Ad Valvas 1980-1981 - pagina 427

5

ADVALVAS — 5 J U N M 9 8 1

Inventariserend onderzoek ITSWO bij fakuiteiten zal aanzet moeten zijn voor verbetering studierendementen

Probleem studievertraging op VU wordt aangepaict studenten die in hun studie achterop raken, geen colleges meer lopen en tentamens afleggen om het er tenslotte maar helemaal bij te laten zitten, zijn er sinds jaar en dag aan de Nederlandse universiteiten en hogescholen te veel, is de algemene opvatting. Ongeveer de helft haalt de eindstreep van het doctoraal examen nimmer. Van de andere helft zijn er velen die hun bul niet dan na talrijke strubbelingen en een abnormaal lange studietijd weten te verwerven. Wie van de middelbare school naar de universiteit doorstroomt moet zelf maar zien hoe hij met zijn studie uit de voeten komt. Van een student wordt zelfstandigheid verwacht. Als hij achterblijft, is er weinig kans dat zijn studievertraging (tijdig) wordt opgemerkt. Meestal zal hij zelf in aktie moeten komen en dat gebeurt vaak niet. Studiebegeleiding is, voorzover die mogelijkheid bestaat, veelal passief, plichtmatig en incidenteel. Zo verdrinken tallozen in hun studievrijheid. Aan de VU wil men de studievertraging nu eens systematisch gaan aanpakken. Het college van bestuur heeft besloten het Instituut voor Toegepast Sociaal-Wetenschappelijk Onderzoek (ITSWO) aan de universiteit te laten nagaan hoe de fakuiteiten studievertraging registreren en wat ze vervolgens doen om die te helpen opheffen. Het college k w a m er in h e t periodieke overleg m e t de fakulteitsbesturen a c h t e r d a t studievertraging m nogal wat gevallen te laat wordt gekonstateerd De maatregelen die dan worden overwogen komen dan ook vaak als mosterd n a de m a a l tijd Het college was begin dit j a a r geschrokken van h e t door h e t B u r e a u S t u d e n t e n a d m i n i s t r a t i e n a a r boven gehaalde feit dat niet meer dan ruim twintig p r o c e n t v a n de VUstudenten n a zes j a a r m e t de doctoraalbul n a a r h u i s g a a t Gemiddeld studeert een s t u d e n t er a a n deze universiteit een kleine zeveneneenhalf j a a r voor, aldus las h e t m h e t

Jan van der Veen r a p p o r t 'Studieloopbanen m cijfers', w a a r i n de studiesuccessen van de studentenlichtingen 19681971 n a ongeveer tien j a a r beschreven s t a a n . Het gedetailleerde cijferm a t e r i a a l werd meteen agendap u n t m h e t gesprek met de f-akulteiten. Een en a n d e r vormde een belangrijke overweging voor h e t college om de povere ƒ 40 000,— die dit j a a r op de VU-begrotmg voor h e t I T S W O gereserveerd waren a a n een inventariserend onderzoek n a a r studievertraging te besteden, m plaats van a a n a n d e r e voorgestelde onderzoeken. CvB-lid prof H Verheul (rector) 'We m e n e n d a t we d a a r een belangrijke a a n z e t tot verbetering van h e t s t u d i e r e n d e m e n t mee k u n n e n geven op de plaatsen w a a r d a t nodig is. De onderzoeksresultaten zullen n a a r de fakuiteiten en subfakulteit e n worden gestuurd Die k u n n e n dan ook de gang van zaken m a n d e r e fakuiteiten m e t de h u n n e g a a n vergelijken. Het college van bes t u u r k a n dat, als d a t nodig m o c h t zyn, aanbevelen ' H e t onderzoek zal volgens de p l a n n e n eind dit j a a r k l a a r moeten zijn ITSWO-medewerkster drs Sjoukje van der Linde zal als projektleider optreden. I n h e t kader van h e t onderzoek zullen vraaggesprekken m e t studiesecretarissen/adviseurs op de fakuiteiten worden gevoerd Mevr Van der Linde wordt bijges t a a n door een breed samengestelde begeleidingscommissie van betrokkenen, o.a s t u d e n t e n d e c a n e n

Los van twee-fasen

Prof H Verheul Onderzoek is belangrijk

aanzet'

. N.b. Ad Valvas verschijnt niet op 12 juni. Tot de zomer nog op 19 en 26 juni

Voor h e t college van b e s t u u r heeft de studieduurbeperking die volgend j a a r september k r a c h t e n s de wet twee-fasenstructuur zal worden ingevoerd geen"^ rol gespeeld S t u d e n t e n mogen dan voor de tot vier j a a r besnoeide opleiding t o t en m e t h e t doctoraal examen (eerste fase) niet langer d a n m a x i m a a l zes j a a r a a n de universiteit s t a a n ingeschreven Eventuele studiev^ertraging kan zo wreed worden afgestraft en h e t is de vraag of een slecht s t u o i e r e n d e m e n t steeds a a n de s t u d e n t e n k a n worden verweten (verkeerde studiekeuze, ongeschiktheid, etc ) Het k a n ook a a n docenten of h e t onderwijssysteem liggen Prof Verheul 'Voor h e t college staat dat er los van Of h e t tweefasensysteem er n u wel of m e t zou zijn gekomen, we zouden h e t onderzoek toch hebben willen houden WIJ baseren ons meer op de studieresultaten van de afgelopen j a r e n dan op verwachtingen van wat komen g a a t ' Minister Pais hield de instellingen voor h e t percentage afgestudeerden met tien p r o c e n t t e willen verhogen in het twee-fasenstelsel ITSWO-direkteur dr J a n de J o n g e 'Op zichzelf zou h e t onderzoek als

s t a r t al waardevol zyn geweest, m a a r de komst van de twee-fasens t r u c t u u r geeft wel een extra dimensie a a n de zaak De problematiek van de studievertraging is volgens mij nooit fundamenteel a a n gepakt Misschien uitgezonderd op de Limburgse universiteit, w a a r m e n een sterk geïndividualiseerd studiesysteem heeft opgezet Een van de doelstellingen m h e t onderwijs IS d a a r om b i n n e n k o m e n d e stud e n t e n m principe te laten afstuder e n Zoiets hebben de universiteiten eigenlijk m e t eerder voor h u n rekening willen n e m e n ' 'Van onderwijskundige k a n t bes t a a t veel kritiek op de universiteiten vanwege de hoge uitvalpercentages In h e t traditionele denken ligt h e t allemaal a a n de s t u d e n t e n De demokratisermg heeft veel studenten n a a r de universiteiten geb r a c h t die er niet zouden t h u i s h o ren M a a r is d a t w a a r ' J e k u n t je ook afvragen hoe funktioneren die universiteiten en hoe komt h e t dat er zoveel s t u d e n t e n sneuvelen D a n kom je by h e t onderwijssysteem terecht Wetenschappelijk is d a t nog nergens systematisch m verband gebracht m e t de o u t p u t ervan Tot n u toe is h e t allemaal n a t t e vingerwerk geweest' Volgens De J o n g e zul je s t u d e n t e n of docenten nauwelijks als person e n aansprakelijk k u n n e n stellen voor slechte studieresultaten Het IS h e t systeem, d e n k t hij 'In feite wordt nog altyd h e t veldloopmodel gehanteerd D a t wil zeggen d a t er tussen s t u d e n t e n en de universiteit geen wederzijdse verplichtingen bes t a a n wat betreft de studieprestaties Alle mooie dingen als studiebegeleiding t e n spyt, d a t is de buitenkant '

Kontraktonderwijs In h e t expeditiemodel (beide term e n zyn van de onderwys psycholoog prof A D de Groot) worden duidelyke afspraken tussen universiteit en s t u d e n t e n g e m a a k t Er wordt een soort k o n t r a k t gesloten 'Het probleem IS hoever k u n j e d a a r mee g a a n ' ' , aldus de ITSWO-direkteur, die de i n d r u k wekt d a t h e t wel richting expeditiemodel zal moeten by de poging studievertraging terug t e dringen In Amerika werken verschillende universiteiten al geruime t y d voor hele studierichtingen met zogen a a m d e 'grade contracts' Aan de VU bestudeerde de psycholoog-onderwyskundige drs Wim van Os (Onderwysresearch) h e t k o n t r a k tonderwys en beproefde dat in 1974 op de economische fakulteit Met Succes Het a a n t a l geslaagden onder de s t u d e n t e n die a a n h e t experim e n t deelnamen lag ten opzichte van degenen die d a t m e t wilden door de b a n k genomen een flink stuk hoger Van Os. warm voorstander van kontraktonderwys, zag m een interview m e t Ad Valvas m 1977 n a a s t de voordelen wel een gevaar voor verschoolsmg In h e t k o n t r a k t o n derwys moet je geleidelyk a a n toewerken n a a r een grotere eigen verantwoordelykheid van de studenten, die d a a r a a n h e t eind blyk van k a n geven by h e t m a k e n van zyn skriptie, aldus Van Os Zo'n skriptie zullen zy d a n m e t m i n d e r moeilykheden k u n n e n schryven Het is op de VU tot dusver met h e t k o n t r a k t o n d e r w y s by h e t economie-experiment gebleven Van Os n u 'Het is m e t zo erg aangeslagen ' Aan de universiteiten wordt de laatste tyd echter toch meer gedaan om de studiemethoden van studenten via cursussen te verbeteren Ook groeit h e t a a n t a l publikaties over studiemethoden en - technieken D a t kan wyzen op de behoefte a a n h u l p by s t u d e n t e n en h e t inzicht dat studeren een vaardigheid is die k a n worden a a n g e leerd Op de VU bestaan sinds ongeveer twee j a a r a a n enige fakuiteiten ook studievaardigheidscursussen Sinds 1977 wordt door de afdeling Onderwysresearch, die daarby betrokken IS, ook een florerende ' m -

servicetraming' voor docenten gegeven Onderwysgevers k u n n e n er hun overdrachtsbekwaamheden mee opvyzelen De onderwysprestaties van wetenschappers vallen nog wel eens tegen doordat er a a n de onderzoekpoot van h u n t a a k meer eer te behalen is Na 1988 zullen de universiteiten volgens de T a a k g r o e p s t u d e n t e n r a mingen w o wegens de geboortend a h n g (minder 18-20-jarigen) op m i n d e r s t u d e n t e n moeten r e k e n e n Die studentendaling, volgend op een j a r e n l a n g e explosieve groei, zal nog groter worden als h e t hoger beroepsonderwys (onzekerheid over de s t a t u s van de academicus) en de Open Universiteit (soepele toelating, eigen studietempo) door de veranderingen by h e t wetenschappelyk onderwys m e e r zuigk r a c h t op a d s p i r a n t - s t u d e n t e n uitoefenen E n d a t lykt er m t e zitten De universiteiten zullen alle zeilen moeten byzetten, n u s t u d e n t e n een 'schaarste-artikel' g a a n worden

ITSWO-direkteuT dr Jan de Jonge 'Komst twee-fasenstructuur geeft zaak extra dimensie'. Goed onderwys wordt meer en meer beloond (behoud van formatieplaatsen) Het onderzoek n a a r studievertraging om h e t studierendem e n t op te voeren past d a a r o a in.

Doorstroompercentages tweede fase van minister geen diktaat De diepe verontwaardiging die bij de universiteiten opkwam toen de nu demissionaire minister Pais begin mei liet weten vooralsnog slechts dertig procent van de in de eerste fase afgestudeerden naar de tweede fase te willen laten doorstromen, is geweken. In de voorlaatste meiweek bezwoer de bewindsman de instellingen dat zijn voorstel voor de invoering van de twee-fasen-structuur in september 1982 niet als een diktaat moet worden beschouwd, maar evenmin als een vodje papier. Hij zei dit tijdens een vergadering van het Planning en Overleg Orgaan (POO), waarin ministerie en universitaire vertegenwoordigers elkaar treffen. In 1977 had Pais een doorstroompercentage van veertig voor de tweede fase (onderzoekers-, leraren- en beroepsopleiding) genoemd Allerwege schrok men van dat lage percentage en de minister uitte zyn droefenis m de Tweede K a m e r erover te hebben gerept In zyn laatste voorstel werd h e t percentage echter nog eens gemiddeld tien procent lager By de alfa- en g a m m a opleidmgen zou een doorstrommg van m a x i m a a l slechts twintig p r o cent mogen plaatsvinden

De universiteiten voelden zich door h e t zgn Beleidskader Invoering Twee-fasenstructuur van de voortstormende minister bedisseld en vonden d a t hy er op zyn minst mee voor zyn b e u r t h a d gesproken De twee-fasenplannen van de instellingen h a d d e n eerst k l a a r moeten zyn en dat zal pas volgend j a a r k u n n e n zyn In de even voor het POO-overleg gehouden byeenkomst van de Perm a n e n t e P l a n n i n g s Commissie van de Academische R a a d (PPC) legden de portefeuillehouders p l a n n i n g m de colleges van b e s t u u r hum reaktie op Pai.'-' voorstel in een snelle notitie vasv De minister begreep de onrust '• In h e t POO-overleg werd afgesproken dat de werkgroep die de richtlynen voor de opzet van de tweefasenplannen door de universiteiten zal gaan voorbereiden, zowel Pais' voorstel als de notitie van de instellingen als basis zal gebruiken In die werkgroep - van de Adviesgroep P l a n n i n g die de lopende planningsprocessen coördineert - zitten enkele vertegenwoordigers van h e t d e p a i t e m e n t en de universiteiten In h e t najaar wordt er m h e t P O O opnieuw g e p r a a t (JvdV)

Verschoningsrecht voor geregistreerde

VU geeft adressen niet zomaar uit handen Adressen van op de VU geregistreerde studenten en personeelsleden worden nooit uit handen gegeven aan anderen dan in een bepaald systeemreglement genoemde instellingen. Daarmee wil het CvB de persoonlijke levenssfeer van de mensen op de VU beschermen. Het college stelt zich verder op het standpunt dat adressenbestanden op de VU in principe slechts worden gebruikt in die gevallen waarin de VU noodzakelijkerwijs moet corresponderen met geregistreerden. (Te denken valt bijvoorbeeld aan gegevens die het departement wil hebben Bed) Er kunnen zich bij uitzondering geval'en voordoen om van dit principe af te wijken zoals bv. bij de vluchtelingenaktie. Het CvB zal zich in zulke gevallen speciaal tot de geregistreerden wenden tenzij die eerder al hebben duidelijk gemaakt dat zij niet benaderd willen worden voor andere zaken dan waarvoor zij hun gegevens hebben verstrekt. Aldus het CvB in een notitie aan de universiteitsraad die zich daar achter kon stellen vorige week. Aanleiding tot^deze notitie vormde destyds de weigering van h e t CvB a a n h e t studentenblad P h a r e t r a adressenbestanden ter beschikking t e stellen voor de verzending vari een speciaal Eeuwfeestnummer De UR wilde toen wel eens weten welke k n t e r i a h e t college op dit p u n t h a n teert Het CvB wyst erop d a t in elk geval adressen m e t uit h a n d e n worden

gegeven W a n n e e r h e t CvB wordt gevraagd om bemiddeling by verzoeken om financiële steun, h e t toezenden van brochures e d zal h e t de geregistreerden duidelyk m a k e n dat h u n n a a m , woonplaats en adres m e t a a n derden zyn verstrekt m a a r d a t verzending door bemiddeling van de VU heeft plaats gevonden Met andere woorden de VU zelf s t u u r t dergelyke brochures of formulieren door, met a c h t e r h o u d i n g van de adressen Dit soort uitzonderingen zal slechts in beperkte m a t e g e m a a k t worden Steeds zal er een direkte relatie met h e t VU-gebeuren moeten zyn H e t CvB IS van plan zich tot de geregistreerden te g a a n r i c h t e n m e t de vraag of zy bepaalde brochures of formulieren wel of juist m e t wensen te ontvangen Hierby wordt een uit undering g e m a a k t op h e t personeelsinformatiesysteem Irritatie over h e t toezenden van stukken zal hierdoor tot een m i n i m u m k u n n e n worden beperkt n u de mogelykheid wordt geopend n i m m e r meer dan h e t strikt noodzakelyke thuis in de bus te krygen Nieuwkomers op de VU, s t u d e n t e n en personeel k u n n e n straks dus by h u n i n s c h r y v m g of indiensttreding h u n 'verschoningswensen' n o t e r e n Ook s t u d e n t e n en personeelsleden die al op de VU zitten wordt s t r a k s zo'n mogelykheid geboden Tenslotte zal geregistreerden die men wil benaderen voor interviews steeds tevoren worden gevraagd of zy willen meewerken. Men k a n dus weigeren. (J K)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen