Ad Valvas 1980-1981 - pagina 192
12
AD VALVAS — 5 DECEMBER 1980
Prof. J.P. Kuiper, de bekende sociaal geneeskundige hier aan de VU heeft weer eens een opmerkelijke uitspraak gedaan. Op een kongres over huisarts en ziektewet een week of wat geleden adviseerde hij de huisartsen als aUematief recept bepaalde patiènten eens een paar vrije dagen voor te schrijven. Nu is dat in ons land eigenlijk nauwelijks nodig want daar heeft de nederlander, premier Van Agt voorop, doorgaans zijn huisarts niet voor nodig. Het ziekte- of arbeidsverzuim ten onzent is niet misselijk. Reden waarom de werkgevers hier de arbeidstijdverkorting niet zien zitten omdat we in feite toch al gemiddeld 35 uur of minder werken. Maar dan
wordt er ook gewerkt: je kunt per slat van rekening niet beweren dat de vaderlandse ambtenaar het zo bont maakt als zijn italiaanse college die blijkens een recent onderzoek dagelijks niet meer dan twee werkuren maakt. Hier wordt in de ambtelijke burelen toch zeker nog wel drie of vier uur gewerkt. Een Zwitsers onderzoeksinstituut prees vorige week nog onze arbeidsprodvMiviteit. Ik denk dat we in de regel net op tijd vrij nemen om, redelijk gezond te blijven om hard te kunnen werketL Des te opmerkelijker lijkt daarom Kuipers voorstel Maar misschien toch ook weer niet zo vreemd. Niet alle nederlanders zijn namelijk gereformeerd. Calvinisten als Kuiper weten hoeveel moeite het zo iemand kost om eens lekker uit te slapen en te spijbelen. Zoiets is zonde. Van de tijd en omdat het niet mag. Je hebt immers die talenten niet voor niets gekregen. Daarmee dient gewoekerd te worden. Tenzij een bevoegd autoriteit, de arts, zegt dat het niet hoeft. En om elke twijfel weg te nemen geeft Kuiper die huisartsen nu ook
nog een vrijbrief. Ook de gereformeerden hebben nu een rechtvaardiging voor absentie. Kuiper voelde dat goed aan al wendde hij zich niet alleen tot hen. Maar in die vrije tijd moet er natuurlijk wel danig gearbeid worden, vindt hij. Een bekend calvinistisch geluid. Anders kom je toch met die talenten te zitten. Als je dan niet je normale dagelijkse werk kan verrichten omdat je daar ziek van wordt dan ter afleiding maar 'polariserende' arbeid verricht. Voor de intellectueel dus: spitwerk. Want dat soort werk is hét middel om afstand te nemen van de baan die ons overbelast. De nadelige effecten van het werk kun je dus het beste beantwoorden met het verrichten van tegengestelde arbeid. Typische calvinistische oplossing maar misschien voor calvinisten wel de meest probate remedie. Je sou natuurlijk ook als kompensatie eens wat extra vakantie kunnen krijgen maar dan in letterlijke zin dus door 'leeg' te gaan staan of lopen. Maar ledigheid is des duivels oorkussen kregen wel altijd al te horen.
Mensen van de VU 't Was een complete verrassing voor me. Tot op het laatste moment. Een bode van het Concertgebouw haalde me vlak voor de pauze naar beneden. Ik zou juffrouw Korevaar, de secretaresse van de Eeuwfeestcommissie, moeten bijstaan bij een probleem waar ze niet uitkwam. Pas toen staatssecretaris De Jong verscheen werd het me duidelijk dat ik een onderscheiding - samen met de anderen - uitgereikt zou krijgen, 't Aardigste was dat mijn moeder en mijn drie dochters op een listige wijze het Concertgebouw binnengesmokkeld waren zonder dat ik het m de gaten had gekregen. Ze hadden op dezelfde rij op het balcon gezeten als waar mijn vrouw en ik zaten. Later heb ik wel begrepen dat er een uiterst ingewikkeld complot in mijn omgeving gesmeed is om het voor mij verborgen te houden. De uitreiking heb ik ervaren als een heel prettige gebeurtenis. Een onderscheiding is geen zaak om lang bij stU te staan maar 't is ook geen bagatel. Wat doet een secretaris van een universiteitsbestuur? Dat is geen eenvoudige vraag. Ik geloof, kernachtig uitgedrukt, dat hij de smeerolie moet aandragen om de machinerie in beweging te houden. Je bent een factotum van een zeker niveau. Je moet ervoor zorgen dat de zaken die bü het college van bestuur aanhangig gemaakt worden ook inderdaad behandeld worden. Je moet naar kanalen zoeken waar je de brieven en stukken instopt en zorgen dat ze weer terugkomen. Je moet controleren dat het bedrijf blijft draaien. Een secretaris is erom toe te zien dat elk van de vijf portefeuillehouders in het college zijn portie krijgt. Je moet ook onbelangrijke dingen niet over het hoofd zien. Als je bijvoorbeeld niet op tyd de correspondentie met een faculteit afdoet over eeri zaak, hoe onbelangrijk ook, kan dat een frustrerende uitwerking hebben op die faculteit. Daarnaast heb je als secretaris ook een aantal zaken onder eigen beheer zoals juridische zaken en intern beheer. Kortom je hebt een enonn gevarieerd werkpakket en te maken met allerlei instanties: overheid, faculteiten, andere universiteiten maar ook individuele personen. De onderlinge verhoudingen in het college van bestuur zijn vanaf zijn ontstaan in 1972 altijd goed geweest. Ik denk niet dat er een andere universiteit in Nederland te vinden is waar de onderlingen verhoudingen in het bestuurscollege zo voortreffelyk genoemd kunnen worden als aan de VU. 't Zou te maken kunnen hebben met het feit dat we een zekere onderlinge geestverwantschap hebben. Bij openbare universiteiten is dat per definitie niet het geval. Ik heb het eens nagezocht. In de afgelopen acht jaar zijn de dertien verschillende leden van het college - bij elkaar opgeteld - in totaal nog geen vier maanden ziek geweest. Dat is minder dan één procent. Dat houdt toch verband met de goeie werksfeer. Je knapt in het
Het Ieven is niet in modellen te vangen. Ik persoonlijk ben ervoor dat er ruimte overblijft om ad hoc voorzieningen te treffen. Ik ben er als de dood voor dat er bij de komende bezuinigingen te veel van de aankleding van de zaak afgepeld wordt.... dat het universitaire leven een kiUe koude bedoening wordt. Je moet goed afstand nemen van je eigen belangrijkheid. Je eigen opvattingen relativeren en af en toe eens goed de kachel aanmaken. Ik ben geneigd om af en toe eens een grol in te lassen. Dat draagt bij tot de goede werksfeer. Mijn beste aprilmop? Dat was met die collegegeldmoeilijkheden. Ik heb toen een briefje in de vergadering van het college laten binnen brengen waarin stond dat de minister van onderwijs - het was Van Veen geloof ik belet had gevraagd om met spoed de moeilijkheden met het college te bespreken. Er ontstond toen een hele discussie hoe we dat zouden aanpakken en hoe we de minister zouden ontvangen. Iedereen liep erin. Je kan het niet ieder jaar doen; anders gaan ze er rekening mee houden. Het gaat te vaak dood en dood ernstig toe aan de universiteit. Ik heb wel eens gevonden dat de studenten zo volkomen humorloos door het leven gingen Dat je voor een grap geen antenne kon vinden. Ik heb nu
Dr. F.M. Degen De Boelelaan 1105 Amsterdam PERSOONLIJK
INTERN Aan: drs. H. Brinkman, voorzitter van het College van Bestuur
Beste Harry, Ik moet eerlijk zeggen datje me er toch weer even in hebt laten lopen. Veel andere collega's zal trouwens ook wel de schrik om het hart zijn geslagen, toen je met die bezuinigingsplannen op de proppen kwam. Toen ik dat las van: "evenredige verdeling van de formatiereductieover de verschillende personeelscategoriën" werd het me echt even bang te moede. "Wat haalt Harry nou weer in zijn hoofd?", vroeg ik me af. "Zou dat betekenen dat ook wetenschappelijk (hoofd-)medewerkers en kroondocenten moeten inleveren? Worden wij na zoveel jaren trouwe dienst op de schroothoop geworpen?" Maar ik doorzag jouw strategietje toch al vrij snel. Namelijk: met een ernstig gezicht zéggen dat iedereen pijn moet lijden om kwerulanten en kritikasters de wind uit de zeilen te nemen. En dan, als puntje bij paaltje komt, paf: dan blijkt ineens dat er "vanwege de rechtsposities" alleen bezuinigd kan worden op student-assistenten, hier en daar een tassertje, en misschien nog één of andere tijdelijke medewerker, die je eigenlijk toch al kwijt wilde. Je bent nou alweer zo'n kleine tien jaar VU-bestuurder, maar ik verbaas me toch steeds weer opnieuw over je behendigheid. Klasse, old boy! Je begrijpt trouwens die studenten niet, hè? Dat ze dat zelf niet in de peiling krijgen. Het ging bij ons in de raad precies zoals je kon verwachten. We stellen de formatiereductie aan de orde. De voorzitter houdt eerst een meeslepend betoog over "eerlijk verdelen", en "samen pijn lijden". En iedereen direkt braaf meerekenen op zijn zakjapannetje. Niemand heeft iets in de gaten! Als het in de volgende vergadering op konkreet invullen van het plaatje aan gaat komen, ontdekken ze vermoedelijk nog niets. Pas als per vakgroep bekeken gaat worden wie per wanneer waar weg moet, dan blykt pas wie er ontslagen kan worden en wie niet. Student-assistenten af door zijdeur! Iedereen betuigt vervolgens zijn meeleven. Je mompelt wat in de trant van: "hè . . . die verdomde rechtsposities ook." En klaar is Kees.
coUege niet zo gauw af op je collega's terwijl je toch in een positie verkeert waarin je vaak onder grote druk staat. De taak van het college van bestuur is er in de loop van de tijd niet eenvoudiger op geworden. Er zit geen groei in de middelen. Het centrale probleem voor het college is dan: hoe kom je tot een rechtvaardige verdeling van de armoede? Vroeger vond de verdeling van de middelen meer onsystematisch plaats, meer ad hoc. Bij een goede aanvraag kon de indiener wel rekenen op steun en middelen. Nu is het streven erop gericht systemen te ontwikkelen om een verdeling van de middelen tot stand te brengen waarbij faculteiten en diensten krijgen waar ze recht op hebben. Het risico hierbij is dat het geheel een wat technocratisch karakter zou kunnen krijgen.
De correspondentie ^ van doctor Degen
Begrijp me goed, Harry. Ik bewonder alleen maar je taktiek, hoor. Je weet best dat ik meer dan links genoeg ben, om het even goed behoorlijk lullig te vinden, dat die studenten d'r baantje verliezen. Maar ja, het zijn toch bijna altijd de meest slimmen en getalenteerden die zo'n assistentschap krijgen. Dus die komen elders wel weer aan een baantje. En dat kan je nou eenmaal niet altijd van de vaste staf-leden zeggen.
Hans Hoogenkamp bestuurder Sinds de invoering van de WUB in 1972 secretaris van het college van bestuur. Daarvoor vanaf 1963 adjunct secretaris van het toenmalige college van direktewren (bestuur van de Vereniging). Is tevens secretaris en lid van het bestuur van het VU-ziekenhuis. Hoogenkamp (51) is jurist en heeft gestudeerd in Leiden. Is befaamd om zijn 1 april grollen. Was lid van de Eeuwfeestcommissie. Vorige week op de slotavond van het Eeuwfeest in het Concertgebouw werden hem de versierselen uitgereikt behorende bij het officierschap in de orde van Oranje-Nassau.
wel de indruk dat we door het dal heen zijn. In dit verband vind ik persoonlijk de nieuwe achterpagina van Ad Valvas een aanwinst. Ik sta heel positief tegenover de column van doctor Degen. Ik hou niet van die bloedeloze, doodemstige stukken, berichten en mededelingen. Daar ga je met elkaar aan kapot. Je moet het ook een beetje gezelUg houden aan de universiteit.' (B.M.)
VIT K A M A N D É K É N rJier SéLéfT(:N\ ^ O Ó f c O i N é T j Él A/fié/s r e zér-TÉH - UWWT t>lé Htaaé^j
OOK Hwj
SlNTiHlcLAAi (CéWTMA'' of, lic Noevi MfiiAR le^T! fAASHMJ éN a i j N z e JOK I W ) R / N O « sftA^ -DAAJ 8 O J
J
£ NUWO«« UAAia> !>IN zu »(.IAA/I
M'ViR. VnN
x^h
i<
u « e e 'T
WOLS^MD
JMK Mir en
O/'f'^'^^ ÖÈAJ GeNeßeUJ üé.S/Vili.. HooR IC j e NU ZC16U : j « ^ M f l f l <
OiT y o ^ M f voali. flWD£R.éjj €€W ?«2WWR (LÉÉi UéROéR * j
Wat ik eigenlijk nóg stommer vind van die studenten, dat is dat ze zich zo hebben laten inpakken met die tweefasen. Alle raden en besturen zijn mordicus tegen de uitvoering van Pais' wet. ledereen eensgezind: er mag niet gewerkt worden aan het ontwerpen van nieuwe programma's voor de tweefasenstruktuur. Terwijl iedereen nota bene wéét dat die struktuur over 6 of 18 maanden gaat draaien! Als ik de verhalen in de wandelgangen goed heb begrepen, dan is jullie plannetje als volgt. Dit voorjaar - als die wet is aangenomen - gaan we eerst een beetje traineren en tegenwerken. Dat vinden de studenten natuurlijk prachtig. Als er dan in juni nog geen letter van een nieuw programma op papier staat, dan leggen wij in juli ineens die geheime plannen, die door het college van dekanen zijn ontwikkeld, op de tafel van Pais. Die keurt ze razendsnel goed. En voordat de studenten terug zijn uit Kenia en Nicaragua kunnen we beginnen met een heel nieuw studieprogramma. Ik moet wel zeggen, Harry, dat ik deze plannetjes op de rand van ondemokratisch vind. Maar ja, we zitten in een noodsituatie. En bovendien b^n ik wel bang dat als al die wubse organen zich met de nieuwe programma's gaan bemoeien we over vijfjaar nog zitten te vergaderen. Het is trouwens ook niet denkbeeldig dat je dan een vierjarig programma krijgt dat alleen maar bestaat uit vrouwenstudies, praktijkoriëntaties, stages, excursies naar kraakpanden, en werkcolleges "kritische zelfontplooiing" of "inleiding in de lustbeleving Ia". Pais zou daar wel blij mee zijn, denk ik, omdat de aanlsuiting van universiteit op het H.B.O. dan direkt al tot stand is gebracht. Maar ik heb toch een wat andere visie op wat wetenschap is. En jy ook, neem ik aan. Bel je me nog even wanneer dat werkdiner in het Oikurahotel precies begint? Tot ziens.
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 29 augustus 1980
Ad Valvas | 466 Pagina's