Ad Valvas 1979-1980 - pagina 43
3
AD VALVAS — 14 SEPTEMBER 1979
VU-arts Wilbert Nieuwstraten terug van derde reis naar Vietnam voor commissie 'VU voor
Vietnam'
'Ik ben positiever over de projeicten in Vietnam dan il( ooit had Icunnen denicen' Wilbert Nieuwstraten (29) had graag deze zomer wat langer dan zestien effectieve werkdagen op Vietnamese bodem willen blijven. Met name om zich meer te kunnen verdiepen in de toestand op het gebied van de revalidatie zoals die zich de laatste jaren heeft ontwikkeld. Wilbert, arts met als specialisatie revalidatie in ontwikkelingslanden en sinds januari i.p.v. parttimer als fulltimer belast met de uitvoering van de Vietnam-projekten van de medische fakulteit van de VU, is echter over het verloop van de merendeels draaiende Projekten „positiever dan ik ooit had kunnen denken". „Bijvoorbeeld ons rolstoelenprojekt. Daarvoor hebben we eind 1977 een succesvolle geldinzameling onder de VU-bevolking gehouden. In 1978 hebben we samen met de vakgroep aangepaste technologie van de Eindhovense TH aan het projekt gewerkt en begin dit jaar konden de eerste prototypes van de rolstoelen naar Vietnam worden verscheept. Het transport gebeurde binnen de gestelde tijd. Bij aankomst ginds hoefde het schip maar drie weken in de haven te wachten, wat heel snel is voor Vietnamese begrippen. Onze partner in Vietnam was in het begin één arts, maar inmiddels is er een werkgroep gevormd bestaande uit twee ingenieurs en twee artsen. Leider van de groep is dokter Tien, die vorig jaar op onze afdeling revalidatie is geweest. Dit alles betekent dat we het rolstoelenprojekt, dat als een soort hulp in nood begonnen is, nu op een behoorlijk wetenschappelijk peil kunnen uitvoeren. Het kennisniveau van de werkgroep was beslist niet slecht." Wilbert Nieuwstraten is sinds de hulpaktie voor Vietnam aan de VU op gang kwam, nu vijf jaar geleden, lid van de toen gefor^neerde begeleidingscommissie Revalidatieprojekt „VU voor Vietnam", een zo breed mogelijk samengestelde vertegenwoordiging van de VU-gemeenschap die in de jaren 1974 tot 1977 de revalidatie-afdeling van het Holland-ziekenhuis in Dong Ha (noorden van voormalig Zuid-Vietnam) opzette en van een inventaris voorzag. Het Holland-ziekenhuis was een bouwprojekt van het Medisch Comité Nederland Vietnam, bedoeld als bijdrage aan de w e deropbouw van de gezondheidszorg in het door de oorlog zwaar geteisterde land. O.a. de Nederlandse universiteiten zetten zich er voor in door er inzamelingsakties voor te voeren. Het geld voor de revalidatieafdeling werd in 1974 via akties op de VU en in Amstelveen en door de Vrouwen voor de VU (fonds Helpende Handen) bijeengebracht (een dikke anderhalve ton). Daarna ging de hulpverlening vanuit de VU echter door. Het werk dat de commissie te verstouwen kreeg werd steeds omvangrijker en Wilbert werd voor een halve werkweek als wetenschappelijk medewerker aangesteld. Nu is de uitvoering van de deelprojekten voor Vietnam alweer anderhalf jaar zijn volle dagtaak. Voordat hij deze zomer door de commissie naar Vietnam werd uitgezonden is hij tweemaal eerder naar het land gevlogen. In 1977 en 1978.
Vier redenen „Net als de vorige keren had ik ditmaal vier redenen om naar Vietnam te gaan. Ten eerste bekijken wat er van de lopende Projekten geworden is. Ten tweede wilde ik naar nieuwe Projekten kijken, niet zozeer voor de VU,- maar vooral voor het Nederlandse Comité II, dat via VU voor Vietnam het kinderrevalidatiecentrum in Bah Vih heeft geadopteerd bijvoorbeeld en indertijd de Projekten met een grote materiële kant van de universiteiten heeft overgenomen. Voor dat comité treedt onze afdeling revalidatie nog steeds als adviseur op. Ten derde wilde ik meer te weten zien te komen over hoe het er met de revalidatie in het algemeen voorstaat. En tenslotte was ik erop uit om wat algemenere informatie op te doen over de ontwikkelingen in Vietnam." „De Vietnam-projekten vanuit de VU behelzen dus het rolstoelenprojekt; verder het verrichten van literatuurstudies ad hoc op heel konkrete aanvragen zoals welk medicijn moet er in die en die omstandigheden worden gebruikt; het helpen
Jan van der Veen opboi'wen van het Nationale Instituut voor de Revalidatie in Hanoi, wat inhoudt know-how overdragen, over de organisatie praten en de uitrusting van het instituut geleidelijk aan bij elkaar zien te krijgen; het doen bijscholen van Vietnamese r e validatie-artsen in Nederland; er komen er twee per jaar; en als laatste een taalloze instructie voor fysiotherapeuten, een audio-visueel projekt waarvoor de plannen klaar zijn, maar het geld nog niet beschikbaar, waarom het dus als enige nog niet kan worden uitgevoerd." „Het rolstoelenprojekt verloopt.
Drs. Wilhert
behoefte aan rolstoelen en de produktie verloopt langzaam en daarom hebben we bedacht dat het goed is om op een serie plaatsen, in de steden, een produktiesysteem op te zetten." „Aan de begeleidingscommissie „VU voor Vietnam" is gevraagd of ze wil uitkijken naar een mogeUjkheid voor een materiële bijdrage voor een produktiesysteem. Nu is dat geen taak van de universiteit, maar aan de andere kant heeft de commissie ook als doel om geld bij elkaar te brengen. We moeten dus externe bronnen zien te vinden of een nieuwe inzamelingsaktie op touw zetten. Uit de inzameling voor het rolstoelenprojekt hebben we een bedrag van enkele tienduizenden guldens opzij gelegd. Daarmee is om te beginnen al iets te doen. In elk geval zal de VU en ook de TH Eindhoven voor de begeleiding nog wel een aantal jaren bij de zaak betrokken blijven. Ik schat zeker wel een jaar of drie nog." „Ik ben eerst vijf dagen in Hanoi geweest. Ik heb er bezoeken afgelegd bij een dovenschool en een kinderrevalidatiecentrum, die beide met adviezen vanuit de VU en met m a t e riële steun van het Comité II zijn gerealiseerd. Dan ben ik natuurlijk een paar keer op het Ministerie van Sociale Zaken geweest, waar de revalidatie onder valt. Ik heb daar gesproken m.et de autoriteiten en de m e dewerkers van het Nationaal Instituut voor de Revahdatie, onze formele partner, in wezen een onderdeel van het ministe-
Nieuwstraten
zoals gezegd, zeer bevredigend. We lopen wat het tijdschema betreft maar een half jaar achter. Halverwege volgend jaar kunnen we klaar zijn met de ontwikkeling van de laatste serie prototypes (eenvoudig na te maken rolstoelen, die met handkracht worden voortbewogen en geschikt zijn voor allerlei terreinomstandigheden; de tientallen prototypes vormen de modellen voor een voorgenomen eigen Vietnamese produktie van ca. 25.000; vdV). Inmiddels heb ik de basis kunnen leggen voor de voorbereiding van een produktiesysteem. De bedoeling is allereerst dat de Vietnamezen na dit ontwikkelingswerk zelf een produktiesysteem opbouwen, bestaande uit een centraal management, centrale inkoop, magazijn enzovoort. Op een stuk of tien werkplaatsen verspreid over het land zal dan de eigenhjke produktie plaatsvinden. De stoelen moeten daar ook worden aangepast aan de individuele patiënten, zodat er steeds ook een medicus bij betrokken moet zijn. Verder moeten de rolstoelen er kunnen worden gerepareerd. Er is een enorme
rie, maar in feite de wetenschappelijke kern voor de opbouw van de revalidatie. Het Nationaal Instituut heeft nu een eigen researchwerkplaats opgebouwd. Voor de rest heb ik wat kontakten gelegd met vertegenwoordigers van internationale organisaties daar."
Breimachines ,,Daarna ben ik vier dagen in de havenstad Haiphong geweest. Die ligt op 20 kilometer van Hanoi. Daar loopt een interessant projekt. Een dovenschool met een sociale werkplaats erbij die is ingericht door het Comité II. Toen de direkteur-generaal van de afdeling Revalidatie van Sociale Zaken, dr. Nguyen Qui Hung, twee jaar geleden in Nederland was, heeft hij in een sociale werkplaats mensen met breimachines zien werken. Hij kreeg toen het idee om op die manier een aantal dove meisjes tussen 12 en 15 jaar die zonder werk waren zo te helpen dat ze in hun eigen levensonderhoud zouden kunnen voorzien." „We hebben dat toen gepland. Financier werd het Comité II. Er kwamen breimachines en
twee leraressen naaldvakken van het christelijk instituut voor dove kinderen Effatha in Voorburg gingen naar Vietnam om er instructielessen te geven. De kontakten met hen waren vanuit de VU uitstekend te leggen. Dat is het mooie, ik kan hier vanuit deze positie voor revalidatiedoeleinden en wat daarmee samenhangt, zoals onderwijs aan gehandicapten, brailledrukkerijen, profiteren van een soort infrastruktuur van christelijke instellingen in ons land, die over het algemeen veel jDegrip hebben voor wat we aan het doen zijn. De medewerking is tot nog toe nooit tegengevallen." ,.Goed, met tien slechthorenden werd toen begonnen. Maar wat bleek. Na hun opleiding voor de breimachines konden ze met halve dagen werken — de an-
Vietnam gaat. Al met al heeft het projekt in Haiphong mijn verwachtingen ver overtroffen."
Ho - Tsji -Min -stad „Na Haipong ben ik doorgereisd naar Ho-Tsji-Min-stad, het vroegere Saigon, in het zuiden. Daar heb ik de gebruikelijke bezoeken afgelegd bij de centra voor drugsverslaafden en prostituees. Vallen ook onder het Ministerie van Sociale Zaken. Het zijn sociale werkplaatsen waar maatschappehjk w e r kers rondlopen. De mensen zijn er door familie „ingeleverd". Verslaafden worden met acupunctuur aan een abstinentiesyndroom geholpen. Sinds het einde van de oorlog in 1975 zijn er duizenden geholpen. Maar in Ho-Tsji-Min-stad zijn nog altijd zo'n 40.000 verslaafden van de 50.000 die er waren. En van de kwart miljoen prostituees nog duizenden. J e vraagt je dan af als kritische buitenstaander: er is nog zoveel te doen en hoe doe je dat zo snel en zo goed mogelijk? En hoe zit het financieel?" „Ik heb er ook een met Amerikaanse hulp gebouwd groot r e validatiecentrum bezocht. Het probleem was daar dat er van
Politieke bezwaren tegen verlenging formatieplaats? dere helft zitten op school voor spraaklessen, gehoortraining en algemeen onderwijs — niet minder dan twintig maal het minimumloon verdienen per slechthorende. De prijs voor Produkten ligt bijzonder hoog. Afgesproken werd dat het extra verdiende geld apart zou worden gehouden en bestemd zou worden voor het bouwen van een echte dovenschool. Tot dusver zitten ze in een oud en vervallen gebouw. Het projekt heeft nu opeens dus een heel hoge ontwikkelingswaarde gekregen." „Deze slechthorenden zijn zo in staat om niet alleen voor zichzelf, maar ook voor hun hele groep te werken. Dat past in het streven van Vietnam om de mensen 'n economisch onafhankelijke positie te geven. Wat de gehandicapten betreft, over een bijdrage aan de produktie wordt door de overheid niet gesproken. Belangrijk is dat ze zo onafhankelijk mogelijk zijn van het eigen gezin en van de staat dat is de lokale overheid in dil geval omdat die voor het levensonderhoud van gehandicapten verantwoordelijk is. ,.Er zijn nu al dertig slechthorenden aan het werk. Omdat er nog vijfhonderd doven en slechthorenden thuiszitten, heeft de lokale overheid gezegd: laten we eerst aan de bouw van de nieuwe school beginnen, dan is er meer ruimte voor de opvang. Daarna kan het loon van diegenen die al aan het werk zijn wat hoger worden. De slechthorenden weten dal Ze weten dat ze ook voor de school werken. Elke week wordt er een middag over gepraat. Dat stimuleert." ,.Het allerbelangrijkste is natuurlijk dat er nu in het noorden van Vietnam, waar tot dusver nog niet zoveel is gedaan voor de gehandicapten iets gedaan wordt, zodat ze niet meer een belasting voor het gezin waaruit ze vandaan komen hoeven te zijn, maatschappelijk mee kunnen funktioneren. Vaak zijn de gehandicapten oorlogsslachtoffers. Op de school in Haiphong zijn de meesten door de bombardementen doof of slechthorend geworden." „Nu ligt er de volgende vraag voor de VU: hoe bouw je precies een dovenschool? Aan welke kriteria moet zo'n school voldoen? We hebben een afdeling audiologie bij de medische fakulteit en de kennis in huis. Dat betekent dat er een dezer dagen een rapportje over naar
de vier revalidatie-artsen die er vroeger werkten er in 1975 drie weggevlucht zijn. Daarmee is een belangrijk stuk kennis verdwenen. Verder bezocht ik een blindenschool en een school voor slechthorenden, waaraan vorig jaar door het Comité II gehoorapparaten zijn geleverd. Dan een poliocentrum, dat om materiële middelen heeft gevraagd bij ons." „Ik heb gemerkt dat ik ditmaal in Vietnam veel beter over allerlei dingen kon praten, zoals organisatorische kwesties, maar ook politieke zaken. Ik had nu immers als partner de Vietnamese artsen Tien, Huang en Lieu, die vorig jaar in ons land zijn geweest en die het hele jaar met mij zijn opgetrokken." „Binnen de gezondheidszorg neemt de revalidatie de derde plaats in. Na de opbouw van het apparaat van de gezondheidszorg en de bestrijding van volksziekten zoals tbc en malaria, die het pistool op de borst van de gezondheid zijn. Met de ontwikkeling op het gebied van de revalidatie gaat het heel geleidelijk. Vietnam doet daarvoor een beroep op buitenlandse hulp, omdat het land zelf bij alle wederopbouw-activiteiten maar weinig aankan. Overigens houden zich bijzonder weinig buitenlandse donors met de r e validatie bezig. De prioriteit ligt politiek gezien nl. bij het moeilijke economisch herstel en de defensie die meer dan normale inspanning vergt gezien de Chinese dreiging van een ,,teede les" na de eerste inval begin dit jaar, sociale zaken en dwe organisatie van de gezondheidszorg komen daarna." „Na de hulp van de DDR, die in 1973 al begon met het opzetten van een prothesenfabriek in het noorden van Vietnam en deskundigen uitstuurde om de bevolking daar prothesen te leren maken, is de VU de tweede buitenlandse partner op revalidatiegebied. Bovendien is de VU nog steeds de belangrijkste waar het de overdracht van know-how en wetenschappelijke gegevens betreft. Verder bouwt de Noorse regering een groot revalidatiecentrum bij Haiphong en zetten de Oostduitsers een zelfde centrum op in de buurt van Hanoi. Dan is Terres des Hommes ook opnieuw met een revalidatieprojekt begonnen voor kinderen, in het zuiden. Ook de relaties met de Quakers worden weer hersteld; die hadden voor de
Vervolg op pag. 11
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 31 augustus 1979
Ad Valvas | 494 Pagina's