Ad Valvas 1982 - 1983 - pagina 69

AD VALVAS — 24 SEPTEMBER 1982

9

Middag over computers in de alpha-wetenschappen

,flet is slavenwerk het allemaal met de hand te doen" Momenteel bezit de VU zo'n zestig teraiinals die middels een telefoonlijn verbonden zijn met de SARA-computers. Bij wis- en natuurkunde is de aanwezigheid van deze zogenaamde hard-ware al lange tijd een vertrouwd beeld. Maar hoe langer hoe meer gaat de computer ook bij de alphawetenschappen een rol van betekenis spelen. Zo moet men heden ten dage niet gek opkijken als pakweg een theoloog met een stapeltje ponskaarten rondstruint en de tale kanaäns heeft ingeruild voor de FORTRAN-terminologie. De interfakultaire werkgroep Informatica organiseerde vorige week een oriëntatiemiddag voor studenten over computers in de alpha-wetenschappen. De voorzitter van de werkgroep dr. P. Kuijper, opent de middag en vermeldt de bedoeling van de bijeenkomst: studenten kunnen door de voordrachten die op het programma staan, nagaan of ze informatica in hun studiepakket willen opnemen. Bovendien, gaat Kuijper verder, kan men zinniger, over automatisering en werkgelegenheid diskussieren als men meer deskundig op dit terrein is. Dat laatste blijkt een tamelijk loze gemeenplaats te zijn, want de rest van de middag komt de uitstoot en herkwalifikatie van arbeid door technologische vernieuwingen niet ter sprake. Maar alia, het is tenslotte een voorlichtingsmiddag waarop de mogelijkheden van de moderne informatica centraal staan. De eerste spreker is prof. J.M. van Oorschot, buitengewoon hoogleraar informatica aan de ekonomische fakulteit en tevens direkteur van het direktoraat automatisering van de PTT. Doordat hy al zo'n veertig jaar betrokken is bij automatiseringsprojekten van dit staatsbedrijf, kan hij de nog korte geschiedenis van de computer aardig overzien: „Ik ben in 1950 in Amerika geweest en zag daar de eerste computer voor administratieve doeleinden: tweemaal zo groot als deze kollegezaal, hij kostte tien miljoen dollar en had tienduizend operaties per sekonde. Nu worden ze geproduceerd voor honderdtwintig dollar, hebben ze een grotere kapaciteit en zijn ze zo klein als een lucifersdoosje. Aan het einde Advertentie

@

@

met onze studentenpas

komt u over

de minimum loongrens De Vakaturebank |

UITZENDBURO |Van Baerlestraat 45 - Amsterdam |

Tel 020 - 765246

Vijzelstraat 55 - Amsterdam Tel 020-229214

Oorschot weet tot slot te melden dat 1984 (?!) in Nederland wordt uitgeroepen tot het jaar van de informatica.

Geslachten Na dit opwarmertje is het de beurt aan prof.dr. A. Dees van de subfakulteit Frans. Hij schetst de grote problemen van het filologisch onderzoek naar het oudFrans. Door de dialektische verscheidenheid van Franse middeleeuwse oorkonden en literaire teksten is het namelijk onmoge-

Dondorp verwacht dat binnenkort de juridische toetsingen in vergunningenprocedures (bijvoorbeeld bouwvergurmingen) geautomatiseerd kunnen worden. De laatste inleider van de orientatiemiddag is drs. E. Talstra. Hij laat zien welke vooruitgang de theologie kan boeken, wanneer de computer bij het onderzoek wordt ingeschakeld. Een van de toepassingsmogelijlcheden blijkt het taalkundig onderzoek naar de struktuur van oudEgyptische en Hebreeuwse teksten te zijn. Theoloog Talstra

geeft een demonstratie: gezeten achter de terminal belt hij SARA op en nadat de verbinding tot stand is gekomen, tikt hy behendig enkele gegevens in om het juiste programma voor de dag te toveren. „U begrijpt hier misschien niet veel van, maar er moet enige magie blijven, zeker als het om theologie gaat, zegt Talsma als voorin de zaal minutenlang Hebreeuwse tekens over het projektiescherm rollen. Wat is het nut hiervan voor de theologie, waagt een aanwezige te vragen. Het antwoord is niet direkt te geven. Het lijkt alsof het magische toch in de computer zit. Niet voor niets besluit werkgroepvoorzitter Kuijper de bijeenkomst met de opmerking dat de computer niets meer is dan een instrument bij het onderzoek. „Het is slavenwerk om het allemaal met de hand te doen. Maar je moet ook wel op je qui Vive zijn: als je aan de computer een verkeerde of overkomplexe vraag stelt, krijg je ook inadekwate antwoorden."

Wim Crezee van de vijftiger jaren waren er heel serieuze plannen om ten behoeve van de rijksoverheid één grote computer op het Binnenhof te plaatsen, terwijl de Hofvijver voor het koelwater zou moeten zorgen." De zeventiger jaren worden, volgens Van Oorschot, onder andere gekenmerkt door een „interaktief gebruik" van de computer: men kan er vragen aan stellen en het programmeren is belangrijker en eenvoudiger („gebruikersvriendelijker") geworden. De komende tien jaar zal gewerkt worden aan het vergroten van de vergelijkbaarheid van de diverse systemen, zodat computers met elkaar kunnen kommuniceren. Het wordt dan mogelijk om bijvoorbeeld een nationaal betalingscircuit te realiseren, waardoor er een permanente verbinding bestaat tussen de zenuwcentra van financiële instellingen. In de negentiger jaren zal de „decentralisatie" van de computer voortschrijden, want dan kan iedereen in het bezit zijn van een „plezierige home-terminal" waarmee een „menselijke dialoog" mogelijk is. Maar nu al zijn de mogelijkheden van de computer talrijk, laat Van Oorschot de aanwezigen weten. Zo is hij eens op bezoek geweest bij parlementariërs wier zolders zuchtten onder het gewicht van het papier. Een parlementair automatiseringscentrum met een informatie-databank kon hier uitkomst bieden. Een ander voorbeeld. De brandweer kan binnenkort sneller en effektiever uitrukken doordat men de beschikking heeft over een computersysteem met gegevens over aanrijroutes, wagens en beschikbare manschappen. En de papieren molens van de ambtenarij zullen in de nabije toekomst sneller gaan draaien als de ingekomen stukken elektronisch begeleid worden. De informatiemaatschappij staat voor de deur, zoals dat heet. Van

Open huis bij Audiovisueel Centrum VU Het Audio-Visueel Centrum VU houdt bij de ofBciéle ingebruikneming van zijn nieuwe huisvesting in het Transitorium aan de v.d. Boechorststraat 1 op maandag 27 september open huis. Wie er eens een kijkje wil nemen kan dat die dag doen tussen 15.00 uur en 17.00 uur. Het officiële deel van de feestelijke dag vindt plaats van 13.30 tot 14.30 uur. (Red.).

Prof. A. Dees (Franse letterkunde) : „Amour" is vrouwelijk, dus dat heeft een 005 gekregen. lijk deze met de hand te köderen en er patronen in te ontdekken. De computer bood uitkomst: door het toekennen van kodes aan werkwoordsuitgangen en geslachten was het mogelijk de verdeling over Frankrijk van verschillende schrijfwijzen van een woord in kaart te brengen. Het resultaat, een taaiatlas (Anthonij Dees, Atlas des formes et des constructions des chartes frangaises du 13e siècle, Tubingen, 1980) laat Dees door de zaal circuleren. Even later kan de zaal kennis nemen van een minstens twee kilo zware uitdraai van het computercentrum SARA, gevuld met percentages, Franse woorden en plaatsnamen. De meeste aanwezigen laten vluchtig de bladen door de vingers glijden en produceren een blik van „begrijpen doe ik het niet, maar het lijkt me wel interessant." Al met al is het duidelijk geworden dat de computer ook bij de bestudering van het oud-Frans z'n entree heeft gemaakt. Mr. J.H. Dondorp vertelt vervolgens over het nut van de computer bij de rechtspraak. Zo is het mogelijk om de straönaat te voorspellen door de „verzachtende omstandigheden" of „de goede trouw" uit te drukken in wiskundige variabelen en vervolgens de rechtspraak van een aantal jaren op deze punten met behulp van een computerprogramma te analyseren. In Amerika zeggen sommigen dat de computer binnenkort het werk van de rechter kan overnemen, noteer ik. Zover is men in Nederland kermelijk nog niet. Wel heeft men hier de beschikking over de Kluwer data-bank, waarin belangrijke vonnissen zijn gedokimienteerd. Het vaststellen van jurisprudentie wordt dan gemakkelijker.

SBmiiiltoOKiiJiiwi^^^^^

iMïïi\7> Cinïiag)|iiiiiiiauj Mi"i'i|i"i

Zondag 26 september 20.30 uur: In De BaUe, Kleine Gartmanplantsoen 10. Een debat met Mient-Jan Faber (IKV) en Hans van Mierlo (dem. minister van Defensie) over veiligheid en ontwapening. Inl. tel. 020-232904. 21.00 uur: In De IJsbreker, Weesperzijde 23. „Graffiti", music for the millions. Hedendaagse muziek.

Maandag 27 september

20.00 uur: In het Soeterijn, Linnaeusstraat 2. „Dona Flor en haar twee mannen". Braziliaanse filmkomedie van Bruno Barreto. 20.00 uur: In Tettenrode, BUderdijkstraat 165. Informatieavond over AKB (Anti Kemenergiebewe^ng). Specifieke aandacht voor Kalkar. Toegang vrij.

Woensdag 29 september 20.00 uur: In VE 90, Van Eeghenstraat 90. De tweede literatuuravond in een serie rond Oscar Wilde: De profundis (en Ballad of Reading Goal). Toegang vry.

Donderdag 30 september 12.30 uur: In De IJsbreker, Weesperzyde 23, „Ltmchpauzeconcert". Toegang vrij. Inl. tel. 020-681805. 20.00 uur: In het Soeterijn, Linnaeusstraat 2. „Alambrista". Een Mexicaan weet de grens over te komen tussen Mexico en de USA, de grens tussen arm en rijk.

Vrijdag 1 oktober 20L15 uur: In de Amsterdamse Gesprekskring, Van Gentstraat 23. Jan van der Burg over: wat is waarheid? Toegang vrij.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen