Ad Valvas 1980-1981 - pagina 116

AD VALVAS — 24 OKTOBER 1980

Kongresweek 'Wetenschap en Emancipatie bewegingen'

'Werkende vrouw' konkreet onderwerp op derde dag De rol die de wetenschapsopvatting speelt bij het doen van onderzoek voor en in samenwerking met emancipatiebewegingen. Ziedaar het thema van de derde dag van het kongres 'Wetenschap en Emancipatiebewegingen', dat van 11-14 november in de VU-aula wordt gehouden.* Een voorbeschouwing door Nicolette Koot, Marineke van der Keijden, Roeleke Vunderink en Margreet de Zeeuw. Jufst op de VU merken vrouwen sterker dan op andere, nlet-christelijke universiteiten hian onderdrukking. De VU heeft tot nu toe 'weinig tot niets gedaan om de positie van vrouwen te verbeteren. Een aantal voorbeelden zUn: er is nog steeds geen kresj op de VU (ook weer een probleem bij dit kongres), het abortusbeleid van de VU is slecht, bij bezuinigingen worden het eerst de koffiejuffrouwen gepakt en een vrouwenkongres wordt aan alle kanten tegengewerkt. De VU lijkt nog steeds te denken: 'Vrouw wat heb ik met u van node?' (Johannes 2;4). Als kongresvrouwengroep denken we dat het gereformeerde geloof een belangrijke aanleiding is voor deze houding van vele VU-bestuurderen tegenover vrouwen. De gereformeerde ideologie heeft vrouwen steeds als minderwaardig gezien en heeft haar systematies uit het maatschappelijk leven geweerd. Een vrouw moet zorgend, vol liefde, tevreden met haar lot het huishouden bestieren, haar kinderen in de liefde Gods opvoeden, dienstbaar en trouw zijn aan de man. Moederschap is dé levenstaak van de vrouw, één stap buitenshuis en ze was een slechte, overspelige vrouw. Er zijn dan ook op geen universiteit percentueel zo weinig vrouwen als op de VU. Eén van de redenen om deze dag te organiseren is om de positie van vrouwen op de VU te versterken, het beleid t.a.v. vrouwen te veranderen en een diskussie te stimuleren over de visie van de VU op vrouwen. De positie van vrouwen op een universiteit is überhaupt al vrij slecht te noemen. Er studeren veel minder vrouwen dan mannen, zodat vrouwen weinig steun bij elkaar vinden. Vrouwen worden als afwijking van de man beschouwd, in de literatuur gaat het bijna altijd over 'hij'. De prestatiegerichte werkvormen op een universiteit brengen vrouwen in grote problemen, omdat ze minder ervaring met zo'n konkurrentiestrijd hebben dan mannen. Het gevolg van dit alles is, dat vrouwen relatief sneller uitvallen dan mannen. Een tweede reden voor ons om deze dag te organiseren is daarom vrouwen bij elkaar te brengen om te kij-

Kring in de Van Eeglienstraat De Kring 'Wat geloof ik nou eigenlijk? - en jij?' onder leiding van Syb de Lange houdt zijn tweede bijeenkomst op woensdag 29 oktober om 20.00 uur. Plaats: Van Eeghenstraat 90, kamer 11. Het onderwerp van deze avond is: 'Wat onderscheidt jou als christen van andere mensen, en (wat) vind je dat je zou moeten onderscheiden?' Er is nog plaats voor nieuwe kringleden. InUchtingen: tel. 5484906 of 5482668.

Info-map met zegel Van de speciale informatiemap die ter gelegenheid van de 100 dies werd samengesteld zijn nog een beperkt aantal exemplaren beschikbaar. De map bevat o.a. een brochure van de PTT (met een op 20 oktober 1980 afgestempelde postzegel) over de jubileumzegel van de VU. De map is af te halen bü het Informatiecentrum hoofdgebouw kar er 1 D-03.

ken of er geen andere werkvormen mogelijk zijn, elkaar steun te geven bij problemen die je in je studie tegenkomt en vrouwenstudies op te zetten op alle fakulteiten. Een derde reden is de kloof tussen theorie en praktijk te verkleinen. Iedereen kent onderhand het beeld van de ivoren toren wel, maar een feit is dat de kloof tussen wetenschap en praktijk er de laatste jaren niet kleiner op wordt. Veel vrouwen op de VU voelen zich betrokken bij de vrouwenbeweging en zijn daar soms aktief in. In de studie kunnen ze met de nieuwe i d e ^ n en inzichten maar verdacht weinig. De meeste fakulteiten staan niet open voor emancipatoire ideeën, laat staan voor vrouwenstudies. Ons idee is dat voor een goede opzet van vrouwenstudies kontakt met de vrouwenbeweging onontbeerlijk is. Hoe dan en met welke groepen is nog een open vraag, maar op de vrouwendag willen we zoveel mogelijk vrouwengroepen vragen van buiten de universiteit, om de diskussie aan te gaan. Deze redenen zijn voor een groep vrouwen van rechten, ekonomie, politikologle en theologie aanleiding geweest diep over de inhoud, maar vooral ook over de vorm van de dag na te denken. Wat willen we eigenlijk bereiken? We willen op de VU een diskussie over vrouwenstudies stimuleren; we willen op de dag zoveel mogelijk vrouwen van binnen en van buiten de universiteit aan het woord laten over hun ervaringen met wetenschap; we zoeken naar nieuwe werkvormen in kontakt met de vrouwenbeweging; en we willen de muurtjes tussen de verschillende fakulteiten afbreken. Dit laatste is bij de voorbereiding een groot probleem gebleken. We bleven erg sterk bij ons eigen vakgebied hangen. Op deze dag willen we proberen een aanzet te geven tot een andere manier van wetenschapsbeoefening, door ons samen met vrouwengroepen buiten de universiteit te buigen over een aktueel probleem nl. de positie van de vrouw op de arbeidsmarkt. Dit aktuele probleem Ujkt misschien wat uit de lucht komen vallen, maar we hebben hiervoor gekozen omdat we de diskussie voor iedereen herkenbaar wilden houden en omdat de vrouwenbeweging geen homogene groep is. Herkenbaar en konkreet, omdat je anders snel vervalt in algemene diskussies over 'nieuwe werkvormen' en 'vrouwenonderwerpen'. Aan de hand van de arbeidsmarktpositie van vrouwen kunnen we zien hoe de wetenschapsideologie op dit terrein werkt, namelijk door het inprenten van het idee bij vrouwen dat ze alleen geschikt zijn voor het moederschap en niet voor arbeid buitenshuis, en hoe dit doorwerkt m de konkrete positie van vrouwen op de arbeidsmarkt. De vorm van de dag zou een voorbeeld kunnen zijn van een andere manier van werken. De vrouwenbeweging is niet homogeen, ze bestaat uit veel verschillende groepen, van vrij konservatief tot uiterst radikaal. Deze groepen houden zich met tientallen onderwerpen bezig. Om 'de vrouwenbeweging' niet als abstrakt begrip te gebruiken hebben we groepen gevraagd die zich specifiek met de arbeidspositie van vrouwen bezighouden. De opzet van de dag is als volgt: We beginnen met een lezing van Joyce Outshoom over de positie van vrouwen op de universiteit, nieuwe werkvormen en de relatie praktijktheorie. Een lezing is nu niet de meest toegankelijke vorm, maar we wilden iedereen dezelfde diskussiestof voor de rest van de dag meegeven. In de pauze zingt het vrouwenkoor 'de Sirenes', 's Middags zijn er

een aantal werkgroepen over herverdeling van arbeid, de invloed van automatisering. Wet op gelijk loon, religieuse socialisatie en de ideologie achter de arbeidsbeschermende wetgeving. In de pauze treedt het kabaret van sociologiev- rouwen aan de VU op. We besluiten de dag met een forum, waarin vrouwen uit verschillende groeperingen plaatsnemen, zoals Elske ter Veld van het FNV-vrouwensekretariaat, Marianne Sint van de Rooie Vrouwen, Riekje de Jong van het Komitee Vrouwen Eisen werk en Ineke Bakker, een feministies theologe. De vraag is hoe deze groeperingen een bijdrage zouden kunnen leveren aan het verbeteren van de arbeidsmarktpositie van vrouwen en welke rol vrouwen op de universiteit hierbij kunnen spelen. De bundel die naar aanleiding van het kongres verschenen is, is verkrijgbaar a, f 10,— op de VESVUkamer (3A-17) of bjj de wereldwinkel (onder de trap t.o. de portier). * De eerste twee dagen van het kongres werden In resp. Ad Valvas van 3 en 10 oktober voorbeschouwd. Hierna volgen nog twee voorverhalen over de vierde en vijfde kongresdag.

Eerste honderd jaren afgesloten in barok Onder het kaarslicht van de Nieuwe Kerk en de wat minder s/eervolle belichting van de NOS gaven Collegium Vocale, orkest van de Chapelle Royale en enkele solisten een goed verzorgde uitvoering van drie werken van J. S. Bach. Ten overstaan van een in behoorlijke getale opgekomen publiek waartussen weliswaar duidelijk minder waardigheidsbekleders te vinden waren dan tijdens het middaggébeuren maar des te meer 'gewone' leden van de W-gemeenschap. Lang niet iedereen kon de uitvoerenden en hun dirigent Philippe Herreweghe met eigen ogen gadeslaan maar dankzij de monitoren kon de voorsprong op de rest die via de NCRV meeluisterde behouden blijven. Cantate, Motet en Magnificat oogstten duidelijk waardering. Waarmee de verwachting van de samenstellers van het programma ('Bach zal het wel doen op de W) helemaal uitkwam. (M. O.)

Vriendelijke pers in 1880... Vervolg van pag. 7 leven. Dat ware de vrijheid van den visch op het droge... Wel terdege streng en onverbiddelijk binden we ons in eigen huis dus aan een vaste leefregel... En dat we desniettemin van vrij onderwijs spreken, heeft alleen daarin zijn grond, dat elk ander beginsel evenals wij in een eigen school ontluiking zal zoeken. Dat niemand door ons benauwd wordt; maar dat ook vjij niet benauwd willen zijn door anderen.' Verslaggever Hoogenbirk merkt op dat 'de stof f e' die Kuyper aansneed voor de volksmeerderheid op menig punt ontoegankelijk is, maar toch sagen we, hoe ook zoo vélen uit het "niet-denkend deel der natie" - dat was hier immers in de meerderheidj - zeer wel den redenaar in zijn stoute vlucht, in zijn verrassende wervdingen volgen kon, en vaak door een veelzeggenden glimlach bewees bij t hooren ook t verstaan te voegen.' 'Handels grootsch en statig Hallelujah verving de stem des sprekers. Wederom vertoonde zich de pedel, om den verschillenden groepen uitgeleide te doen, thans in omgekeerde orde van zooeven. Terwijl een Aandante van Mendelssohn door de gewelven mischte, verliet -de stoet der overheidspersonen het koor, toen die der Kamerleden, eindelijk de academische ...' En na de receptie en een plechtige dankstond in de Schotse Zendingskerk aan de Amstel (waar de eerste vu-colleges zouden worden gegeven voor de vijf eerste studenten), nu de Kleine Komedie, spoedden velen zich naar de woning van president-directeur Hovy 'Wien het in 's Heeren kracht heeft mogen gelukken der bloeiende Azijnmakerij en Bierbrouwerij De Gekroonde Valk, aan tvier hoofd hij staat, een Christelijken stempel op te drukken'. Hovy wilde er nog wat gezelligs overheen en zijn beroep maakte hem dat gemakkelijk.

Hollanders De pers buiten De Heraut en De Standaard was in het algemeen vriendelijk over het openingsgebeuren. Het Handelsblad staarde de aanwezigen aan en typeerde: 'Men zou die mannen, die toen het orgel begon te spelen, onmiddellijk een psalm aanhieven, overal in de wereld gekend hebben als Hollanders. Men zag niet die domme gelaatstrekken, welke men den antirevolu-

tionairen op spotprenten toekent, steekt. Aan de kwestie feestdis - had maar vele ernstige, goede, echt-Hol- Kuyper het zien aankomen? landsche gelaatstrekken, met bree- wordt in de Heraut van 5 december de bovenlip en vastbesloten mond. verweer geboden vla een beroep op Hun beginselen zijn de onze niet en de joods-chrlsteUjke drankcultuur, hun theocratie zullen we steeds be- afgesloten met het veelgeciteerde strijden, maar er is iets zeventien- stukje relativerende himior: Bij den deeeuwsch in hun pogen en streven, chocolade-ketel en de water-endat ons doet gevoelen in hun midden melkkaraf kweekt ge geen geslacht van kloeke Calvinisten'. dat we onder landgenoten zijn.' De Amsterdammer heette de Vrije Op elke aanval of mogeUjke aanval Universiteit hartelijk welkom: 'De of verkeerd begrip htid Kuyper zijn leerstellingen, die zij zal verkondi- antwoord klaar. Op de feestdis in gen, zijn niet de onze, niet die van Artis reserveerde de eerste VU-reconzen tijd. Maar wie vreezen den tor zijn eerste dronk 'op den Kostrijd niet, veel meer juichen wij ning', omdat de souvereiniteit in hem, wanneer hij op principiële wij- eigen kring door verschillende reze wordt gevoerd, van harte toe.' Het denaars in de openingsweek was blad noemde de oprichting een benadrukt waardoor misschien 'de valsche veronderstelling' was gealarmkreet, een daad van verzet. Veel bladen beperkten zich tot lou- wekt dat 'de souvereiniteit van ontere berichtgeving. Het imponeren- zen aardschen Koning' minder de van aanvoerder Kuyper leverde hoog werd aangeslagen. Welnu, 'teo.a. de volgende berichtgeving op: gen dit valsch en lasterink vermoe'weer hoorden we zijn breede uit- den moest deze dronk een protest spraak onzer taal, maar met zijn ^ zijn'. eigenaardige dictie wist hij ons een paar uur achtereen tot luisteren te Want ieder moest goed weten 'dat dwingen' Handelsblad); het radi- juist ons beginsel tot te hooger eergecaalmodeme weekblad de Hervor- ving van de door God over ons ming bewonderde zijn uitnemende gestelde machten noopt'. Boventalent, zijn warme overtuiging, 'dl dien 'deden we immers met deze deed zeker de zware uitspraak en de Stichting (van de universiteit, red.) geaffecteerde vorm, nu eenmaal niets anders dan in het voetspoor aan dezen rector eigen, aan dien van de Oranjes treden, die, toen indruk afbreuk'; 'de reus Kuyper' (de vóór drie eeuwen de bestaande UniAmsterdammer); de Nieuwe Zwol- versiteiten even onbruikbaar waren sche Courant bewonderde zijn wel- geworden als de Rijksuniversiteiten sprekendheid, kracht en kemach- dit thans voor ons zijn, ook niet Lewtigheid'; en de Reichsbote, betiteld ven aanvulden, maar te Leiden een als het meest antirevolutionaire or- nieuwe academie stichtten, op een gaan van de Duitse pers noemt hem eigen beginsel gevest'. 'ein Calvinist im strengsten Sinne des Wortes'.

Muggezifters Muggezifters waren het natuurlijk die na de officiële opening zeurden over de pedel die vooraan de academische stoet met een staf liep waarop de heidense godin Minerva was afgebeeld en over 'de getabberde en met professoraal hoofddeksel gesierde hoogleraren', over de 'toast op toast' bij de feestdis in Artis die wereldgelljkvormigheld deed vrezen, zoals o.a. Bazuin-redacteur afgescheidene ds. A. BrummeUcamp, docent aan de Kampense Theologische Hogeschool. Kuyper klom er maar weer even voor in de pen. De Bazuin drukte zelf elke week in zijn kopvignet de Griekse godin Pallas af, nou dan! En over die verkleedpartij, ach, je moet wel een 'fcZetngeestig zeloot' zijn om te ktinnen ontdekken dat daar afgoderij in

Rector magnificus dr. Verheul citeerde maandag in zijn diesrede de historicus prof. RoeUnk die in zijn 'Een blinkend spoor' schreef: 'Maar nu het beginsel. Dat woord heeft als een boze fee aan de wieg der Vereniging en van de van haar uitgaande universiteit gestaan en beide een eeuw begeleid. Kwellend begeleid, tot vandaag toe.' De sfeer werd wel aangevoeld, maar wat 'gereformeerde beginselen' precies Inhield? Het bleef een probleem dat nooit verdween. Maar in 1971 werd de vu-doelstelling ruimer geformuleerd. De sfeer, de universiteit was veranderd: de VU was niet meer te beschouwen als een gereformeerde, maar als een algemeen-christelijke universiteit. De tijden ziJn veranderd. De VU ging mee, maar wel als een bijzondere instelling, nu op pad naar haar tweede eeuwfeest...

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen