Ad Valvas 1981-1982 - pagina 125

5

AD VALVAS — 6 NOVEMBER 1981

Honderd jaar studie klassieke talen aan de VU

Prof. Schenkeveld: "Oudheid zal studenten blijven aantrekken" De afgelopen maand was het op de letterenfakulteit aan de Jan van der Veen VU een klein beetje feest. Die maand was het honderd jaar jaarlijkse instroom by letteren van geleden dat de studie in de zo'n tachtig". klassieke taal- en letterkunde „Daartussenin ligt overigens het diepop poten werd geholpen. Het tepunt 1970 met maar een of enkele Landelijk had je hetzelfde begin van de fakulteit. Okto- studenten. beeld. Na de invoenng van de Mamber 1881 hield prof. dr. Jan moetwet kreeg je een geweldige verWoltjer zijn inaugurele oratie. mindering van het aantal uren klasOktober 1981 stond de tot sieke talen op de middelbare scholen. was een grote angst dat ze zouden een traditie uitgegroeide Er gaan verdwijnen en het gevolg was twee- of driejaarlijkse reünis- dat men dus ook maar met met een tendag in het teken van dat studie daarin begon. Overal ging het eerste begin. De klassicus met een klap naar beneden. In 1974 was de landelijke input ongeveer 50, prof. dr. D.M. Schenkeveld maar dat herstelde zich en een paar wijdde zijn hele toespraak jaar geleden was het aantal eersteaan die markant te noemen jaars weer opgeklommen tot in totaal eerste hoogleraar, van wie 120. Aan de VU kwamen 17 eerstejaars talrijke nakomelingen voor binnen." de herdenkingsdag waren uitgenodigd. Met hem een Kleinste kort gesprek over verleden, Met de Groningse universiteit is de heden en toekomst van de VU de kleinste instelling voor klassieuniversitaire studie in de ou- ke talen. Je kunt er terecht voor het basispakket zonder specialismen. de talen. „Altijd zijn wij in feite de kleinste geweest. Het spande er wel eens om of dat Groningen of de VU was, maar „Woltjer kwam en maakte de letterengoed... De Universiteit van Amsterfakulteit, waar aanvankelijk alleen dam en de Leidse universiteit behoren studenten klassieke talen rondliepen. tot de grootste voor klassieke talen. HIJ deed in hoofdzaak de hele opleiAan de UvA heeft men ook bepaalde ding van de klassici en doceerde bospecialismen zoals papyrologie. In onvendien voor de juristen en theologen ze opzet hebben we zoiets niet meegein de propedeuse. Hij werd wel een beetje geholpen, maar hij was het die nomen." het dééd. Hy kon dat alleen. In 1905 „De studie klassieke talen aan de VU kwam zijn zoon Rob erbij, die het breidde zich geleidelijk aan uit. Na Grieks gmg verzorgen. Veel later - na 1916 zitten Rob Woltjer, Sizoo en 1916 - kwam de uitbreidmg van de VoUenhoven in die sektor als hoogleletterenfakulteit met andere studies raren. Dat gaat zo de oorlog door. zoals geschiedems en Nederlands Nadien volgt De Vries Woltjer op, pas." Aalders wordt lector oude geschiede„Tot ongeveer 1960 bleef klassieke nis en later hoogleraar (ging in oktober jl. met emeritaat, red.). Brunsting talen de grootste studierichting, qua komt erbij voor archeologie en tenaantallen studenten en qua afgestudeerden. Ik weet nog dat ik aankwam ^ slotte Thierry voor de oud-christehjke Griekse en Latijnse taal- en letterkunmet vüf eerstejaars klassieke talen en de. Een goede basisdekking, overeendat er twee of drie neerlandici en historici waren. De grote studenten- komstig de onderdelen van het Acaexplosie van de jaren zestig deed de demisch Statuut. Langzamerhand andere loten echter fiks omhoog gaan. kwamen er toen medewerkers bij. Ik In de jaren '62 / '63, toen ik wetenschappelijk medewerker werd, hadden we bij klassieke talen een vijftiental eerstejaars, nadat we kort daarvoor het hoogste aantal van achttien of negentien hadden binnengekregen. Tussen 1960 en nu schreven zich jaarlijks een student of zestien in bij een

Advertentie

<l><g>

met onze studentenpas komt u ver over de minimum loongrens 3 Vakaturebank

UITZENDBURO Baerlestraat 45 - Amsterdam| Tei 020 - 765246 Vijzelstraat 55 - Amsterdam Tel 020-229214

was de eerste in '62. Nu heeft elke hoogleraar er een. AUeen btj oude geschiedenis is het iets meer." „Met die reunieen zijn we een jaar of tien geleden begonnen om een heel praktische reden: het studentenaantal liep terug. We wüden reunlsten inschakelen om er studenten bij te krijgen. Nee, ik geloof niet dat dat elders ook gebeurt. Op de reunieen, die om de twee of drie jaar worden gehouden, komen ongeveer zeventig belangstellenden. Je kunt de reünisten dan eens laten zien wat er aan de hand is, hoe de zaken lopen."

letterenstudenten naar de tweede mogen doostromen voor een aanvullende opleiding tot leraar of onderzoeker; hoewel het percentage nog niet vaststaat, veel meer zal het waarschijnlijk niet worden, omdat er geen geld voor is en dat is een weinig rooskleurig vooruitzicht, red.) „Voor leraren zie ik ondanks dalende leerlingen-aantallen bij het voortgezet onderwils best nog toekomstmogelijkheden in deeltijdbanen, die toenemen. Er zijn genoeg scholen waar maar bijvoorbeeld vijftien uur beschikbaar is. Het aantal lesuren klassieke talen is teruggelopen, maar nog steeds zijn niet alle lesuren bezet omdat er nog altijd te weinig klassici voor deelbanen zijn." „De belangstelling voor de klassieke talen is er duidelijk. Weliswaar is er

verband met de groei van de vrije tijd misschien toenemen. En het nut van de klassieken? Dat blijkt voortdurend bij het aansnijden van fimdamentele zaken. De redevoeringen van Thucydides (Grieks geschiedschrijver plm. 400 jaar v. Chr., red.) zijn een pronkstuk van hoe je een „Realpolitik" kunt voeren. Er is een poosje geleden een boekje verschenen met als titel „Thucydides en Vietnam", daar heb ik wel om gelachen, maar het is nu eenmaal zo datje allerlei principes uit de oudheid hedentendage terugziet. In de literaire theorie heb je te maken met allerlei problemen van werkelykheidsbeschrijvingen die je in de oude taal- en letterkunde al aantreft. In de filosofie het probleem idealisme - realisme." „De oudheid brengt je tot inzicht in de ontwikkeling van mensheid en ge-

Interesse Volgens prof. Schenkeveld zal de interesse voor de universitaire studie in de oude talen ook in de nabije toekomst vrij stabiel blijven. „Ik denk dat een mogelijke terugloop van het aantal studenten nog wel mee zal vallen. Ik zie best een terugslag in verband met de invoering van de twee-fasenstruktuur voor heel de studierichting letteren, maar na een paar jaar zal het wel weer aantrekken als wij ook programma's hebben ontwikkeld voor niet alleen de lerarenopleiding." „Biimen onze fakulteit zijn we in de eerste plaats over de lerarenopleidmg aan het praten. Tegen december moeten we dat rond hebben. Daarna kimnen we eens goed gaan kijken naar andere mogelijkheden om de basis voor studenten te verbreden. Een student die bij zichzelf denkt dat de kans dat hij leraar wordt toch wel zeer gering zal zijn, kan bijvoorbeeld klassieke talen gaan doen, omdat hij er wel belangstelling voor heeft, maar tegelijkertijd zijn basis proberen te verbreden door andere bijvakken m zijn doctoraalfase, bijvoorbeeld een juridisch bijvak. Misschien ben ik te optimistisch..." „We moeten de lerarenopleiding, natuurlijk een conditio sine qua non voor klassieke talen, hebben. Dan moet er vervolgens nog worden bekeken hoeveel er nu eigenlijk tot die lerarenopleiding mogen worden toegelaten." (Volgens ex-minister Pais zou slechts 20% van de eerste fase werkgelegenheidsplan en eventueel door eigen bijdragen van onderwijsgevenden.

Meisjesvijandelijk

„Het natuurkunde-onderwijs in Nederland is helaas nog steeds een mannenzaak. Daar moeten we vanaf. Natuurkunde-onderwijs is niet per defimtie onaardig en meisjesvijandelijk." Dit zei prof dr. J. Raat vorige week vrijdag op de TH Eindhoven in zijn intreerede. Prof. Raat is benoemd tot gewoon hoogleraar in de Algemene Minder arbeidsplaatsen Didactiek aan deze hogeschool. De Als er niets gebeurt, neemt de werkge- ontwikkeling van het vak Didactiek legenheid in het onderwijs de komen- Natuurkunde kan volgens de kersverde tien jaar met 30.000 arbeidsplaat- se hoogleraar bijdragen aan het inhasen af. Dit verlies voltrekt zich slui- len van de achterstandspositie van pend. Het maatschappelijk belang meisjes bij het natuurkunde-onderblijft evenwel alsof een onderneming wijs. Een belangrijke zaak in dit kader met 30.000 werknemers sluit. De Ne- is volgens hem dat vakdidactisch onderlandse Federatie van Onderwijs- derzoek vernieuwingsprojecten in het vakorganisaties (NFO) heeft om deze onderwijs op gang kan helpen. Prof. ramp te voorkomen, een sociaal plan Raat denkt daarbij vooral aan de voor het onderwijs ontwikkeld. Dit invoering van de Middenschool. heeft ze vorige week vrijdag aan de deöiissionaire minister van Onderwijs Van Kemenade en aan de beide infor- Suriname mateurs aangeboden. De NFO wil m open overleg met de Vorige week is in Paramaribo een bewindsman een beleid van de grond delegatie van de TH Delft aangekotulen, waarmee behoud van werk ge- men die zich een maand lang bezig garandeerd wordt Van de regering gaat houden met twee projecten. Het verwacht de NFO gerichte maatrege- ene project heet „Onderzoek naar len om verslechtenng van de situatie wegmaterialen en wegontwerp in Suin het onderwas tegen te gaan. Mo- riname", het andere „Onderzoek naar menteel ziin er m het onderwas al de bevaarbaarheid van de mondmgen 20 000 werklozen. Daarmee is het een van Surinaamse rivieren". Aan deze sector met een van de hoogste werk- projecten zal worden deelgenomen door Sunnaamse en Delftse studenloosheidspercentages. In het sociaal plan van de NFO is een ten. berekening van de kosten gemaakt. Bovendien worden financieringsbronnen aangegeven. Jaarlijks zal er een Crèches extra bedrag van twee- a driehonderd nuijoen gulden op tafel moeten ko- Er moeten kinderopvangmogelijkhemen. Dat is mogelijk door herschik- den komen voor vrouwen met kindekmg van gelden, met gelden voor het ren die aan het Hoger Beroepsonderwijs wiUen deelnemen. Die creches

een daling van het aantal leerlmgen die ze in hun pakket hebben, maar in tegenstelling tot de gymnasiale afdelingen op scholen is het aantal zelfstandige gymnasia, de categorale, toegenomen (van 263 m 1970 tot plm. 290). Dat wordt wel het „warme bakker-efiekt" genoemd. Nee, ik ben niet zo somber, omdat ik geleerd heb van de ontwikkeling na de Mammoetwet. Het is goed gegaan, desondanks. Vandaag is dat dreigende er vanaf, van de klassieke opleiding. Vroeger werd er gesproken van de hovaardige gymnasiast. Klassicisten waren mensen met status." „Belangstelling voor de klassleken zal er blijven. En in cultureel opzicht in moeten verbonden worden aan de HBO-instituten. Dit advies heeft Van Kemenade van Onderwijs en Wetenschappen vorige week gekregen van de Commissie Vrouwenemancipatie van de HBO-raad. Het advies kwam aan de orde tijdens de Algemene Vergadering van de HBO-raad in Utrecht. Het is het resultaat van een op verzoek van ex-minister Pais door de commissie uitgevoerd onderzoek naar de opvangmogelijkheden voor kinderen van vrouwen die een studie willen begiimen.

TBC-keuring voorbij Per 1 oktober 1981 is de Wet bescherming leerlingen tegen besmettingsgevaar (voor tuberculose) ingetrokken. Hiermee komt een emd aan de sinds 1954 jaarlijks terugkerende massale keuring op TBC van personen die werkzaam zijn in het onderwijs. Aanleiding voor deze maatregel is het zeer sterk teruggelopen risico om in Nederland met TBC te worden besmet. Weliswaar treden zo nu en dan kleine, en een zeer omvangrijke, groepsinfecties op, maar deze kunnen efiectief bestreden worden met een goed mtgerust landelijk netwerk van consultatiebureaus. Tuberculose is vong jaar onder de werkingssfeer van de Wet bestrijding infectieziekten gebracht. Hierdoor bestaan er voldoende wettelijke mogelykheden om op te treden wanneer het vermoeden bestaat dat op een school zich een infectiehaard bevindt.

Huis-vFOuw-arts Het symposium over „Vrouw en Gezondheidszorg", indertijd georganiseerd in het kader van de Leidse Studium Generale, trok veel belang-

schiedenls en tot het beter verstaan van de eigen tijd, geeft je ook de distantie die je er tegenover moet aaimemen. Die kun je natuurhjk ook krygen door de geschiedenis van Frankrijk in de 17'' eeuw bijvoorbeeld te bestuderen. De klassieken zijn niet aUeen-zahgmakend. Niet iedereen moet zich met de oude talen bezighouden, dat zal ik nooit zeggen Maar ik vind het belangrijk dat er altijd een groep Is die er weet van heeft m de maatschappij." (J. v.d. V.)

stelUng De syllabus „Huis-vrouwarts" die naar aanleiding hiervan geschreven werd, is inmiddels tot driemaal toe uitverkocht geweest. Nu is een vierde oplage gereedgekomen. De syllabus kan voor ƒ 3,50 besteld worden bij Chris Breemer ter Steege, Instituut voor Sociale Geneeskunde, Medische Faculteit Leiden, tel. 071148333, toestel 3212.

450 plaatsen weg Bij de Universiteit van Amsterdam verdwijnen het volgend jaar in totaal 450 arbeidsplaatsen ten opzichte van de totale personeelsformatie in 1980. Dit meldt Folia Civitatis, het universiteitsblad van de UvA. Van de 450 plaatsen z«n er dit jaar al 370 „leeg gemaakt" door vacatures niet op te vullen. Folia baseert dit gegeven op de berekeningen van de Financieel Economische Dienst (FED) van de UvA. Volgens de FED kan dit extra verlies aan arbeidsplaatsen aUeen opgevangen TiTorden als er In 1982 een absolute vacaturestop wordt afgekondigd. En dan nog zuUen vrijwel alle doorstroommedewerkers by de Bètafaculteiten en aUe kandidaatsassistenten verdwijnen. Binnen de FED gaan er dan ook steeds meer stemmen op die er\'oor pleiten over te gaan tot gedwongen ontslag van personeelsleden om de financiële problemen op te vangen. Dat gaat niet zomaar, er bestaan tal van juridische en technische complicaties voor het voeren van een dergehjk beleid. Het valt dan ook niet te verwachten dat dit middel al in 1982 gehanteerd zal worden. Het college van bestuur wü allereerst proberen door middel van overleg met het departement van Onderwys en Wetenschappen toestemming te knjgeu om de begroting van volgend jaar te overschrijden

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen