Ad Valvas 1980-1981 - pagina 377
AD VALVAS — 24 APRIL 1981
Vier UR-leden maken de balans op voor het nieuwe madsjaar
Verlanglijstjes
Nu uit de twee fasen halen wat er voor VU in zit Nu een nieuwe lichting kandidaten voor de universiteitsraad zich aan de kiezer presenteert is het zinvol met een paar zittende raadsleden de actualiteit van dit moment eens even door te nemen. Wat krijgen de nieuw te kiezen bestuurders vooral op hun bord het komend jaar en hoe liggen de smaakverschillen. Kan er dit jaar met smaak getafeld worden aan het bestuurscarré van de raadszaal of moeten de gerechten uit de haagse keuken door de strot worden ~ gejaagd? Twee gangen staan in elk geval al onontkoombaar vast: de boterham zonder beleg en de in twee fasen bereide vegetarische schotel ä la Pais. De jus zal dit keer zeker ontbreken, hoogstens een mager plantaardig sausje. We spraken met de studentraadsleden Jaap Kuipers van de VUSO en Huib Maas van de PKV, het DAK-raadslid Jannie Westra die voor de TAS in de raad zit en de hooggeleerde H. van Kessel die namens het onafhankelijk deel van het WP een raadszetel bezet maar in dit gesprek nadrikkelijk voor zichzelf sprak. De universiteitsraad heeft sich met de amendering en goedkeuring van het nieuwe algemene deel van het Academisch Statuut in feite neergelegd bij de twee-fasenstruktuur Moet er eigenlijk niet geprobeerd worden bij de komende kabinetsformatie de saak te keren? Jaap Kuipers (de VUSO-leus dit jaar is 'oog voor de realiteit') vindt dat niet realistisch. De meerderheid m het parlement voor de tweefasenwet was immers kamerbreed. Wel verwacht hij dat nu de slag om het binnenhalen van tweede fasen gaat beginnen. Dat zal tussen de universiteiten wel een concurrentieslag worden en dat is het VUbestuur echt wel toevertrouwd. Van de kabinetsformatie verwacht hij op dit punt heel weinig. De PvdA bijvoorbeeld zal de twee fasen gaan inruilen tegen de middenschool. Zo simpel ügt dat. Huib Maas van de PKV vindt dat nu het politieke gevecht om de nieuwe struktuur verloren is er alles aan gedaan moet worden om te redden wat er nog te redden valt. We gaan ons richten op punten als een maximale doorstroom naar de tweede fase en het strijdperk zal vooral verlegd worden naar de faculteiten om het onderwijs toch nog zo progressief mogelijk ingencht te krijgen. Hij ziet het besluit van het pas gehouden Nijmeegse kongres om tot een landelijke tegenaktie te komen niet zo zitten. De wet is nu eenmaal de kamers gepasseerd en je kunt slechts hopen dat de nieuwe wet nog binnenste buiten wordt gekeerd. Prof. van Kessel meent dat er met de nieuwe struktuur wel valt te leven. Tussen oud en nieuw bestaat geen spanning als tussen hemel en hel. Je moet die twee fasen nu verder gewoon als uitgangspunt nemen en tot een optimaal resultaat zien te komen. En een concurrentieslag tussen de universiteiten om het binnenhalen van de beperkte buit kopstudies (tweede fasen) wijst hij af. Huib: 'Maar zo gebeurt het toch'. Jannie Westra van het DAK vindt datje de nieuwe struktuur nu maar moet accepteren. Van de kabinetsformatie verwacht ze weinig heil. Bij het eerste faseonderwijs moet het aankweken van maatschappelijk verantwoordelijkheidsbesef zwaar gaan wegen en ook de culturele vorming van de student mag niet onder de tafel verdwijnen. Wat de kopstudies betreft moet er gestreefd worden naar zoveel mogeiijk lerarenopleidingen gezien ook de relatie van de VU met het bijzonder onderwijs. Loopt het onderzoek geen gevaar daar waar straks de boot'van de tweede fase wordt gemist? Van Kessel vindt dat koffie-dik kijken maar Huib ziet dat gevaar heel duidelijk. Hij is er ontzettend op tegen als bij het binnenhalen van de kopstudies de universiteiten tegen elkaar worden uitgespeeld. Die moeten juist nauw met elkaar gaan samenwerken tegenover Den Haag. HIJ gelooft dat met name de UvA wel m 't schip zit omdat men zich
Jaap Kamatng opgesteld. In Folia werd onlangs al de vrees geuit dat de UvA een één fase-universiteit zou kunnen worden. Het probleem zit echter volgens Huib niet bij de UvA maar bij Den Haag. Jaap verwacht dat nu de secties van de Academische Raad via de discipline-planning gaan uitvechten hoe de landelijke verdeUng moet uitvallen. Wie wat aan onderwijs afstaat. En anders gaat de minister wel aanwijzingen geven*). Uitgangspunt bij de verdeling zullen volgens Jaap de onderzoeks- en onderwijsprogramma's worden. En ook zullen er middelen verschoven worden naar nieuwe Projekten bijvoorbeeld in Limburg. Jaap is tegen boycot van de wet anders visje achter 't net. Je moet erbij blijven en meesturen. Huib: 'Wat bedoel je met meesturen, jullie vertegenwoordiger in de kommissie van onderwijs en onderzoek schittert al maanden door afwezigheid. Maar wel in de raad komen met dikke verhalen. Daar balen we van. Dat houdt de diskussie op. Afwezigheid is ook boycot.' We gaan over op het punt van de besmnigingen Het CvB heeft geschreven aan de minister dat als er verder besuinigd wordt aan het uitgangspunt 'geen gedwongen ontslagen' niet langer voldaan kan worden. *) Intussen zijn die beleidsindikaties gekomen. Een ervan is dat de nieuwe leraren opleidingen in de twee-fasenstructuur landelijk zullen worden gespreid. Er moet een landelijke taakverdeling tussen de instellingen komen.
Geen gedwongen ontslagen Jannie: 'Gedwongen ontslagen is een alleruiterste mogelijkheid. Dat moet vermeden worden. Je moet
eerst proberen of er niet overgeplaatst kan worden. Ook moet je kijken naar andere mogelijkheden. Het punt van de intrekking van de decanentoelage bijvoorbeeld is terecht heel principieel gespeeld. Verder is een mogelijkheid om het maximaal bereik van bepaalde salarisschalen te vertragen. Huib is slecht te spreken over de opstelling van het CvB naar Den Haag. Men geeft alleen waarschuwingsseintjes en zegt niet 'We kunnen niet verder'. Ze moeten proberen werkgelegenheid te behouden. Doen niet anders als ballonnetjes oplaten. Hun taal is veel te wollig. Van Kessel vindt dat je het aannemingsbeleid zo moet maken dat gedwongen ontslag wordt voorkomen en Jaap meent dat maatregelen als het langer laten lopen binnen een schaal via Den Haag moet en in overleg met Binnenlandse Zaken.
Eigen VU-beleid mogelijk? Kan de VU hier geen eigen beleid voeren? Jaap: 'Dat is ook afhankelijk van de markt. Snijd je teveel dan krijg je geen mensen meer. Huib vindt dat een rotargument. 'Er wordt gewerkt met toelagen om mensen binnen te halen en dat gebeurt op alle universiteiten. Wij hebben samen met de ABVA een alternatief plan ontwikkeld en dat in de UR gebracht maar daar doet men niets mee.' In dit plan wordt onder meer voorgesteld om door nivellering binnen het wetenschappelijk corps naar beneden geld vrij te maken voor nieuwe arbeidsplaatsen. Volgens het plan zijn de inkomensverschillen op de universiteiten onrechtvaardig groot. De universiteiten zouden samen met de minister tot werkgelegenheidsafspraken kunnen komen. Huib: 'Het plan houdt verder in om hoofddocenten niet langer in de schalen 152/154 en 148/150 te zetten, neveninkomsten af te romen en de eerste jaren een begrotingstekort te creëren dat dan later weer wordt ingelopen. Jannie vreest dat dit alternatief weinig oplevert en Jaap ziet het als struisvogelpoütiek. 'Zo schuif je de problemen voor je uit en later komt de klap des te harder'. Jannie gelooft dat alternatief beleid samen met andere universiteiten en in overleg met de bonden tot stand moet komen. Huib: 'De salariskosten van sommigen zijn nota bene vier keer zo hoog als die bij anderen. Worden die gerechtvaardigd door even zo grote verschillen in funktiezwaarte en verantwoordelijkheid? Een ander punt waarbij de VU een eigen beleid zou kunnen voeren is dat van de faciliteiten die sommige wetenschappers genieten en de toelagen. Jannie vindt datje dan wel de concurrentie met het bedrijfsleden in het oog moet houden. Daar heb je immers allerlei emolumenten zoals
hoge vergoedingen voor auto- en telefoongebruik. Van Kessel, zelf hoogleraar in de medische faculteit wil nu toch wel graag even wat kwijt. Het aantal uren dat bepaalde patiënten in een particulier spreekuur worden behandeld (in VU-tiJd) heeft naar zijn mening geen betekenis voor het funktioneren van de betreffende funktionaris. Het gaat hier niet om tien uur op een werkweek van 40 uur maar eerder om dne uur op een van 60 uur. 'Maar als u het over het additionele inkomen (dus niet de nevenactiviteit zelf) hebt denk ik dat er wel wat zou kunnen veranderen m de toekomst.' Jaap vindt dat de VU niet al te terughoudend moet zijn bij een snellere afbouw van dit soort neveninkomsten en Huib heeft nog meer haast. 'Hoe eerder hoe beter'. Het DAK ziet ook een bezuinigingsmogelijkheid in het flexibeler toepassen van de vervroegde uittreding de VUT. Het DAK lijkt trouwens bij monde van Jannie wel tevreden met de bezuinigingsoperatie dit jaar (114 formatieplaatsen minder). In Leiden bijvoorbeeld zijn ze nu nog bezig in de hoop dat er geen gedwongen ontslagen hoeven te vallen. Bij de VU is er voor dit jaar nu al de zekerheid dat dat niet hoeft zegt ze optimistisch. Totnogtoe kon alles zonder veel kleerscheuren gebeuren. De PKV is minder tevreden. Huib constateert dat er wel zóveel doorstromers zijn afgevloeid dat nu zelfs het CvB vindt dat het evenwicht is verstoord. Vorigjaaris er nota bene nog een motie in de raad aangenomen deze groep te ontzien. En wat wordt ermee gedaan? Zo'n motie stelt geen pest voor. Ook vindt hy dat de bezuinigingen niet alleen op de universiteiten gezocht moeten worden. Ook bijvoorbeeld bij defensie waar nota bene meer geld mag worden uitgegeven. De universiteiten bijten niet hard genoeg van zich af. Jaap (VUSO) vindt dat tweeslachtig: enerzijds kijkt de PKV wel naar wat er buiten de universiteit gebeurt maar als het om werkgelegenheid gaat wordt er niet naar buiten gekeken. Waarop Huib geïrriteerd wijst op de affiches 'Houdt de NSM open' die op de PKV-kamer hangen. Van Kessel vindt dat in deze bezuinigingsdiskussie meer gekeken moet worden naar het rendement van de wetenschapper. By personeelsbeoordeling dienen hoogleraren en trouwens ook diensthoofden gelijkelijk te worden beoordeeld als de rest van het personeel. Onderdelen van de universiteit moet je publiekelijk kunnen toetsen aan pubUekelijk uitgesproken doelstellingen. Vakgroepen moeten daar loyaal aan meekwerken; het moet maar eens wat minder worden met die autonomie. Men moet kunnen laten zien wat er bereikt is. Het CvB mag zich er niet toe beperken een soortement onderwijsverslagje naar Pais te sturen om de pan zoet
V.l.n r. Huib Maas (PKV), Jaap Kuipers (VUSO), Jannie Westra (DAK) en prof. H van Kessel (Onafhankeliike
^^'^at'M" ¥nt?r»k^^^^é^*.#^^' IL
Zeg nou eens in acht getypte regels wat jullie voornaamste prioriteiten sijn voor het komend jaar vroegen we PKV en VUSO. Voor de PKV moeten erin elk geval vier nieuwe dingen dat jaar komen die reeds lang 'staan te trappelen': de kresj, een wetenschapswinkel, de samenwerking met Nicaragua en een pot vrouwenstudies. Verder sal de PKV erop aandringen dat bij nieuwe besuinigingen het CvB sich harder opstelt richting Den Haag en de UR kreatiever reageert om arbeidsplaatsen te behouden. Gedwongen ontslagen sijn volMrekt onaanvaardbaar. Voorts wil de PKV dat de eerste stappen worden geset voor een aktief VU-beleid tegen opkomende fascistische tendensen. Tot slot hoopt de PKV op een redelijke nieuwe minister en blijft se sich tnsetten voor progressieve belangen op de VU. De VUSO voert als slagsin 'oog voor de realiteit', waarmee se sich van anderen meent te onderscheiden. Die realiteit blijkt volgens haar uit programmapunten als een kritische invoering van de twee-fasenstruktuur, nu dese wet demokratisch is aangenomen. Verder uu haar wens van een ruimere instroom van eerstejaars door een rechtvaardige selektie na het eerste jaar. De gewogen loting moet verdwijnen. Tenslotte een evenwichtig personeelsbeleid door besuinigingen eerlijk te verdelen. Het kan nodig sijn vastgeroeste rechtsposities ter diskussie te stellen. Grootscheeps korten op studentassistentschappen IS onjuist. Uit het DAK-programma lichten we: de twee-fasenstruktuur accepteren maar veel aandacht voor de maatschappelijke betekenis van een vak uitlopend op persoonlijke stellingname door de student. Gedwongen ontslagen moeten worden vermeden. De buitenlandse werknemers op de VU krijgen speciale aandacht in het programma. Wat de personeelsbeoordeling betreft: die moet er gelijkelijk voor alle categorieën sijn. Als nieuwe wensen nog: een wetenschapswinkel, de crèche en meer voorsieningen voor gehandicapten. Het buitenlandbeleid van de VU wil het DAK toetsen aan het belang van de bevolking. Kontakt met de bevolking kan vaak gebeuren via de plaatselijke kerken. Tenslotte wil het DAK de problemen van de ontwikkelingssamenwerking een plaats geven in de onderwijsprogramma's.
te houden. Er moet verslag worden gelegd en verantwoord naar buiten toe. We krijgen publieke middelen en de volksvertegenwoordiging heeft er recht op te weten wat daarmee gedaan wordt. Jaap vindt dat de evaluatie van de Beleidsruimte Onderzoek zou moeten worden doorgetrokken naar onderwijs en onderzoek in de vakgroepen. Waarom zou je bepaalde vakgroepen blijven handhaven. Moet er ondanks de besuinigingen nog ruimte sijn voor nieuwe dingen? Jannie (DAK): ja voor de wetenschapswinkel en de crèche bijvoorbeeld. Huib (PKV): 'En voor Vrouwenstudies. Je hoort te vaak van het CvB "daar is geen geld voor". Maar waar zit dat CvB dan voor?' Jannie: 'Er moet altijd geld blijven voor nieuwe taken.' Komen we tenslotte op het buitenlandbeleid, voor de VU altijd een niet onbelangrijk item..Huib (PKV) is ervoor de belangstelling van de VU geleidelijk aan van Indonesië te verschuiven naar Latijns Amerika. De PKV heeft altyd bezwaren gehad tegen de samenwerking met instellingen in Indonesië. Gezien de ontwikkelingen in Latijns Amerika is er veel meer voor te zeggen daar Projekten op te starten. Hy vindt het heel nierkwaardig.dat er nog steeds geen samenwerkingsverband met Nicaragua van de grond is gekomen terwyl alles daarvoor gereed is. Hy wil overigens niet alle
Vervolg op pag. 15 s
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 29 augustus 1980
Ad Valvas | 466 Pagina's