Ad Valvas 1982 - 1983 - pagina 177

5

AD VALVAS —26 NOVEMBER 1982

„Dat moet Je gewoan in buis ïiebben, wil je geen tweederangs universiteit worden"

Straks dertien part-time opleidingen aan VU Enkele duizenden VU-studenten kombineren hun studie met een baan. Dat kunnen werkstudenten zijn die, vaak uit bittere noodzaak er tijdens hun studie een baantje bij nemen. Dat kunnen tweede-kansers zijn: meestal volwassenen die al een baan hebben en alsnog aan een universitaire studie beginnen, terwille van scholing of kulturele vorming. Deze werkende studenten en studerende werkers krijgen het er met de tweefasenstruktuur en de beperkte inschrijvingsduur de komende jaren niet gemakkelijker op. Een zogenaamde deeltijdse opleiding biedt voor deze groep studenten wellicht uitkomst. Het Ontwikkelingsplan 1983-1987 van de VU vermeldt zo'n dertien studierichtingen die een dergelijke opleiding gestart zijn of nog zullen starten. Tot voor kort was de umversitaire bemoeiems met het fenomeen werkstudent mcidenteel en afhankelijk van de luimen van de fakulteit Een echt beleid werd er met op gevoerd, laat staan dat er een wettelijke regehng was Studentendekanen adviseerden weliswaar aan fakulteiten om aan werkstudenten studiefaciliteiten te bieden bijvoorbeeld het afwijken van gefixeerde tentamendata, mogelijkheden om onderwijsblokken m een andere volgorde te lopen, andere praktika-uren, etc Maar of de adviezen werden opgevolgd, was in pnncipe een zaak van de fakulteit Bij de mvoermg van de tweefasen-struktuur werd de situatie anders werkstudenten zouden sowieso door de maximale mschnjfingsduur van zes jaar aardig m de knel kunnen komen De toenmalige bewindsman op het mimstene van Onderwijs en Wetenschappen, dr A Pais, heeft toen, onder druk vanuit de Kamer, een wettelijke basis gecreëerd voor de zogenaamde deeltijdse opleidingen opleidmgen waarvan de exameneisen dezelfde zijn als de voltijdse opleidmg, maar waarvan het onderwijsprogramma een heel eigen karakter heeft Zo zal in de praktijk het aantal „kontakt-uren" met docenten minder zijn, ligt er meer nadruk op hteratuurbestudenng en krijgen praktische oefemngen (stages, labwerkzaamheden) een andere vorm De kursus- en inschrijvingsduur zal aanmerkehjk langer zijn dan bij het voltijdse onderwijs Niet alle studierichtingen kunnen of wiUen een deeltijdse opleiding verzorgen Volgens het Akademisch Statuut zijn dat geneeskunde, tandheelkunde, diergeneeskunde, natuurkunde, geologie, geo-fysika en farmacie Ook vnje studienchtmgen kunnen met m deeltijdse vorm worden gevolgd Dit lijkt echter een vergissmg in het Akademisch Statuut die waarschijnlijk alsnog gekomgeerd zal worden De konsekwentie van deze bepaImgen is dat men by al deze opleidmgen in de naaste toekomst het aantal werkstudenten op de vmgers van een hand kan tellen Overigens moet de deeltijdse student evenveel kollegegeld betalen als de voltijdse student „Dat vmd ik persé oiyuist," zegt dr P van den Akker van bureau Planmng „Want de deeltijdse student doet ook maar voor een gedeelte een beroep op onderwijsmiddelen Het is volgens mij een volstrekt verkeerde mamer om geld te vangen " Volgens Van den Akker, die aan het kollege van bestuur en aan fakulteiten adviseert over onderhavige materie, voorziet het deeltijdse onderwijs in een maatschappelijke behoefte „De onderwijsbehoefte in Nederland is veel gevaneerder dan m het algemeen wordt aangenomen Er zijn doelgroepen die we tot nu toe met bereikt hebben Dan moet je een beetje bmten de grenzen van het traditionele onderwijssysteem stappen om die wel te bereiken" Dat er met de deeltijdse opleidmg voldaan wordt aan een be-

Wim Crezee hoefte, mag echter met verhullen dat voor veel fakulteiten problemen van personeelsformatie en teruglopende studentenaantallen een rol spelen Zo rekent het bestuur van de subfakulteit psychologie zijn raadsleden voor dat een vollechg funktionerende deeltijdse studie psychologie tachtig studenten extra betekent en dat is weer goed voor ruim dne personeelsplaatsen extra Dat tikt aan m tijden van bezuimgmgen

red) een konkurrent zal zijn Als je in Hoorn woont, dan hoef je met helemaal naar Amsterdam te komen, je knjgt het lesmatenaal thuisgestuurd of overgesemd via je teevee " Dr J Breunesse, voorzitter van de onderwijskommissie politikologie, vindt de voorstelling als zou de deeltijdse opleiding een „gigantische" formatie-uitbreiding teweeg brengen een overtrokken gedachte De deeltijdse opleiding pohtikologie zal zo'n negenhonderd uur extra onderwyslast betekenen, dat is dus ongeveer een formatieplaats, rekent hij voor „Daar hoeven we het dus met voor te doen, het maatschappelijk nut staat voorop^ Net 2oals bij post-akademisch onderwys moet je die dingen gewoon m huis hebben, om geen tweede-rangs umversiteit te worden " Veel docenten moeten, volgens Breunesse, nog wennen aan de gedachte dat ze in de toekomst op een arbeidsextensieve wijze onderwijs moeten geven aan een diversiteit van groepen studenten

kent dat de fakulteit uiteindelijk minder personeelsplaatsen knjgt toegewezen Een begnjpelijke stap dus, maar de beperkende kntena missen elke wettelijke basis „Wat rechten doet kan met", zegt Van den Akker desgevraagd „De toelating voor de deeltijdse opleiding staat voor iedereen open Dat is wettelijk zo bepaald Ook de student die naast zijn studie met werkt, maar om welke reden dan ook bijvoorbeeld de maximale inschrijvingsduur van zes jaar een ongewenste belemmenng vindt, kan zich in laten schrijven voor zo'n deeltijdse opleiding", aldus Van den Akker, die er nog op wijst dat het deeltijdse onderwijs met per definitie avondonderwijs IS „Het kan 's avonds of in het weekeinde, maar het kan ook overdag gegeven worden " BIJ het schrijven van dit artikel bhjkt dat de fakulteit rechten inmiddels de onwettige toelatmgskntena heeft geschrapt

Ooi[ overdag

Hoewel de deeltijdse opleiding voor iedereen toegankelijk is, sluit dit volgens Van den Akker met uit dat fakulteiten in hun wervmg en voorlichting zich gaan nchten op bepaalde doelgroepen Een telefomsche rondgang langs

De fakulteit rechten gaat per september '83 van start met een part-time opleiding Het programma zal tweemaal zo lang duren als dat van de dagopleidmg en de maximale inschnj-

Huisvrouwen

weer een ander noemt vijfendertig Navraag leert dat het hier gaat om natte-vinger-werk („Natte vmger' Dat veronderstelt nog emge feelmg Nee, het gmg gewoon zo van ogen dicht en dan maar een getal pnkken", zegt een betrokkene) Niet onbegnjpelijk, want de meeste deeltijdse studies starten pas per september '84 en er zijn genoeg onzekere faktoren Van den Akker „Misschien is de Open Umversiteit een konkurrent Daarom geeft de mimster van OW zijn goedkeunng voor het starten van een deeltijdse opleiding maar voor vyf jaar Na die vijf jaar zou hij kunnen zeggen de Open Umversiteit geeft die kursus, dus het hoeft met aan het W O " En mogelijkerwijs is de UvA, die al wat verder is met deeltijdse programma's, konkurrerend Zo draait de avondkursus economie aan de VU momenteel op z'n laatste benen, aangezien de UvA zich met succes op dezelfde markt heeft geworpen Studentendekaan Van Raamsdonk zegt hierover „Kijk, mensen die m de avonduren willen gaan studeren, laten zich vaak door heel praktische overwegmgen leiden m hun keuze van de umversiteit Als je uit het noorden van Noord-Holland komt dan ga je naar de UVA, want dat IS een half uur minder reistijd dan naar de De Boelelaan Behalve als je met de auto bent, want dangajenaarde VU daar kan je aardig parkeren Echt hoor, op dat soort praktische overwegmgen zit het vast" „Ach ja, je kunt je afvragen of het verstandig is om op hetzelfde vakgebied twee deeltijdse opleidmgen in een stad te orgaraseren Ik kan me voorstellen dat beide umversiteiten wat kreativiteit aan de dag leggen om te komen tot een taakverdelmg "

Vervolg van pag. 3

Sommige fakulteiten vinden het keimehjk wat vervelend om hun eigen matenele belang bij een deeltijdse opleiding op de voorgrond te stellen Drs J Sikkens van de subfakulteit sociale geografie en planologie, die afgelopen september al gestart is met een deeltijds programma, zegt „Of formatieproblemen een rol hebben gespeeld' Ik zou het anders willen zeggen Het is mspelen op een kennelijke behoefte bij mensen die zo'n opleidmg wülen volgen Dat is toch veel leuker uitgedrukt^ BIJ de subfakvilteit sociologie, waar de studentenaantallen smds de zeventiger jaren drastisch zijn gezakt en de hete adem van de bezuimgmgen regelmatig m de nek wordt gevoeld, verwacht men voor de toekomst een groter aantal deeltijdse dan voltijdse studenten „De formatie, da's een stok achter de deur," zegt socioloog CA Verburg Hij waagt het ovengens te betwijfelen of het met de deeltijdse studies zo'n vaart zal lopen „Ik denk dat de Open Universiteit (die m 1984 van start zal gaan.

vrngstermyn bedraagt tien jaar De fakulteit heeft een aantal kntena voor deelname aan deze opleidmg vastgesteld de deeltijdse student moet of voor minstens twintig uur per week werkzaam zijn, of ingeschreven zijn als werkzoekende bij het GAB, öf de zorg hebben voor huishoudmg en opvoeding van een of meer kmderen, öf kurmen wijzen op persoonlijke omstandigheden die hem beletten de voltijdse opleiding te volgen De beperkmgen die de jundische fakulteit stelt aan de toelatmg voor de part-time opleidmg zijn begnjpehjk Men kan immers verwachten dat het deeltijdse programma zonder bovengenoemde kntena ook gelopen gaat worden door studenten die om welke redenen dan ook de maximale inschnjvmgsduur van het „normale" programma te kort vmden Vanmt het belang van de fakulteit is echter een massale overloop van de voltijdse naar de deeltijdse studie allerminst plezieng Deeltydse studenten doen m mmdere mate een beroep op docenten en dat bete-

fakulteiten levert hierover onder meer de volgende informatie op Bij wiskunde ncht men zich op houders van een tweedegraadsonderwijsbevoegdheid die willen opklimmen naar een eerste graad, bednjfs- en overheidsfunktionanssen die him kenms willen aanvullen en op hmsvrouwen en gepensioneerden De politikologen denken him toekomstige deeltijd-studenten te rekruteren uit de groep ambtenaren zonder umversitair diploma (Schwieterf), leden van gemeenteraden en provmciale staten en huisvrouwen Sociologie houdt het by beleidsmedewerkers uit non-profit orgamsaties De studenterüraktie van laatstgenoemde subfakulteit is daar met helemaal gelukkig mee „Dan worden er helemaal geen sociologen opgeleid maar bedrijfskundigen en daar zyn pnma andere opleidmgen voor " Sommige fakulteiten hebben zich ook laten verleiden tot het maken van prognoses van het aantal deeltijdse studenten De een vermeldt een getal van twintig, de ander verwacht dertig en

krant nader bekeken en verwyst ons naar eigen marketingonderzoek door de individuele dagbladen (Misschien dat bijvoorbeeld een „mengformule" zoals bij Het Vnje Volk (politiek en show) voor het HW-publiek wel optimaal is red) Het feit voorts dat Nederlands Dagblad en Reformatonsch Dagblad op de meeste punten 't best scoren betekent ook theoretisch nog met dat zij in termen van het doel- het bijdragen aan de pohtieke memngsvorming- ook het beste zijn Onduidelyk blijft immers zo signaleert Scholten zelf al, hoe de diverse dagbladkenmerken als objectiviteit en leesbaarheid zich tot elkaar verhouden Op voorhand valt met te zeggen welke kenmerk welk gewicht zou moeten hebben Is „gegrondheid" belangnjker voor memngsvorming dan „openheid" En zijn er misschien wel kenmerken (leesbaarheid bijvoorbeeld) waarop kranten een bepaalde minimumscore moeten behalen wil er überhaupt sprake zijn van een goede bijdrage aan memngsvorrmng Van zulke vragen hangt mede af wat m termen van het beoogde de beste krant is Het staatje op deze pagina vooronderstelt een gelijk gewicht van alle kenmerken Stel dat leesbaarheid, een ook door Scholten als absolute randvoorwaarde gezien kenmerk, een belangnjker gewicht in de schaal zou leggen dan mate van vertekenmg en zorgvuldigheid samen, dan zou misschien Trouw wel als het beste uit de bus komen Welke krant met het oog op de politieke memngsvorming de beste is kun je dus pas bepalen als je de rangorde en het gewicht van de diverse kenmerken zou kennen En dan hebben we het alleen nog maar over de m theone beste krant Sommige kranten zyn immers op sommige punten voor sommige lezers het beste om met een vanant op Berelson te emdigen

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen