Ad Valvas 1982 - 1983 - pagina 394

AD VALVAS — 22 APRIL 1983 Hemelsbreed is de afstand tussen Maseru en Mapoteng 50 km, maar met de auto doe je er V^k u u r over. Het laatste u u r over een „dirt-road", een weg bestaande uit zand en stenen. Zo zit ik op een hete woensdagochtend te hobbelen in een busje: ik ben uitgenodigd om scholen te gaan bezoeken in Mapoteng. Zo'n dirt-road is voor mijn gevoel echt Afrika: rijdend in een stofwolk, met links en rechts mensen langs-de weg, sommigen op een ezel, de meesten te voet en vrouwen die bijna altijd iets op h u n hoofd dragen, van een blikje motorolie tot een bak met water. Lopend v a n niks n a a r niks lijkt het wel. Opeens doemt een dorp op: Mapoteng. We rijden naar de enige middelbare school en stappen uit. Eerst gaan we het vrouwelijke schoolhoofd goedendag zeggen. Daarna de klas in. Ik wist het want ik had scholieren op straat zien lopen, maar toch ben ik verbaasd wat voor kleuren Ik zie i n een klas met 50 leerlingen. Blauw en beige. Het is een derde klas middelbare school. Scholieren dragen hier uniformen, erfenis van Engeland. Ze staan op, groeten ons in koor en de les gaat verder. Het blijkt een godsdienstles te zijn. Ik weet niet wat ik zie en hoor: de lerares praat en stelt een vraag, een leerling antwoordt staande. De lerares p r a a t en vraagt weer en een leerling antwoordt. Dit gaat de hele les zo door. Verder is het muisstil in de klas. De wonderbaarljke spijziging van de vijfduizend. Vijfenveertig minuten lang: het verhaal wordt drie keer verteld, vijf keer door een leerling hardop herkauwd en twee keer door de klas opgezegd. Na twintig minuten kan ik de woorden „five loafs of bread" en „two fish" niet meer horen... Van de 1000 lagere en 100 middelbare scholen is 95% in handen van één van de kerken. „Zo wordt het onderwijs geen speelbal van de politiek." Nee, dat misschien niet, m a a r v e r d e r . . . De tweede les die we bijwonen is een biologieles. Samen met natuurkunde en scheikunde heet dat hier „science". Wat heeft een plant nodig? Ook hier: vraag, antwoord, vraag, antwoord. Maar de leraar laat tenminste wat zien en gaat ook halverwege even naar buiten. De leraar vraagt na de les aan me of hij niet mee k a n doen met de schriftelijke AMSTIP-cursus, waar hij

van heeft gehoord. Hij wil graag zo bijgespijkerd worden zodat hij een vervolgopleiding kan beginnen. Nou, dat kan. Ik schrijf zijn naam en adres op. Eén van de problemen in het onderwijs in Lesotho is het grote aantal ongekwalificeerde docenten. Vijfendertig procent van de do-

centen op de lagere scholen en twintig procent op de middelbare scholen geeft onbevoegd les. Dit tekort wordt wel langzamerhand weggewerkt maar elke bijgebouwde school om de toenemende leerlingenstroonï op te vangen doet deze percentages weer toenemen. Des te meer onderwijs, des te lager het nivo. We gaan de tweede school bezoeken: een lagere school. Heel anders: bij het uitstappen meteen enorm veel kinderen om je heen. Allemaal willen ze een hand en allemaal willen ze op de foto. Het lijkt wel op een plaat uit de kinderbijbel: laat de kinderen tot mij komen. Binnen is het ook heel anders. Een donker, bedompt klaslokaal. Ik tel zestig kinderen. Op elkaar gepropt op gammele schoolbanken. Sommige zien er arm uit. Ik zie jongens van veertien jaar, hoewel het een derde klas is. Jongens zijn trouwens ver in de minderheid. Vijftien kinderen doen m e t één boek. Een enthousiaste leraar, dus een enthousiaste uitvoering van de vraag-antwoord methode. Officieel is de gemiddelde klas-grootte vijftig in Lesotho. Dit getal schommelt enorm: op de armere scholen in de bergen is tachtig leerlingen geen uitzondering. Net zo min als drie klassen in één ruimte. En in deze gebieden hebben ouders weinig of geen geld, dus zeker niet voor zoiets als schoolboeken. Gemiddeld bestaan de klassen voor veertig procent uit jongens. Dit heeft een oorzaak: op ongeveer zesjarige leeftijd moeten de jongens het vee hoeden. Ze nemen het dan vaak over van een fjuder broertje, die dan eindelijk naar school kan. Hij is dan wel 'inmiddels een jaar of tien. Meisjes kunnen h u n taken in het huishouden best voor en na schooltijd d o e n . . . Als de les afgelopen is nemen we afscheid van de kinderen, de leraar en het schoolhoofd. We gaan n a a r huis. Nog natollend van alle indrukken probeer ik conclusies te trekken: de slechte leeromstandigheden, geen enkele kans op individuele begeleiding, de autoritaire leerstijl wat kinderen (ver)vormt, de afgelegen scholen. Maar ook: al die kinderen, al die gezichten. H u n geroep, h u n gelach, h u n gezang en h u n gezwaai. Ik ga n a a r huis, zij blijven daar.

ACHTERUIT Boeken op de bon De uitgeverijen van wetenschappelijke boeken in Engeland maken zich ernstig zorgen over de verkoop van studieboeken a a n studenten. In driejaar tijd werd in de campusboekhandels 20% minder verkocht, aldus een artikel in het Higher Education Supplement van The Times. De studenten kopen minder boeken, ze gaan weer meer n a a r de bibliotheek of lenen de boeken van elkaar. H u n beurzen worden steeds minder waard en moeten nu noodgedwongen meer worden aangewend voor de gewone kosten van levensonderhoud. Slechts vijf procent van de studenten besteedt het „normbedrag" voor boeken, n u vastgesteld op 165 pond per jaar. Weinigen komen tot honderd pond per j a a r en er zijn zelfs studenten die helemaal geen boeken meer kopen. David Fulton van Granada Publishing heeft daar iets op gevonden. Een paar weken geleden lanceerde hij op de jaarlijkse bijeenkomst van de University, College and Professional Publishers' Council een plan om de verkoop van studieboeken te stimuleren. Hij denkt aan een soort bonnensysteem waar studenten h u n boekenvoorraad mee kunnen uitbreiden. De bonnen kunnen door de famiUe en vrienden van de student worden gekocht, en aan hem of h a a r kado worden gedaan. De student kan de bonnen dan uiteraard alleen aan studieboeken besteden. Maar, voor het zover is, gaat de Council eerst nog, in samenwerking met de Britse Bibliotheken, een onderzoek doen n a a r het koopgedrag van studenten. Uit een dergelijk onderzoek, gehouden in 1975 bleken de volgende zaken van invloed te zijn op het wel of niet kopen door studenten: de literatuurlijsten van de professoren, de waar die men krijgt voor z'n geld, de verkrijgbaarheid van het boek in de bibliotheken, de prijs en of vrienden het boek al hadden gekocht. Ook de nationale studenten vak-

Advertentie

DIKS Autoverhuur bv Generaal Vetterstraat 55 (aan de Coentunnelweg) Tel. 178505 V. Ostadestraat 278, Amsterdam-(Z). Telefoon 714754 en 723366 Fil. W. de Zwijgerlaan 101 Telefoon 183767 400 nieuwe luxe- en bestelwagens waaronder; FORD - VW - OATSUN - OPEL NIEUWE MERCEDES VRACHTWAGENS TOT42m3EN9TON (groot en klein rijbewijs) Lage prijzen en studenten 10 procent korting

bond (National Union of Students, NUS) gaat onderzoeken hoe het bestedingspatroon van de student eruit ziet. De uitslag v a n dat onderzoek komt in de herfst. De NUS ziet trouwens nog wel andere mogelijkheden om de boekverkoop te stimuleren. In plaats van de bonnen zou men bijvoorbeeld de prijzen in de campusboekhandels kunnen verlagen. De NUS is vrij sceptisch over het bonnenplan. Door de plannen worden de studenten overgeleverd aan de goedgeefsheid van oma of tante. Wat echt zou moeten gebeuren is het optrekken van het niveau van de studiebeurs, aldus woordvoerder l a n Coxon.

De kerkelijke gesindte van de VU-studenten in '81/'82:

jgj

VU-schaak raak

VU verroomst I n 1981 was - voor het eerst in de geschiedenis van de VU - het aantal katholieke studenten groter dan het aantal gereformeerde studenten. In percentages van het totaal uitgedrukt: 22,4 om 21,4. D a t blijkt uit de publikatie „ VU-student i n cijfers" over het studiejaar '81/'82 die is samengesteld door Onno de Groot, statis-

: 21,4%

M

Ned. Hervormd

: 14,2%

lüM

Rooms

Katholiek

: 22.4%

I

Andere

gesindten

: 3,4%

7^

P.V.

Vorige week vrijdagavond is het schaakteam van de VU evenals vorig jaar winnaar geworden van de Amsterdamse Bedrijfsschaakolympiade. Het Elsevier/NDU-team ging de pan in met Z^h-^h- Het VU-team mag daardoor eind oktober proberen zijn vorig jaar ook nog eens behaalde titel Nederlands kampioen te prolongeren in de landelijke finalestrijd. Vooral de prestaties van William van Zanten - student-assistent bij politicologie - zorgden ervoor dat het VU-team de zegekar ditmaal in successie kon gaan trekken. Uit 10 partijen scoorde hij Z^h punt. (Red.)

Gereformeerd

I

m Restgroep

tisch medewerker van het Bureau Studentenadministratie. De kwantitatieve verhouding tussen deze twee kerkelijke gezindten is aan de VU wel eens anders geweest. Zo kruisten in 1950 nog maar 1,6% van de studenten op het inschrijfformulier het vakje rooms-katholiek aan, terwijl in datzelfde jaar maar liefst 75,9% van de studenten zich als gereformeerd liet inschrijven. Voor 1960,1970 en 1980 waren de percentages van gereformeerden en katholieken respektievelijk 68,8 en 3,8, 48,1 en 13,3, 22,9 en 21,7. Gemeten aan de wijze waarop men op de inschrijfformulieren de rubriek kerkelijke gezindte invult, neemt de gelovigheid bij VU-studenten nog steeds af: het aandeel „restgroep" („kerkelijke gezindte: niet van toepassing") stijgt elk jaar weer een dikke procent en stond in 1981 op 38,5. Nog enkele andere statistische wetenswaardigheden. I n 1981 was bijna driekwart van de eerstejaars van de VU (73,5%) afkomstig uit de randstad-provincies. Dit percentage is in

: 38,5%

de loop der jaren langzaam maar zeker omhoog gekropen. De VU rekruteert h a a r studenten dus steeds meer regionaal, zou je kunnen zeggen. Het percentage studenten dat de VU afneemt van het totale Studentenbestand in Nederland is tussen 1976 en 1981 gezakt van 9,3 n a a r 8,7 procent. Dat laatste getal is overigens nog altijd goed voor 13.040 ingeschreven studenten (precies tweemaal zoveel mannen als vrouwen). De'gemiddelde leeftijd van die studenten was 24,3 jaar. Als men de kleinere studierichtingen buiten beschouwing laat, dan waren de studenten in de filosofie het oudst: gemiddeld 30,1 jaar. Bijna 14% van de VU-studenten is tiendejaars of nog meer. Verder weet het Bureau Studentenadministratie te melden dat in 1981 85,1 % van de studenten ongetrouwd is en 13,8% getrouwd is, en 1,4% van de studenten getrouwd is geweest. Theologie-studenten zijn het meest trouwlustig: 37,5%. (W.C.)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen