Ad Valvas 1981-1982 - pagina 162

6

AD VALVAS

Universiteitsraad onderschrijft stre „Het Wetenschappelijk Onderwijs dient direct noch indirect medewerking te verlenen aan het produceren of installeren van kernwapens." Dat is de essentie van de uitspraak die de universiteitsraad dinsdag 17 november deed door de motie inzake de kernbewapening met tweeëndertig voorstemmers te aanvaarden. Twee leden van de fraktie van het onafhankelijke wetenschappelijke personeel onthielden zich, omdat zij wel met de intentie, maar niet met de tekst van de motie konden instemmen. De driemans sterke VUSO­ft:aktie deed niet mee, omdat het in hun ogen om een uitspraak van algemeen politie­ ke strekking ging, waar volgens hen de universiteitsraad zich niet mee in kan laten. De fraktie verliet de vergaderarena op het moment dat de raad de motie in behandeling nam. Op deze pagina's staan uitgebreide samenvattingen van de betogen, die de woordvoerders van de verschillende universiteits­ raadsfrakties gehouden hebben en waarin de motivatie voor hun steun aan de uitspraak duidelijk naar voren komt. In een tweede motie wordt het college van bestuur gevraagd via de werkgroep polemologie, de commissie van onderwijs en onderzoek en het bezinningscentrum beleidsmogelijkheden aan te geven die de uitspraken in de anti­kemwapenmotie concretiseren. Voor 1 mei aan­ staande wil de universiteitsraad hieromtrent gerappor­ teerd worden. Nadat de universiteitsraad van de Universiteit van Amsterdam al enige tijd geleden zijn steun betuigde met de afgelopen zaterdag gehouden grote demonstratie tegen nieuwe kernwapens heeft ook de universiteitsraad van Leiden maandag 16 november in een vrij tumultueu­ ze vergadering een dergelijke uitspraak gedaan. De universiteitsraad van de VU wilde zich bewust niet over de demonstratie uitspreken, omdat zij de uitspraken tegen kernwapens wilde richten op het intern weten­ schappelijk gebeuren. (DdH)

J. de Graaf (Vereniging):

'Wetenschap leidde tot gevaar kernoorlog" "De wetenschap heeft een grote ver­ antwoordelijkheid op zich geladen. Het zijn de activiteiten van weten­ schappelijke onderzoekers geweest die er uiteindelijk toe hebben geleid dat we ons geconfronteerd zien met het gevaar van een eventuele kernoor­ log. Vele honderdduizenden weten­ schappelijke onderzoekers zijn ook vandaag nog bezig op gebieden die, zoals de motie zegt, direkt of indirekt meewerken aan het producei|en, in­ stalleren of als ik dat m dit verband zo navrant mag zeggen, „vervolmaken" van kernwapens. Kernwapens die kunnen vernielen, verminken en do­ den op onvoorstelbaar grote schaal. Die onnoemelijk lyden kunnen ver­ oorzaken tot in „het derde en vierde geslacht". De moderne mens heeft zoveel macht over de natuur verworven en daarvan op zo ongelimiteerde manier gebruik gemaakt, dat hij m staat is (en God verhoede het) zijn eigen samenleving totaal te vernietigen. Op dit ogenblik bedraagt het vermetigingspotentieel al meer dan anderhalf miljoen maal de kracht van de atoombom op Hiros­ hima. Dat is meer dan zes ton TNT per aardbewoner. Genoeg dus om de wereld een groot aantal keren te ver­ nietigen. Maar de moderne mens heeft met geleerd om macht te verwerven over deze macht. Hij heeft niet geleerd om de resultaten van het wetenschappe­ lijk onderzoek te beheersen en aan te wenden voor het welzijn van deze wereld. Wij geloven dat hier zeer in het bijzon­ der een taak ligt voor de Vrije Umver­ sitelt. Immers de grondslag van de VU spreekt van „het evangelie van Jezus Christus, dat oproept tot de dienst van God en daarin tot dienst aan de medemens." En de doelstelling van de VU herhaalt dit „De Universiteit stelt zich ten doel al haar arbeid" (en dat

betekent dus het wetenschappelijk onderwijs en onderzoek)" te richten op het dienen van God en Zijn we­ reld" De groep Verenigingsleden wil nog eens nadrukkelyk uitspreken dat de­ ze grondslag en deze doelstelling de Vnje Universiteit verplichtingen op­ legt. Op tal van gebieden. En zeker ook op het onderhavige. Het dienen van de medemens en het dienen van Gods wereld kan niet betekenen dat wordt meegewerkt aan een voort­ gaande kembewapenmg, die een zo demonische omvang heeft dat het leidt tot zelfvernietiging. Het kan slechts betekenen dat de VU „geheel anders" alles in het werk moet stellen dat tot de vrede dient. Het gaat echter bij de thans voorlig­ gende moties om meer dan het op­ nieuw uitspreken van een algemene verontrusting over ontwikkelingen op het gebied van de nucleaire bewape­ ning in deze wereld, het gaat om meer dan het onderstrepen van een algeme­ ne leus en het uitspreken van een algemene politieke wens. Het gaat om meer dan het uitdrukking geven aan het onbehagen dat waarschijnlijk ie­ dereen heeft als hij kermis neemt van de duivelse techniek waarmee raket­ ten worden ontworpen of van een mededeling dat zelfs in de Oostzee de Russen rondvaren met onderzeeërs die met kernwapens geladen zijn. Het gaat om een zoeken naar en een gestalte geven aan een meuwe en meer volwassen wijze van bestaan, die ook een sociaal­pedagogische aanpak vereist. In dit verband mag er nog wel eens op gewezen worden dat de VU vooral ook een onderwijs­instituut is. ZIJ wil jonge mensen opleiden. De grote vraag die steeds weer gesteld moet worden is: Waartoe leidt zij jonge mensen op? Om ze alleen maar de verworvenheden van de weten­ schap bij te brengen? Om ze zo goed

mogelijk te doen fimctioneren in de bestaande maatschappelijke, econo­ mische en politieke verhoudingen? Of moet de VU juist jonge mensen oplei­ den, die geleerd hebben vanuit chnstelijke noties over Gods Konink­ rijk en Zijn Gerechtigheid, de huidige werkelijkheid kritisch te bezien. Moet de VU dan niet zover gaan dat ze tracht jonge mensen te leren de conse­ quenties van die kritische houding in eigen leven en in de hem omnngende wereld in de praktijk toe te passen? De vraag stellen is haar beantwoor­ den. Dit betekent ook, en de studenten in ons midden vergeven me de uitdruk­ king wel, dat één van de bruikbare wapenen tegen het ons bedreigende geweld is de opvoeding tot aUes wat tot de vrede dient, de opvoedmg tot een grotere psychische en politieke volwassenheid. Een volwassenheid die voorgaande generaties kennelijk niet hebben kunnen bereiken, doch waarvan we de hoop mogen koesteren dat de arbeid aan de VU deze voor toekomstige generaties een stap dich­ terbij kan brengen."

|«!S>»C^|

7^^'

"}

­,

•Ji^4r^ ^ t ^

C. Zeijlmaker (Onafhankelijke TAS):

"Kern aardse existentierr „De fractie van de Onafhankelijke TAS heeft in het algemeen geen be­ hoefte aan uitspraken in de Universi­ teitsraad die liggen buiten de dfrekte werkingssfeer van de universiteit. Zo­ genaamde „politieke" uitspraken kunnen onzes inziens beter achterwe­ ge blijven. In dit geval echter menen wij dat een uitspraak gedaan moet worden. Onze fractie zal de motie unaniem steimen, al kunnen niet alle leden van de fractie alle punten van de toelichting voor hun persoonlijke rekening ne­ men. Ter toelichting op de uitzonde­ ring die wij voor deze motie willen maken, moge het volgende dienen. Het onderwerp van de motie raakt zozeer de kern van onze aardse exis­ tentie dat een voorbehoud op formele gronden hier misplaatst zou ziJn. De mondiale dreiging die van de bewape­ ningswedloop uitgaat en het risico

dat de mensheid als geheel daarby loopt, zijn zó groot, dat we nu wel moeten spreken. Zwijgen zou als in­ stemmen kunnen worden opgevat. Sommigen onder ons zouden weUicht de voorkeur hebben gegeven aan een meer of minder vergaande tekst. Daarover hoeft nu niet gediscussieerd te worden. Het is nu zaak om in een zo groot mogelijke eendracht, het liefst in unanimiteit, onze verontrusting naar buiten te brengen en aan de verantwoordelijke gezagsdragers in ons land, de zusterinstellingen en aan aUen die het moeten horen te laten weten hoe wij over de afschuwelijke situatie denken en welke rol wil nog kunnen spelen, gelet op onze verant­ woordelijkheid voor de maatschappü, waarvan wij als universiteit deel uit> maken."

R. L. Bergsma (Onafhail fti

'Nucleaire otm

„Het gebeurt niet vaak dat de UR zich met de internationale aangelegenhe­ den bezighoudt. In het verleden wa­ ren dat dan nog meestentijds kwes­ ties waar een universitair verband aanwijsbaar was: Zuid­Afilka, Indo­ nesië, Nicaragua om enkele voorbeel­ den te noemen. Het is dan ook verheu­ gend dat de UR een aparte vergade­ ring wijdt aan een zaak die met recht mtemationaal genoemd kan worden­ een zaak immers die voor het eerst in de geschiedenis elk individu, elk le­ vend wezen aangaat, nl. die van een nucleafre oorlog. Sinds de realiteit van Hfroshima en Nagasaki maken wij deel uit van een mensheid die met de atoombom heeft „moeten" leren leven. Dat moeten heb Ik tussen aanhalingstekens gezet, want al die tijd zijn er mensen die zich, tegen de stroom in, verzet heb­ ben tegen de wedloop, tegen de pro­ duktie, tegen de opslag van kernwa­ pens. Wij hebben in het recente verle­ den een periode gekend dat de hoog­ coixjunctuur ui het Westen, gepaard aan de roep om vreedzame existentie uit het Oosten de dooi van de Koude Oorlog inzette en een tijdlang het vraagstuk van de kernwapens verdoe­ zelde. De Ban­de­Bom beweging raak­ te op de achtergrond en maakte plaats voor het Lief­zijn­voor­elkaar. Nu, in een tijd van recessie, worden niet alleen de riemen maar ook de touwen weer aangetrokken. Opeens behoort een beperkte müitafre nu­ cleafre schermutseling niet meer tot de onmogelijkheden. In onze taal is daar nauwelvjks bondig op te reageren maar het Jiddisch kent daar een ­ letterlijke ­ kernachtige uitdrukking voor: een gotspe, hetgeen een menge­ ling inhoudt van begrippen als bela­ helijk, naïef, onmogelijk, blasfemisch nz. Een beperkte kernoorlog behoort niet tot de mogelijkheden. Elke party die in het gedrang komt zal naar De afgelopen tijd hebben op de VU veel aktiviteiten en bijeenkomsten in het zwaardere middelen grijpen. Een be­ teken van de wapenwedloop gestaan. Hier voert prof. Boeker het woord op een perkt treffen met kernwapens, dat al forum over natuurwetenschap en bewapening, dat onlangs door het vormings­ ontstaat met het nucleafre schot voor de boeg dat de heer Haig in gedachten centrum van de VU georganiseerd werd.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen