Ad Valvas 1984 - 1985 - pagina 228
12
AD VALVAS — 7 DECEMBER 1984
Royalty Mijn vader is eens bijna onder een AA-auto gekomen. Hij sprong namelijk naar voren, omdat hij prins Bemhard zo graag van dichtbij wou zien en beweert nog steeds, dat ZKH naar hem gewuifd heeft. Wij menen, dat de geschrokken inzittende een afwerend gebaar heeft gemaakt en dat het in de limousine wel even gedonnerwettert zal hebben. Hoe dan ook, ik streef niet meer, n a a r zulke ontmoetingen. Toen prinses Margriet ook ging studeren, ontving ik van mijn Latijnse leraar een briefkaart met de eenregelige tekst: „O Bracchus, vang het gouden vogeltje!" Ik heb er niet n a a r getaald en een patriciër sleepte de trofee in de wacht. Een paar jaar later bezocht ik mijn gekneusde verloofde in een orthopaedische kliniek en hoorde, dat aan het eind van de gang, midden in de vrouwenafdeling dus, Pieter werd verpleegd. Hij had iets gebroken bij het skieen; pech in Lech dus. Een onbetrouwbare kennis zond dit bericht op n a a r Vrij Nederland (geplaatst op 18 dec. 1965) en kreeg er een boekenbon van een tientje voor. Een paar jaar geleden verrichtte ik fundamenteel vorswerk in Pennsylvania en vernam, dat de Heer en Mevrouw Van Vollenhoven op doorreis waren. Voor $ 15 kon je een diner bijwonen, waar ook zij zouden aanzitten. Ik
kreeg een opengevallen plaats, die juist aan de tafel der passanten was gelegen. Maar op het laatste moment werd ik naar een ander tafeltje, achter in de zaal, verbarmen. Een échte VIP mocht tussen Pieter en Margriet in zitten. Wat bleek nou? De heren van de Gieheime Dienst waren niet verschenen en daarom waren plaatsen vrijgekomen; met name die aan Tafel Een. En ze hadden plotseling beseft, dat je zo'n stoel niet zomaar onder het gat van een ongecheckte ondergeschoven disgenoot kunt schuiven. Aan mijn nieuwe tafeltje in de hoek heb ik dit complot onthuld en de anderen in spanning gelaten over de vraag, of ik toch niet stiekem hén in de gaten moest houden. Overigens is het me daar, in Amerika, pas duidelijk geworden, hoe waardevol het is, dat we echte prinsessen kunnen laten rondreizen. Daarvan zijn ze zwaar onder de indruk en alleen al daarom mag van rmj de monarchie blijven. En nu 21 november j.1.: Son Altesse Royale prins Bemhard reikt het Praemium Erasmianum uit in Amsterdam. Waarom heeft men mij ook gevraagd te ^ m e n ? Ik ben heus niet zo'n cultuurtijger, maar ging, uit zucht n a a r avontuur en drank. Buber was, geloof ik, ongeveer de eerste, die deze prijs kreeg. Verder herinner ik me de beeldhouwer Moore, de structuralist Lévy-Strauss en onze dappere nationale martelaar Schillebeeckxkscx. En nou dus Massimo Pallottino, die mijns inziens in dit rijtje niet thuishoort. Hij is werkzaam in een vak dat in het jaar n u l al was uitgestorven en waar keizer Claudius gek van is geworden: de etruskologie. De invloed van de Etrusken
op de culture européenne was even minimaal als die der Kelten. En je geeft de makers van de Asterix toch ook niet deze prijs? Goed, Pal zal best een groot geleerde zijn in dat vak, maar dat zijn er zoveel in alle vakken. Als „Regent en Bestuur" van de premie op deze weg verder gaan, kunnen nog duizenden anderen de prijs krijgen. Maar misschien wilden ze in deze man wel exemplarisch alle stille, noeste werkers in de alphawetenschappen eren, gesmaad door voorwaardelijke financierders en multidisciplinaire brainstormers. Met deze fijne gedachte wachtte ik op rij 8 de gebeurtenissen af. Doch Pal bleek zelf te vinden, dat in hem de archaeologie werd geëerd, een gedachte die door de aanwezige schare oudheidkundigen met donderend applaus werd ontvangen. Mij best hoor; ik gun ze deze blijde achternamiddag. De conversatie tijdens de receptie ging goeddeels over de vraag, of de laureaat papieren(?) fascist was geweest. Een kwaliteitskrant (ook verkeerd in de oorlog) heeft dit gegeven maanden geleden deskundig op tafel gelegd, zo bleek mij, lezer van het brandschone Trouw, toen pas. Ach, hoe keurig sluit deze afknapper aan op mijn calvinistische levensvisie, die ik met de apostel Paulus mag delen: „Daar is niemand rechtvaardig, ook niet één" (Rom. 3 :10). Dus wat uutten ons zulke super-cum-laudes? Niets immers. O ja, van de koninklijke familie heb ik praktisch niets geziei'v vanwege de grijze en kale koppen vóór me. Volgende kee -• beter - ook met deze Erasmuspremie? BRACCHUS
Kleren maken de vrouw Als ik mij 's morgens voor mijn kleerkast weer eens afvraag wat ik vandaag aan zal trekken, besef ik dat dit steeds terugkerend ritueel (gelukkig) niet voortkomt uit de te grote keuzemogelijkheid. Die minuten 's morgens voor de kleerkast zijn belangrijk om te bepalen welke kleding die dag het best bij me past. Veel vrouwen, en ook steeds meer mannen, geven aan h u n kleding een belangrijke funktie: het vormt een beeld van h u n eigen persoonlijkheid. Zo langzamerhand krijgt de eigen-wijze kleding zelfs op de universiteit, zo lang bolwerk van spijkerbroek en slobbertrui, erkenning. Mode mag, mode krijgt zelfs steeds meer aandacht, dok bij studenten, die daarmee een beetje kleur geven aan het grijze beton van de VU. Het Vormingscentrum van de VU organiseert in de maanden november en december de cyclus Vrouw in beeld. De thema's mode, muziek, reklame en film zijn gekozen omdat ze op de universiteit zelden a a n bod komen. Hoewel we er allemaal dagelijks mee te maken hebben, lijkt dit soort „Viva-onderwerpen" niet te passen in de universitaire sfeer. Maar juist op het gebied van mode, muziek, reklame en film heeft lange tijd een zeer traditioneel beeld van de vrouw overheerst. Dit beeld is nog steeds in de geest van vele mensen gegrift, terwijl vrouwen werken aan de verandering van dat image. Woensdag 13 november maak ik mij op om de eerste lezing over de verandering van het beeld van de vrouw in de mode bij te wonen. De lezing, geïllustreerd met dia's, zal gehouden worden door mevrouw letse Mey, conservator van het Nederlands Kostuummuseum in Den Haag. In tegenstelling tot wat haar beroep doet vermoeden, blijkt mevrouw Mey een zeer bijdetijdse dame. Haar voorkomen heeft meer iets van een kunstenares dan van een geconserveerde bewaarster van museumstukken. De korte rondleiding langs enkele museumpoppen, die mevrouw Mey mü schildert, verraadt echter de passie voor h a a r beroep. Desgevraagd begint ze vol overgave de twee punkpoppen te beschrijven, die h a a r museum sinds kort rijk is. Ondertussen begint de kollegezaal aardig vol te lopen. Tegen de universitaire verhoudingen in blijft het manvolk in de m i n - , derheid, maar dit laat zich niet onbetuigd. Een als docent ogende heer met bijbehorende tas komt binnen, kijkt wat verward om zich heen alsof hij zich in de collegezaal vergist heeft, maar gaat dan toch resoluut zitten. Zo'n veertig belangstellenden hebben nu plaatsgenomen en de voorstelling kan beginnen.
Advertentie
rKUPERJK/BVl AUTOVERHUUR
letse Mey begint h a a r zeer boeiende betoog met de eerste Amerikaanse feministen, die rond 1850 onder leiding van Elizabeth Stanton opzien baarden door in plaats van de zware lange rokken een kortere jurk met daaronder een soort haarhembroek te dragen. Broeken voor vrouwen werden echter onderwerp van spot in de negentiende eeuw en vormden daarom een beletsel in de strijd voor het vrouwenkiesrecht. Verschillende dia's passeren de revue, waarin ik de „Sissi-stijl" uit de negentien-
nieuwe modellen, vaak wijde, lose modestijlen introduceerden. Ook Nederlandse kunstenaars lieten zich niet onbetuigd. Ene Van der Velde ontwierp voor zijn vrouw nieuwe kleding, omdat hij vond dat de jurken aan het interieur van zijn nieuwe huis „Bloemenhove" aangepast moesten zijn. De decoratieve funktie van het „schone geslacht" typeerde het modebeeld vóór en rond de eeuwwisseling. De emancipatie in de mode begon pas n a de Eerste Wereldoorlog, toen vrouwen het
Foto AVC/VÜ
de eeuw herken: strak ingebonden vrouwenlijven met grote, zwaar gedrapeerde hoepel- en zadelrokken. Vooral de Fransen bleken h u n vrouwen stevig af te knijpen. Vaak werden jurken in één maat gemaakt. Het figuur werd door het aantrekken van het korset aan die maat aangepast. Voor deze vrouwen was het honger lijden geblazen. Mochten ze h u n maat al niet te buiten gaan, het korset maakte hen het eten onmogelijk! De Engelsen waren wat gemakkelijker voor h u n vouwen. Hier bleken het met name kunstenaars te zijn die, op zoek n a a r
Galgala HINU TAKTATfl . KOTO F060 DAKoTfl.. TUTüTOfffl... NEE , DlE l^'L N l E - r . . .
tekort aan mannen in de maatschappij moesten opvullen. De gar^onne-trend kwam op; het brutale, rokende en kortgekapte jongenstype in h a a r Charlestonjurk. Vrouwen begonnen n u ook mode te ontwerpen en zetten zich met h u n sportieve, gemakkelijke stijl af tegen het stijve, decoratieve beeld van de vrouw. Na de Tweede Wereldoorlog durfden ook mannen gewaagde, vlotte kleding voor vrouwen te ontwerpen. Met het hippie-tijdperk (ik herken de mondharmonika en het lange piekhaar op de dia) werd de emancipatie tussen vrouwen en mannen een feit: uni-
ZllERAflR,- MEnEÜ ^JlERflflR,... Dflr (MAr w e l - OF ts'r zj:))ER./\f\Rrl ..JOHN . DZJoM Pi-EESTOO tloRüER HOE HEET DIE UOU ' ,
STUDENTEN 20% KORTING
manifesteren in h u n kleding, lijkt een leuk onderwerp voor een diskussie. Helaas blijken de lange diavoorstelling en het late tijdstip h u n uitwerking op de alertheid van de aanwezigen niet t« missen. Als ik bij het uitgaan van de zaal mij een beetje verbaas over de prachtige, maar zeer nauwsluitende jurk van mevrouw Mey, blijk ik niet de enige te zijn. Naast mij hoor ik een oudere dame zeggen: „Die strakke jurk met al die knopen achter lijkt me ook niet gemakkelijk om n a a r de w.c. te gaan!"
N^tl\/^^\^,..
CES/?, NMIFER.
(CS.)
WflV DlE EReOOKTOeATEN SETT^E-pr. l/ERJTUUR i E Mflftf? PER PoSr
p u e s r u w HoRt>E;?,..rAiJi£R HoRbEuR...
^ ^ ^ —
V d. Madeweg 1, Amsterdam, telefoon 924755 naast metrostation Duivendrecht IVliddenweg 175, Amsterdam, telefoon 938790
sex. Beide seksen streden zij aan zij voor h u n idealen. Ik hoor de mensen in die tijd nog zeggen: „Je k u n t niet eens meer zien of het een jongetje of een meisje is!" De jaren zeventig brachten niet meer nieuws dan een combinatie van stijlen uit de twintigste eeuw. Aan het eind van h a a r betoog gekomen, brengt mevrouw Mey nog een kleine ode aan de Japanse ontwerpers van de jaren tachtig, die met h u n wijde, vormloze kimono-styi het gemak van vrouwenkleding voorop stellen. Mevrouw Mey ziet de J a panners als de reddende engels, die het vrouwelijk geslacht bevrijden van een „hoge hakkenmaatschappij" waarin sex een zeer belangrijke rol speelt. De tegenwerping vanuit het publiek dat vrouwen zich n ü juist steeds meer als vrouwen gaan
'^W^
^mm
W»
^
^ IS8
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 17 augustus 1984
Ad Valvas | 544 Pagina's