Ad Valvas 1981-1982 - pagina 59

AD VALVAS — 18 SEPTEMBER 1981

11

'

Rapport Adviescommissie Emancipatiebeleid somt vele knelpunten op

Vooreen wouw-vriendelijke VU nog velejaren nodig Vorig jaar juni besloot de universiteitsraad dat er aan de Vrije Universiteit een Adviescommissie Emancipatiebeleid komen moest. Op 5 september van datzelfde jaar was het inderdaad zover; de commissie kwam tot stand. De belangrijkste opdracht van de commissie was het samenstellen van een rapport. Daarin moest een opsomming van maatregelen komen die nodig waren om de door de commissie gesignaleerde achterstanden van vrouwen aan de VU op te heffen. Daarbij kreeg de commissie tot taak zowel gevraagd als ongevraagd adviezen uit te brengen aan college van bestuur, universiteitsraad en faculteiten. Aan het begin van dit jaar verscheen een interim-rapport. De commissie bracht daarin verslag uit van de tot dan toe verrichte werkzaamheden, (zie Ad Valvas nr. 25). In juni kwam het beloofde rapport uit, vrijwel binnen de afgesproken tijd. De eerste conclusie die na lezing van het rapport te trekken valt: er moet nog een hoop gebeuren voordat de VU het predikaat geëmancipeerd verdient. In het rapport komen maar liefst acht onderdelen ter sprake. Het eerste is vrouwenstudies. Hiermee is het aan de VU bedroevend gesteld. Op verzoek van de commissie stuurde het college van bestuur dit jaar een vragenlijst over dit onderwerp aan de besturen van de (sub/inter)faculteiten. Op deze vragenlijsten kwamen slechts 16 antwoorden. Op grond van deze antwoorden valt te constateren dat de VU wat betreft vrouwenstudies nog niet eens in de kinderschoenen staat. Er zijn nog maar nauwelijks VU-publikaties verschenen op dit gebied. Als er aan een (sub/inter)f aculteit al iets gedaan wordt aan vrouwenstudies, dan is dit sterk af-

Jannetje Koelewijn hankelijk van de initiatieven van geïnteresseerde studentes/en en medewerksters/ers. Bovendien moeten de aktiviteiten vaak gebeuren buiten werktijd of studieprogramma om. Van een eigen plaats binnen onderzoek en onderwijs is geen sprake. En om het allemaal nog somberder te maken: het zijn juist vrouwenstudies die in de knel komen door de bezuinigingsdruk. Dit illustreert de mentaliteit van de Verschillende besturen. De commissie hecht veel belang aan de stimulering van vrouwenstudies. Dit doet ze om verschillende redenen. Vrouwenstudies, vindt de commissie, hebben een soort horzelfunktie ten aanzien van bestaande wetenschapsopvattingen en praktijken. Daarnaast kunnen ze inzicht verschaffen in de positie van vrouwen. Ze kunnen factoren die machts ongelijkheid tussen mannen en vrouwen veroorzaken en de maatschappelijke gevolgen daarvan bloot leggen. Tenslotte leveren vrouwenstudies volgens de commissie een bijdrage aan de verandering van de maatschappelijke positie van vrouwen. Al met al is dit voor de commissie genoeg reden om met kracht de instelling van een universitaire pool voor vrouwenstudies aan te bevelen. Hoe zo'n pool eruit zou moeten zien, heeft de commissie reeds in een brief aan het college van bestuur precies uit de doeken gedaan. Omdat de zeven vette jaren ook voor de VU inmiddels wel verleden tijd zijn, kan de pool niet al te grootschalig opgezet worden. Vijf formatieplaatsen voor de duur van twee ä vier jaar lijkt de commissie redelijk. Die formatieplaatsen moeten zo effectief mogelijk over de

hele universiteit verspreid worden. Als het doel van de pool vrouwenstudies bereikt is - de integratie van vrouwenstudies in de bestaande onderwijs- en onderzoeksaktiviteiten - kan hij weer opgeheven worden. De vrouwenstudies nemen de meeste plaats in van de acht onderdelen in het rapport. Daaruit blijkt wel dat de commissie hier de hoogste prioriteit legt.

Deeltijdbanen Een ander onderdeel van het rapport vormt het onderzoek naar de mogelijkheden voor deeltijd- en tweelingbanen aan de VU. De laatste jaren heeft het aantal deeltijdwerkenden aan de VU zich uitgebreid van 23 naar 29 percent van het totale personeelsbestand. De commissie is naar haar zeggen niet in staat over dit onderwerp concrete aanbevelingen te doen. Daarvoor moet ze eerst meer informatie verzamelen. Zo zou ze willen weten of de behoefte aan deeltijdbanen zowel van de kant van de VU als werkgever, als van de kant van de werknemers toeneemt. En verder: voelen degenen die een deeltijdbaan hebben zich achtergesteld of juist bevoordeeld ten opzichte van de mensen die 40 uur per week werken. Overigens vindt de commissie dat de VU moet streven naar een evenwichtige verhouding van mannelijke en vrouwelijke werknemers. Die verhouding is momenteel 72:28 voor het hele personeel. Vrouwen zouden bij benoemingen in 'typische' mannenfunkties tijdelijk positief gediskrimineerd kunnen worden. De commissie heeft hiertoe nog geen concrete aanbevelingen gedaan. De commissie heeft verder onderzocht welke maatregelen op het gebied van bijvoorbeeld rechtspositie, werksituatie en loopbaanplanning nodig zijn ter verbetering van de positie van vrouwen. Allereerst moet er zo vlug mogelijk kinderopvang komen. Verder kunnen de mogelijkheden voor ouderschapverlof, verlengd zwangerschapsverlof en verlof tijdens schoolvakanties nader bestudeerd worden. Het punt is alleen dat de VU op dit gebied niet op eigen houtje maatregelen kan gaan nemen. Dan zouden de vu-personeelsleden namelijk bevoordeeld worden boven ambtenaren. Daarom doet de commissie de suggestie dat de VU op landelijk niveau aandringt op verbetering van bestaande regelingen.

Klassiek

vens voorhanden zijn van de 39 zelfAmazone standige gymnasia. Daar steeg het In het kader van de cursus Milieuaantal leerUngen van 8.936 in 1968 kunde 1981 organiseert het Instinaar 16.031 in 1980. Voor het pas tuut voor Internationale Studiën begonnen schooljaar worden ook van de Rijksuniversiteit te Leiden weer meer leerlingen op de gymnaeen lezingencyclus over' de ecologisia verwacht. sche problematiek van het AmazoZo blijken de klassieken hun oog ne-gebied. De sociaal-economische ook op de toekomst te kunnen richen politieke achtergronden van de ten. Hun schrijven wordt beëindigd ecologische problematiek staan met de felle oproep tot aktie: 'Met een krachtige, strijdbare vereni- , centraal. Vanaf 23 september zijn er zeven lezingen op woensdagmidging zullen politici, bewindslieden dag en ter informatie is een map en andere bij onderwijszaken besamengesteld. Informatie bij drs. C. trokkenen wel rekening móeten Bevaart, tel.: 071-149641. houden.'

Minister van Kemenade heeft er een geduchte tegenstander bijgekregen in zijn streven de kansen binnen het onderwijs wat gelijker te maken. Of, om het vanuit een andere visie te omschrijven, zijn streven naar een grauwe eenheidsworst, waar alleen de middenmoot van zal profiteren. Onlangs is namelijk de vereniging 'Vrienden van het Gymnasium' opgericht. Hun streven is het gymnasium voor het nageslacht te redden. Volgens de vereniging is het aantal scholen met een gymnasiumafdeling, dan wel zelfstandige gymnasia in tien jaar tijd gestegen van 262 tot 290 in 1979. De stijging van het aantal leerlingen is niet goed na te gaan, omdat er alleen maar gege-

Vredesonderwijs

Festikon

Invoering van een vak of speciale leergang vredesonderwijs is noodzakelijk geworden. Dit stelt dr. S.A. Derksen in zijn recent verschenen boek 'Wapenen voor de vrede', wat door het UNESCO centrum in Nederland is gepresenteerd. De onderwijsprogramma's moeten drastisch worden veranderd, omdat politieke, existentiële en culturele aspekten van ons leven veel te weinig aandacht krijgen. Derksen constateert bij veel jongeren een culturele leegheid en gebrek aan levensinzicht en perspektief. Hij vindt dit een even groot gevaar voor de mensheid als de oorlogsdreiging.

Tijdens het Festikon, het jaarlijkse festival voor educatieve films in Laren zal op vrijdag 25 september een themadag gehouden worden over politieke partijpropaganda. Er worden films vertoond die door poUtieke partijerj zijn gemaakt, zowel voor televisie-uitzendingen als films bedoeld voor de eigen achterban. Walter Kok en Kees Brants, beide politicoloog aan de Universiteit van Amsterdam en onderzoekers van de verkiezingscampagnes van 1979 en 1981 zullen bij dit programma een inleiding houden over de politieke ontwikkelingen waarin men de films moet plaatsen.

• Op maandag 21 september op het SG over homostudies Mieke Aerts en Saskia Grotenhuis over vrouwenvriendschappen. Om 20 uur in Rozenstraat 14. • Op woensdag 23 september is er 's avonds om 20 uur in de Westerkerk een Oecumenische Gebedsdienst Vredesweek. De dienst is georganiseerd door een aantal kernen van het Interkerkelijk Vredesberaad.

• Op Woensdag 23 september in COC-gebouw aan de Rozenstraat 14 Joop van der Linden over 'taken en funkties van het COC'. Dit in het kader van het SG homostudies. Aanvang 20 uur. • Het I.K.V. en het S.N.B, aan de VU organiseren in het kader van de vredesweek op donderdag 24 september een Japan avond. Op deze avond zal worden verteld over de vredesbeweging in Japan. Het geheel begint om 19.30 uur in de U.R. zaal. • De Amsterdamse Goclub U.S. organiseert een cursus voor beginners vanaf 24 september. Het zijn minstens acht avonden en de kosten bedragen ƒ 40,—. De cursus begint om 20.00 uur in H'88; Herengracht 88. • De Amsterdamse gesprekskring start weer op vrijdag 25 september. Jan van der Brug spreekt over: zijn we op de goede weg? Aanvang 20.15 uur in de van Gentstraat 23. • Op vrijdag 25 september in het Studium Generale over Homostudies prof. P.C. Kuiper psychiater en hoogleraar aan de UvA met 'Kanttekeningen bij homosexualiteit vanuit de psycho-analyse. Om 20.00 uur in het COC-gebouw Rozenstraat 14.

Kuyper-lezingen beginnen

Nog een aanbeveling van de commissie was de instelling van een zogeheten ombudsfunctie voor

• Zondag 20 en 27 september wordt in de bijeenkomsten van de Amsterdamse Studentenekklesia gesproken door Huub Oosterhuis over het onderwerp 'gemeentevorming'. De plaats is de Amstelkerk op het Amstelveld en de aanvang 12.00 uur.

• Ook op woensdag de 23e opent het studentenpastoraat het nieuwe seizoen met feest, dansmuziek, poësie, spel en kennismaking. Dit alles om 21.00 uur in VE90, Van Eeghenstraat 90.

vrouwen dan studerende mannen. Ook is het nog altijd zo dat het aantal vrouwen dat de universiteit zonder diploma verlaat veel hoger is dan het aantal mannen. Voor deze verschillen vallen allerlei oorzaken op te sommen. Zo hebben vrouwen doorgaans een andere toekomstverwachting over hun plaats in de samenleving. Bovendien kampen vrouwen tijdens hun studie vaker dan mannen met praktische problemen die hen vlugger doen besluiten de studie te staken. Daar zijn: de zorg voor kinderen, de studiefinanciering, de collegetijden die dikwijls niet te combineren zijn met schooltijden. Verder speelt de mangerichtheid van de wetenschap vrouwen nogal eens parten. Een vergaand onderzoek naar al deze factoren lijkt de commissie zeer gewenst. Verder kan goede voorlichting uiteraard een gunstige invloed hebben op het aantal studerende vrouwen. De commissie heeft al heel wat werk verstouwd, maar klaar is ze nog lang niet. Het is de vraag of dat ook ooit mogelijk is. Emancipatie is geen kwestie van adviezen uitbrengen en regels opleggen. Het is, zoals de commissie het uitdrukt, 'een veranderingsproces, dat al vele jarenduurt en naar alle waarschijnlijkheid nog vele jaren zal duren'. Om die reden vindt de commissie dat ze een permanente status moet krijgen.

In het kader van de vorig jaar ingestelde Kuyper-katheder (een geschenk van de Vereniging aan de 100-jarige VU) zal prof. dr. N. Wolterstorff, hoogleraar filosofie te Calvin College in de VS in het najaar acht Kuyper-voordrachten houden. Deze zullen onder auspiciën staan van de Vereniging. De eerste lezing is op 6 oktober in KC07 van het hoofdgebouw en heeft als titel 'World Formative Christianity'. Uitgangspunt van zijn lezingen vormt de Zwitserse Reformatie. In deze periode ontstond een nieuwe visie ten aanzien van de wijze waarop een Christen zich zou dienen in te zetten voor de maatschappij. De sociale rol van de Christen diende gezien te worden als zijn goddelijke roeping. Vanuit deze visie ontstond een sterk kritische houding ten aanzien van sociale strukturen. Na een karakterisering van de oor-

Ombudsvrouw • Op vrijdag 18 september Philip Waller over 'naar een verbreding van de homo-emancipatiebeweging' in het kader van het Studium Generale over homostudies ir het COC-gebouw aan Rozenstraat 14. Aanvang 20.00 uur. Om half acht zaal open.

vrouwelijke medewerkers. Hier is inmiddels succes geboekt. Sinds half augustus bestaat aan de VU een vrouwenspreekuur. De commissie had graag gerichte aanbevelingen gedaan voor maatregelen ter verbetering van de rechtspositie en de werksituatie van vrouwen. Dat is er nog niet van gekomen. In overleg met de Vakgroep Methoden en Technieken van Sociale Wetenschappen had de commissie een opzet gemaakt voor een enquête onder TAS-vrouwen. De bedoeling was informatie te verkrijgen over bijvoorbeeld de combinatie van binnenshuis en buitenshuis werken, de opleidingsmogelijkheden, eventuele discriminatie ten opzichte van mannen enzovoort. Maar het bleek niet mogelijk op korte termijn dit onderzoek op verantwoordewijze te verrichten. Daarom besloot de commissie gesprekken te organiseren met vrouwelijke personeelsleden om op deze wijze inzicht te krijgen in de meest voorkomende vragen en problemen van vrouwen in hun werksituatie. De commissie hoopt dat zij de gelegenheid krijgt deze plannen verder uit te werken. Onvermijdelijk behelst een van de onderdelen van het rapport de 'wenselijkheid van c.q. de mogelijkheden voor onderzoek naar de oorzaak van en remedies voor studievertraging en studiestaking van vrouwen'. Zoals iedereen wel weet zijn er nog altijd minder studerende

spronkelijke vorm van wereldvor- mend Christendom zal tijdens de lezingen stil worden, gestaan bij de vraag welke de doelstellingen dienen te zijn van hen die op dit moment deze visie van het christendom onderschrijven. Op 13 oktober volgt de tweede lezing getiteld 'The modem social system'. Op 21 oktober een voordracht over 'The life of the Kingdom: Justice-in-Shalom'. Op 28 oktober luidt het onderwerp 'Justice: the issue of political tyranny'. Op 4 november 'Justice: the issue of poverty and economie domination'. Op 10 november 'Shalom: Can There Be a City of Delight'. Op 19 november 'The tragedy of liturgy in protestantism' en op 24 november 'Theory and praxis'. Na elke lezing is er gelegenheid tot diskussie. Voor meer informatie buro rector magnificus, hoofdgebouw kamer 2D-30 tel. 5486940.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen