Ad Valvas 1982 - 1983 - pagina 242

AD VALVAS AR

Het woord „taakverdelingsoperatie" giert al enige tijd door elkeens keel. De afkorting T.V.C, geeft een naar gevoel. Die afkorting staat voor de landelijke taakverdelingscommissie van de dertien instellingsbesturen. September vorig jaar ging die van start voor de grote sanering in het wetenschappelijke wereldje. Onder de ministeriële stok achter de deur dat hij de bezem er anders zelf wel door zou halen. Er viel niet aan te ontkomen. Er moet gekapt en gesnoeid worden, taken moeten worden „uitgeruild" en ook zal er regionaal moeten worden samengewerkt. Dat alles om ƒ258 miljoen bij elkaar te bezuinigen op een totaal van ƒ 4000 miljoen. In vier jaar moet die som er zijn. Daarvoor moeten 2500 tot 3000 arbeidsplaatsen worden opgeofferd. Dat is veel en daarom doet de operatie al van tevoren zoveel pijn. Ook zullen er medewerkers naar andere instellingen moeten verhuizen, omdat ze daarheen worden overgeplaatst, als ze verder willen. Op 4 maart moet en zal het eindrapport van de taakverdelingscommisie waarschijnlijk klaar zyn. Dat was afgesproken met minister Deetman. Voorkomen moet worden dat de minister de kans krijgt te zeggen: sorry, jullie xmiversiteiten zijn er niet in geslaagd, ik doe het wel even. Dat zou zoiets worden als een botte bijl, ik sluit hier en daar wat fakulteiten. Maar de instellingen vormen geen eenheid. Ze moeten het on-

Jan van der Veen delring eens zien te worden. En dat is niet eenvoudig. De taakverdelingscommissie stelde in een lange vergadering in december vast hoe de miljoenenbezuiniging over de verschillende studierichtingen verdeeld zou moeten worden (zie Ad Valvas 14 januari jL). Deze week hebben de colleges van bestuur voor elke

Taakverdeling: kwartetten studierichting of groep van studierichtingen afzonderlijk overlegd over de verdeling van de ellende. Dat zijn er zo'n vijftien. De taakverdeUngscommissie zet nu spoorslags alles op een rijtje. Aanstaande maandag,-24 januari, en dan kan het eigenlijke kwartetten tussen de instellingen, zoals het wel genoemd wordt, beginnen. Elk universiteits- en hogeschoolbestuur kijkt dan naar zfln kaarten en probeert er een haalbaar en voor de eigen instelling acceptabel bod uit samen te stellen. Op 4 februari zal blijken of er overeenstemming k a n worden bereikt. Die dag worden in een vergadering van de taakverdeUngscommissie de eerste voorstellen voor de aanslagen per instelling gesmeed.

Km nog mis gaan Er kan dus nog van alles misgaan. Ir. F. Schutte van het college van bestuur aan de VU: „Jazeker, ik noem het ook liever geen kwartetten, want dat is een geluksspel. Dit is een ongeluksspel, een soort pesten. Ten eerste kan op 24 januari blijken dat er te

weinig alternatieven uit de deeloverleggen zijn gekomen. Er moeten per deeloverleg, zoals bijvoorbeeld bij letteren, toch een aantal alternatieve mogelijkheden met prijskaartjes eraan op tafel worden gelegd, zonder dat er meteen een conclusie aan wordt verbonden. Als die er niet zijn, zal er moeten worden teruggekoppeld naar dat deeloverleg om er alsnog voor te zorgen. Ten tweede, als begin februari geen consensus wordt bereikt, moet er opnieuw naar andere mogeUjkheden worden gekeken. Overigens is het wel de bedoeling dat de definitieve voorstellen voor de aanslagen per instelling op 18 februari rond zijn". Als de instellingen erin slagen de ƒ 258 miljoen te halen dank zij de inspaimingen van de taakverdeUngscommissie en bovendien de diverse bezuinigingsmethoden concentratie (opheffen van opleidingen aan een bepaalde universiteit), het ruilen van specialismen, afslanking (minder voorzieningen) en regionale samenwerking zo weten toe te passen dat zij daarmee in de buurt komen van wat de minister wil, zal die

zo'n plan moeilijk kunnen torpJ im deren. Maar, zegt ir. Schutte, hel IK risico dat er een mager resultaaj uit de operatie komt, zit er lor zichzelf natuurlijk wel in. „Dffeel minister zei in zijn taakverdef lingsnotitie als randvoorwaardt iets van driekwart concentratid en een kwart afslanking, naar het gevoel van de instell Ungsbesturen kan concentratile n meer dan alleen het opheffen vai' .e opleidingen omvatten en ook bj] 'e voorbeeld het opheffen van vakl 10 groepen in het kader van taken| ie ruil. Ik denk dat, als je concentra- je tie, takenruil en regionale samen ich werking samenneemt, de op .ei brengst wel ongeveer de helft ui lil van de ƒ 258 miljoen. Dat ziet H| jk dan wat positiever uit uit dan lei ƒ80 miljoen, die de taakverdf] ist lingscommissie voor alleen h( «1 opheffen van studierichtingeii| ib( berekende." 'so De taakverdelingscommisf mi heeft de minister veertien dagi aa geleden op zijn vingers getiktl lei Oorzaken: de minister sprak zich ;\ nog altijd niet over de personele lel gevolgen van de operatie uit, eej o sociaal plan kwam niet van sta ffl i pel, en de duistere financielefcan

Impressie van een faculteit die al een eind op weg is,...

Taakverdeling verdeelt Letteren De faciliteit der letteren is in beroering. Tijd voor een kopje koffie is er haast niet meer. Veel stafleden vragen zich af of ze met een paar jaar nog wel aan de VU verbonden zijn. Hoogleraren manen hun ondergeschikten zo snel röogelijk te promoveren want met een bul sta je sterker tegenover niet gepromoveerde collega's. Deze o. ist gaat gepaard met een enorme geruchtenstroom, 'iemand schijnt meer te weten wat er nu werkelijk staat te gebeuren. De één beweert dat de hele faculteit wordt opgeheven, een ander houdt vol dat de subfaculteit geschiedenis het loodje legt terwijl een derde weet te melden dat de vreemde talen de klos zijn. Zo te horen is het niet mis, maar waar gaat het eigenlijk om? Wat is er nu waar van alle beweringen. Welk duivels plan kan zoveel beroering wekken? En hoe grijpt zoiets in op de verhoudingen binnen de literaire faculteit? De onrust op de letterenfaculteit heeft alles te maken met de komende bezuinigingen. De taakverdeling en concentratie van universiteiten en hogescholen staat daarbij centraal. De letterenfaculteiten moeten daarbij tot 1987 gezamenlijk maar liefet 20 miljoen besparen. Op welke manier dat moet gebeuren is nog onduidelijk. De landelijke taakverdelingscommissie meent dat van concentratie sprake moet zijn, dat wil zeggen vermindering van het aantal vestigiiigsplaatsen van een studierichting door opheffing. Maar ook andere methoden van taakverdeling zouden bekeken moeten worden. Op dit moment zijn de letterenfaculteiten in een deeloverleg bezig te bepalen welke vorm gekozen wordt en hoeveel de verschillende faculteiten moeten inleveren. Wat daar uit gaat komen is vooralsnog onzeker, al is wel bekend dat de Utrechtse letterenfaculteit een aantal kleine vakgroepen wil afstoten. Het faculteitsbestuur van de VU heeft echter een voorsprong willen nemen door in november van het afgelopen jaar met een „structuurschema voor de faculteit der letteren" te komen. Voor velen kwam dit schema als een donderslag bij heldere hemel en sindsdien is het hommeles. Vooral tijdens de gesprekken tussen het faculteitsbestuur enerzijds en de subfaculteitsbesturen en hoogleraren anderzijds schijnt menig staflid de schrik om het hart te zijn geslagen. Het faculteitsbestuiu: beargu-

m

menteert het vroegtijdig met een plan komen als volgt: „Het faculteitsbestuur wil niet het moment afwachten dat alleen taakaanpassing - -een eufemisme - nog redding kan bieden. Het is voornemens een beleidsplan aan de raad voor te leggen (....) en vervolgens met het college van bestuur ^afspraken te maken over de realisering ervan. Nu de operatie taakverdeling voor de deur staat en inmiddels is komen vast te staan dat de bijzondere instellingen daarbij niet zuUen worden ontzien, biedt een gesanctioneerd beleidsplan op de middellange termijn de beste garantie voor de bescherming van de belangen van de faculteit." Het structuurschema dient dus als uitgangspimt voor de onderhandelingen met de zusterinstellingen Oiet deeloverleg, van 7 tot 21 januari) en met het CvB (na 21 januari). De achtergrond van het structuurschema, ook wel naar de samensteller, faculteitsdekaan professor Al, het beleidsplan-Al genoemd, is zeker ook de angst bij het faculteitsbestuur dat de hele literaire faculteit van de VU gevaar loopt. Wanneer het ministeriële criterium van 250 studenten als minimum omvang voor een studierichting wordt gehanteerd, dan zou de faculteit in het gunstige geval alleen nog maar bestaan uit Geschiedenis, Nederlands en Engels. Inmiddels is bekend dat de landelijke taakverdelingscommissie de norm van minimaal 250 studenten in de meeste gevallen onbruikbaar vindt.

Leo Endedtjii Wat houdt het beleidsplan-Al in? De faculteit wenst in de toekomst een algemene vorming op wetenschappelijk niveau van 4 jaar te verzorgen, tweede-faseopleidingen te verzorgen voor de beroepen leraar middelbare school, wetenschappelijk onderzoeker en lexicoloog / terminoloog en tenslotte een aantal aparte onderzoeksvoorzieningen in stand te houden voor Fries, oudchristelijk Latijn en Grieks en Semitische talen. Deze uitgangspunten worden geconcretiseerd in een structuurschema. Het hoofdprincipe daarvan is: „voor elke subfaculteit c.q. studierichting wordt een bestaansminimum gedefinieerd, onafhankelijk van het aantal onderwij svragenden. Zo ontstaat een facultaire minimumformatie, voor het voortbestaan waarvan wij bij het College van Bestuur een garantie zullen vragen." (uit: „beleidsvoornemens Faculteitsbestuur Letteren", 30-9-1982.) Deze minimumformatie is in het structuurschema uitgesplitst naar studierichtingen en omvat in totaal 55 formatieplaatsen. Opvallend daarbij is dat ongeveer 85% van de hooglerarenformatie in de minimxunformatie is ondergebracht, terwijl dat voor het overige wetenschappelijk personeel niet het geval is. Tevens blijkt d a t de kleine studierichtingen (Fries, Semitisch) hun formatie vrijwel geheel zien veilig gesteld in het minimimi. Voor de grote subfaculteiten (bijv. Geschiedenis en Nederlands) is dat niet het geval. De facultaire formatie is in het structuurschema verder verdeeld over onderzoekscomponenten (deels voorwaardelijk te financieren), een component dienstverlening (bijvoorbeeld Nederlands aan buitenlanders), een ondersteuningscomponent (administratie, faculteitsbureau) en een student-afhankeiyke component, dat wil zeggen een verdeling van formatie over studierichtingen naar studentenaantallen^ Het totaal aantal in het schema genoemde formatieplaatsen is gelijk aan het huidige facultaire formatiebestand. Het schema dient echter ook om aan te geven hoe bezuinigingen verwezenlijkt

moeten worden. Dat kan volgens het faculteitsbestuur alleen in het voorwaardelijk te financieren deel (voor éénzevendej en in het student-afhankeUjke deel (voor zeszevende) gerealiseerd worden. Waarom het faculteitsbestuur voor deze vorm van taakverdeling, te weten afslanking en geen concentratie of takenruil, heeft gekozen is niet duidelijk. Dekaan Al wilde in dit stadium geen toelichting geven op het structuurschema aan Ad Valvas.

Dubbel pakken Het beleidsplan-Al is met name door de grote subfaculteiten niet met gejuich ontvangen. Zo stelt de subfacxilteit Geschiedenis in een brief van 30 november 1982 dat „de grote subfaculteiten wel erg benadeeld worden ten gunste van de kleine subfaculteiten. Dit is te meer triest, daar de groei en de differentiatie in de faculteit vooral betaald is door de aanwas van de studenten bij de grote studierichtingen. Deze studierichtingen moesten eerst een deel van hun groei afstaan en moeten nu extra bezuinigen. Een mooi voorbeeld van „dubbel gepakt" worden." Met „extra bezuinigen" bedoelen de historici dat zij, en bijvoorbeeld ook de Neerlandici, in veel grotere mate moeten irileveren omdat hun formatie voor een groot deel in het student-afhankelijke deel ondergebracht is en dat deel komt in het beleidsplanAl voornamelijk in aanmerking voor bezuinigingen. De formatie van de kleine subfaculteiten is voor het grootste deel ondergebracht in de minimumformatie welke niet voor bezuinigingen in aanmerking komt. De subfaculteit Geschiedenis stelt dan ook voor het structuiurschema zo te veranderen dat de minimumformatie terug gebracht wordt tot 30 formatieplaatsen en het student-afhankelijke deel verhoogd wordt van 43 naar 65 formatieplaatsen. Dan zou de verhouding tussen het aantal stafleden en het aantal studenten (de student-staf-ratio) vrijwel gelijk bUjven aan de huidige (1:27 tegenover 1:38 in het structuurschema). Bezuinigingen zouden zo evenwichtiger verdeeld worden over alle studierichtingen. Het voorstel van Geschiedenis wordt door Nederlands ondersteimd maar het is sterk de vraag

I akk

Ofschoonn«^H a n moe zijn i^ßap temin 2ijn. 'Gelukla off eerste. 'Gelukkijfomp zich kleum' ezeta 'De besK iillie zich dat er ms c 'Ook zo ongsl Hoe kwi aan ' niet heriniii : een bijstenng i wa toen ze Bisscl vandaan b ladli: te maken 3nder zoveel liadfcn z' is

of de faculteitsraad de wijzigin- j^ner gen zal accepteren. De kleine 'ßren! subfaculteiten zullen, om begnj- ^^^ peiyke redenen, niet veel voelen pn, \ voor het voorstel. Het faculteits­ ­ ^ N bestuur heeft inmiddels wel een m h structuurschema met een miniT mumformatie van 30 laten uitre­l kenen. Een dergelijk model heeft I echter niet de voorkeur van het| bestuur.

ttC Bat ld Uit een andere hoek is ook kri­BË)^ tiek op het beleidsplan­Al gekoBp^ men. Een aantal personeelsleden jBf­ J heeft begin januari een lijvigfcrf.' notitie met de titel „Reorganise­P'J ^'

Risico's faculteitsplan

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen