkelijk op de nul-lijn van 1978 konden gaan zitten. In 1979 moest er een bijstelling plaatsvinden". Een echt groot overschot verwacht de heer De Niet dan ook niet, hoogstens wat geld om de energiecampagne te kunnen betalen en bureaulampen te bekostigen.

alle dertig transformatoren te hebben gekoppeld. Deze vrij eenvoudige technische ingreep levert een jasirlijkse besparing op van 130.000 gulden. Verder stelt de commissie voor nieuwe laboratoria direct op het koelwaternet aan te sluiten. Reeds aanwezige apparatuur, dat n u nog met leidingwater wordt gekoeld, zal zo snel mogelijk op het koelwaternet worden aangesloten. (Volgens de heer Van der Meer is alleen al door deze maatregel een besparing van 10% op het energiebudget te bereiken). In het hoofdgebouw zijn in veel kamers de tl-buizen aan de raamzijde uitgeschakeld. Een besparing van 27.000 gulden per jaar. In de gebouwen van de Medische- en de Wis- en Natuurkundefaculteit is een begin gemaakt met het verwijderen van overbodige tl-buizen. Sinds enige tijd wordt gestreefd naar het bereiken van een gemiddelde basistemperatuur van 20 graden celsius in de werkkamers, terwijl „nauwkeurig zal worden nagegaan waar de basistemperatuur in de gebouwen ('s winters) met nog één graad verlaagd kan worden".

Eind 1978 werd een Commissie Grondstoffen- en Energiebeheer ingesteld, die de opdracht kreeg een energie- en grondstoffenbeleid te ontwikkelen. Deze commissie heeft onlangs aan het College van Bestuur een notitieovergelegd waarin ideeën en maatregelen met betrekking tot bezuinigingsmogelijkheden zijn uitgewerkt. Maar „...bij al die maatregelen gaat het niet in de eerste plaats om bezuinigingen te bewerkstelligen, maar om ervoor te zorgen dat er een einde komt aan verspilling", zo staat in de folder te lezen.

Ook de campagne die nu gaat starten is een idee van de Commissie Grondstoffen en Energiebeheer. Voor de 11% van de ondervraagden uit het bovengenoemde -onderzoek, die zeggen geen invloed op het energiebeleid te kunnen uitoefenen: met wat meer oplettendheid met betrekking tot de verlichting en wat meer begrip voor het airconditioningsysteem kan een besparing worden bereikt van 600.000 gulden. Een niet onaanzienlijk bedrag, wanneer men bedenkt dat het energiebudget van de VU momenteel vijf miljoen gulden bedraagt.

Uit het onderzoek dat de SVEN heeft laten uitvoeren bleek dat

De heer Van der Meer is niet pessimistisch over het slagen

name heb je nodig een veelheid van meetpunten om het te kunnen registreren. Hoe begint zoiets. J e maakt een voorziening, j e koopt electriciteit en je maakt het zo goedkoop en zo zuinig mogelijk in het energiecentrum. J e verdeelt het vervolgens, maar je kunt de afname niet afzonderlijk meten. Dit in tegenstelling tot degene die het privé krijgt, die moet het ook privé betalen. Hier wordt niets doorberekend. We hebben dan ook opdracht van het College van Bestuur gekregen om na te gaan of een systeem van doorberekening mee als een stuurmechanisme kan dienen om te zeggen: nou gaat het totale energiebudget opgebroken worden in deelbudgetten, toegewezen aan deelbudgethouders en dan moeten ze maar zien of ze ermee rond kunnen komen". Ook de heer Van der Meer meent dat dit systeem vruchten zou kunnen afwerpen; „Een consument betaalt wat hij gebruikt en wordt het meest aangesproken als hij het werkelijke gebruik moet betalen. Eén van onze plannen op langere termijn is dan ook om de energiekosten van de gebouwen aan de beheerders in rekening te brengen, opdat ze als het ware aan den lijve voelen wat hun consumeren werkelijk kost". „Dat hebben we nu op tafel liggen", aldus de heer De Niet,„als een studieobject. Maar zo simpel als je het zegt is dat niet. Want meten en meten... Het is een vrij gecompliceerde zaak. Doe je dat per vierkante meter of per hoeveelheid mensen...?" Toch zegt 51% van de ondervraagden uit het SVEN-onderzoek dat zij niet of nauwelijks op het werk aan energie besparen omdat zij het zelf niet behoeven te betalen.

Het is vandaag een bijzondere dag voor de VU, want „de McCarthy van de universiteit" onder de studenten, zoals hij somstijds door geïnspireerde ironici pleegt te worden aangeduid, verlaat het christelijk wetenschapserf, zij het niet dan met medeneming van zijn juist legaal verworven doctoraalbul engels. Wie is deze gepatenteerteerd roemruchte rakker, deze felle profeet tegen elke communistische geur in de bestuurlijke organen op de VU van studentenzijde, deze, zou je kunnen zeggen, rechterhand van de toenmalige rector-magnificus prof. Diepenhorst? Wie is die student, doctorandus nu, die moeiteloos de Telegraaf meekreeg om in het nog ontwakende ochtendlicht den Volke kond te doen van zijn tranen over de dreigende politieke ondermijning van de VUgrondslag, en die kort voor de eindstreep van zijn zittingsperiode in de universiteitsraad in 1976 zijn heet geworden VUSO-zetel gedwongen moest verlaten deswegen onder de alleszeggende toefluistering: „That's not our cup of tea!" U weet het reeds? Inderdaad: het is Lex Oude Weernink. U hoorde de laatste tijd zo weinig van hem? Inderdaad: de drie nadien vervlogen jaren vertoefde hij in de engelse taalkontrei. Wat? Inderdaad: groot kans dat anders het op handen zijnde politicologiecongres over de internationalisering van de klassenstrijd door hem gecanceld was. Of de juist gestarte DDR-boekenshow bij de VUaula. Older, sadder and wiser now? Wie wil weten hoe groot zijn sympathisantenkring is, eventuele familieleden tot de derde graad uiteraard niet meegerekend, kan daar wellicht enig zicht op verkrijgen door zich vanmiddag om 13 uur naar lOA-39, hoofdgebouw, te begeven. Let op:: er kunnen zich behalve u ook andere tellers in de ruimte bevinden. Die moet u er dus weer aftrekken. Overigens proficiat, Lex.. Vaarwel. VOYEUR

Zelfdiscipline Wat er gaat gebeuren wanneer het tegengaan van de energieverspilling op basis van vrijwilligheid niet lukt, is nog niet bekend. De heer De Niet: „Dwingende maatregelen, denk ik, zal je in eerste instantie moeten krijgen van de centrale overheid. Wij zijn er in eerste instantie van uitgegaan dat je in onze universitaire gemeenr schap zoveel begrip kunt krijgen, dat het daarom haalbaar wordt. Je kunt proberen het op te leggen. Maar wat leg je op als je niet aan iedereen een rekening kunt presenteren, iets wat privé wèl gebeurt? Ik dacht ook dat het beroep op matiging dat de regering in het algemeen doet op de bevolking toch bij de mensen aanslaat. Die zelfdiscipline is nog niet zo'n slechte zaak, als je maar weet waarom je jezelf beperkingen oplegt. Het is een belangrijker goed dan maatregelen afdwingen. Ik vind dat dit element, juist bij ons hier in alle duidelijkheid op tafel moet komen: „Mensen het is onze gezamenlijke zaak om het te doen. J e kunt niet achter iedereen een politieagent zetten om te controleren of het dan wel gebeurt. Maar doe het, maak het bespreekbaar in het werkoverleg, dienstoverleg, facultair

Vervolg op pag. 12

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen