Ad Valvas 1981-1982 - pagina 361

AD VALVAS — 7 MEM 982 erg veel talent en werkkracht verloNieuwe Utrechtse hoogleraar Piet Vroon wil talerït beter benuttenren in Nederland. Nodeloos."

Scheiding pedagogiek, andragogie en psychologie was slechte zaak De uitlatingen van prof. Piet Vroon, nu hoogleraar psychologie in Leiden binnenkort in Utrecht, dat pedagogiek maar opgeheven moet worden en dat aan andragogie ook geen wetenschappelijke eer te behalen valt waren reden om eens op hem af te stappen. Als rechtgeaarde andragoog laat je dat immers niet op je zitten. Je wilt wel eens weten wat daar achter zit. Dat blijkt het idee te zijn over efficiënter gebruik van het wetenschappeUjk talent. Voor zover dat er is, moet het meer de gelegenheid krijgen te ontluiken. Binnen de huidige universitaire organisatievorm lukt dat niet. Vroon heeft de strijd aangebonden met dubbelwerk in het onderzoek en met lieden die tonnen verdienen en niks doen. Ideaalbeeld voor hem is de Amerikaanse manier van wetenschap bedrijven. Het gesprek wordt een invuloefening. Vroon heeft een betoog waarin aangetoond wordt dat wat de pedagogiek en andragogie nu doen al lang gebeurt binnen de psychologie en het Uefst al 20 jaar geleden gestart is. Ik kom met een tegenovergestelde aanpak en zoek gaten in de psychologie. Je kimt er vraagtekens bijzetten of Vroon wel echt de Nederlandse situatie kent of dat hy eigenlijk alleen maar op de hoogte is van Leiden en enigszins Utrecht en die tot reaUteit verheft voor heel Nederland. Vroon: „Wat mij interesseert is datgene wat wetenschappers doen. Dan lajk Je naar wat doen psychologen, wat pedagogen en wat doen andragogen. Dat kom je te weten aan de hand van onderzoekspublikaties, boeken en artikelen. Als ik me terugtrek op dat zakelijk niveau dan valt het mü buitengewoon moeilijk om het onderscheid tussen die drie in het vizier tekragen." Je kunt ook kijken waar er gewerkt wordt. Vroon: „Je kunt op twee dingen let^ ten Werk valt uiteen in iets doen en iets opschrijven en in het iets teweegbrengen zonder dat dat in woord en geschrift vastligt. In datgene wat teweeggebracht wordt zonder dat het in woord en geschrift vastligt, heb ik geen inzicht. Het enige wat je kunt beoordelen is datgene wat wordt opgeschreven. Pedagogen en andragogen schrijven gemiddeld minder en hoofdzakelijk in het Nederlsmds en soms in het Duits. Daardoor missen ze de internationale oriëntatie die je krijgt door konttikt met de V.S. of Engeland. Psychologen schrijven veel meer in het Engels. En wat er gebeurt in het welzijnswerk is allemaal uiterst respektabel maar dan vraag ik me af wat het verschil is met de sociale akademie. Let je op de wetenschappelijke output dan zie ik het verschil met de psychologie niet als je bereid bent deze over langere termijn te bekijken.

Mvijking Pedagogen zeggen: psychologen werken alleen empirisch-analytisch, terwijl wiJ bij uitstek het normatieve element in het oog hebben. Dat argument gold tussen '50 en '68. Toen was er een gat. Het normatieve was er nauwelijks binnen de psychologie. De pedagogen zijn in dat gat gesprongen. De psychologen ztjn zich dat gaan realiseren en hebben dat gat opgevuld. Er is een opleving van de fenomenologie, het symbolisch-interactiomsme en de Russische psychologie." Als Ik naar het onderwijsprogramma ^k, zie ik daar weinig van. Vroon: „Ik denk dat het erg van subfakulteit tot subfakulteit verschilt. De veelvormigheid van de psychologie is groot." Oan kun je ook amper over verandenngen in de psychologie spreken. Het gaat eigenlijk aUeen over Leiden. Vroon: „Er gebeiu'en in Leiden en Utrecht inderdaad wel hele andere (togen dan in Nijmegen en aan de VU. Pedagogiek denkt na over opvoeimgsproblemen. Waar gebeurt dat *in binnen psychologie? Vroon: „Binnen ontwikkelingspsychologie. Als hier gestoorde kinderen binnenkomen, wordt bekeken hoe de afwijking benoemd moet worden en er wordt bekeken of het herleidbaar is tot bijvoorbeeld de gezinsomstandiglieden."

Dat gaat over afwijkingen, maar Kaar gebeurt het nadenken gewoon

JL

over hoe het moet als er van afwijken helemaal geen sprake is. Vroon: „Dat is een hele wezenlijke vraag. De meest wenselijke ontwikkeling van de mens. Daar zijn psychologen nooit goed achtergekomen. Ik ben het ermee eens dat daar in de psychologie relatief weinig over nagedacht is. Maar ik ben geneigd te stellen dat pedagogen die dat tot hoofdtaak gesteld hebben, dat óók niet gedaan hebben. Binnen psychologie liggen deze vragen op het terrein van de klinische psychologie en de ontwikkelingspychologie." De sociale pedagogiek is niet zo psychologisch aangelegd. Vroon: „Wat er in de sociale pedagogiek in den lande gebeurt kan ik niet helemaal overzien, maar er is wel in diverse nota's naar voren gekomen dat wat men in Leiden doet, zo goed als niet te onderscheiden is van wat klinische psychologie in de veertiger jaren en vijftiger jaren deed. Gezinstherapie en dergelijke."

Vreemd genoeg noemt Vroon hier de kritische psychologie, terwijl hy elders verkondigt dat deze niets nieuws aan de psychologie heeft toegevoegd.

Talent uitsluiten Ik vind kritische psychologie nou niet een voorbeeld om aan te tonen dat binnen psychologie hetzelfde gebeurt als binnen de andragogie. Blijkbaar heeft u een model in uw hoofd over een andere organisatie van de sociale wetenschappen. Laten we het daar maar over hebben. Vroon: „Probleem gericht. Dat is gewoon hét woord. We moeten problemen inventariseren waar we ons voor interesseren. Wat willen we veranderen. Zet dan mensen vanuit verschillende psychologische vakgroepen en desnoods uit de pedagogiek en andragogie samen. Maar ga niet de koek in drieën hakken met als gevolg dat het zaakje bijna drie keer zoveel kost en mensen geen kennis van eikaars werk nemen, omdat ze in een andere subfakulteit zitten." Achtergrond voor de biimen de sociale wetenschappen oplaaiende diskussie is het uitbrengen van een

Nietsnutten V bent ook een gevecht begonnen tegen de universitaire burokratie. U vindt dat er te veel bestuurswerk gedaan moet worden. Daardoor komt men aan te weinig onderzoek toe. Vroon: „Ik ben blij dat ik dat pimt nog een beetje kan relativeren. Het hangt sterk van de subfakulteit in kwestie af Hier in Leiden bijvoorbeeld moet ik een onderzoeksplan drie keer indienen en drie keer op andere formulieren. Btl de subfakulteit, de fakulteit en de imiversiteit. Neem mensen tussen de 30 en 40 jaar. Die zijn wetenschappelijk gezien op het hoogtepunt van hun creativiteit van wat ze kunnen doen. Ik zie tal van dergelijke mensen om me heen die zeker twee dagen per week zitten te besturen. Daarnaast geven ze nog anderhalve dag onderwijs. De onderzoekstijd die dan nog rest is veel te klein om voor behoorlijke output te kimnen zorgen." Het moet een konstruktie worden waarbij de een onderzoekt, de ander onderwijst en een derde bestuurt? Vroon: „Nee, ik vind niet dat het bestuur in handen gelegd moet worden van een paar mensen, zoals vroeger het geval was. Maar het bestuur zit nu zó verschrikkelijk bürokratisch in elkaar dat het met behoud van inspraak rustig tot een derde teruggebracht kan worden. Dat blijkt ook aan de Amerikaanse universiteiten. De werksfeer is er daar dan ook naar. Daar telt alleen produceren. Vroon: „De publikatiedruk is inderdaad groter. En dat vind ik eigenlijk

Niets nieuws Als u een definitie van andragogie zou moeten geven wat is die dan? Vroon: „Geen idee. Maar andragogen weten het zelf ook niet." Maar u zegt dat het weg kan, dus heeft u blijkbaar een beeld wat het is. Vroon: „Nou nee, het enige wat ik begrepen heb, is dat het gaat om., tja... halfen half normatieve beschrijvingen van de volwassen mens. En de manier waarop daar in verschillende opzichten zou kuimen worden ingegrepen in termen van voorUchting, in termen van onderwijs. Dat zijn toch de twee hoofdpunten die ik in Leiden meen te ontwaren. Vanuit die twee hoofdpunten ben ik geneigd te zeggen dat dat al honderd jaar lang in de psychologie gebeurt. Dus ik begrijp niet waarom men dat iets aparts is gaan noemen." Ik vind het nogal beperkt om te zeggen dat andragogie alleen voorlichting en onderwijs aan volwassenen is. Vroon: „Noem maar voorbeelden." Buurtgericht werk. Hoe kunnen mensen aktiefhun leefomgeving vorm geven. Vroon: „Er is nog zoiets als environmental psychology. In de Verenigde Staten doet men daar al tientallen jaren aan." Ik denk ook aan onderzoek naar hoe kuUuur overgedragen wordt. Vroon: „Dat is inderdaad iets waar andragogie zich voor interesseert. Een andere stroming die zich daar al 10 jaar voor Interesseert is de kritische psychologie." Maar dat is een stroming, geen vak. Vroon: „Het is een opvatting over wetenschap. Maar vooral ook over het normatieve moment. De meest wenselijke ontwikkeling van de mens, waarbij men een poUtiek ideaal voor ogen heeft. De marxistische klassenloze samenleving." Binnen psychologie is dat een boekje op het studieprogramma, meer niet. Vroon: „Het is hoofdzakelijk een Europese aangelegenheid. In de VS bestaat dat niet. Het is een zaak die zich met name in Duitsland afepeelt, een beetje in Engeland en ook in Nederland aan het ontwikkelen is. Denk maar aan allerlei feministische onderzoeksters".

wel redelijk. Iemand die aan de universiteit werkt wordt betaald door de gemeenschap. Hij heeft een kontrakt waarin staat dat hij voor 40% van zijn tijd aan onderzoek moet besteden. Ik vind dat je dat moet waarmaken anders deug je niet voor die funktie." Het Amerikaanse model staat voorbeeld voor hier? Vroon: „Het zal er in ieder geval toe lelden dat de gemiddelde output van de Nederlandse medewerker veel hoger wordt dan ie nu is, zonder dat dat ten koste zal gaan van de bestuurlijke struktuur en eföciëncy van het orgaan als geheel. Ik vind het ongelofelijk dat er in Nederland af en toe mensen gewoon 4 tot 5 maanden zoek zijn. Dat we niet weten waar ze zitten. Maar de gemeenschap mag het wel betalen. Mag die er dan ook iets van terugzien in de vorm van publikaties op toegepast of fundamenteel gebied. Is dat zo onredelijk?"

Harde hand Men is zich hoe langer hoe meer gaan ergeren dat er medewerkers en hoogleraren zijn die 10 tot 20 jaar forse salarissen opstrijken zonder dat uit hun tijdsbesteding blijkt dat ze helemaal vol hebben gezeten met bestuur en met onderwijs en zonder dat ze blijk hebben gegeven van een behoorlijke onderzoeksoutput. Hier moet maar eens een einde aan komen zegt men in den lande. Dat gaat nu ook gebeuren. Hoe? „Het wordt aangedmd met de term verzettingsoperatie. Dat houdt in dat iedereen plaimen in moet leveren voor het onderzoek dat hij wil gaan doen. De plannen worden beoordeeld door anderen op subfakultair, universitair en college van bestuur-nlveau. Zyn ze goedgekeurd dan moet je ze uitvoeren. Als dat niet uitmondt in behoorlijke onderzoekspublikaties dan wordt je onderzoekstijd afgenomen. Met als onvermijdelijke konsekwentie dat als dat bij heel veel mensen gebeurt er een overcapaciteit komt in het onderwijs en er ontslagen zullen vallen. De bedoeling is niet om ontslagen te laten vallen, maar om een emde aan die wantoestanden van „geen prestatie" te maken. Het idee van verzettkig, de nadruk op onderzoek en het bestraffen van mensen die geen onderzoek doen, terwijl ze er wel geld voor opstrijken is al 3 ä 4 jaar oud. Her en der Is het al aan de umversiteiten Ingevoerd. Leiden was het eerst. Utrecht kent het systeem nu ook en binnen pakweg een halfjaar wordt het een landelijk verschijnsel." (RM.)

Prof. Bieter Vroon. aantal pre-adviezen door hoogleraren binnen dit vakgebied over de stand van onderzoek. Vroon deed dit voor psychologie, collega's deden dat voor sociologie, culturele antropologie, poUticologie, economie, taalwetenschap, rechtssociologie. Oorspronkelijk waren daar pedagogiek en andragogie niet bij. Vroon heeft daartegen geprotesteerd met als gevolg dat ook die vakken bekeken zijn. Ze waren weggelaten omdat het doorUchten een te grote onderneming zou worden. Ook nu is het resultaat nog discutabel. Bestuurskunde, criminologie en vervoerseconomie ontbreken en er zijn nog zo'n 5 takken van de sociale wetenschappen die niet in beeld gebracht zijn. De nota van Vroon gaat over de sterke en zwakke pimten van de verschillende takken van de sociale wetenschappen. Door 'middel van centres d'excellence kunnen de sterke punten gestimuleerd worden. Eventuele zwakke punten moeten afgebouwd worden. 0)p 23 april kwamen alle pre-adviesuitbrengers voor het laatst bij elkaar om hun rapporten voor zover mogelijk op elkaar af te stemmen. Wat er daarna op beleidsniveau gaat gebeuren in termen van reorganisatie van de universiteit of het schuiven met geldstromen dat is een poUtieke besUssing, zegt Vroon. „Wü zijn geen mensen die het beleid uitstippelen. We zeggen alleen wat we van ons vak denken. We laten het aan de dames en heren politici over maatregelen te nemen. Ik vind dat er iets moet komen in de zin van universitaire onderzoekscentra waarin een groot aantal goede onderzoekers wordt ondergebracht die een part-time aanstelling btj het onderwijs krijgen en een minimale bestuurslast, zodat ze een behoorlijke output kunnen leveren. Er gaat

ASVU-voetbal

Bekertoernooi Evenals andere jaren, wordt er na afloop van de kompetitie een bekertoernooi gehouden. Deel kunnen nemen teams uit de kompetitie en teams, bestaande uit leden van de universitaire gemeenschap. Inschrijvingen voor dit toernooi kunnen geschieden tot en met woensdag 19 mei a.s. op het sportcentrum Uilenstede, op werkdagen tussen 9.15 en 16.00 uur en op woendagavonden tussen 18.00 en 22.00 uur; inschrijfgeld ad ƒ7,50, gelijktiidig bij de inschrijving te voldoen. Er zal gespeeld worden volgens het afvalsysteem. Men mag slechts voor één team uitkomen. Openbare loting in de kantine van het sportcentrum op dinsdag 25 mei om 21.00 uur.

Zaalkompetitie Vanaf heden is het mogelijk in te schrijven voor de nieuwe zaalvoetbalkompetitie 1982/1983 (heren èn dames). Inschrijvingen op het sportcentrum Uilenstede tot en met 19 mei a.s

Nota voor FNV In Ad Valvas van 23 april maakten we melding van een kritische nota van een landelijke groep onderzoekers aan het adres van het federatiebestuur FNV. Op verzoek van lezers vermelden we dat deze nota, getiteld „Onderzoek: een aandachtspimt voor de vakbeweging", voor belangstellenden verkrijgbaar is bij Arie Verhagen, kamer 9a-34, tel. 5483068.

op werkdagen tussen 9.15 en 16.00 uur en op woensdagavonden tussen 18.00 en 22.00 uur, tegen betaling van inschrijfgeld en evt. borgsom. Voorwaarden voor nieuwe teams: inschrijfgeld ƒ 25,— per team, borgsom ƒ 50,— per team en opgave van 5 spelers. Bij ultlotmg worden mschrijfgeld + borgsom gerestitueerd. Bij Inloting wordt de borgsom pas dan gerestitueerd als gebleken is, dat eerdergenoemde 5 spelers Inderdaad in dit team meespelen; zoniet, dan vervallen inschrijfgeld + borgsom aan ASVU-zaalvoetbal en wordt het team uit de kompetitie genomen.

VU aan de bal Op donderdag 27 mei a.s. organiseert de ASVU weer het jaarlijkse veldvoetbaltoemooi, dat openstaat voor alle mensen die aan de VU studeren of werken. De ASVU hoopt ook dit jaar w.^er op een grote belangstelling voor dit toernooi, niet alleen van de kant van de mannen, maar ook van vrouwen. Afgelopen jaar namen 58 heren- en 7 damesteams deel! Teams kunnen zich inschrijven bij de portier van het sportcentrum Uilenstede, op werkdigen tussen 9.15 en 16.00 uur en op woensdagavonden tussen 18.00 en 22.00 uur. Gelijktijdig dient een borgsom van ƒ50,- voldaan te worden, die terug betaald woiat aan het eind van het toernooi, mits het team alle te spelen wedstrijden uitspeelt. Het toernooi wordt gespeeld op sportpark Riekerhaven. onder, naar we hopen, mooie weersomstandii;heden. Denk erom: inschrijve.i is mogelijk tot 15 mei.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen