Ad Valvas 1981-1982 - pagina 256

AD VALVAS — 12 FEBRUARI 1982

12

Prof. G. Kuiper Hzn, socioloog aan de VU, staat bij de Leidse Onderwijs Instellingen bekend als een erg alert man. Om zijn neven­brood als com­ missaris van het gerenommeerde in­ stituut voor schriftelijk onderwijs naar eer en geweten te verdienen is hij bijvoorbeeld een zeer gewaardeer­ de lezer van Ad Valvas. Hij pluist het blad geheel uit op zoek naar dingen die de LOI verder kunnen helpen. Met het laatste januarinummer had hij eindelyk beet. Wat de Free University in Amerika doet met cursussen als „Social Kissing" en „Lover shopping at Bloomingsdale's" zou best ook „in­ teressant" voor de LOI kunnen zijn. Adres van Ad Valvas­correspondente Margreet Onrust in Amerika dus op­ gevraagd en als bijdrage van commis­

saris Kuiper aan de LOI met het artikeltje doorgegeven. C „ ommissa­ ris? Nou ja, ik ben eigenlijk adviseur. Ik ben wel commissaris geworden, maar dat heeft daar geen moer te betekenen, omdat de LOI een struc­ tuurvenootschap is." Waarom hij zijn LOI­vrienden op het Amerikaanse fe­ nomeen heeft geattendeerd? „Ik dacht, dat kan best interessant voor ze zijn. Want als die cursussen door 400.000 mensen worden gevolgd... Nou ja, die cursussen zouden natuurlijk 'niet aan een echte universiteit moeten worden gegeven, maar de LOI zou er wel goed voor kunnen zijn." Professor Kuiper als promotor van cursussen op Nederlandse bodem als „Hoe be­ reid ik zelfstandig appelsap"? Ge­ lach. „Nou ja, er zijn in dat artikeltje in Ad Valvas natuurlijk een paar leuke cursussen genoemd. Ik weet het ook niet precies, maar ik denk verder toch dat het wel dingen zijn die wat om de hakken hebben. Zulke dingen komen toch ook voor in Nederland. Weet u, destijds werd er schriftelijk tekenonderwijs gegeven door het En­ gelse instituut Famous Artists. Je vraagt je ook bij zoiets af hoe dat schriftelijk kan. Dat instituut is wel over de kop gegaan, maar het heeft

Advertentie

DIKS Autoverhuur bv Generaal Vetterstraat 55 (aan de Coentunnelweg) Tel. 178505 V. Ostadestraat 278, Amslerdam­(Z). Telefoon 714754 en 723366 Fil.W. de Zwijgerlaan 101 Telefoon 183767 . . 400 nieuwe luxe­ en bestelwagens waaronder: FORD ­ VW ­ DATSUN ­ OPEL NIEUWE

MERCEDES VRACHTWAGENS TOT 42 m3 EN 9 TON (groot en klein rijbewijs). Lage prijzen en studenteri 10 procent korting

^

Ruth van Ekeh studente LO. Is derdejaars studente lichamelij­ ke opvoeding. Is daarnaast vanaf het begin nauw betrokken bij het reilen en zeilen van het potten­ en ftikkercafé. Het gekrakeel rondom het voorontwerp van de anti­dis­ criminatiewet vormt de aanlei­ ding voor ons gesprek. Deze uni­ versiteit is immers een christelijke instelling. Hoe zit het met de hou­ ding van de VU anno '82? Ruth doet daar een boekje over open.

radicale sfeer getrokken. Met deze wetenschap in ons achterhoofd heb­ ben we over die naam dan ook heel felle discussies gevoerd. We konden echter niets beters bedenken. Een lesbisch / homocafé klinkt niet en bij homoflelencafé denkt men helemaal dat het alleen voor mannen is. Maar het is dus zeker niet zo dat we politiek gezien eng bezig willen ziJn." „Om een zo groot mogelijk pubUek te krijgen ziJn we begonnen met ge­ mengde avonden. Voorlopig houden we daaraan vast want het blijkt dat we nog een aantal keren zullen moe­ ten opstarten voordat we echt goed

iS­2 '8Z

Galgala

UR­ZfiflL (fßp­ f­onam

Wflr BÉOOELT U NOU

wooR.0

^

De Leidse Onderwijs Instellingen zijn heel blij met de tip van hun commissa­ ris. Ze willen er wel eens meer van weten. De secretaresse van LOI­direc­ teurR. Sloos, wetend wat de directeur zelf zou zeggen: „Professor Kuiper is altijd erg alert. Dat artikeltje was wel badinerend geschreven, maar toch... Het was iets nieuws voor ons. We vnllen eens kijken wat het inhoudt. Het kan interessant voor ons^ijn." 't Is wel te hopen, want dan hoef ik tenminste geen cursus van de Free over het voorkómen van rugpijn te volgen. Die zal wel cultuurgebonden zgn en dan blijf ik maar met die angst zitten. VOYEUR

aan de gang kuimen gaan. Wanneer het aantal mensen dat wil meehelpen is mtgebreid is het de bedoeling dat zij de avonden zelf inhoudelijk gaan verzorgen. Ook kunnen we dan de aktiviteiten meer gescheiden gaan or­ i^aniseren. In discussies en gesprek­ ken blijkt namelijk steeds weer dan je er dan veel meer uitkrijgt. Als vrou­ wen wiUen praten over marmen vin­ ilen ze het nog steeds belemmerend cUs er mannen bij zitten. In het alge­ 1 neen zitten vrouwen toch op een heel lUidere lijn dan maimen. Zo lang het aantal vrouwen dat naar het café toe komt nog zo gering is, is het natuur­ lijk zinloos om gescheiden avonden te nouden."

Mensen van t/e VU „Ja, Ik ben er wel altjjd voor uitgeko­ men dat ik lesbisch ben. Alleen deed ik dat toen ik hier kwam nog niet zo duidelijk. Ik liep ook nooit met rose driehoeken of zo. Ook omdat ik hier helemaal geen andere mensen zag die er voor uitkwamen. En heel langza­ merhand raakte ik meer bevryd. On­ der andere door lid te worden van het COC en deel te gaan nemen aan aktiviteiten van die veremguig. Van het een kwam vervolgens het ander. Ik kwam hier bijvoorbeeld binnen de sociale introduktie te werken. Voor die commissie heb ik het onderdeel ,je Uchaam, je leven" voorbereid. Daarna is me gevraagd of ik verder mee wilde werken met het vormings­ centrum." „Daar ben ik op ingegaan en met een paar andere mensen ben ik op het idee gekomen om wat te gaan doen aan potten en flikkers. Ik merkte namelijk steeds meer van: ik loop hier nu wel en ik kom er ook wel voor uit, maar hoe zit het nou, ben ik hier de enige? Ik was wel eens naar zo'n avond geweest maar daar waren al­ leen maimen. Vrouwen waren er op de een of andere manier niet te vinden. Nu is het in het algemeen zo dat vrouwen die lesbisch zyn zich makke­ lijker kunnen verschuilen zonder op te vallen. Als maimen gearmd lopen of oorbellen dragen zijn ze veel herken­ baarder. Vrouwen kunnen zich ook veel sneller terugtrekken in een flatje met een vriendin. Dat wordt als vrü normaal gezien. Dat hoeft volgens de publieke opinie nog niet te betekenen dat ze lesbisch zijn. En misschien hebben vrouwen ook wel minder be­ hoefte aan zo'n café. Dat weet ik niet. Dat wilden we juist peUen." „September '81 zijn we met het pot­ ten­ en flikkercafé begonnen. Samen met de vaste bestuursleden van het vormingscentrum zijn we toen ge­ start. Ook van die kant was men geïnteresseerd in de vraag hoe „pot­ dicht" de VU eigenlijk zit. Op het moment zitten we nog steeds in een moeUiJke aanloopperiode. Ik denk dat dat ook komt doordat we een heel radicale indruk wekken, terwijl we dat beslist niet zijn. Maar vooral wan­ neer je het een potten­ en flikkercafé noemt wordt het al heel snel in de

toch een tijdlang bestaan. Er is dus kennelijk emplooi voor."' Hoe meer cursussen hoe beter, als er maar em­ plooi voor en dus vraag naar is en het daarom bevorderlijk is voor een beter functioneren van het maatschappe­ lijk leven? „Nee hoor, maar er worden ook cursussen voor de lol gevolgd."

Waar het aan ligt dat er zo weinig vrouwen komen? Wel, ik denk dat mannen eerder naar een potten­ en flikkercafé durven te komen. Die zeg­ gen gewoon: ik ben flikker. Maar vrou­ wen vinden de kreet „ik ben pot" toch heel agressief. Zy hebben meer van: ik hou van vrouwen. Verder is het hier nog steeds bijzonder moeilijk om er openlijk voor uit te komen. Zelf heb ik dat regelmatig ervaren. Als ik bijvoor­ beeld stencils sta uit te delen krijg ik proppen papier naar mijn hoofd ge­ gooid in de mensa. Ook als ik hier een keer gearmd loop of iemand een zoen geef in het bruin café, dan word ik daar enorm op aangekeken. Verder zijn reacties als „viezerik" zeer gebrui­ kelijk en ik heb het zelfs een keer meegemaakt dat er een vrouw naar me toe kwam die me wilde bekeren. Ze vond het zieUg dat ik stencils stond uit te delen en dacht dat ik ziek was. Ik moet daar achteraf wel om lachen maar het is toch wel typerend. Wel moet ik zeggen dat ik het gevoel heb dat het per studierichting, per fakul­ teit verschilt. Maar als ik kijk naar het totale VU­publiek merk ik heel veel angstreacties: om je heen lopen, snel de andere kant uitkijken enz. Ik heb het idee dat veel mensen hier nog vanuit hun opvoeding denken, waarin dit soort zaken nooit werden bespro­ ken en daardoor niet zoveeLverderko­ men." „Heel weinig mensen discrimineren hier overigens heel duidelijk of heel uiterUjk. Natuurlijk tolereren ze alles want ze hebben er niets mee te maken en hoeven het niet te zien. Maar als ze het zien volgt er een schokreactie. Dan denk ik: tolerantie is leuk maar je ogen er voor kunnen openen is na­ tuurlijk een tweede." (PvE)

Amerikaanse impressies

Women Andreas Bumier heeft ooit eens, in het begin van de zeventiger jaren geloof ik, geprobeerd een campagne op gang te krijgen voor een eigen vrouwenuniversitelt. Veel sukses heeft ze er niet mee gehad; de feministi­ sche beweging is gaan gokken op het van binnen uithollen van de akademische mannenwereld. Dat doen de vrouwen in Amerika ook, en zie ze zwoegen. Er valt zo langzamerhand een vuistdikke bloemlezing samen te stellen van al die strategische artikelen over the road to woman­centered universities. En een zwartboek, helaas, over de huidige situatie. Vrouwelijke studenten zijn op de universiteiten ver in de minderheid, en het wil maar niet echt aantrekken. Vrouwelijke stafleden in vaste dienst zijn helemaal met een lantaarn te zoeken. Harvard University, bijvoorbeeld, heeft van de 852 vaste aanstellingen er maar 29 aan vrouwen uitgereikt. Harvard is wel een van de meest pijnlijke voorbeelden, moet ik erbij zeggen. Deze eerbiedwaardige instelling is de eerste twee eeuwen van haar bestaan voor vrouwen verboden geweest, wat natuurlijk niets bijzonders was in die eeuwen, maar heeft ook daarna een limiet gehanteerd voor het aantal vrouweUjke studenten. Tot 1972 was dat één vrouw op elke vier mannen en niet meer, vervolgens mocht er op iedere tweeeneenhalve man een vrouw bij. Pas in 1976, jawel, ziJn aUe beperkingen op de toelating van studentes opgeheven. Nu de mentaliteitsverandering nog, daar mankeert het nog even aan. Harvard staat tenminste op het punt een historische rechtszaak te verliezen en veroordeeld te worden voor het onthouden van een vaste aanstelling aan een hiervoor in aanmerking komende sociologe, op grond van haar sexe. Vrouwen bUj ven meer of minder welkome gasten aan de mannentafel. Ze dringen nauwelijks door tot het universitaire bestuur en hebben soms zelfs moeite om de meerderheid te vormen in universitaire kommissies voor vrouwenstudies. Maar aan de andere kant, en daar gaat dit stukje eigenlijk over, zijn er hier ook vrouwenuniversiteiten. Vaak opgericht met gelden van rijke gezinshoofden die voor hun dochter „education" wilden orgamseren in de stijl van de op dat moment nog voor vrouwen verboden universitei­ ten. Tegenwoordig hebben ze vaak alleen nog maar een min of meer folkloristische status. Hun onderwijsprogramma's, hun onderzoek, hun studentenhuisvesting, hun sportfaciüteiten, alles hebben ze overgedaan aan de dichtsbijzijnde „echte" universiteit. Wie zich inschrijft aan de „vrouwenuniversiteit" is automatisch een studente van de gewone universiteit om de hoek en krijgt daar in feite haar opleiding. Wat overblijft ziJn de kleine lettertjes van de studiegidsen: wat extra­ kurrikulaire aktiviteiten, wat lezingen over vrouwelijke beroepen, een vrouwelijke sfeer in de formeel eigen studentenhuizen, een eigen bibliotheek met veel vrouwenhoeken en eigen vrouwelijke Studentende­ kanen. Boze vrouwentongen beweren dat dit soort fop­universiteiten niks goeds doen en in feite door de akademische mannen in stand worden gehouden om te kunnen beweren dat er toch zo veel voor vrouwen wordt gedaan elke keer als ze worden aangevallen op het male karakter van hun instellingen. Een beetje kwaadaardig misschien, maar verdacht is het wel als je ziet hoe de serieuze universiteiten niet weten hoe snel ze hun topfiguren in de akademische optochten moeten dringen die gepaard gaan aan de inauguraties van nieuwe „presidents" van him kleine zusjes. Het geflikflooi aan het erebanket daarna, over het bevorderen van de vrouwenemancipatie, is om niet goed van te worden. Het plaatselijk dagblad vermeldt dan ook nog een keertje van wie de nieuwe rectrix de echtgenote is, van hoeveel kinderen ze moeder is en hoe de hele familie achter haar staat, en zo participeren de vrouwen weer gezeUig mee. Gelukkig loopt het niet altijd zo zielig af met de vrouwenunlversiteiten. Je hebt er een paar die nooit voor klein zusje hebben wülen spelen en • zich nu zelfs ontwikkelen in de richting van feministische luizen in de pels van hun grote broers. Dit hangt overigens nogal samen met de mate waarin zo'n vrouwenuniversiteit aan onafhankelijke fundraising is blijven doen. Waar dat het geval is, zoals bij grote vrouwenunlversiteiten als Radcliffe en Wellesley, wordt het zelfbewustzijn steeds meer vormge­ geven door het benoemen van feministische gasthoogleraren aan de gemengde universiteiten waarmee ze gelieerd zijn, het uitdelen van studiebeurzen aan vrouwelijke onderzoekers of het opzetten van onder­ zoeksprojekten over vrouwengeschiedenis en dergeUjke. Leuk zijn ook de pinnige brochures waarin de studentes van Radcliffe gespecialiseerd zijn geraakt. Ze gaan over aUe mogelijke vormen van male chauvinism aan de Amerikaanse universiteiten en veroorzaken niet zelden grote verlegenheid in mannenland. Uniek voor Amerika is ook het onderzoekcentrum dat is opgezet door WeUesley College. Niemand minder dan de fameuze psychologe Jean Baker MUler, schrijfster van het dimne maar invloedrijke boekje „Towards a new psychology of women", is aangetrokken voor het uitvoeren van een ambitieus onderzoekprojekt over de geestelijke gezondheid van vrouwen. Aan de hand van ervaringen van de WeUesley studentes gaat uitgezocht worden hoe de hedendaagse generatie vrouwen zich houdt onder de druk van het „dubbele verwachtingspatroon" van een goede studente zijn en een „echte" vrouw, aanstaande echtgenote, aanstaande moeder. En, niet te vergeten, hoe een nieuw koncept van zelfontwikkeling van vrouwen eruit zou moeten zien. Baker MiUer heeft op haar eerste werkdag in ieder geval alvast de aanval ingezet op de officiële lijfspreuk van WeUesley: non ministrari sed mlnistrare, niet gediend worden maar dienen. Margreet Onrust

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen