Ad Valvas 1980-1981 - pagina 264

AD VALVAS — 6 FEBRUARI 1981

12 gelijkgezinde universiteit te vinden zijn al moet ik er niet aan denken. Gereformeerden in de verstrooiing houden er vaak nogal rigide ideeën op na En wat de korte baan betreft uiteraard ook enkele voor de hand liggende suggesties. In de eerste plaats natuurlijk tanden en kiezen op elkaar bij de aanval.

De gekombinerde EHBO/brandweeroefening die onlangs met veel acteertalent en het nodige gevoel voor dramatiek in het hoofdgebouw werd gehouden viel zo ongeveer samen met de plotselinge koude oorlog-hausse omstreeks het aantreden van cowboy Reagan waarbij de Volkskrant-immer alert- de richtlijnen voor eventuele kernaanvallen wel weer eens vanonder het stof van 1961 gehaald wenste te eien. Het samengaan van beide voorvallen het IS toch eigenlijk merkwaardig hoe mensen aan het piekeren gaan bracht me op het idee of het niet hoog tijd wordt ook voor de VU-dat veilige bastion-eens wat richtlijnen op te stellen Waarom wél hernieuwie aandacht voor richtlijnen voor

' politieke uitspreken en nota bene niet eens passende maatregelen bij een atoomaanval die ons op de werkplek overvalt Om te beginnen zou er natuurlijk een versnelde procedure moeten komen om een dreigende aanval te kunnen agenderen voor de universiteitsraad. Dus sonder een schriftelijk verzoek want dat werkt maar vertragend. Er moet per slot van rekening tijdig tegen zo'n calamiteit geprotesteerd kunnen worden Verder sou ook eens gedacht kunnen worden aan een soepel organisatieschema voor een doeltreffend op te setten luchtbrug maar één van ome zusterinstellingen, liefst in Nieuw Zeeland. Daar zal best een

Dat vooral met het oog op de dragers van gebitsprothesen. Verder lijkt ftgt me zinvol een haarnetje zonder gaatjes in het veihgheidspakketje te doen. Dat dient dan goed bevestigd te worden op de hoofdhuid om haaruitval tijdens een kernaanval tegen te gaan. Dragers van haarstukjes kunnen worden aangeraden het stukje nog eens stevig vast tersjorren. Heren met sokophouders dienen attent te zijn op het hebben binnen handbereik van een extra draagbandje en de dames dienen te beschikken over stevig ijzergaren in de burolade voor het steviger bevestigen van de jarretel-grijpertjes. Geldt trouwens ook, voor de sousbras waarmee sommige VU-dames misschien nog wel werken. Tenslotte verdient het aanbeveling - dat zou ik haast nog vergeten - op de campus een aantal zandbakken aan te leggen op zorgvuldig geselecteerde lokaties. Om de koppen in het zand te kunnen steken natuurlijk. Sommigen onder ons zullen daar misschien ook nu al behoefte aan hebben al was de aula onlangs behoorlijk gevuld tijdens het debat over kernbewapening.

Mensen van de VU 'Het is niet zo dat wat ik schrijf iets te maken heeft met wat ik in mijn werk aan de VU doe. Misschien is het omgekeerde meer het geval. In mijn werk hou ik in de gaten hoe ik zelf over literatuur denk. Maar dat moet zich niet op de voorgrond dringen. Het moet niet zo zijn datje je eigen opvattingen als norm gaat stellen voor anderen. Het feit dat ik gedichten schrijf is volgens my niet te merken in de colleges die ik geef. Maar ik vind mijn werk o.a. daarom prettig omdat het aansluit op andere dingen die ik de moeite waard vind. Ik lees ontzettend veel. In een andere baan zou ik daartoe minder de kans krijgen. Wat dat betreft is het een luxe die mijn werk megeeft. Mijn poëzie en mijn werk aan 'de VU vullen elkaar niet organisch aan maar ik voel ook geen scherpe scheiding tussen die twee. Het gekke is4at ik een tijdje geleden merkte dat sommige mensen aan de VU - buiten de subfaculteit Nederlands - veronderstelden dat ik hier als dichter aangesteld was, als iemand die de studenten leert creatief werk te maken. Op zichzelf is dat helemaal niet zo'n gek idee. In Amerika bestaat dat verschijnsel namelijk wel. Daar heb je de "writer in residence", iemand die als schrijver aan de universiteit verbonden is en één daghelf t per week schrijf cursussen geeft. Nergens in Nederland kun je leren schrijven. Er is nergens een instituut op literair gebied dat je bijvoorbeeld kunt vergelijken met een conservatorium voor iemand die in de muziek wil. Een reden daarvoor ligt wellicht in het feit dat schrijven - hoe primitief dan ook - een onderdeel vormt van het onderwijsprogramma. Dat begint al op de lagere school en zet zich voort op de middelbare school waar het opstel een onderdeel vormt van het eindexamen. Dat stimuleert natuurlijk wel diegenen die aanleg hebben om met het schrijven verder te gaan. Maar toch vind ik dat men zich op zijn minst moet afvragen of literair schrijven aan te leren valt. Daar zou je ook psychologen bij moeten betrekken die iets afweten van het ontwikkelen van creativiteit, 'k Vind het in elk geval grappig dat andere dan neerlandici denken dat ik zulke cursussen geef. Ik weet nog niet of ik zoiets in de toekomst zou willen gaan doen. Op de fiets doe ik inspiratie op voor mijn gedichten. De omgeving zelf waar ik doorheen fiets hoeft niet de bron van inspiratie te zijn maar het moet wel een omgeving zijn waarin ik gestimuleerd word tot nadenken. Wat dat aangaat is de lokatie van

<U M

Ad Zuiderent dichter-neeriandbus

Sinds 1979 wetenschappelijk medewerker aan de subfaculteit Nederlands. Doceert in de moderne Nederlandse letterkunde van na 1945 (poëzie en proza). Daarvoor docent aan de Vrije Leergangen (VLVU) en aan middelbare scholen. Zijn studie heeft hij gevolgd aan de UvA. Ad Zuiderent (36) heeft in poézieminnend Nederland naart), gemaakt met drie dichtbundels: Met de apocalyptische mocassins van Michel de Nostredame op reis door Nederland (196S), De afstand tot de aarde (1974) en Geheugen voor landschap (1979). HIJ is poêzierecensent van De Tijd.

mijn huidige werkkring niet erg gunstig. Ik woon in de Watergraafsmeer. De route naar Buitenveldert is totaal oninspirerend. Je moet permanent op het verkeer letten en oppassen datje op de Rooseveltlaan niet platgereden wordt. En als je eenmaal bij de RAI gekomen bent, dan wordt het zo'n uitgebreide eentonigheid datje het gevoel krijgt dat je stilstaat. En dan het hoofdgebouw . . . Nee, ik hoop niet dat ik al dit soort irritaties in poëzie moet gaan omzetten. De fietstocht naar mijn vorige werk was heel wat aan-

trekkelyker. De VLVU was gevestigd aan de Keizersgracht, 't Was in eerste instantie een hele rustige route, vnj weinig verkeer en afwisselend. Langs de Amstel over de Weesperzyde ging je voorbij Carré via de Magere Brug naar de binnenstad. Dat gaf me de gelegenheid allerlei zinnen en regels die in mijn hoofd opkwamen eens rustig te overdenken. Je reed door een omgeving van menselijke maat. En als je door de stad reed betekende iedere pedaalslag een nieuw huis. Bij iedere beweging die je maakte was de omgeving ook al weer veranderd. Ik heb niet per se die fiets nodig om geïnspireerd te raken. Je moet niet denken dat ik met mijn fiets ga stilstaan om iets op te schrijven. Het schrijven gebeurt thuis achter het bureau. Maar toch schnjf ik nu met een lagere frekwentie dan vroeger. Van huis uit was ik christelijk gereformeerd. Dat ben ik nu niet meer. Het Bezinningscentrum heeft me gevraagd een gespreksgroep te leiden over literatuur van schrijvers die een calvinistisch verleden hebben: Biesheuvel, 't Hart, Wolkers, Krol. Ik heb geaarzeld of ik het zou doen. Uiteindelijk heb ik toegestemd. Het onderwerp interesseert mij wel. Ik kan mij goed inleven in de problematiek, net zo als heel veel mensen aan de VU. Het leek me ook wel aardig om de betrouwbaarheid van iemands motieven om zich af te zetten tegen zijn opvoeding te onderzoeken. Anderzijds heeft me het verzoek ook wel beklemd: hoeveel stappen maak ik voor mijn gevoel nu weer terug? Hoeveel onverwerkt verleden komt er op een onaangename manier weer naar boven? Die ambivalentie bestond er ook bij mijn sollicitatie voor deze baan aan de VU. Er waren verschillende motieven om naar deze vacature te solliciteren: het vakterrein waarop ik zou doceren (de meest recente Nederlandse' literatuur), de standplaats Amsterdam (de onaantrekkelijke lokatie in Buitenveldert ten spijt) en de omvang van de subfaculteit (niet zo groot als die aan de UvA). De vraag is dan: hoe groot is je keuze nu eenmaal als je deze baan ambieert terwijl de arbeidsmarkt ongunstig is? Aan de VU zitten blijft voor mij iets ambivalents hebben. Ik ben er nog niet zo goed uit. Hoewel dit concrete geval geen onderwerp voor een gedicht hoeft te zijn, sluit het wel aan bij de ambivalentie die ook mijn poëzie beheerst: de wisselvalligheid van de belangrijkste dingen des levens. Het is nooit totaal ja of totaal nee.' (B.M.)

De correspondentie van doctor Degen Dr. P.M. Degen De Boelelaan 1105 Amsterdam

Aan: Mark Kogon Du Berrystraat 8 Huizen (NH) Amsterdam, 1 februari 1981

Beste Mark, zoals je weet zijn er al talloze initiatieven geweest om te komen tot de oprichting van een Wetenschapswinkel-VU. Maar tot nu toe is dat steeds mislukt. Op andere universiteiten daarentegen zijn de WeWi's inmiddels uitgegroeid tot een soort Maxi's. Zo is al menige misstand met behulp van de wetenschap uit de weg geruimd. Ik heb die mislukkingen aan de VU altijd vreemd gevonden. Te meer daar de VU in haar doelstelling spreekt over het 'dienen van God en Zijn wereld'. En je mag toch'verwachten dat die wereld in ieder geval wel eens aan het loket van de WeWi zal verschijnen. Die snakt gewoon naar wetenschappelijke kennis om blinden ziende te maken, kreupelen te doen wandelen, en koningen van hun troon te stoten. Werk zat dus voor een WeWi-VU. Vaak heb ik me afgevraagd waar die mislukkingen aan geweten moesten worden. Is de VU te klein voor een WeWi? 2ajn de studenten hier te rechts? Diskussieert het personeel meer over de doelstelling dan dat het er iets mee doet? Heeft de samenleving soms geen hoge pet op van de VU-wetenschap? Heeft men wellicht verzuimd om aan de Centrale Inter Faculteit te verzoeken zich eerst maar eens fundamenteel en wijsgerig te bezinnen op de grondslagen, ethiek en zinsamenhang van de WeWi-idee? Ik kwam er niet meer uit, tot ik onlangs het 'Verslag van Werkgroep Toekomst Vereniging' onder ogen kreeg. Daarin zet de 'Vereniging voor onderwijs op gereformeerde grondslag' uiteen waar het Deo Volente allemaal naar toe moet met de VU. Uit dit verslag wordt duidelijk waarom die WeWi's hier steeds mislukken: WIJ hebben er namelijk al lang een. De VU beschikt immers over 'een spreekbuis van en naar de samenleving', zoals de Vereniging zichzelf m alle bescheidenheid omschrijft. 'Een verbindingsofficier tussen universitaire gemeenschap en samenleving', verduidelijkt ze militant. Maar helaas moet de Vereniging meesmuilend konstateren: 'De unieke mogelijkheden die dit communicatiekanaal biedt, worden te weinig gebruikt.' Nou verbaast dat mij persoonlijk met zo erg. Ik heb altijd al graag mijn wetenschap in dienst van de samenleving willen stellen. Ik wist alleen absoluut niet hoe ik dat in het vat moest gieten. Tot nu toe had ik er geen flauw vermoeden van dat dat via de Vereniging kon. Nou moet ik wel toegeven dat ik in de mening verkeerde dat de Vereniging sinds H.H. Kuyper een soort folklore was. Zij bestond in mijn voorstelling uit een clubje stokoude, licht dementerende volhouders uit vervlogen dagen. Lieve mensen, die graag eens de sleur van bezoeken aan de geriater, de bejaardensoos Rehoboth, en de gehoorapparatenwmkel wilden doorbreken met een jaarlijks uitstapje naar dat verdorven Amsterdam. Je weet wel. Het wetenschappelijke personeel van de VU treedt dan op zo'n toondag aan om de (Üverse rolstoelen voort te duwen langs laboratoria, mensa, energiecentrum en dierenverblijf. En na dit jaarlijks terugkerende kontakt tussen universiteit en samenleving gaat iedereen weer welgemoed huiswaarts. Ik heb altijd gedacht dat dit verschijnsel mettertijd vanzelf uit zou sterven. De Vereniging is dit ook gaan inzien. En het bestuur krijgt in de peiling dat, zodra die schamele schare griffen het tijdelijke met het eeuwige hebben verwisseld, de Vereniging alleen nog maar bestaat uit een paar relatief jonge, ambitieuze, goedgekapte en goedverdienende managers. En leg dan maar eens aan de minister uit dat de VU als bijzondere universiteit nog bestaansrecht heeft! Houd dan naar ouiten toe maar eens vol dat de VU een eigen identiteit heeft, en uit dien hoofde recht op poen heeft. En bovendien: als de Vereniging geen leden meer heeft, wie moet er dan verbindingsofficier spelen tussen wetenschap en samenleving? Nou? Gelukkig heeft men een oplossing gevonden: we gaan de Vereniging oecumeniseren. Gooi de tent open voor andere geloven. Wie weet hebben die nog wel wat Jong Bloed. Ik ben benieuwd hoever we met die oecumene gaan. Laten we Katholieken toe? Accepteren we Vrijzinnig Protestanten? Komen Dopersen in aanmerking? En Agnosten dan? Moet Swami Dewi Hein in het bestuur? Maken we tenslotte een Moslem voorzitter, in het kader van de integratie van culturele minderheden? Ik vind dat we erg op moeten passen met die oecumenegedachte ,in de Vereniging, Mark. Voor je het weet zijn we verworden tot een soort pluriforme openbare universiteit. En dat kan 100 jaar geleden nooit de bedoeling zijn geweest. Het enige voordeel zou misschien nog kunnen zijn, dat een WeWi-VU dan eindelijkeens kans van slagen krijgt. Maar willen we daarvoor de prijs betalen van het verlies van onze mooie doelstelling? Groetjes,

^

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen