Ad Valvas 1983 - 1984 - pagina 271
AD VALVAS — 10 FEBRUARI 1984
3
Andragogie-project Volwassenenonderwijs en Samenlevingsopbouw
Nieuw VU-project in Nicaragua van start Het vak andragogiek mag dan in een kwaaie reuk zijn gekomen door boosaardig gegrap over de zachte sector waarmee een stemming werd gekweekt die handig door politici kon worden uitgebuit om het vak om zeep te helpen, het kan óók aangewend worden zónder dat de zieleroerselen van verwende softies worden geproblematiseerd. Dat bewijst Mark Lammerink, medewerker agogisch handelen aan de inderdaad nu in het stadium van „afbouw" verkerende vakgroep andragogiek van de subfaculteit Pedagogie en andragogiek van de VU. Op de valreep heeft deze energieke handelingsagoog nog een zeer zinnig samenwerkingsproject op touw weten te zetten tussen de bekende UNAN-universiteit in Nicaragua en de VU. Het gaat om het project „Andragogiek en Samenlevingsopbouw", dat deze maand in Managua van start gaat. We hadden vlak voor zijn vertrek een gesprek met Mark. Vroeger; in de tijd van dictator Somoza, was het universitaire onderwijs voorbehouden aan een kleine groep uit de rijke bovenlaag van de bevolking. Het onderwijs was toegesneden op de belangen van deze elite en hield weinig rekening met de reële behoeften van het volk. Sinds de revolutie van 1979 is er veel veranderd in Nicaragua, óók binnen de universitaire wereld. Het onderwijs- en onderzoekspakket werd aangepast aan de prioriteiten voor de ontwikkeling van het land. Het onderwijs en met name ook het volwassenenonderwijs is zo'n prioriteit evenals de samienlevingsopbouw. De toeloop n a a r het universitaire onderwijs is gigantisch. De pedagogische faculteit alleen al telt momenteel 4000 studenten die moeten worden begeleid door slechts 19 voltijdse en 22 deeltijdse docenten. Ook het onderwijsprogramma wijzigde drastisch. De faculteit kreeg tot taak alle vormen van docentenopleidingen te verzorgen en de nieuwe opzet van het onderwijs te begeleiden. Vooral met de slotfase van de nieuwe afstudeerrichting volwassenenonderwijs en gemeenschapsontwikkeling zitten de Nicaraguanen in h u n maag. Er zijn geen mensen om dat prograrpma op te zetten want wie ervaring heeft werkt al lang in de praktijk en geld is er ook niet. Het vu-project, dat in samenwerking met o.a. de Wereldraad van Kerken kan gaan starten houdt in, dat er scholingsprogramma's voor docenten worden ontwikkeld; men heeft namelijk onvoldoende theoretische bagage. Ook wordt er onderzoek opgezet, dat het volwassenenonderwijs en de samenlevingsopbouw direct ten goede moet komen. Aktie-onderzoek dat is gekoppeld aan de behoeften van de praktijk, leermateriaal oplevert en tot een nieuw curriculum leidt. Mark: „Ik heb vanaf augustus '81 een jaar lang als vrijwilliger en met verlof van de VU aan alfabetisatie-projecten gewerkt in Nicaragua en Mexico. Op het vice-ministerie van Volwassenenonderwijs gaf ik advie-
medewerker uit Nederland komt die ook zo'n contract krijgt." „Ook de VU neemt financieel wat voor z'n rekening want ik word voor een klein deel van m'n VUsalaris doorbetaald, voor de rest krijg ik onbezoldigd verlof. Al met al een zwakke financiële basis. De kosten van materiaal voor het project worden betaald door organisaties als Solidaridad. Voor een j a a r is de financiering n u geregeld maar we moeten dit jaar de Wereldraad, de World University Service en de Novib nog achter de broek zitten voor financiering van het volgend jaar." Ruerd Ruben, die vanuit de VU een economen-project op de
De situatie in Nicaragua is op het ogenblik erg moeilijk. Het land staat permanent bloot aan invallen van contra-revolutionaire strijdkrachten, die blijkens inlichtingen van de oud-kolonel van de CIA John Stockwell mede door de CIA worden georganiseerd. Recentelijk zijn er zelfs bombardementen uitgevoerd op militaire doelen in Nicaragua waarvoor Managua de VS en Honduras verantwoordelijk houdt. De Amerikaanse journalist Landau die veel onderzoek heeft gedaan naar Nieuw Rechts was twee weken n a de inval op Grenada in Nederland en zei toen, dat de regering-Reagan drie
Jaap Kamerling zen over de diverse programma's voor dit onderwijs. Daar vroeg men mij toen ik weer n a a r Nederland zou vertrekken of ik niet vanuit de VU met twee mensen wilde gaan helpen het volwassenenonderwijs op de UNAN op te zetten. Terug in Amsterdam informeerde ik bij m'n vakgroep of er mogelijkheden waren voor een samenwerkingsproject. De vakgroep was heel enthousiast maar men dacht wel, dat de afbouw van de vakgroep complicaties zou kunnen opleveren. Maar goed, de subfaculteit kon en wilde voor twee jaar een samenwerking aangaan en daarna zouden we wel kijken waar het project vervolgens zou worden ondergebracht. W a n t misschien bestaat de vakgroep dan niet meer." Toen kwam echter het probleem van de financiering. Mark begon energiek de markt te verkennen en verstuurde klappers vol met brieven n a a r alle mogelijke organisaties. „Bij Nuffic vielen we uit de prioriteiten want de universitaire ontwikkelingssamenwerking richt zich steeds meer op de harde sectoren: landbouw, economie en havenconstructies. Aan volwassenenonderwijs ' verdient onze economie natuurlijk geen rooie moer. In het najaar kwam ik op aanraden van de Wereldraad van Kerken bij de World University Service terecht, een particuliere organisatie die vluchtelingen aan beurzen helpt en ook veel a a n volwassenenonderwijs en samenlevingsopbouw doet. Deze organisatie wil mogelijk een deel van het project van de VU adopteren en dat kan betekenen dat bijvoorbeeld de nascholing van docenten verder kan worden uit-, gewerkt." Op dit moment wordt Mark gefinancierd met een locaal contract van de Nicaraguaanse regering. „Je krijgt dan het salaris van een docent in Nicaragua. Dat is 800 gulden in de maand. Je kan daar net van leven maar het houdt niet over want als buitenlander moetje vaak in dollars betalen en dat is erg duur. Je k u n t er zeker niet even van heen en terug n a a r Nederland of Costa Rica om materiaal op te halen. Het is de bedoeling dat er nog een tweede
Advertentie —Herhaalde oproep De redaktie van Ad Valvas zoekt ter aanvulling van haar team op korte termijn een free lance
journalistieke medewerl((st)er journalistieice Taak: Regelmatig leveren van bijdragen t.b. v. de universitaire nieuwsvoorziening (verslaggeving, interviews, rubrieken, etc). De redaktie vraagt: Een journalistieke pen (gevoel voor nieuws, heldere, bondige schrijfstijl) en betrokkenheid bij het universitaire gebeuren, met name op de VU. De journalistieke medewerk(st)er zal algemeen inzetbaar moeten zijn. De journalistieke medewerk(st)er zal minimaal een jaar beschikbaar moeten zijn. Voor zijn/haar bijdrage(n) ligt een redelijke vergoeding in het verschiet. Geïnteresseerd? Sollicitaties zenden naar: Vrije Universiteit, redaktie Ad Valvas (kamer O D - C O l1,, hoofdgebouw), postbus 7161,1007 MC Amsterdam. Nadere informatie? Bel tel. (548)6930.
Mark Lammerink: „Klappers vol brieven verstuurd" (Foto AVC/VU) UNAN r u n t heeft het iets makkelijker financieel. Hij valt in de „harde sector" en wordt n u door de Nuffic betaald. Bij andragogie op de VU is een ondersteuningsgroep actief, die het project inhoudelijk begeleidt en regelmatig boeken en teksten opstuurt.
Inzamelingsactie
Voor het project van Mark is veel behoefte aan de i n Nederland zo vanzelfsprekend aanwezige middelen als papier, stencil- en copieerapparatuur en zelfs doodgewone viltstiften. Voor dit jaar zyn de meest essentiële spullen verzonden maar voor het komend j a a r is er nog een groot tekort aan materiaal. Er wordt dan ook overwogen om net als in 1979 op de VU en de UvA weer een grote inzamelingsactie te houden. Door de economische blokkade van de VS is het ontzettend moeilijk om het onderwijs draaiend te houden. De enorme schulden die Somoza achterliet en de sabotage van contra-revolutionairen gesteund door de VS maken het land bovendien erg arm. Sabotage-acties leverden bijvoorbeeld sinds mei 1982 een schade op van 453 miljoen dollar, waarvan 380 miljoen als gevolg van de vernietiging van petroleuminstallaties in de havenstad Corinto. De bedoeling is dat er weer een giro-actie komt om hulpgoederen te kunnen kopen in P a n a m a of die vanuit Nederland te kunnen verzenden. De vorige giro-actie die het comité VU voor Nicaragua organiseerde leverde destijds ruim 60.000 gulden op, een groot succes. Het bezoek binnenkort van de rector van de UNAN aan de VU zou volgens Mark een goede aanleiding k u n n e n zijn voor de start van zo'n actie.
opties voor ogen heeft. De eerste: op korte termijn een invasie ä la Grenada, de tweede: eerst wachten op Reagan's herverkiezing en dan binnenvallen en ten derde: de zachte Hjn van onderhandelen, accepteren dat Nicaragua een eigen koers vaart en het herwinnen van goede handelscontacten. Van de laatste optie, die door de regering Carter werd gevolgd hoor je niets meer, vertelt Mark. De eerste optie is niet eenvoudig omdat Nicaragua goed voorbereid is op een invasie. De tweede optie lijkt het meest waarschijnlijk, hoewel onlangs nog een rapport uitlekte met de strekking dat als de contra-revolutionairen niet snel succes zouden boeken er ingegrepen zou moeten worden. Mark: „Reagan is voor zijn Grenada-actie nauwelijks op de vingers getikt". Je k u n t dus nooit weten.
Persvrijheid? Geeft Nicaragua zelf niet een beetje aanleiding tot interventie als je n a a r de perscensuur en de gedwongen verhuizing van de Miskito-indianen kijkt? Mark vertelt, dat hij vorige maand in Nicaragua een grote demonstratie meemaakte tegen het oppositieblad La Prensa omdat dit weer dingen geschreven had waar de honden geen brood van lusten. De mensen vonden dat het blad dicht moest vanwege z'n permanente ophitsing tegen de regering. Die sloot het blad toen voor een week waarna het weer open mocht. Een Amerikaanse journalist deed onderzoek n a a r vier kranten in Chili, Jamaica, Grenada en Nicaragua en die vier, waaronder La Prensa leken opvallend sterk op elkaar wat betreft opmaakt, selectie en stijl
van werken. Dat de CIA hier achter zit is wel duidelijk. Toch sluit de regering La Prensa niet omdat zij weet hoe kritisch er in de wereldpers naar h a a r wordt gekeken. Mark over de perscensuur: „Persvrijheid is prachtig maar hier betekent het vooral de vrijheid van de kranteneigenaar en niet zozeer de vrijheid van de informatie. De regering is overigens van plan in verband met de verkiezingen die voor 1985 zijn toegezegd de oppositiepartijen de gelegenheid te geven campagne te voeren op radio en tv. Ook zou de perscensuur de laatste weken voor de verkiezingen geheel worden opgeheven. Over de Muskito's zegt Mark, dat de Sandinisten dat probleem hebben onderschat. Het gaat hier om indianen, die niet Spaanstalig zijn en destijds met Somoza niets te maken hadden. Ze woonden in het grensgebied van Nicaragua en Honduras en trokken heen en weer in de b u u r t van de rivier. Ze vonden, dat ze ook met het nieuwe bewind niets te maken hadden. Onder de leiding van dit volk zitten nogal wat anti-Sandinisten en pro-Hondurezen. Het gebied waar ze woonden was een belangrijk invalsgebied van contra's. De indianen gingen vaak met bootjes de rivier over om familie te bezoeken en dan weet je niet of ze h u n moeder op gaan zoeken of een contra overbrengen. Dat was niet te controleren. Toen hebben de Sandinisten besloten om in overleg de Muskito's te transmigreren. Dat hebben ze niet zo verstandig aangepakt. Je moet echter wel bedenken dat het land in feite in oorlog verkeert. Een week na dit interview horen we dat de Sandinistische regering de procedure voor de toegezegde verkiezingen heeft opgeschort uit protest tegen de recente bombardementen. Verkiezingen hebben geen zin zolang de Nicaraguanen geen politiek kunnen bedrijven in een klimaat van rust en vrede, luidt de verklaring. Het PvdAKamerlid Eveline Herfkens merkte vier dagen eerder in Het Parool vrijwel hetzelfde op. Ze zei ook: „Ik denk dat de beste bijdrage uit Nederland zou zijn om pressie op de VS uit te oefenen op te houden met dat gestook aan de grens, het financieren van contra's en het bombarderen. Als dat gebeurt komt er weer ruimte voor een pluriforme demokratische ontwikkeling in Nicaragua." Inmiddels heeft de regering het besluit tot opschorting van de verkiezingen weer ingetrokken. Doorslaggevend zal daarbij wel geweest zijn de reaktie van de VS en de oppositie in Nicaragua, die uiteraard als een bok op de haverkist sprongen toen ze hoorden van opschorting.
Vervolg vanpag. 2 bezuinigingen die vervolgens verdeeld worden over alle beurzen). Tenminste, zei Deetman, dat staat niet in de meerjarenramingen. Evenmin is het ministerie van plan, zwak onderzoek systematisch te gaan versterken, antwoordde de minister het Kamerlid Braams (VVD). Survival of the fittest blijft het credo van het taakverdelingsbeleid. De bezorgdheid van de liberaal betrof het kUnisch onderzoek in de geneeskunde, de tandheelkunde en de diergeneeskunde dat ondermaats bevonden is en n u nog dieper dreigt te zakken. Wetenschappers aan de universiteiten en hogescholen kunnen in sommige gevallen een hogere beloning krijgen dan de gebruikelijke, bevestigde Deetman eerdere suggesties. Dat geldt met name voor mensen van buiten, die voor beperkte tijd aan een instelling worden verbonden. (Lin Tabak/UP)
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 2 september 1983
Ad Valvas | 510 Pagina's