Ad Valvas 1980-1981 - pagina 349

AD VALVAS — 3 APRIL 1981

Interview met VU­m ede werker Arie Verhagen, mede­opsteller van de 'interne' ABVA/KABO­diskussienota over de universiteiten

"Ons 'bod' biedt genoeg aangrijpingspunten voor werl(gelegenheidsafspral(en met de minister" Terwijl A BVA ­KA BO­ voorzitter Dutman nog onverkort iedere suggesr tie van korting op 'de' salarissen van 'de' amb­ tenaren van de hand wijst, diskussieert men in de boezem van een van de sektoren van deze bond, het Wetenschap­ pelijk Onderwijs, intern over eventuele mogelijk­ heden om 'hoger betaal­ de ambtenaren' te laten meebetalen aan werkge­ legenheidsuitbreiding in het W.O. Hoewel, intern? Een dis­ kussienotitie over deze mogelijkheid lekte een maandje geleden uit en verkreeg landelijke be­ langstelling, tegen de zin van de opstellers. 'In uit­ latingen in het openbaar kan, als daartoe aanlei­ ding is, hoogstens wel ge­ zegd worden dat de ABVA­KABO aan het werk is en op korte ter­

i

jis het nu de bedoeling de hoger betaalde ambtenaren te 'pakken"' Arie Verhagen Kijk, we zijn nu m een situatie geraakt waarin er niet alleen bezuinigd wordt, maar ook werkgelegenheid wordt geredu­ ceerd Daarbij moeten we als vak­ bond konstateren dat het niet goed lukt om tegengas te geven, en dat ve steeds meer m eigen kring, op de jniversiteiten, te horen krijgen: de universiteit is ook duur. Onze eigen leden komen aanzetten met allerlei "taaltjes daarvan onder het motto aoe daär nu ook eens wat aan'. En j.^derdaad is het zo dat het Neder­ landse wetenschappelijk onderwijs verhoudingsgewijs duur is; het stu­ dierendement IS laag en de belonm­ fcen m de top zyn hoog. Dit alles eeft tot gevolg gehad dat wy ons m ) ­ze notitie intensief zijn gaan be­ zighouden met een problematiek die de vakbond altijd al heeft onder­ kend, maar nooit zo aan de orde heeft gesteld: de onrechtvaardig grote inkomensverschillen binnen

het w.o.

Het IS totnogtoe steeds bij woorden gebleven omdat het m de praktijk nooit nodig was om die salarissen aan te gaan pakken, over het geheel genomen kwam er tenslotte genoeg geld. En bovendien is zoiets natuur­ lijk een minder makkelijk punt voor de vakbond als geheel: die heeft bin­ nen overlegstrukturen steeds te maken met andere ambtenaren­ centrales, vooral die van de 'hogere' ambtenaren De noodzaak van een gezamenlijk optreden van alle vak­ eentrales naar de overheid toe is steeds sterk gevoeld, en dat heeft geleid tot een ingebakken idee m het praktisch optreden van de bond je moet alles zo doen dat iedereen op een lijn kan blijven Dat heeft natuurlijk doorgewerkt door de hele vakbond heen'.

mijn met konkrete plan­ nen zal komen waarin de werkgelegenheid uitge­ breid in plaats van inge­ krompen wordt, waarbij de sterkste schouders de zwaarste lasten dragen e.d.', heette het in de aanbiedingsbrief. A an deze instruktie tot vaag­ heid heeft men zich van vakbondszij de na het uitlekken in ieder geval wél gehouden. Maar on­ dertussen kan er iets meer gezegd worden. Ad Valvas sprak met VU­ medewerker A rie Verha­ gen, lid groepsbestuur W.O. van de A BVA ­ KABO, samen met Ton Schellart (UvA ) en Wou­ ter Koning (universiteit van Utrecht) opsteller van de voorheen interne notitie, over de door hen voorgestelde maatrege­ len. Deze zijn deels van nete­ lige aard. Niet zozeer de

Maryeet Onrust schalen 130­154 nauwelijks voor. Dat IS een heel andere situatie dan bij het W O , waar het by deze top­ salarissen om duizenden mensen gaat We zouden, als W.O.­tak van de ABVA­KABO, het uitgangspunt van de bond als geheel, inkomen­ snivellering, moeten gaan aan­ scherpen naar de situatie m speci­ fiek onze Sektor, naar wat daar praktisch uitwerking heeft In die richting IS ons voorstel een po­ ging'. 'En er is natuurlijk veel meer aan de hand dan alleen dat verlies aan

4i* '­.;'

arbeidsplaatsen. De voorstellen tot herstrukturering van het weten­ schappelijk corps, bijvoorbeeld, van de commissie Van Trier, laat een versterking zien van de hier­ archische struktuur hierbinnen Barrières in de opbouw, en aan de topkant allerlei mogelijkheden voor persoonsgebonden en funktio­ nele toeslagen boven de schaal De ongelijkheid die we nu al niet zien zitten binnen het wetenschappelijk corps wordt zo dus nog vergroot. Parallel hieraan is het plaatje van het wetsontwerp WWO'81. Daarin krygt dezelfde toplaag nog een ex­ tra stukje macht toebedeeld We hebben dus eigenlyk te maken met overheidsbeleid dat door middel

­V*", ­i*^y^^ ­SF>>?

: ^ '

gere schalen dan 130 zal men moeten solliciteren. Hoofddocenten mog3n volgens de notitie niet meer volgens schaal 152/154 respectievelijk 148/150 betaald krijgen, maar volgens schaal 148. Dit alles zou een bespa­ ring betekenen van on­ geveer 200 miljoen gul­ den, en dat betekent naar de voorgestelde sa­ larissituatie omgere­ kend een winst van 3000 arbeidsplaatsen ten op­ zichte van 1980, wat nog wel wat anders is dan het verlies van 1500 banen waartoe het A lgemeen Financieel Schema 1982­ 1984 volgens de instellin­ gen zal leiden. Maar ook lijkt zo'n plan voor het hogere personeel een aantasting van de 'ver­ worven rechten' te bete­ kenen die de vakbonden traditioneel nimmer la­ ten slechten. van allerlei verschillende maatre­ gelen dingen probeert te realiseren die haaks staan op wat wy willen m het W O. werkgelegenheid, inko­ mensgelykheid en verdere demo­ kratisering. Het helpt met, dat heb­ ben we gemerkt, om per stukje be­ leid hard 'tegen' te roepen. Het is tyd voor een integraal tegenbeleid, een komplete tegenzet, een eigen totaalplaatsje als vakbond tegen het overheidsbeleid. In ons voorstel zie je dan ook een eigen idee over de opbouw van het wetenschappelyk corps. Drie cate­ gorieën ­ tydelyk personeel, docen­ ten, hoofddocenten ­ met minder verschil in inkomen en by elkaar genomen op lagere schalen dus met mogelykheden tot winst aan ar­ beidsplaatsen. Deze indeling is trouwens m overeenstemming met een door Van Trier genoemd maar niet gebruikt rapport van het ITS, (Instituut vor Toegepaste Sociolo­ gie) waarin wordt aangetoond dat er nauwelyks funktionele verschil­ len zyn tussen de diverse rangen binnen het wetenschappelyk corps. In die lyn denken we erover om te gaan pleiten voor opheffing van de leerstoelen als fenomeen waaraan de leeropdracht vastgeplakt zit. De leeropdracht zou aan de vakgroep als geheel moeten worden gegeven Zo zou er dan een einde komen aan de tweeslachtigheid m macht tus­ sen hoogleraar en vakgroep, en le­ ver je weerwerk tegen (verdere) hierarchisenng binnen het WP'.

Wettelijke basis

^­^>^:1^^Ä^Ä J fi*ff

Van die voorsichtige houding ten opzichte van de 'hogere' ambtena­ ren moet de ABVA­KABO dus af, volgens jullie'' Ik denk dat je veeleer een gediffe­ rentieerd beleid moet gaan voeren per Sektor, toegesneden op de speci­ fieke omstandigheden aldaar Je kunt eigenlijk wel zeggen dat de ABVA­KABO zelf totnutoe ook te­ veel denkt m termen van 'de' amb­ tenaren. Neem bijvoorbeeld de PTT, daar komen salarissen m de

plannen tot het afschaf­ ifen van de dekanentoela­ ge, faciliteitenregelin­ gen, WUB­toelagen en externe adviseurs; meer de voorstellen om perio­ dieken van hoger perso­ neel te halveren, of om een deel van de nevenin­ komsten aan de instel­ ling te doen afdragen en, vooral, het bedachte lan­ ge termijn­beleid: het vaste personeel wordt slechts opgedeeld in per­ sonen die onderwijs en onderzoek 'doen' ('do­ r centen') en personen die daarnaast ook leiding ge­ ven aan de uitvoering van onderwijs­ en onder­ zoeksprogramma's van (delen van) vakgroepen ('hoofddocenten'). Daar­ bij zullen de docenten wat betreft h u n eindnivo volgens loopbaanbegin­ sel van schaal 148/150 te­ rug moeten naar schaal 130. Voor funkties op ho­

WAmAa^fOfiti,

^^l=f^^#r=é^ . . ­ ^

,

Jullie presenteren de voorstellen in de notitie als een 'bod' aan de minis­ ter, teneinde te komen tot afspraken over werkgelegenheidsuitbreiding Dat betekent dat de overheid net ao goed over de brug moet komen, met garanties voor het metterdaad be­ steden van de door jullie plannen vrijkomende gelden aan werkgele­ genheidsuitbreiding in het WO Is dat nu een reëel perspectief 'Ik denk het wel. Dat wil zeggen, een waterdichte garantie kryg je na­ tuurlyk nooit, maar een zo groot mogelyke garantie is volgens my wel te bereiken. Het is zo dat het

W.O. een sektor is die niet te maken heeft met eventueel instorten van 'de markt', een argument dat m het bedryfsleven wel wordt gebruikt om aan te geven dat afspraken over werkgelegenheid niet echt te ma­ ken zyn. Wel heeft het W.O na­ tuurlyk te maken met het budget­ recht van het parlement. Maar het gebeurt wel meer dat een regering bindende afspraken maakt met derden ­ byvoorbeeld over de aan­ schaf van vliegtuigen ­ die verder strekken dan een zittingsperiode van een parlement. In ons idee zou de overheid op een zelfde manier met de universiteiten en vakbon­ den afspraken, kontrakten kunnen maken over de werkgelegenheid daar Eventueel met ontbindende elementen erby, waarin je de om­ standigheden afbakent die wyzi­ gmgen^m de ontwikkeling van het W O kunnen rechtvaardigen Het IS belangryk om je te realiseren dat het W O. wettelyke garanties voor geld ontbeert, m tegenstelling tot andere soorten van onderwys waar wettelyk is geregeld dat een klassegrootte van zus en zo en een X aantal leerlingen extra een extra leraar nodig maakt A ls het om het W O gaat kan de minister de stu­ denten­stafratio's steeds verande­ ren zonder dat dat een politiek 'is­ sue' wordt m de vorm van een nood­ zakelyke wetswyzigmg Op dit moment wordt er door de overheid gepraat met de instellin­ gen over een aan het A PS vast te plakken planningswet Daar zou­ den we als A BVA ­KA BO nu al by willen zyn, om er juist die elemen­ ten van werkgelegenheid in te bren­ gen Een goede planningswet zou de door ons gewenste mmimumgaran­ ties kunnen bieden. Een andere stap in de richting van de garanties die we nodig hebben zou een gelykwaardiger positie van de vakorganisaties zyn ten opzichte van de overheid Je zou byvoorbeeld kunnen denken aan een globale verdeling van de middelen over de departementen, door het parle­ ment, m^ar een verdeling van die middelen over salaris en arbeids­ plaatsen via afspraken tussen rege­ ring en vakorganisaties. Daarover zou dan het parlement alleen goed­ of afkeuring mogen uitspreken zonder een recht van amendering De minister zou zich in zo'n situatie ook niet meer kunnen verschuilen achter het parlement, of de minis­ ter van financiën als hy met de vak­ bonden moet overleggen Er zyn, wil ik maar zeggen, genoeg aangrypmgspunten voor het ver­ krygen van reële perspektieven voor werkgelegenheidsafspraken met de minister, op basis van ons 'bod' A fhankelyk van wat er te­ recht komt van het soort nieuwe dingen waar ik het over had, kun­ nen we zien of en hoe er voor onze sektor APO's m het vat zitten.' Een ander dmg is het perspektief voor de interne notitie binnen de ABVA­KABO zelf Het dmg circu­ leert op dit moment onder het kader en moet uitemdelyk terecht komen by de groepsraad W.O. van de ABVA­KABO Daar, en nergens anders moet de besluitvorming plaatsvinden, maar dat laat allerlei aftastende besprekingen m de tal­ ryke organen van deze vakbond on­ verlet Hoewel het lot van de plannen dus op zijn vroegst november 1981 be­ kend zal worden is nu al wel duide­ lyk dat de meningen binnen de bond verdeeld zyn. De problemen lyken met name te liggen op het gebied van het realiteitsgehalte van de plannen. Er zyn tenslotte wat pynlyke ervaringen met wél mati­ gen, maar geen werkgelegenheid m ruil daarvoor Ook hier blyft Arie Verhalgen opti­ mist­ 'Uit wat ik net gezegd heb blykt wel dat het nu om wat anders gaat dan by die 'oude' diskussies We hebben het nu over een samen­ hangend totaalbeleid en dat is wat meer dan alleen salarissen en per­ centages kortingen Het gaat nu over een specifiek soort van mati­ ging, nieuw voor de vakbond Dat moet volgens ons de inzet van de diskussie onder de leden zyn

Middagpauzedienst o p donderdag 9 april is er weer een middagpauzedienst Plaats van handeling is de kerkzaal op de 16e etage van het hoofdgebouw De dienst begint om 13 00 uur

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen