Ad Valvas 1983 - 1984 - pagina 26

AD VALVAS — 9 SEPTEMBER 1983

2

Brieven Houd uw reakties kort. Over bijdragen langer dan 300 woorden is kontakt met de redaktie nodig. De redaktie kan bijdragen bekorten.

Gaat VU zichzelf opheffen of moet Wetenschaps­ beleid verdwijnen? I n TVC­verband komen herhaal­ delijk productiviteits­ en kwali­ teitsindicaties van studierichtin­ gen en instellingen ter sprake, af­ komstig uit onderzoek van de Di­ rectie Analyse en B^raluatie (We­ tenschapsbeleid) van het Ministerie van Onderwijs en We­ tenschappen of van de Raad van ^ Advies voor het Wetenschapsbe­ leid (RAWB). Dat gebeurt al dan niet met instemming van groepe­ ringen of instanties a a n de uni­ versiteiten die dat aangaat. In­ terpretatie van onderzoeksresul­ taten biykt (alweer) niet los te staan van belangen. De apprecia­ tie van onderzoeksmethoden evenmin. Een bloemlezing van gevallen uit de TVC­periode tot n u toe beves­ tigt dit nog weer eens. Ik verwijs n a a r enkele voorbeelden uit de universitaire media: Ad Valvas 1/4/83 p.7 „Geneeskunde VU scoort nogal slecht". Folia Civita­ tis 23/4/83 p.5 Minister beroept zich inzake geneeskunde op RAWB­studie. Ad Valvas 23/4/83 p.1 Aan RAWB­beoordeling kan volgens besturen VU en AZVU voor de VU geen grote betekenis worden toegekend. Folia Civitatis 11/6/83 p.1 Medische faculteiten willen rekening houden met rap­ port RAWB over kwaliteit me­ disch onderzoek. Ad Valvas 24/6/83 p.1 Minister niet van zins aanbeveling van RAWB te vol­ gen. Folia Civitatis 16/7/83 p.7 Farmacie U. v. A. volgens RAWB de beste; „het is dan toch werke­ lijk mallotige poUtiek om Utrecht te nemen" (prof. Van Zwieten).

I n FoUa Civitatis van 23/4/83 op p.6 beklaagt prof dr. H. G. van Bueren, voorzitter van de RAWB, zich over het lot van een aantal „gedegen studies n a a r onder­ 'zoekskwaliteit en ­prioriteit"... „Zulke studies worden hier en daar wel genoemd, m a a r niet fei­ telijk gebruikt". Beleid staat soms haaks op de re­ sultaten van beleidsgericht on­ derzoek. Van deze discrepantie vond ik een nieuw specimen by een vergelijking van TVC­voor­ nemens met de resultaten van een recent onderzoek door „We­ tenschapsbeleid" n a a r de produc­ tie van sociaal­wetenschappelij­ ke literatuur. ') Het emdrapport van dit onder­ zoek behandelt in hoofdzaak twee onderwerpen: (1) de productivi­ teit van sociaal­wetenschappelij­ ke onderzoekers resp. aan univer­ sitaire en aan niet­universitaire instellingen; (2) het Nederlandse aandeel in internationale top­ tijdschriften. Het geheel is te ka­ rakteriseren als een bibliome­ trisch onderzoek. Er wordt geat­ tendeerd zowel op verschilen t u s ­ sen de afzonderlijke instelUngen als op verschillen tussen de af­ zonderlijke sociaal­wetenschap­ pelijke discipUnes. Ook worden enkele vergelijkingen gemaakt met onderzoek in de bèta­weten­ schappen. In TVC­verband zijn dat interessante gegevens. De productiviteit (= aantal we­ tenschappelijke publicaties gere­ lateerd aan het aantal mensjaren dat voor onderzoek beschikbaar was) blijkt bij de sociale weten­

schappen gelijk te zijn a a n het landelijk gemiddelde voor het ge­ hele universitaire wetenschappe­ lijke onderzoek. Ook wat het ge­ bruik van onderzoeksresultaten betreft (geïndiceerd door verwij­ zingen in de nationale en inter­ nationale vakliteratuur) lopen de sociale wetenschappen niet ach­ ter bü de bèta­wetenschappen. Het aandeel van Nederlandse bij­ dragen in de internationale soci­ aalwetenschappelijke tijdschrif­ ten wordt in het rapport „hoog" genoemd (p.28) De verschillen tussen de afzonderlijke sociaal­ wetenschappelijke disciplines zijn echter tamelijk groot en blij­ ken mede afhankelijk te zijn van publicatiegewoonten per vakge­ bied. Zo is psychologie meer een tijdschriften­ dan een boekenvak, terwijl by sociologie en culturele antropologie die verhouding om­ gekeerd is. Interessant is n u vooral een in het rapport (p. 47) gepresenteerde tabel, waarin de verschillen in in­ ternationale participatie zowel n a a r instelling als n a a r discipline tot uitdrukking worden ge­ bracht. Het rapport (p.46) geeft bij deze tabel de volgende aanwijzing: „Als men de tabel horizontaal leest, dan krijgt men een indruk Aantal Nederlandse artikelen in sociaal­wetenschappelijke tijd­schriften a) (gegevens 1976 en 1980 samen)

e ^ <

van de universiteiten die binnen een bepaalde discipline erg pro­ duktief zijn. Leest men verticaal, dan ziet men welke discipline voor een bepaalde universiteit het sterkste p u n t vormt." Volgen wij als geïnteresseerde VU­werk­ nemer deze aanwijzing, dan blijkt de Vrije Universiteit binnen drie sociaal­wetenschappelijke disci­ plines een relatief sterke positie in te nemen, te weten psycholo­ gie, ruimtelijke wetenschappen en economie. Bij één van deze drie, ruimtelijke wetenschappen (= sociale geografie en planologie) neemt de VU zelfs de allersterkste positie in. Het is uitgerekend (? ) deze discipline die door de VU in TVC­verband wordt prijsgege­ ven. Opheffing van sociale geo­ grafie en planologie betekent dan ook een aanzienlijke verzwakking van de toch al niet sterke VU­ positie in de sociaal­wetenschap­ pelijke sector („de VU­Amster­ dam blijft duidelijk bij het gemid­ delde achter" p. 37 van het rap­ port).

E

co T3

>

abs. Totaal

%

15 4 10'/è

VA 7 4 2 O 6 3 4^/4

Prof. dr. A. O. KouwenJioven, TVC­hoogleraar sociale geografie'!) 1) T. Langendorff, De produktie van sociaal wetenschappelijke li­ teratuur. Hoeveelheid, gebruik en samenstelling. 's­Gravenhage, Distributiecentrum. Overheidspiw­ blikaties. 1983. (ISB N 90 346 0103x)

Hoewel de verleiding groot is om zowel het hier gesignaleerde on­ derzoek als het door de VU voor­ gestane TVC­beleid kritisch te (laten) doorUchten, wil ik slechts attenderen op de discrepantie tussen onderzoek en beleid.

< Psychologie Politicologie Sociologie Culturele Antropologie Agogie Ruimtelijke wetenschappen Economie Recht Geschiedenis Taal­ en letterkunde b) Fysiologie b) Natuurwetenschappen b) Biologische en medische wetenschappen b) Methoden en technieken Algemeen

„Wetenschapsbeleid" produceert bij herhaling onderzoeksresulta­ ten die door de beleidsmakers (mi­ nister zowel als instellingen) on­ deugdelijk genoemd of genegeerd worden. Nemen we aan dat de on­ derzoeksresultaten van Weten­ schapsbeleid ondeugdelijk zijn, dan kan deze instantie beter ver­ dwijnen, waardoor een niet gerin­ ge bezuiniging bereikt wordt. Ne­ men we aan dat de onderzoeksre­ sultaten wel degelijk juist en be­ trouwbaar zijn, dan zijn sommige beleidsmakers op een riskante manier bezig de positie van h u n eigen instelling in gevaar te bren­ gen. Sommige instellingen zijn sterk genoeg om bepaalde beleids­ fouten op langere termijn te cor­ rigeren. Andere leveren n u h u n laatste reserves in. Voor de toe­ komst van de Vrije Unviersiteit hoop ik dat „Wetenschapsbeleid,' er naast zit.

I I

3

3 o:

cd

26

30'^

O 2 1 O

5',4 4 1 O 2 Z'A 1 O 1 2 3

8'/é 10 O 1 4 2 1 9

ca

c 'c

9 o

12

O) co

E

c <a O)

29'^ V/2

3 o: 21/è

2

+

(T 3

3

o: 23

2 8 1 3 0 2 9'/i o 21/è 2 O 24 0 1 1 0 6 0 7 6 2 0

3 4'^ 2% 2 6 4 1 6 2 O 13

s 3 o:

I

121/è

3

3 5 2 2'/é 4 1 2 2 5 12 3

co

in

V/i 0 0 1 3 0 3 1 3'/i O 4 2'>A 1 0 0 0 0 0 2 0 1 1 0 9

5 4^/4 4 3 0 3 75^/4 69 77'/è

8'/è O 0 0 Qb'/z 4'A

7'A 3 3 67'/4

17 15'/è 3 7 2'/é 8'/è % W^At 0 3 0 3 691/è 81 14 55'/4

13

14

11

11

11

13

13

2

10

Totaal abs.

^ATA 26 321/è 18 22^/4 32 66 10 5 30 36'/è 21

%

25 4 5 3 4 5 11 2 1 5 6 3

90'/4 15 47 8 15 3 599'/è 100% 99%

a) bedoeld zijn de toptijdschriften met een internationale lezerskring. b) bedoeld zijn de gammavananten binnen deze vakgebieden, zoals taalsociologie, sociale geneeskunde, weten­ schap en samenleving.

Norm: twee tot vijf plaatsen per instelling

Regering wU garantie voor formatie wetenschapswinkels Minister Deetman wil de positie van de wetenschapswinkels aan de universiteiten en hogescholen versterken. Dat valt op te maken uit het regeringsstandpunt dat de minister onlangs n a a r de Ka­ mer heeft gezonden. Hij wil niet voor rechtstreekse financiering zorgen zoals bij de transferpun­ ten maar wel binnen de normen van het zogeheten Plaatsen­ Geld­Model (dat de hoogte van het jaarlijkse budget per instel­ ling regelt) ruimte creèren waar­ mee de instellingen h u n weten­ schapswinkels kunnen verster­ ken. De minister zal daarbij nor­ men stellen voor het minimaal benodigde aantal formatieplaat­ sen per winkel: 2 ä 5, afhankelijk van het aantal specialismen en de grootte van de moederinstelling. De bewindsman stelt alleen de normen, de beslissing blijft aan de universiteiten. Wel bepleit luj dat alle instellingen h u n eigen wetenschapswinkel het benodig­ de aantal formatieplaatsen ga­ randeren, zy zullen verder ook

zelf de winkel in h u n s t r u k t u u r moeten inpassen, de relatie met de faculteiten regelen en waken over de samenhang met voorlich­ ting en transferpunten. De mi­ nister creëert geen speciale on­ derzoeksruimte maar zal er wel by de universiteiten nog eens op aandringen dat zy h u n onderzoe­ kers de kans geven voor een wewi te werken. Een ernstige handicap voor veel winkels is immers dat gevestigde onderzoekers geen tyd voor hen (kunnen) vry maken en dat de onderzoekprogramma's weinig ruimte bieden om te kun­ nen inspelen op vragen van bui­ tenaf. De minister wil tenslotte dat de Instituten voor Maat­ schappeiyk Gericht Onderzoek (IMGO's), vrucht van de thans in de Vereniging van Wetenschap­ peiyk Werkers samenwerkende onderzoekers, met de weten­ schapswinkels samengaan. (J.K.) ~. l

Kristallen schaal Waterink I n de expositieruimte van de Historische Commissie op de eerste verdieping van het hoofdgebouw staat een nieuwe vitrine, met daarin een kristallen schaal. Zoals uit de inscriptie biykt is deze schaal speciaal vervaardigd voor dr. J a n Waterink t.g.v. diens afscheid als hoogleraar in,de godgeleerdheid in 1961. Mevrouw Waterink (haar m a n was in 1966 overleden) liet by h a a r overiy­ den het kunstvoorwerp n a aan de VU. Zy voorzag bovendien in de mogeiykheid er een vitrine voor te laten maken. (Foto: AVC)

Sedaktie­adres De Boelelaan 1105 of Postbus 7161, 1007 MC Amsterdam, tel. 020­5484330, b.g g. 5486930 Redaktiebu­ reel; kamer OD­01, hoofdgebouw VU. Redaktie: J a n van der Veen (hoof dredak­ teur), Jaap Kamerimg, Wim Crezee, Ma­ rianne Creutzberg (redaktieassistente). Medewerkers­ Leo Endedijk, Aart Bouw­ meester, Roeleke Vundennk, Hidde van der Veen, Frans Hogendoom, Bemadlne MacLean, Plet Verhoeven en (niet red.) dienst Pers en Voorhchting. Fotografen: Steve de Reus, Peter Wol­ ters, Kees Keuch (Audiovisueel Cen­ t r u m VU), Bram de Hollander. Tekenaar. Aad Meijer. Universitaire Pers Ad Valvas werkt met andere universltelts­ en hogeschoolbla­ den samen in de „Universitaire Pers" Coordinatie­adres­ Wagenmgs Hoge­ schoolblad, Salverdaplein 11, 6701 DB Wageningen Beleidsraad mevrouw T. A. van Botten­ burg (vrz), drs C J M van Gerven, P. Hanng, G. H de Jong, J Paardekoper, prof J van Putten, dr J N. Zaal. Sekretariaat beleidsraad ir B G K Krijger, kamer 2D­05, hoofdgebouw VU, tel 020­5482696 Advertenties opgave by Bureau Van Vliet BV, Postbus 20,2040 AA Zandvoort, tel 02507­14745, behalve „Adies" Adjes max 30 woorden, kosten ƒ7,50 a kont a n t Alleen voor VU-personeel en studenten. Opgaven voor maandag 10 00 u u r t b v nr diezelfde week Produktie Randstad-Handelsdrukkery BV (Perscombinatie), Stationsweg 38, 1431 EG Aalsmeer, tel 02977-25141 Toesending per jaargang ƒ 15,-, by vooruitbetaling te voldoen op postgiro 283200 t n V VU, onder vermelding van „codenummer Ad Valvas 5-31010-00-0420". Klachten over toezending* dienst Pers en Voorüchtmg, kamer lD-03/2, hoofdgebouw VU. Tel 020-5482671.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen