Ad Valvas 1981-1982 - pagina 299
11
AD VALVAS — 12 MAART 1982
Gevluchte studentenleider uit El Salvador spreekt zich uit over de repressie binnen het hoger onderwijs
Alleen al in San Salvador slapen duizenden studenten telkens in een ander huis Jk heb mijn studie in de landbouiDwetensehappen niet af kunnen maken. Dit kwam omdat ik door het werk in de studentenbond weinig aan studeren toekwam, maar ook omdat de Nationale Universiteit in juni 1980 door de militairen gesloten werd. Vanwege mijn werk moest ik op een gegeven moment onderduiken. Later ook mijn broers, omdat anders de familie te veel gevaar zou lopen. Daarna ook mijn moeder, want als ze mij niet kunnen vinden, vermoorden ze domweg een familielid. Zo zijn er alleen al in San Salvador duizenden studenten en familieleden die elke avond in een ander huis slapen." Oscar Ruiz Abarca vertegenwoordigt nu in Europa het Ageus, de algemene associatie van Salvadoriaanse studenten. Voor het Wagenings Hogeschoolblad sprak Herman Fleer met hem over de universiteit, de repressie en de studentenstrijd. De studentenbeweging in El Salvador heeft sinds vroege tijden een grote rol gespeeld in de stryd tegen de onderdrukking. De machthebbers hebben de Nationale Universiteit (UNA) altijd omschreven als een guerrillanest en tot doelwit gemaakt van repressie. Om die reden werd de universiteit in 1972 gesloten en pas weer in 1974 onder militaire supervisie heropend. Langzamerhand is de universiteit zich gaan ontwikkelen als centrum voor de ontwikkeling van de volkskrachten; verzetsorganisaties konden er vergaderen, kranten drukken, de guerrilla kon op het campusterrem vrijelijk excerceren en de universiteitskliniek was de enige plaats waar gewonden niet het gevaar liepen ontvoerd te worden. Op 26 juni 1980 werd de universiteit met veel geweld door de militairen belegerd en bezet. Ongeveer veertig studenten vonden hierbij de dood en honderden werden opgepakt.'ÄUäifca: „Er is door de militairen aan de universiteit enorm veel schade toegebracht. Archieven, bureaus en laboratoria werden verwoest, de complete film- en tv-apparatuur voor educatieve doeleinden, microscopen, chirurgisch instrumentarium en drukkerijen. Van vele honderden studenten hebben ze de hele administratie meegenomen. Daardoor zyn
Besparingen Vervolg van pag. 1 houd van het onderzoek door de onderwij slast zoveel mogelijk te verlichten. Met andere woorden: meer hoorkoUeges. Van Kemenade beloofde nog dit jaar het maximum aantal stafuren per student voor de verschillende studierichtingen te zullen vaststellen. De nieuwe normen zouden al in 1983 kunnen gelden. Andere maatregelen die tot duurzame besparingen moeten leiden: taakverdeling tussen de instellingen, salarisverlagingen, ontslagen („hoop ik in 1983 zoveel mogelijk te beperken"), bezuinigingen op studentenvoorzieningen (mensa's en sportvoorzieningen, maar niet de hulpverlening en
Herman Fleer alle ofBciele studiegegevens verdwenen, zodat ze in feite weer opnieuw met hun studie moeten beginnen. Vele lokalen zijn in brand gestoken, de hele administratieve infrastructuur is vernietigd."
Volkscomhés „De Nationale Universiteit wordt nu al achttien maanden gesloten gehouden, maar tot nu toe heeft de christendemocratische junta niet kunnen rechtvaardigen waarom zij de universiteit heeft bezet. Er bestaat geen enkele wet of decreet om de bezetting te rechtvaardigen. De Universiteit is nu in feite helemaal gesloten, er is niets meer te doen. Veel studenten hebben zich inmiddels aangesloten by het Front Farabundo Marti voor de nationale bevrijding waar ze actief deelnemen aan de gewapende strijd. Ook zijn er velen bezig in volkscomités in de wijken van San Salvador, waar ze werken aan acties voor heropening van de universiteit. De voorheen door de universiteit gesteunde activiteiten van de volksorganisaties vinden nu plaats in de illegaliteit. Vergaderingen worden nu m huizen in de stad gehouden of in guerrUlakampen op het platteland." Na de bezetting van de universiteit werd de directie, de „consejo superior" , door de müitairen aangehouden en gevangen gezet. Onder internationale druk is men later weer vrijgelaten. In oktober van datzelfde jaar werd de rector, Felix Ulloa, met zijn chauffeur in zijn auto doodgeschoten. Een gedeelte van de van het universiteitsterrein verbannen directie functioneert echter nog steeds. Zo hebben na de sluitmg toch nog zo'n zevenhonderd studenten af kunnen studeren. Abarca: „De strijd van het wetenschappelijk personeel en het consejo superior geschiedt nog op een legale wyze omdat de sluiting van de UNA nooit wettelijk is aangenomen. Op 5 maart 1981 werden via decreet 506 aUe betalingen van salarissen aan het bestuur stopgezet. Dat zyn de rector, de vice-rector, de juridisch adviseur, de decanen en vice-decanen van de faculteiten en de directeuren van de regionale centra van de UNA. In feite is dit een repressieve maatregel van de junta om ervoor te zorgen dat de directie er het zwijgen toe doet, dat men niet langer door kan gaan met de strijd voor heropening van de UNA. Er is geen enkele officiële reden voor deze maatregel opgegeven. De gedupeerde bestuursleden leven nu van wat gezinsleden bijverdienen en giften van vrienden." Opvallend is dat aUe geledingen van de universiteit een bedrage leverden aan de ontwikkeling naar links van de universiteit als geheel. Zo is de UNA als instituut lid van het Revolutionair Democratisch Front (FDR).
studiebegeleiding). Over het hoe en wanneer beloofde Van Kemenade in de loop van dit jaar meer mededelingen te doen. Een en ander zal geschieden in goed overleg met de instellingen, want de minister voelt er niets voor de macht in eigen hand te nemen, zoals WD-Kamerlid Dees graag had gezien. „De bereidheid is groot en ik voel niets voor een wijziging bevoegdheidsverdeling. Die zou nooit vóór augustus 1983 gerealiseerd zijn, zeker niet als het demokratische aspekt gehandhaafd moet blijven." Tot slot: de nieuwe ekonomische fakulteit van Maastricht is, aldus Van Kemenade, een misverstand. Maastricht kiljgt' slechts een ekonomische studierichting, waarbij ervoor gewaakt zal worden dat Tilburg geen konkurrentie wordt aangedaan. Ook overweegt het ministerie niet, zoals D'66-er Mertens vreesde, kleine instellingen op te heffen. Die zijn regionaal veel te belangrijk en het is twijfelachtig of men daarmee veel bespaart. Lin Tabak, (UP Utrecht, Red.)
Abarca: „Op de UNA speelden er er nimmer ruimte was voor krachten verschillende soorten krachten: de- als de para-mllitaire terreurorganisamocratische, reactionaire, revolutio- tie Orden." naire, enzovoort. Wat een belangrijke rol heeft gespeeld is dat er vanaf 1972 Rijke Studenten een situatie van voortdurende militaire bezetting is geweest. Dat heeft Na de sluiting van de Nationale XTnibijgedragen aan de richting van het versiteit kon een deel van de gedudenken binnen de universiteit. Bin- peerde studenten terecht aan vier nen de universiteit als geheel was dit kleine instituten. Zij dragen de naam een democratische ontwikkeling. El „universiteit" en worden gesteund Salvador heeft in de afgelopen eeuw door de junta. Abarca: „Die kleine geen enkele democratische regering universiteiten zijn puur voor winstgekend. doeleinden opgezet. Om aan de stu-
mando Flores, Rodriguez Neftali, Francisco Montes, Oscar Villalobos, David Sorto. „Dit waren maar enkele voorbeelden van gevallen studenten. De lijst is veel langer. Het zijn er velen. Er zitten ook erg veel vrouwelijke studenten bij. Ik wil graag de aandacht vestigen op companera Anna Maria Gomez. Op dit moment zit ze gevangen in de gevangenis van de jimta. Op 28 augustus werd zij 's morgens om negen uur door geüniformeerde leden van de Nationale Politie gevangen genomen. Toen ze door een wijk van San Salvador liep werd ze zonder opgaaf van reden opgepakt en meegenomen. Zij is bestuurslid van Ageus en heeft actief gewerkt in het CRM, de Revolutionaire Coördinatie van de Massa (de voorloper van het FDR; H.F.). Ook was zij medeoprichter van AMES: Associaclon de Mujeres de El Salvador. Deze beweging heeft zich tot nu toe vooral ingezet voor de sociaal-politieke situatie yan de vrouwen in El Salvador. Men is nu bezig haar vrij te krijgen, onder andere via Amnesty International, maar tot nu toe heeft de Nationale Politie daar helemaal nog niet op gereageerd".
De grote El Salvador demonstratie morgen twee weken geleden De geschiedenis van het Salvadoriaanse volk IS er een van ellende en onderdrukkmg. Ook de studenten en het - voornamelijk lagere - personeel hebben altyd in slechte omstandigheden moeten leven en werken Als je als universiteit die politieke, economische en sociale omstandigheden ziet, dan kun je daar niet onverschillig onder büjven."
Intimidatie
De tweede universiteit van El Salvador, de Universidad Centro Americana (UCA) is nog steeds open. De UCA heeft de volksorganisaties nooit zo intensief ondersteund als de UNA deed. Abarca: „ Toch neemt zij een progressieve positie in; ook deze instellmg heeft te Ujden onder de constante druk door de militairen. Het zijn daar vooral de studenten die aan voortdurende intimidatie blootstaan. Formeel is de UCA geen Ud van het FDR, doch ze steunt op vele andere manieren de strijd van het volk. Veel onderzoek wordt er gedaan naar de sociaal-economische toestand in El Salvador, de onderdrukking, de moorden en het faillissement van het regime. In een maandblad worden veel van deze onderzoeken gepubliceerd en ook analyses van hoe de verzetsbeweging er op dit moment voorstaat. Wat op zich erg belangrijk is. Op de UCA bestaan er drie studentenverenigingen en één revolutionaire organisatie. Natuurlijk zijn er groepen studenten die tegen de revolutie zijn, doch hun omvang heeft nooit enige betekenis gehad. Fascistische organisaties hebben nooit een kans gekregen op de Salvadoriaanse universiteiten. Door de voortdurende repressie en militaire aanwezigheid heeft zich ook op de UCA een vrü goede revolutionaire studentenbeweging ontwikkeld. Ook onder het wetenschappelijk personeel. Dat heeft ervoor gezorgd dat
denten geld te verdienen. In december 1979 vroeg Ageus aan de toenmalige UNA-directeur Ulloa de maandelijkse studiegelden te verlagen tot 10 colon. Dat IS ongeveer vier dollar. De particuliere umversiteiten vragen nu zo'n 250 tot 300 colon: meer dan honderd dollar. Dat betekent dat alleen de rijke studenten verder kunnen studeren. Die insteUtngen zijn ook opgezet om achteraf te kunnen rechtvaardigen dat de UNA dicht is. Als straks die universiteitjes goed draalen, zullen ze zeggen: „Nu laten we die UNA maar dicht, we hebben al zo veel universiteiten...." Men wil zo het verzet breken door het te versplinteren. Kleine umversiteiten zijn gemakkelijker te controleren." Evenals de Nationale Universiteit ging de studentenbond Ageus in het Revolutionair Democratische Front. Evenals de Nationale Universiteit ging de studentenbond. Via Ageus zijn er op dit moment duizenden studenten binnen het verenigde verzetsfront FMLN actief in de gewapende strijd. Abarca: „De functie van het nu ondergronds gegane Ageus is het incorporeren van studenten in die strijd. Met name door het steunen van volkscomités in de wijken, het opslaan en smokkelen van wapens, het ter beschikking stellen en organiseren van vergaderruimte. In de door het FMLN bevrijde en gecontroleerde gebieden nemen medische studenten in „medische brigades" een deel van de gezondheidszorg op zich en leveren landbouwkundige studenten hun diensten aan de voedselvoorziening". Abarca: „Ik wil hierbij benadrukken dat zeer veel studenten daadwerkelijk aan de strijd hebben deelgenomen. Velen hebben hierbij het leven gelaten, zijn gevangen genomen of vermoord. Na gemarteld te zijn". Met rustige stem noemt Abarca namen: Manuel Franco, Raul Hernandez, Ar-
Inzameling Vorig jaar is er op de Nederlandse universiteiten en hogescholen geld ingezameld voor nieuwe stencilmachines. Dit was ter vervanging van de tijdens de universiteitsbezetting vernielde drukpers. Abarca: „In het afgelopen jaar hebben we vier nummers van „Opinion Estudlantil" uitgebracht (het orgaan van Ageus; H.F.) en enige andere boekwerkjes. Bijvoorbeeld een document over mensenrechten in El Salvador voor het Permanente Volkstribunaal voor Mensenrechten in Mexico; lusten van de in het vorige jaar vermoorde en verdwenen studenten en docenten; de positie van de vrouw in El Salvador; interviews met FMLN-commandanten, enzovoorts. Wekelijks brengen we pamfletten van een ä twee pagina's uit met berichten over moorden en repressie tegen studenten. Het drukken geschiedt In volledige illegaliteit. De stencilmachines staan gewoon in huizen of op officiële scholen, waarbij het schoolhoofd weet dat er 's nachts iemand komt stencillen". „Het is een groot verschil om hier in Nederland te zitten of in El Salvador. Daar zijn kameraden bezig met de strijd; ze werken onder een grote repressie en lopen elke dag kans opgepakt, gemarteld en vermoord te worden. Ik ben hier een vertegenwoordiger, maar als de noodzaak er is en het FDR me vraagt terug te komen, dan ben ik daartoe bereid. Het is de verpUchting aan de strijd en het volk. Het is duidelijk dat ik dan illegaal naar mijn land terug moet gaan, onze vijanden kennen mi] immers, ik sta geregistreerd". (U.P.; Wagenings Hogeschoolblad)
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 28 augustus 1981
Ad Valvas | 434 Pagina's