Ad Valvas 1984 - 1985 - pagina 80

12

AD VALVAS — 14 SEPTEMBER 1984

Cum laude Het eerste examen, dat men van mij verlangde, was het verkeersexamen, en daarvoor ben ik gezakt. De bovenmeester duidde dit resultaat subtiel aan door iedereen in de klas persoonlijk te feliciteren en mij, plus drie andere sufferds, over te slaan. Het toelatingsexamen voor de middelbare school lukte net, maar toen was het al weer mis: ik bleef in klas 1 zitten. Enige jaren'later werd ik n a de keuring voor de militaire dienst „voorgoed ongeschikt" bevonden en wèg was de unieke gelegenheid, ooit eens „een kerel" te worden. Groed, voor alle verdere examens ben ik dari wel geslaagd, maar ik zal er nooit méér doen dan strikt nodig is. Dus geen zwemdiploma's, geen EHBO-examens en geen rijles. Bedenkelijker is echter, dat ik sinds mijn prille jeugd de „geslaagden" in dit leven alleen maar met wrok en wantrouwen kan bekijken, en dat vooral de elite, die luchtig cum laude de streep overzweef t. Ik haat cum laude en haast mij over dat verschijnsel enige objectieve informatie te verschaffen. Op de middelbare school hadden we een prijs voor de beste leerling uit de hoogste klas. Deze prijs ging naar een

De VU moet en zal op de Amsterdamse kabel. Na het mislukte avontuur in het voorjaar, tijdens de Firato een experiment: 's Nachts na tweeën komen video-produkties van het Audiovisueel centrum bestemd voor onderwijs aan de VU „on the air". Het systeem veronderstelt het bezit van een videorecorder, want het is niet altijd Olympische Spelen en een normaal mens slaapt op die tijden. In Amsterdam bereik je dan toch al aardig wat gezinnen, weet kabelexploitant KTA, bij monde van de heer De Bont: op dit moment zeker vijftigduizend en wil het een beetje aantrekken in het videogebeuren dan zijn er aan het eind van dit jaar honderdduizend huishoudens die de televisieprogrammering met behulp van de video gedeeltelijk in eigen hand hebben genomen. J e was wel gek als je daar niet op insprong, lijken alle rechtvaardigingen van het VUproject te willen vertellen. We programmeren de recorder voor opname van twee u u r in de vroege morgen tot vijf uur, laten we het maar ruim nemen. In de nacht worden we gewekt: het ding slaan aan. Vanuit ons bed zien we een indrukwekkend scala aan groene en rode lichtjes en gerustgesteld vallen we weer in slaap: hij doet 't. De volgende ochtend, bij koffie en krant in bed, bekijken we het nachtelijk werk van onze Japanse vriend. Al gauw huivert mijn levensgezellin: kun je niet op een ander moment kijken? Een levend bokje wordt door een tijger n a a r h a a r jongen gesleurd, een kat speelt met een stuiptrekkend muisje. Het begin van de AVC-produktie De Breinbrekers over hersenonderzoek. Mijn vriendin is al jaren vegetarisch. Die dag een bezoek aan de Firato in de RAI, waar op de stand van de KTA de VU als voorbeeld wordt gebruikt van het fenomeen electronisch uitgeven. De tentoonstellingsdrukte is overweldigend, de herrie maakt een gesprek slechts schreeuwend mogelijk en de commercie ontvangt de bezoeker met gulle gaven, in fel gekleurd plastic verpakt. Gigantische beeldschermnen vertonen artiesten van vaderlandse bodem, die over het algemeen ver beneden h u n kunnen staan te stuntelen met een concertband als achtergrondgeluid. Lopen over de Firato blijkt een speurtocht n a a r nieuwe vindingen te zijn, die zijn er dit jaar niet zoveel en zo komen er toch wat mensen de sobere KTA-stand bekijken. Een directe lijn met de Meteo-satelliet gunt de bezoeker een blik op Nederland van achthonderd kilometer hoogte: zichzelf ziet hij niet, maar waant hij wel. Een hoogstandje, verzekert de heer De Bont mij, evenals de directe verbinding met de Moskouse televisie. Hij is een enthousiast m a n en na mijn eerste vraag moeilijk meer te stuiten. De kabel biedt een schitterende infrastructuur voor informatieverspreiding, doet hij my uit de doeken, die niet voor de volle honderd procent benut wordt. Met name de tijd tussen twaalf u u r 's nachts en zes u u r 's morgens is kostbaar

kleurloze klasgenoot, die zes jaar lang gemiddeld acht had gehad. Eigenlijk had de briljante Ernst die prijs moeten krijgen, want hij had negens in de hoogste klas; daarvóór zeventjes. Een typische laatbloeier dus. Ernst werd in het probleem gekend en vond het best, dat de duurzame deugdzaamheid van de duffe zo toch nog beloond werd. Laatstgenoemde is gelukkig getrouwd met het mooiste meisje uit het dorp en we hebben nooit meer van hem gehoord. Aan de universiteiten heb je dus dat cum laude, wat met

COLUMN lof betekent. Op de VU hebben we daar gelukkig niets mee te maken, want hier ziet men het h a r t a a n en niet het hoofd; in de lijn van 1 Samuel 16 vers 7. En^wij weten, dat uit het h a r t niets lof waardigs komt, dus zeggen maar zo: Lau^ Deo, salu^ populo, om met de psalmist te spreken. Mijn verbijsterende voorbeelden komen dus uit andere universiteiten. In Leiden was het tientallen jaren onmogelijk, een cum laude voor het cand. ex. in de natuurwetenschappen te

halen, omdat de oude professor Kamerlingh Onnes dat ook niet had gekregen. Elders hadden ze zo'n probleem niet, dus de studenten waren daar altijd beter. De latere VU-hoogleraar Bavinck weigerde cum laude, omdat zijn studievriend Snouck Hurgronje dat predikaat een week eerder niet had gekregen. Hij begreep al, dat vergelijking met anderen het grote probleem bij dit verlenen is. J e kunt ook cum laude promoveren. Eens werd een Zwitserse geleerde uitgenodigd de plechtigheid bij te wonen en te opponeren. De Zwitser was zeer vereerd en wou wat aardigs terug doen: hij stelde cum laude voor. De promoter zei natuurlijk geen nee en de omstanders waren zwaar onder de indruk van dit objectieve buitenlandse geluid. Het werd dus een verrassend cum laude en iedereen was opgewekt. Maar een paar maanden later promoveert er weer één in dezelfde bransj met een proefschrift dat minstens even goed is. Toen móest de promotor wel cum laude voorstellen en ook dit werd een glorieus gebeuren. Ik stel voor, aan dit cum laude het predikaat cum grano salis toe te voegen: met een korrel zout. Maar ik heb het nooit zo zout gegeten als toen een kroondocent mij toevertrouwde: „We hebben hem maar cum laude gegeven, om hem betere kansen te geven bij zijn sollicitatie bij onze vakgroep." Cum fraude, zal je bedoelen. BRAGCHUS

Nachtelijke kabelavonturen voor de KTA, dan wordt alleen maar energie opgebracht om testbeelden uit te zenden en daar valt weinig eer aan te behalen. Waarom die loze tijd niet voor iets nuttigs gebruiken? Bijvoorbeeld voor het uitzenden van produkties van het AVO van de VU, die zijn al kant en klaar en hoeven slechts de kabel opgeslingerd te worden. Het betreft hier geen omroepje-spelen, moet ik goed begrijpen, maar „elektronisch uitgeven": Het publiek neemt de programma's op, om ze op een moment dat het hen geschikt lijkt te bekijken, nóg eens te bekijken, te bewaren of weg te doen, evenals het publiek dat met een tijdschrift doet. Na thuiskomst van de Firato geeft ik trouw gehoor aan de voorschriften van het elektronisch uitgeven en bekijk het programma van die nacht op het moment

dat mij uitkomt. Gedurende de drie kwartier van De Breinbrekers ontdek ik een ander voordeel van de VU op video: wanneer het mij niet bevalt spoel ik snel door, „evenals het publiek een tijdschrijf t snel kan doorbladeren". In het programma berijdt een drietal professoren langdradig zijn stokpaardje, een teleurstelling n a het hartverscheurende begin. Een hinderlijk onnatuurlijk intonerende commentaarstem geeft een amateuristisch cachet aan professioneel ogend camerawerk. Ook de tweede produktie, evenals De Breinbrekers een biologie-werkstuk, doet mij niet van mijn stoel vallen van enthousiasme. Wanneer ik de video dan maar uitschakel en de reguliere tv-kanalen afzoek n a a r iets, het geeft niet wat, tref ik een voorlichtingsprogramma van de Open Universiteit. Ook die gaat de ledige uren op de te-

levisie gebruiken voor het uitzenden van onderwijsprogramma's. De vergelijking met de VU dringt zich op, de kleinschaligheid wordt opeens duidelijk. Toch is er een kans dat het menens gaat worden met de VU-zendtijd op de kabel. Via een motie van J a n Nico Scholten heeft de Tweede Kamer uitgesproken dat het aan exploitanten van kabel-TV moet worden toegestaan om 's nachts kanalen te verhuren, zodat iedereen die beeldbandprodukties wil uitzenden voor opname op video daartoe de mogelijkheid krijgt. WVC-minister Eelco Brinkman had de VU aan het begin van dit jaar verboden om op die basis van de kabel gebruik te maken en Scholten meent nu dat dat verbod nodeloos was en bovendien in strijd met het zevende grondwetsartikel, dat van de vrijheid van meningsuiting. Amsterdam weet zich dus bijna verzekerd van een -eigen open universiteitje en dat nog voordat de eerste landelijke Open Universiteit van start is gegaan. (A.B.)

„.„iSggÉiHK. foto: Bram de Hollander

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen