Ad Valvas 1979-1980 - pagina 67

15

AD VALVAS — 21 SEPTEMBER 1979

Lustrumcongres C l F 'Systeemdenken en

samenlevingsproblematiek' Ter gelegenheid van haar derde lustrum organiseert de Centrale Interfaculteit dit najaar een congres over „Systeemdenken en Samenlevingsproblematiek". Het is een congresthema, waarmee de CIF naar buiten treedt: het systeemdenken wordt op dit mo­ ment in allerlei wetenschappen gebruikt e n op uiteenlopende maatschappelijke problemen toegepast. De „symptomen" van het sys­ teemdenken zijn bekend: ken­ nis vergaren, opslaan, overdra­ gen en gebruiken met behulp van de computer, het is aan de orde van de dag. Ziektebeelden kunnen met behulp van compu­ ters worden opgespoord, kinde­ ren krijgen „les" van compu­ ters, van de wereldeconomie kan een computermodel ge­ maakt worden, dat ons in staat stelt de toekomst te kennen en vervolgens te beheersen. Deze inzet van de computer in allerlei sectoren van de weten­ schap heeft te maken met de opkomst van de systeemtheorie, dat is de theorie die diverse processen, zoals een groeipro­ ces en een onderwijsproces, be­ schouwt als complexen van ele­ menten, die met elkaar in rela­ tie staan. De cybernetica (stuurkunde) leverde een nieuw soort model voor de be­ schouwing van systemen: het computermodel. Met behulp van het computermodel wordt het mogelijk systemen mathe­ matisch te benaderen en uit­ eindelijk te besturen. Juist op het gebied van het sys­ teemdenken is er sprake van een sterke wisselwerking tus­ sen wetenschap en techniek: de cybernetica bracht de computer voort, maar omgekeerd is de computer het belangrijkste denkgereedschap van de sys­ teemtheoreticus.

Samenleving De laatste decennia is duidelijk geworden, dat de mondiale sa­ menleving buitengewoon kwetsbaar is. Verwijder de techniek en de samenleving be­ zwijkt, dreigt met een (gedeel­ telijke) afsluiting van de ener­ gietoevoer en zij wankelt op haar grondvesten. Door de ac­ tiviteiten van de Club van Ro­ me, waaraan verschillende teams van systeemwetenschap­ pers him medewerking hebben verleend, is de mogelijkheid van een rampzalige ontwikke­ ling en de noodzaak van maat­ schappelijke veranderingspro­ cessen — nationaal en mondiaal — indringend onder de aan­ dacht gebracht. De gedachte ligt voor de hand dat de oplossing van de proble­ men moet worden gezocht in een vernieuwing van het tech­ nisch fundament van de samen­ levingsorde. Ackhoff, een vooraanstaand systeemdenker, verwacht veel van een overgang van wat hij noemt het „machinetijdperk" naai het systeemtijdperk. Door de nieuwste ontwikkelingen in wetenschap en techniek breekt een andere fase asin, waarin d e problemen van de voorgaande fase tot een oplossing zijn ge­ bracht. Ongetwijfeld zijn de computer en het systeemdenken enorme aanwinsten, die de mens ten dienste kunnen staan bij het oplossen van tal v a n maat­ schappelijke problemen en bij het streven naar een stabiele en rechtvaardige mondiale sa­ Advertentie

DIKS Autoverhuur bv V. Ostadestraat 278, Amsterdam­(Z). Telefoon 71475^ en 723366 r i i ; w . de Zwijgerlaan 101 Telefoon 183767, 400 nieuwe iuxe­ en bestelwagens waaronder: FORD­VW­SIMCA­OPEL NIEUWE ; D E S VRACHTWAG_ .^ . TOT 26 M3 EN 5 TON , (groot e " klein rijbewijs) ' Lage.prijien­en studenten ,, 10 proceryckorting _

menleving. De vernieuwing van het technisch­wetenschap­ pelijk fimdament van de sa­ menleving kan echter nooit een louter technische aangelegen­ heid zijn. Juist hier is een ethi­ sche en wijsgerige bezinning onontbeerlijk. Ten aanzien van de ongewenste gevolgen van de technische en wetenschappelijke macht (kernenergie, genetische mani­ pulatie) is in d e afgelopen tijd een kritische zin ontwikkeld. Maar wanneer het gaat om de ongewenste gevolgen van het systeemdenken en de computer is de publieke opinie minder alert. Hoewel er inderdaad geen grote risico's aan. verbonden zijn voor mens en milieu, zullen de maatschapi)elijke verande­ ringen, die geruisloos plaatsvin­ den, niet minder ingrijpend zijn.

Lustrumcongres Het lustrumcongres van de Centrale Interfaculteit is er daarom niet alleen op gericht een inleiding in het systeem­ denken en de toepassing ervan in theorie en praktijk te geven. De laatste dag is gewijd aan een bezinning op de problemen, die de systeemtheorie zelf met zich meebrengt, met name in haar mens­ en wereldbeschou­ wing. Prof. Smit zal het congres in­ leiden met een schets van de huidige filosofische en culturele situatie, waarin het systeem­ denken voet aan de grond kreeg. Prof. Steinbuch uit Karlsruhe spreekt over de rol van het systeemdenken bij het oplossen van samenlevingspro­ blemen, evenals prof. De Zeeuw uit A msterdam. De laat­ ste richt zich daarbij vooróil op het welzijnswerk. Inzicht in de practische toepassing van het systeemdenken krijgen de deel­

nemers door een excursie naar het P.T.T.­laboratorium in Leidschendam en door een groepenmiddag, waar VU­do­ centen de gedachtenwisseling over de toepassing van het sys­ teemdenken in de wetenschap zullen inleiden met een kort referaat. Prof. EUul uit Bordeaux en prof. Schuurman geven de aan­ zet tot een kritische discussie over het systeemdenken op de laatste dag van het congres. Het congres wordt gehouden van 17­19 oktober in het Hoofd­ gebouw. Inschrijving en nadere informatie bij mevr. L. H. Sel­ denrath, tel. (548)4957. Namens de lustrum­ commissie, Sytse Strijbos en Renee van Riessen

De onderwijsgevers van de VU (practicumleiders, hoorcollege­ gevers, werkgroepleiders, enz.) worden hierbij voor deelname uitgenodigd. Deze „Basiskursus voor Docen­ ten XIV" is vooral bedoeld voor die universitaire docenten, die graag hun kennis en ervaring op onderwijskundig gebied wil­ len vergroten om zodoende be­ wuster het onderwijskundig as­ pect bij de voorbereiding en de uitvoering vein hun onderwijs te kunnen betrekken. In de kursus zullen zowel theoreti­

Kringenrondjubileumkongros­ thema 'Zorg om de wetenschap' Prof. dr. J. Blauw schrijft ons: „Zoals bekend, zal in het jubileumjaar 19S0 door de Vrije Univer­ siteit een wetenschappelijk congres worden gehouden, waarvan het thema luidt: zorg om de wetenschap. Er is tijdens een bijeen­ komst op 5 en 6 februari 1979 een drietal subthema's geformuleerd. Aan het Bezinningscentrum is gevraagd werkgroepen, aan deze thema's gewijd, te organiseren. Over het eerste subthema gaat het in deze oproep. Om maar met de deur in huis te vallen: zij voor wie niet alleen de wetenschap een zorg is, maar ook de voorbereiding voor het congres over dit thema, worden hierbij uitgenodigd tot deelname aan een werkgroep die voor het eerst bijeen zal ko­ men op woensdag 10 oktober, 15.00­17.00 uur in het Hoofdge­ bouw van de VU, kamer 7A ­05. De t e r m „wetenschap" lijkt op het eerste gezicht duidelijk en afdoende: iedereen weet wat er mee bedoeld is. Toch ligt het met die „identiteit" van de w e ­

All system,s it is now proposed , Are either open or are closed The closed have one­to­one relations But don't result in innovations The open are disturbed, adaptive Or Heidenberg­observer­captive" (door K. Boulding geschreven tijdens een lezing systeemtheoreticus Mesarovic)

4. J>e maehtsverhonding tassen man en vrouw. Waar komt de maatschappelijke overheersing van mannen e n onderschikking van vrouwen vandaan, hoe ervaar j e die zelf, etc. Voor deze groepen hebben wij diskussiemappen samengesteld, die als richtlijn voor de diskus­ sies moeten dienen. Naast deze groepen bestaat de mogelijldieid om deel te nemen aan wat meer ongestruktureer­ de groepen, d.w.z. groepen die niet met een diskussiemap wer­ ken, en die als thema „kontak­ ten leggen" hebben. Voor alle groepen geldt dat ze begeleid worden door door het Vormingscentrum getrainde ge­ spreksleiders; de groepen ko­ men 6 ä 7 keer bij elkaar en ze moeten een soort kombinatie zijn van het praten over eigen ervaringen en wat meer theo­ retische teksten. Gezien de vaak

Sinds 1977 biedt de Afdeling Onderwijsresearch aan de on­ derwijsgevenden van de VU de gelegenheid om deel te nemen aan een docententraining in kursusverband. Van de kant van het wetenschappelijk per­ soneel was de belangstelling zo groot dat de A fdeling OR heeft besloten deze kursus binnen­ kort, voor de veertiende keer, te herhalen.

Wie wil meedoen?

„According to Mesarovic A set of proper statements which Has mastered, in well ordered schools A set of transformation rules Which rules in turn have rules to twisfem Deserves the name of general system

Vervolg van pag. 5

Docémentrainino sta« h oktober

van de

verschillende ervaringen van mannen en vrouwen geven wij e r de voorkeur aan om in ge­ scheiden groepen te werken.

Informatie

tenschap, om een modeterm te gebruiken, niet zo eenvoudig. Wie de term wetenschap in het Engels met „science" vertaalt, realiseert zich meteen, dat het Engelse „science" een veel en­ ger gebied bestrijkt dan het Ne­ derlandse „wetenschap". Stelt men vast dat het de weten­ schap om kennis te doen is, dan kan men meteen een interrup­ tie verwachten als: oh, ik dacht dat het in de wetenschap om waarheid ging. Daarmee is men aangeland midden in de pro­ blemen, waarmee onze werk­ groep zich bezig w ü houden. Wat is de verhouding tussen wetenschappelijke kennis en andere soorten van kennis? Hoe verhouden zich die kennis­ soorten tot elkaar? Hoe staat het met kennis in an­ dere cultuurgebieden die geen „wetenschappelijke traditie" schijnen te hebben? Of moeten wij constateren dat het beruch­ te westerse superioriteitsgevoel, het europacentrisme ons een­ voudig belet om andere kennis­ wegen en ­doeleinden serieus te nemen?

sche als praktische oefeningen aan de orde komen. De kursus wordt gedurende 5^ dag gegeven. De kursusdagen zijn de donderdagen 25 oktober, 1, 8, 15, 22 en 29 november 1979. Het aantal deelnemers is maxi­ maal 12. Belangstellende docenten die­ nen zich z.s.m. voor meer infor­ matie en een inschrijfformulier te wenden tot het sekretariaat van de A fdeling Onderwijs­ Research, De Boelelaan 1087 A , telefoon 3806.

een kritische denkhouding vraagt en veronderstelt, is dan de wetenschapper zélf van kri­ tiek vrijgesteld? Hoe kritisch staat de wetenschapper ten op­ zichte van zichzelf en van de methoden en resultaten van zijn wetenschappelijke arbeid? Nu langzamerhand de fantasie­ rijke, maar waarheidsarme idee van de waardevrij heid van de wetenschap zoveel aan charme heeft ingeboet, dat de meesten haar rechts laten liggen (het woord „links" zou hier al te dubbelzinnig kunnen worden opgevat), welke waarborgen hebben we dan, dat wetenschap niet een geleerde vorm van ideologisch stokpaardje rijden wordt, of een bouwmaatschap­ pij van heiUge huisjes? Het ligt in de bedoeling dat de werkgroep zich zo grondig mo­ gelijk in deze problematiek ver­ diept. Wanneer u zich aan­ meldt, realiseert u zich dan wel dat er inspanning, meedenken en meewerken van u wordt verwacht. Behalve de uren die het vergaderen zelf vergt — twee per maand — zal er wel een aantal uren voor studie moeten worden gereserveerd. Maar dat is voor hen die zorg koesteren voor en zorg hebben om de wetenschap, eerder een prikkel om mee te doen dan een excuus om weg te blijven. Mocht de animo zó groot zijn, dat het aantal te groot wordt voor één werkgroep, dan kun­ nen er meerdere gevormd wor­ den. Uitnodiging tot deelname aan kringen gewijd aan de twee andere subthema's kunt u in een volgend nummer van A d Valvas verwachten."

Aanmelding

Men kan wetenschap en weten­ schappelijke kennis nooit los­ maken van degene die weten­ schap beoefent. A ls wetenschap

Wie zich wil opgeven, kein dat doen aan het adres: kamer J O ­ 13, Provisorium HI, De Boele­ laan 1087A (tel. 3812 óf 3830).

het kan zijn dat je in de pro­ blemen zit of met je eigen emancipatie bezig bent, het kan ook dat j e een meer theoreti­

sehe belangstelling hebt voor het onderwerp (hoewel beide meestal wel samen zullen gaan)."

­avond

Op 25 september houden we een informatie­avond, vanaf 7.30 uur m PH'31 (Prins Hendrik­ laan 31). Hier treedt een kaba­ retgroep op over sexualiteit en relaties met een speciaal pro­ gramma voor studenten. A lle diskussieleiders zullen dan aan­ wezig zijn, dus eenieder die be­ langstelling heeft is van harte welkom. Ook de diskussiemap­ pen zijn dan verkrijgbaar. J e kunt je ook opgeven voor een groep door onderstaande bon in te sturen of door even op te bel­ len naar het Vormingscentrum VU, Uilenstede 108, Amstelveen, tel. 5484524 (vragen naar Mar­ jan Kiel of Gerard Klamer). Tot slot, voor wie hebben we dit programma nu gemaakt? In principe voor iedereen, die op w a t voor manier dan ook met deze problematiek bezig is. Dus

Hierbij geef ik me op voor de volgende gespreksgroep: n

De relatie met j e eigen lijf.

Sexualiteit en lijfelijkheid.

De dwang tot heterosexualiteit en monogamie.

De machtverhouding tussen man en vrouw.

Praatgroep kontakten leggen. en ik w ü dat in een gemengde/gescheiden groep.

Naam^ Adres: Plaats + postkode: Studierichting: Telefoonnummer:

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen