Ad Valvas 1983 - 1984 - pagina 333

3

AD VALVAS — 16 MAART 1984

Ter leniging financiële nood Surinaamse studenten

„Desnoods gebruik maken van rente ontwikkelingsgeld'' Vijfendertig Surinaamse studenten aan de VU zitten in ernstige financiële problemen. Hun toelage vanuit Suriname is door een deviezenbeperkende maatregel beperkt tot zo'n 450 gulden per maand en het zit erin dat ze volgend jaar totaal niets meer zullen krijgen. De Surinaamse machthebbers zijn in een noodsituatie beland. Door het bevriezen van de Nederlandse ontwikkelingsgelden aan het land is daar nu armoe troef. Alles, wordt in het werk gesteld om zoveel mogelijk geld binnen het land te houden. In november is de strafmaatregel afgekondigd, dat ouders in Suriname alleen dan geld mogen overmaken naar hun in het buitenland studerende kind, wanneer diens studie niet in Suriname te volgen is en „relevant" voor de ontwikkeling van het land. . Dat betekent een vaag toekomstperspectief voor de ruim vierhonderd Surinaamse studenten in Nederland. Wat voor studie is relevant voor de ontwikkeling van een bijna bankroet land? Welke studierichtingen zijn ook in Suriname te doen? En wanneer gaat de maatregel eigenlijk in? Want hoewel het decreet pas het volgend studiejaar in werking moet treden, krijgen n u al veel studenten geen geld meer uit Suriname. Begin deze maand is minister Deetman in de Tweede Kamer gevraagd om de Surinamers een helpende hand te bieden. Daarop reageerde de onderwijsminister door aan minister Schoo van Ontwikkelingssamenwerking voor te stellen een deel van de bevroren ontwikkelingsgelden uit te keren aan de studenten. Schoo is daar, samen met de studenten, niet juichend over. Wel heeft zij toegezegd n a a r andere mogelijkheden te zoeken. Aan de v u zitten de meeste Surinaamse studenten bij rechten, economie en geneeskunde. Dat zijn ook meteen de studierichtingen waarbij moeilijkheden te verwachten zijn. In een gesprek met vijf-studenten van deze faculteiten werd duidelijk dat het beter zou zijn hun namen niet te publiceren. Dan kan de Surinaamse overheid hen niet traceren en worden problemen voor de studenten zelf of h u n familie in Suriname voorkomen.

Geen eigen keuze

Margriet kwam in januari 1983 naar Nederland: „De universiteit in Paramaribo was gesloten. Doordat de ontwikkelingsgelden uit Nederland gestopt waren en de universiteit voornamelijk daarvan bekostigd werd was het volstrekt onzeker wanneer er weer onderwijs gegeven zou worden. Bovendien was een groot deel van de wetenschappelijke staf gevlucht of ondergedoken. Van geregeld college lopen zou, dat was wel duidelijk, in de nabije toekomst geen sprake zijn. Toen begon een stroom studenten in de richting van Nederland te ont-

Aart Bouwmeester staan en ik dacht, wanneer je n u niet mee gaat mis je de boot." „Ik beschouw mijzelf niet als politieke vluchteling. Als student heb ik wel mee gedaan aan de protestacties, maar ik heb nooit het gevoel gehad dat mijn leven gevaar liep. Voor de leiders van het studentenverzet is het een andere zaak. Ik kan me levendig voorstellen dat zij naar Nederland zijn gevlucht omdat zij zich bedreigd voelden." Piet Ernsting, decaan voor buitenlandse studenten aan de VU en als zodanig belast met de opvang van de Surinaamse studenten: „Die mensen zitten hier niet voor niks. Al voor de decembermoorden in 1982 was de universiteit gesloten. Als je onderwijs wilt volgen, dan doe je wat. Het ligt als Surinamer dan voor de hand dat je je heil gaat zoeken in het voormalige moederland. De politieke situatie was in hoge mate instabiel en voor een aantal mensen zelfs bedreigend. Van eigen verkiezing om n a a r Nederland te gaan kan dus geen sprake zijn." „Momenteel ligt er een probleem dat er in het begin, toen de Surinamers n a a r Nederland kwamen, nog niet was. De deviezen-uitvoer beperkende maatregel is van later datum, van na de zomer. Als Nederlandse overheid ben je verplicht om met een oplossing te komen." J a n kwam in 1980 n a a r Nederland. Overdag werkte hij en 's avonds volgde het avond-VWO om in 1983 aan de VU te gaan studeren. In die zomer ging hij even naar Suriname om de nieuwe situatie met z'n ouders te bespreken. Destijds omzeilde hij de deviezenmaatregel door met een kapitaaltje in z'n sokken naar Nederland terug te komen. Daarnaast had hij de zekerheid van een maandelijkse 450 gulden, die z'n ouders zonder vergunning a a n hem konden overmaken. Jan: „De eerste twee maanden van dit jaar heb ik nog geen geld overgemaakt gekregen. M'n ou-

ASVÜ twee keer in de prijzen De afgelopen jaren is zaalvoetbal heel populair geworden in Nederland. Ook bij de ASVU is het een veel beoefende sport met zo'n 900 deelnemers. Het is daarom ook wat vreemd dat het nog moeilijk was om een herenploeg samen te stellen voor de Nederlandse Studentenkampioenschappen zaalvoetbal, die 8 en 9 maart werden gehouden in Tilburg. Spelers die de ASVU in de afgelopen jaren naar klinkende successen hadden gevoerd (drie maal op rij werd de ASVU kampioen) konden dit jaar de titel niet helpen verdedigen: keeper René van Rossum en Patrick Bijman speelden liever een toernooi in Stockholm, Gerard

Twickler was geblesseerd en Willem Lenglet moest werken. Er bleef uiteindelijk een ploeg over die desnoods in iedere personenauto weggemoffeld had kunnen worden: alleen keeper Wilfred van den Hoven stak boven de 1 meter 70 uit, verder gingen er vijf spelers van Pelota, de kampioen van de ASVU-kompetitie, mee, een enkele buitenstaander en coach Hans Winter, die zijn zaalvoetbalschoenen voor de zekerheid ook uit de wilgen had gehaald. De ploeg arriveerde te laat in Tilburg, omdat spitsspeler Kiong Kho zich versliep en één van de

ders heljben mij laten weten dat ze een aanvraag hebben ingediend om meer dan die 450 gulden aan mij te kunnen gireren, het enige dat dat tot gevolg heeft is dat ik n u helemaal geen geld meer krijg. De huurschuld van mijn kamer in een studentenflat begint al aardig op te lopen. Ik heb gelukkig een verblijfsvergunning, nog steeds van de tijd waarin ik werkte. Ik heb het nog niet aangedurfd om een verblijfsvergunning met het oog op studie a a n te vragen." Voor zo'n verblijfsvergunning voor buitenlandse studenten wordt door de Nederlandse overheid practisch altijd om een garantverklaring gevraagd: een in Nederland woonachtig „iemand" verklaart zich op formele wijze verantwoordelijk voor alle kosten die uit het verblijf van de student in ons land voortvloeien.

Garantverklaring

Ernsting: „Ongeveer twee jaar geleden zijn de normen voor de toekenning van studiebeurzen aan buitenlanders versoepeld. Een aantal studenten heeft toen een beurs gekregen. De garantverklaring speelde voor hen geen rol. Na een stevige aanvaring tussen de ministeries van onderwijs en justitie is er duidelijkheid gekomen en geldt de regel dat buitenlanders met een garantstelling niet in aanmerking komen voor een studiebeurs." Zie hier de paradoxale situatie: voor een verblijfsvergunning is een garantverklaring nodig en met een garant verklaring krijg Je geen studiebeurs. Surinaamse studenten die niet meer voldoende geld van thuis krijgen toegestuurd en die voor h u n verblijfsvergunning een garantverklaring hebben zijn daarmee uitgerangeerd voor de mogelijkheid van een studiebeurs van de Nederlandse staat. Erika, Truus en Sjaan wonen bü h u n familie hier in Nederland. Erika bij h a a r grootmoeder, die een uitkering heeft: „Ik hoef geen h u u r te betalen en kan meeëten. M'n grootmoeder wil me graag helpen, maar grote uitgaven zitten er gewoon niet in. Als ik het collegegeld van het volgende jaar moet betalen weet ik niet wat ik moet doen." Voor Truus geldt hetzelfde. Haar zus voorziet n u in h a a r onderhoud. Sjaan is getrouwd met een Nederlander en studeert op zijn salaris. De solidariteit onder familieleden is bij Surinamers groter dan bij de gemiddelde Nederlander. En daar iedere Surinamer wel een familielid in Nederland heeft zitten wordt daar het eerste aangeklopt wanneer er geen brood meer op de plank is. Maar voor alle studenten geldt dat hier alleen maar van een tijdelijke regeling sprake kan zijn. Grote uitgaven als boeken kunnen domweg niet opge-

De door minister Deetman geopperde oplossing om de sinds de decembermoorden geblokkeerde ontwikkelingsgelden voor de studenten aan te spreken, wordt door de Surinamers met gemengde gevoelens ontvangen. Margriet: „Dat zou ik niet juist vinden. Het geld is voor Suriname bedoeld, niet voor ons. De oplossing van ons probleem kan worden gevonden wanneer de geldstroom n a a r Suriname weer op gang wordt gebracht. De deviezenmaatregelen worden dan vast opgeheven en wij krijgen dan gewoon weer het geld van onze ouders. De Nederlandse regering moet zich gewoon aan de gemaakte afspraken houden. Nu er geen geld is in Suriname heeft alleen het volk het moeilijk. De machthebbers merken er zelf echt niets van. Mijn moeder schreef mij, dat een heleboel goederen niet meer in de winkels te krijgen zijn. Soms moet ze uren in de rij staan wanneer er ergens weer wat is." „Waar het geld vandaan komt interesseert mij niet zoveel," zegt Ernsting. „Desnoods gebruik je alleen de rente die de ontwikkelingsgelden op de bank hebben gemaakt, wanneer de studenten bezwaar hebben tegen het directe gebruik van dat geld."

auto's een lekke band kreeg. Daardoor leverde de wedstrijd tegen Breda een reglementair 3-0 verlies op. Gelukkig bleek de ploeg uit Breda minder onvermurwbaar dan de organisatoren: later op de dag wilden de Bredanaren de wedstrijd alsnog spelen, zodat de ASVU de 3-0 nederlaag kon ombuigen in een 13-1 overwinning. Zelfs coach Hans Winter hielp mee om de Bredase vriendelijkheid professioneel af te straffen. De ASVU-ploeg begon het toernooi slecht, maar n a de eerste twee wedstrijden, die verlies (0-2 tegen Tilburg) en een gelijkspel (1-1 tegen Groningen) opleverden, volgde het herstel middels een klinkende 6-0 overwinning op Wageningen. Daarna volgden nog overwinningen op Maastricht (3-2) en Kampen (5-2),

waardoor de ASVU toch nog eerste werd in de poule. De volgende dag moest de ASVU in de halve finale tegen de n u m mer 2 uit de ander poule, Utrecht, vorig jaar de verliezende finalist. Ondanks een uitgeslapen doelp u n t van Kiong en een slimme goal van Eugene Gijsbertha werd het 3-2 voor Utrecht. In de laatste seconden kopte Robbie van Weidam van de ASVU nog op de paal. In de wedstrijd om de derde en vierde plaats moest de ASVUploeg het opnemen tegen Leiden. Wilfred, de keeper, was geblesseerd geraakt, zodat Hans Winter huiverend van angst tussen de palen moest gaan staan. Zoals gedurende het hele toernooi waren de aanvallen van de ASVU soms schitterend, maar werd er slechts verdedigd, zodat er een 4-4 eindstand op het bord kwam. Er moes-

bracht worden. De „deadline" voor het blijven volgen van een studie komt dan ook benauwend dichterbij. Worden er geen maatregelen genomen, dan zal geen van de Surinamers zijn studie in het volgend studiejaar kunnen voortzetten.

Ontwikkelingsgelden

In een brief aan het ministerie van Onderwijs en Wetenschappen heeft de VU aangedrongen op' een snelle oplossing van het probleem. Ernsting is één van de samenstellers van de brief. Daarin wordt aangegeven dat de VU vier studenten van een studiebeurs voorziet uit de fondsen van „Vluchtelingenactie", waarvoor tijdens het eeuwfeest een inzameling is gehouden. Maar daarmee zijn de mogelijkheden voor hulpverlening vanuit de universiteit uitgeput. Ernsting: „We hebben twee categorieën probleemgevallen aangegeven. Surinamers met de Nederlandse nationaliteit die hier studeren en waarvan de ouders in Suriname zitten en Surinamers met de Surinaamse nationaliteit. Voor de eerste groep hebben wij aangedrongen op een versoepeling van de normen voor een rijksstudietoelage. Het inkomen van de ouders zou buiten beschouwing gelaten moeten worden. De tweede groep zou een helpende hand geboden kunnen worden door de ontwikkelingsgelden of de rente daarvan aan te spreken. De VU kan echt niet meer doen dan wat al via de vluchtelingenactie gebeurd. Er is weliswaar een noodfonds voor studenten in financiële moeilijkheden, maar daarvan zijn de mogelijkheden beperkt. Meer dan een éénmalige gift van vijfhonderd of duizend gulden is niet mogelijk en daarmee los je de situatie van de Surinaamse studenten niet op. Voor hen is een structurele maatregel nodig, die op lange termijn de zekerheid biedt om h u n studie af te kunnen maken."

ten penalties genomen worden en dat bleken de jongens van de VU het best te kunnen. De finale werd gewonnen door Tilburg. De ASVU-damesploeg eindigde als tweede, achter Leiden. De vijf andere ploegen werden met gemak verslagen. Enige al wat oudere dames uit de ploeg riepen in herinnering hoe ze vier keer achter elkaar in de halve finale door penalties waren uitgeschakeld. Dat dat niet verwonderlijk was, bleek ook nu weer. Margriet Veeger had de ploeg op een 1-0 voorsprong gebracht in de wedstrijd tegen Leiden en bij deze stand miste de ASVU een penalty. Daarna sloeg Leiden toe: het werd uiteindelijk 3-1. Met twee bekers tussen de shirtjes en broekjes van de sponsor werd Amsterdam weer opgezocht. Wiek van der Vaart

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen