Ad Valvas 1982 - 1983 - pagina 118

AD VALVAS — 22 OKTOBER 1982

8

Lezingen over de (naar) zichzelf zoekende mens van vandaag

Bonte "zelfontplooiers"-beweging onder loep Bezinningscentrum Sinds de artikelenserie in de Haagse Post eind 1979, is het begrip „Ik-tijdperk" aan onze woordenschat toegevoegd. Het is het tijdperk, waarin de individuele mens zichzelf centraal stelt en niet meer bereid is om ten behoeve van anderen äf te zien van de bevrediging van eigen verlangens en begeertes. De waarde van de zelfopoffering is verbleekt; de hoogste waarde heet nu zelfontplooiing. Op allerlei manieren heeft men op deze trend in de kuituur ingespeeld. De reklame zegt dat mensen recht hebben op „aandacht voor zichzelf' en prijst allerlei artikelen aan, die voor dat doel gebruikt kunnen worden. Er verschijnen „iktijdschriften" op de markt (zoals „Leef en „Partner"). De W D zegt niet anders te willen dan dat mensen gewoon zichzelf kunnen zijn. Er komen steeds meer boeken die mensen vertellen hoe ze beter voor zichzelf kunnen opkomen.

Vrouwen en deeltijdbanen Deeltijdarbeid aan de Rijksimiversiteit Leiden (RUL) is de afgelopen zes jaar gegroeid van 22 naar 28%. Deze groei is volledig toe te schrijven aan meer deeltijdarbeid onder vrouwen. Het aantal vrouwen met een volledige baan is gelijktijdig afgenomen. Het aandeel van vrouwen met een volledige baan is gelijktijdig afgenomen. Het aandeel van vrouwen in de totale hoeveelheid te verrichten werk is niet gegroeid. Vrouwen hebben als het ware het werk onderUng herverdeeld. Het aantal maimen dat in deeltijd werkt, is gelijkgebleven. Dit zijn konklusies uit een onderzoek, dat de werkgroep Arbeidsvraagstukken en Welzijn van de Leidse Universiteit op verzoek van het plaatselijke CvB verricht heeft.

Stops Het toelatingsbeleid tot universiteiten en hogescholen en het HBO mag niet gezien worden als middel om in het algemeen werkloosheid te bestrijden of te voorkomen. Dit stelt de onderwijsraad in zijn advies over wetsontwerpen om studentenstops in te voeren als de minister van onderwijs en wetenschappen ze nodig vindt omdat er geen werk zou zijn voor afgestudeerden van bepaalde stucfierichtingen. De raad ziet geen enkele behoefte aan de mogelijkheid voor de centrale overheid om op de voorgestelde wijze in te grijpen. De onderwijsraad gaat ervan uit, dat de betekenis van hoger onderwijs verder ga^^t dan de vraag op de^afbejds-^

hoe ze zichzelf moeten ontplooien, hoe ze zichzelf kunnen zijn en blijven binnen relaties - vooral binnen het huwelijk. Er worden allerlei therapieën aangeboden die behulpzaam kimnen zijn bij persoonlijke groei. Termen als „ik-tijdperk" en „ikkultuur" beschryven niet alleen een bepaald verschijnsel, ze waarderen ze ook. Ze roepen de suggestie op van een modieuze trend, die wel interessant is, maar waar weinig sociaals in zit. Vervang „ik" door „ego" en de verbinding met egoïsme is snel gelegd. De ik-kultuur is niets anders dan een modem aangeklede vorm van egoïsme. Christenen, die het liefdegebod hooghouden, kuimen niet anders dan zo'n verschijnsel afwijzen. In het bovenstaande wordt een karikatuur gegeven van een beweging in onze kuituur, die met verschillende termen wordt aangeduid: zelfrealisatie, zelfontplooiing, persoonlijke groei, bewustzijnsbeweging. Het is waar dat sommige uitingsvormen van die beweging die karikatuur oproepen. Men kan echter niet uitsluitend afgaan op uiterlijkheden. Het is noodzakelijk om ook de drijfveren achter die beweging te onderzoeken. Het Bezinningscentrum van de v u gaat er daarom een lezingencyclus over houden. De cyclus start volgende week woensdag 27 oktober en omvat vier lezingen. Het is de bedoeling er een zo volledig mogelijk beeld mee naar boven te tillen intenties, motieven en de verschillende verschijningsvormen van de zelfontplooiingsbeweging, waarna men zich

een oordeel kan vormen over de waarde daarvan. Wat moet men onder zelfontplooiing verstaan? Een scherpe omschrijving van het begrip kan niet gegevenrworden. Zelfontplooiing is de realisering van je diepste zelf; van hetgeen verborgen Ugt achter de sociale rollen; de verwerkelijkheden van zoveel mogelijk „menselijke mogelijkheden"; de bevrediging van wezenlijke verlangens en behoeften, het zoeken naar autenticiteit en volledig menszijn.

markt. Het draagt bij aan overdracht en vernieuwing van de ciiltuur en tot hogere scholingsgraad van de bevolking, terwijl het ook voorziet in de individuele vraag naar onderwijs. Om aperte wanverhoudingen tussen beroepen en werkgelegenheid en zelfs om werkloosheid te voorkomen zijn er andere middelen, oordeelt de raad. HiJ noemt betere voorlichting, betere aanpassing van o n d e r i s aan maatschappelijke behoeften, flexibeler opzet van studies en het ontwikkelen van een eigen visie van de onderwijsinstellingen als het veranderende behoeften betreft. De overheid zou deeltijdarbeid en . werktijdverkorting kunnen bevorderen, evenals een inkomenspolitiek, die op de maatschappelijke behoefte is aangepast.

Nijenrode wil de nieuwe vierjarige opleiding voorzichtig, gefaseerd invoeren. Dit om te voorkomen dat .de verheffing tot hogeschool gepaard gaat met verwaarlozing van het concept dat aan de Nijenrodestudie ten grondslag Ugt. Opmerkelijk detail bij de procedure tot verheffing van Nijenrode tot hogeschool is, dat drie verschillende ministers van onderwijs en wetenschappen er bij betrokken waren: Pais, Van Kemenade en Deetman. Respectievelijk WD, PvdA en CDA.

Nijeniode Hogescliool Met de publicatie van het Koninklijk Besluit in het Staatsblad van 14 oktober is Nijenrode, Instituut voor Bedrijfskunde, officieel hogeschool geworden. Op grond van artikel 118 van de wet op het wetenschappelijk onderwijs kan Nijenrode nu doctoraalgetuigschriften in de bedrijfskunde uitreiken. De afgestudeerden van de nieuwe vierjarige eerstefase-opleiding mogen zich te zijner tijd dus doctorandus noemen. Tevens mag Nijenrode doctoraten in de economische wetenschappen verlenen. Tot het verzoek van deze strekking is Nijenrode overgegaan toen bleek, dat door de nieuwe tweefasenstructuur voor het wetenschappelijk onderwijs de aansluiting verloren zou gaan tussen Nijenrode en het kandidaatsexamen economie. Tevens zouden doorstudeermogelijkheden, onder andere aan de Interfaculteit Bedrijfskunde in Delft afgegrendeld zijn. De wet op het wetenschappeUjk onderwijs biedt de mogelijkheid tot erkenning van doctoraten en getuigschriften. Van deze mogelijkheid is tot nu toe alleen gebruik gemaakt door de th^oiogisQhe h,ogescbQlen.. .

Het is onjuist te denken, dat de zelfontplooiingsbeweging alleen zichtbaar wordt in de marges van de hedendaagse kuituur. Het motief van zelfontplooiing is heel sterk aanwezig in de vrouwenbeweging. Vooral vrouwen zijn het keurslijf van sociale rollen gaan voelen, die hen ook nog in een ondergeschikte positie houden. Onderzoek van de Amerikaanse socioloog Daniel Yankelovich heeft laten zien, dat in Amerika 17% van de bevolking zich zeer intensief met de een of andere vorm van zelfontplooiing bezighoudt. Een veel groter deel van de bevolking wordt op z'n minst beroerd door de vragen die in de zelfontplooiingsbeweging aan de orde zijn. Het is onmogelijk om een eenduidig oordeel over de zelfontplooiingsbeweging uit te spreken. Er zijn verschillende verschijningsvormen, die beïnvloed worden door soms heel verschillende (psychologische) theorieën en (reUgieuze) filosofieën. Het zelfontplooüngsstreven vindt men in de vrouwenbeweging, in allerlei the-

Meisjes en teciuüeli Nog steeds hebben meisjes en jonge vrouwen een achterstand in het onderwijs in natuurwetenschappen en techniek. Over deze problematiek handelde de eerste internationale GASAT (girls and science and technology)-conferentie die vorig jaar in Eindhoven werd gehouden. Van deze conferentie verscheen dezer dagen een uitgebreid verslag. Om Nederland als voorbeeld te nemen: 26 procent van de meisjes kiest natuurkunde als examenvak, tegenover 61 procent van de jongens. Dit op het VWO. Op de HAVO zijn de cijfers: 11 procent meisjes tegenover 45 procent jongens. De Mavo: 11 procent meisjes en 50 procent jongens. Als gevolg hiervan kimnen meisjes veel minder makkeUjk dan jongens een passende vervolgstudie doorlopen of een „technisch" beroep kiezen. In veel gevallen dient daartoe nameUjk natuurkunde opgenomen te zijn in het examenvakkenpakket. Meisjes hebben daardoor een veel kleinere keuze-vrijheid dan jongens. Het verslag is te bestellen door het overmaken van ƒ68,90 op gfronr. 02723104, t.n.v. TH Boekhandel, Eindhoven.

Een gezonde geest „Mentale en lichamelijke problemen leiden tot het uit de boot vallen van steeds meer studenten. In het eerste studiejaar viel drie jaar geleden ongeveer tien pr9cept,^„nu js,«^); ^.yyg;ien tot

rapeutische bewegingen en ook in de zgn. neo-religieuze bewegingen. Sommige verschijningsvormen Hjken bizar; het is goed om daarop de vinger te leggen, maar men moet steeds het verlangen dat daar achter ligt in het oog houden. Voor veel mensen is zelfontplooiing het hoogste doel geworden, waarnaar zij in him leven streven. Voor hen draagt zelfontplooiing het karakter van een behoren: je bent aan jezelf verpUcht om naar zelfontplooiing te streven. Voor je zelfontplooiing moet je hard werken. Ook de zelfontplooiing vraagt offers, nu niet voor anderen, maar voor jezelf In de eersie lezing op woensdag 27 oktober zal dr. A.W. Musschenga een inleidend verhaal houden over zelfontplooiing, waarin hij met name zal ingaan op de kulturele en maatschappehjke achtergronden van het verschijnsel en op de vraag, in hoeverre men „zelfontplooiers" egoïstisch mag noemen. Op woensdag 24 november spreekt dr. H. Cohen over het zelfontplooiingsmotief in de moderne psychotherapeutische bewegingen (zoals Gestalt, psychosynthese, rationeel emotieve therapie, encoimtergroepen ete.). Op woensdag 19 januari zal drs. E. Verwaal spreken over de invloed van het boeddhisme op de zelfontplooiingsbeweging. Prof dr. G.Th. Rothulzen zal op 16 februari de uitdaging, die de zelfontplooiingsbeweging voor de christelijke theologie betekent, behandelen. Voor de laatste lezing over zelfontplooiing en vrouwenbeweging, die op woensdag 2 maart zal plaatsvinden, is nog geen spreekster gevonden. De lezingen beginnen om 16.00 uur. De eerste twee vinden plaats in zaal 4A-05 van het Hoofdgebouw. In aansluiting op de eerste lezing - en wellicht ook nog op enkele van de volgende lezingen - wordt een VU-viering georganiseerd (zie kadertje). (Red.) twintig procent", aldus prof. dr. Biersteker, hoogleraar fysiologie aan de Rijksxmiversiteit Utrecht, in Nijmegen tijdens de tweede internationale conferentie voor studenten-sport. Als problemen van de studenten noemt hij de steeds slechter wordende vooruitzichten op het vinden van een baan door economische recessie en stijgende werkeloosheid, een toenemende bureaucratisering van het wetenschappelijk onderwijs en een universitaire omgeving die steeds anoniemer wordt. Het aldus onstane geestelijke en lichamelijke onbehagen bij de studenten maakt het belang van studenten-sport groter. Volgens Biersteker is het erg belangrijk dat er wordt gezorgd voor faciliteiten waar studenten elkaar kuimen ontmoeten in een sportieve omgeving. De drempel van Studentensport moet omlaag. „Hoe lager die drempel, hoe meer studenten gebruik zullen maken van de sportieve faciUteiten." De overheid mag naar ajn mening niet snijden in de middelen die tot voor kort voor dergelijke faciliteiten beschikbaar waren „De overheid doet toch al weinig voor het welzijn van studenten", aldus Biersteker.

Protest De landelijke kamer van studentenverenigingen (LKW) heeft bij kabinetsinformateur Scholten geprotesteerd tegen de aantasting van studenteninkomens. De studentenorganisaties (cfrca 30.000 leden) zeggen dat studenten door tal van maatregelen hvm inkomenspositie verslechterd zien, onder meer door een lastenverzwaring van vier procent reëel, zelfs in individuele gevallen oplopend tot tien procent. De LKW vindt de wat zij noemt gelatenheid van politici met betrekking tot aantasting van de inkomenspositie van deze groep die moet rondkomen met een inkomen van ver beneden de bijstandsnorm onaanvaardbaar. De studentenverenigingen doen een dringend beroep op Scholten om , de aantaplgn^ van^die ipkomens-.

Eipressiegroep hij eerste lezing met:

Parcifai Er is een verhaal, dat de geschiedenis van de mens vertelt, die op weg is het wezenlijke te zoeken en die dat tenslotte vindt. Dat is de legende van de Graal, de beker of schaal, waarin het bloed van Jezus werd opgevangen, toen hij van het kruis werd afgenomen - symbool van de essentie van het leven. De jonge man Parcifai, degene, die door het dal heen wil, zoekt de graal en vindt hem uiteindelijk. Dit verhaal van het Ik van de mens op zoek naar de Essentie, gaat over het zoeken naar de eenheid van het leven, waarbij door vragen en trachten te begrijpen een mens kan proberen alle dualiteit te verwerken en de vraag naar „het kwaad" zal moeten integreren in het bestaan. Een individuatie-proces dus, imiverseel verteld en herverteld, o.a. door de dichter-priester Huub Oosterhuis, in een volstrekt eigen, tijdloos, soms aktualiserend gedicht / verhaal. In het kader van de lezingencyclus over zelfrealisatie, zal de expressiegroep van het BC gedeelten uit die tekst, geïntegreerd in een geheel van muziek, beweging en woorden, mede vormgeven aan dat onontkoombare proces van leven van mensen. De expressiegroep treedt op direct na de eerste lezing in de cyclus op woensdag 27 oktober. Plaats: zaal van het Bezinningscentrum. (Provisoriimi III, De Boelelaan 1087A). Tijd: 18.00 uur.

positie van studenten tegen te gaan en om een studiefinancieringsstelsel voor de echte minima dichterbij te brengen.

Studentenbegroting „Boeken en Brood op de Plank" heet het boekje en het is de vernieuwde brochure van het Nationale Instituut voor Budgetvooriichting (NIBUD), gericht op studenten. Het NIBUD stelt zich tot doel de consument in staat te stellen de verantwoordelijkheid over zijn eigen financiën te dragen. Het probeert dit te bereiken door hulpmiddelen ter hand te stellen, onder meer in de vorm van brochures. „Boeken en Brood op de Plank" is gewijd aan studenten en hun financiële problematiek en tracht een systematisch overzicht te geven van wat de verschillende bronnen van inkomsten kunnen zijn, wat de verschillende uitgavenposten kunnen zijn en hoe je een acceptabele verhouding tussen inkomsten en uitgaven kunt krijgen. De borchure is te verkrijgen door het storten van ƒ 4,90 op gfronummer 368700 t.n.v. NIBUD te Den Haag, onder" vermelding van „studentenbegroting".

Managua Bij het Nicaragua Comité Amsterdam is het boek „Managua, hoofdstad van vrij Nicaragua" verschenen. Het Amsterdamse Nicaragua Comité streeft naar de vorming van een band tussen de bevolking van Amsterdam en die van Managua, hoofdstad van Nicaragua. Dit fraai geïllustreerde boek verschijnt in het kader van die stedenband. In 100 pagina's geeft het heldere achtergrondinformatie over de stad Managua en haar inwoners: hoe de stad tot stand is gekomen en hoe de bevolking woont, werkt en leeft. Het is voor ƒ 7,50 verkrijgbaar bij de betere boekhandel, of door overmaking van ƒ9,80 op giro 5385902, t.n.v. R. v.d. Heijden, v. Oldebameveldtstraat 62, Am, sterdam;0.v,v. Managua,,(. x,:.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen