Ad Valvas 1984 - 1985 - pagina 76

AD VALVAS — 14 SEPTEMBER 1984 Dit is een Info­pagina. Info­ pagina's kunnen door VU­in­ stanties tegen betaling wor­ den benut voor publikatie van informatie die .wegens uitvoe­

righeid en gedetailleerdheid niet in de Mededelingenru­ briek thuishoort. Publikatie geschiedt buiten verantwoor­ delljheid van de redactie voor

de inhoud. De ­voorwaarden waaronder van Info­pagina's gebruik kan worden gemaakt zijn ter redactie verkrijgbaar­

Aanvragen voor Info­pagina's (minimaal halve pagina) rich­ ten aan: Redactie Ad 'Valvas, Hoofdgebouw kamer OD­01. Tel. 4330 of 6930.

Studium Generale organiseert i.s.m. Werkgroep Voorzieningen Gehandicapten

Lezingen over problematiek gehandicapt zijn Op 18 en 20 september organiseert het Stu­ dium Generale in samenwerking met de Werkgroep Voorzieningen Gehandicapten een tweetal lezingen waarin de problematiek van het gehandicapt zijn, in het bijzonder het studeren met een handicap, centraal staat. De lezingen worden gehouden in de UR­zaal, aanvang 16.30 uur. T.b.v. auditief gehandi­ capten is een zgn. ringleiding aanwezig.

\$:^

. **^

Mé'ü Dr. A. Verkuyl

Drs. R. V. d. Heijden

Dr. A. Verkuyl: „Gehavend... en wel?" Onder het motto „Van onvolwaardige tot een menS met een handicap" verzorgt dr. A. Verkuyl op dinsdag 18 september (UR­zaal, 16.30 uur) de eerste lezing van het programma „Loopt uw studie ook op rolletjes?" In onderstaand artikel geeft dr. A. Verkuyl de problema­ tiek weer die hij in zijn lezing nader zal uitwerken. Anekdote: Patient: „Dokter, wat is er aan de hand?" Dokter: „Bemoei je met je eigen saken!" Als men de beoordeling van het verschijnsel „handicap" in de loop van deze eeuw nagaat, komt men tot deze reeks benamingen: ongelukkige, onvolwaardige, gebrekkige, invalide (d.i. zonder waarde!), gehandicapte, mens met een handicap. Zo werd in 1899 opgericht de „Vereniging tot verzorging van gebrekkige en mismaakte kinderen", veel later Nederlandse Vereniging voor Revalidatie geheten, en n u uitgemond in de Gehandicaptenraad, een „koepel" van gehandicaptenorganisaties. Zo ontstond in 1927 de A.V.O. = arbeid voor onvolwaardigen, later actio vincit omnia (arbeid overwint alles). Enige parallellen: ­ knecht, arbeider, werknemer, medewerker; ­ slaaf, nikker, neger, medeburger, stemgerechtigde, as­ pirant presidentskandidaat; ­ gereformeerde, fijnen, dompers, parade der mannen­ broeders (c.f. het rijke roomse leven), huisje uit de rij: een uit velen. Er is, wat mensen met een handicap betreft, eveneens een duidelijke emancipatiebeweging gaande. Terecht willen ze (mee)beslissen over eigen toekomst, de invididuele in­ vulling van h u n levensplan. Waren ze misschien op zeker moment patiens, al heel spoedig werden ze agens aan de vormgeving van h u n leven, samen met de mensen die de knooppunten vormen in het net van h u n relaties. Deze mensen helpen zichzelf en elkaar; zij ontvangen geduren­ de een bepaalde periode hulp van professionals (revalida­ tie), maar ook daarin horen ze „the most important mem­ ber of the team" te zijn. Werd vroeger in de revalidatie alsmaar gezegd: „Je moetje aanpassen" en werd die term later vervangen door integratie (d.i. invoegen in de grote stroom), men denkt pas billijk als men inclusief denkt. De maatschappij is niet compleet zonder zijn „incompleten", voor wie alle mogelijkheden, zeker ook studie, in principe moeten openstaan, en ook: woongelegenheid (liefst ook huisje in de rij), seksualiteit, banen, promotie, ontspan­ ning, vakantie. Maar wat is eigenlijk een handicap? Men kent enerzijds het lichaams­ (of/en geestelijk) gebrek: meetbaar objecti­ veerbaar, zichtbaar en onzichtbaar, tastbaar of voelbaar. Daarnaast kan men spreken van het hierdoor ontstane functionaliteitsverlies: een aftelsom a.h.w. van wat ie­ mand niet kan, dat „normalen" wel k u n n e n . H et pro­ bleem, dat dit oplevert voor mijzelf, mijn omgeving, de maatschappij, dat subjectieve, interactionele, sociale, cul­ tuurgebonden probleem, dat wisselt van situatie tot situ­ atie, dat is de handicap. Zo'n lichaamsgebrek kan aangeboren of verworven zijn, acuut ontstaan of geleidelijk, uitwendig zichtbaar of niet waarneembaar. Maar bijna altijd betekent het een ver­ werkingsproces, dat veel gelijkenis vertoont met rouw­ processen. Een handicap kan zijn: somatisch (senso­mo­ torisch), zintuiglijk, het tempo betreffende, esthetisch, het evenwicht betreffende, de communicatie storend, en combinaties daarvan. H iermede samenhangend kunnen er problemen zijn met de A.D.L. (activiteiten van ,het dagelijks leven), zelfstandigheid, de continentie, het maatschappelijk en economisch functioneren, het ge­

door de elasticiteit van mijn spieren niet overal gelijk is. drag, zien, spreken, horen. Gremeen hebben al deze afwij­ Sommige zijn stijf, andere te slap en de rest is normaal. kenden, evenals de in het begin genoemde parallelle cate­ Het betekent dat het voor mij jnoeilijk is het evenwicht gorieën, dat ze niet voldoen aan de norm, die aangegeven daarin te vinden. wordt door de „gezonden", „de gaven", evt. blanken, wei­ validen enz. En normafwijkend gedrag wordt n u eenmaal gestraft met discriminatie, verachting vaak, onbegrip, Je was 21 toen je begon te studeren. Welke vooropleiding heb „hulpvaardigheid", meer­waardigheidsgevoel, segregatie ' je gehad? soms. Nogal een omslachtige. De lagere school heb ik in verband Tegenover discriminatie staat emancipatie. En één van met enige operaties gedeeltelijk doorgebracht op een met­ de vormen van emancipatie is: „studeren met een handi­ hylschool. Hoewel mijn onderwijzers het beter oordeelden cap". Maar dat eist wel aanpassing, zowel architectonisch dat ik n a a r de huishoudschool ging, kon ik toch beginnen als technisch, als psychosociaal en mentaal van de kant a a n een MAVO­opleiding. De driejarige weliswaar. Toen van de „gezonde" maatschappij, maar ook van de kant het ­ waarschijnlijk tot ieders verbazing ­ goed ging, van de betrokkenen. Kortom: inclusief denken. mocht ik ook het vierde jaar doen. Een logisch gevolg wer Curriculum vitae. Arie Verkuyl (1913). Arts 1939. 20 jaar de MEAO. Daar vatte ik het plan op rechten te gaan huisarts, daarna opleiding tot revalidatiearts. Van 1964 tot studeren. Dat betekende dus VWO en vervolgens de VU. 1978 geneesheer­directeur Revalidatiecentrum „De Hoog­ straat" te Leersum. Daarna 3 jaar part­time revalidatie­ Het lijkt alsof jesélf meer vertrouwen hebt in jouw capaci­ afdeling Medische Faculteit V. U. Gehuwd, 3 kinderen. Ge­ teiten dan jouw leerkrachten. Wordt een lichamelijk gehan­ reformeerd. Maatschappelijk en kerkelijk nog actief. dicapte geestelijk ook niet voor vol aangezien? Het is niet zozeer de hchamelijke handicap als wel het feit datje in esen rolstoel zit waardoor men gaat twijfelen aan je geestelijke capaciteiten. Een vriend van mij is voor 50% Drs. R. van der H eijden: visueel gehandicapt. H et is niet te zien en bijgevolg wordt hij dus 'normaal' behandeld. 'Studeren met 'n handicap' Ria van der H eijden verzorgt donderdag 20 september 1984 de tweede lezing. Het accent zal worden gelegd op het studeren met een handicap. Plaats: UR­zaal, aanvang 16.30 uur. STUDEREN IS VLIEGEN OP VALLEN, maar misschien wat hoger of lager als je lichamelijke beperkingen hebt. ONDERWERPEN: ­ zichtbare handicaps zijn 'stigmatiserend'. Je wordt er meer op aangesproken dan op je haarkleur, je lieve of chagrijnige karakter, je relaties. ­ Niet­zichtbare handicaps (doofheid, astma, etc.) blijven niet merkbaar, omdat en zolang mensen met dergelijke lichaamsstoringen stigma­vermijdend leven. ­ H et recht om met je eigen handicap, op je eigen manier om te gaan, krijg je zolang je alle relaties en kontakten vermijdt die dat bemoeilijken. Vaak zal dat betekenen: niet vrijen, niet willen werken, niet willen studeren. ­ H et inschatten van je eigen mogelijkheden en onmoge­ lijkheden, wordt moeilijk gemaakt doordatje geen goede klankborden hebt om je grenzen te bepalen. Er wordt 'anders' met je omgegaan: je krijgt te veel en te weinig ruimte. ­ H oe bepaal je of je k u n t studeren? studie is je laatste redmiddel als gehandicapte. K u n je de energie opbreng gen om studie te organiseren: je dagelijkse hulpverle­ ning planmatig te regelen; alle 'drempels' in de studie­ omgeving weg te regelen: financiën te krijgen voor je studie; studiekontakten te leggen met mensen die zelf sterk onder prestatiedruk staan. Voor elk mens is er een aantal schaarse middelen aanwe­ zig, waarnaar je je leven regelt: financiën, lichamelijke en emotionele energie, tijd, leef­ en woonruimte. Die schaar­ se middelen besteden mensen aan een aantal dingen: lichamelijke instandhouding van zichzelf, studie en ar­ beid, reproduktie van je lichamelijke energie, sociale in­ standhouding (vrienden, sexuele relaties) en het organise­ ren van de huishouding en planning daaromheen. Stelling 1: De betekenis van een lichamelijke handicap voor het persoonlijk en maatschappelijk functioneren wordt door iedereen anders ingeschat. Toch mogen we daarmee niet suggereren dat iemand met lichamelijke storingen dus maar gelijk met anderen behandeld kan worden. Er is zeker sprake van beperkingen, die met extra energie opgeheven kunnen worden ('positieve discrimina­ tie') Stelling 2: Er bestaat discriminatie door mensen (relatio­ neel), d.w.z. verkeerde inschatting en definitie van de betekenis van een handicap. Er bestaat 'maatschappelij­ ke' discriminatie, in de zin van beperking van de midde­ len. Allebei maken machteloos. Ria van der Heijden (1953) studeerde sociologie in Nijmegen en bedrijfskunde in Delft. I s als organisatie­adviseur ver­ bonden aan het Academisch Ziekenhuis te Rotterdam. Persoonlijke betrokkenheid bij het onderwerp: langdurige relatie met iemand die naast koppig, lang en lief ook (moto­ risch) gehandicpt was. Bestuurlijke betrokkenheid: Raad van Toesicht Stichting Handicap en Studie NSS; Werkgroep voorzieningen gehan­ dicapten TH Delft; I nteruniversitaire werkgroep voorsie­ ningen gehandicapten.

Gesprek met Marjon Graven Marjon Graven (1959), zelf gehandicapt, is doctoraal stu­ dent rechten. Met haar hadden we een gesprek om een indruk te krijgen wat het is om als gehandicapte te stude­ ren aan de Vrije Universiteit. Welke handicap heb je? Ik heb een lichte mate van spasticiteit. Door een tegen­ strijdige werking van rhesus­factoren is er tijdens de zwangerschap een hersenbeschadiging opgetreden, waar­

Er is op deze manier dus sprake van een dubbele handicap? Ja, dat klopt. Naast je lichamelijke handicap moet je je ook nog eens geestelijk bewijzen. Kom je in zo'n situatie dan is het gevolg dat je jezelf extra onder druk gaat zetten. Dit leidt weer tot spanningen, waardoor je meer pijn krijgt, slechter gaat praten, e t c , met als resultaat een verslechtering van je lichamelijke tostand, waardoor je in een vicieuze cirkel komt te zitten: meer bewijzen, slechte­ re lichamelijke toestand. Hoe is het contact met je medestudenten? Hier speelt de interactie een belangrijke rol. Ikzelf ben n u niet bepaald een makkelijke tante, zodat ik misschien niet altijd opensta voor contacten. Daarnaast heb ik toch ook het gevoel dat het te veel van mijn kant moet komen. Wellicht moeten de anderen vanwege mijn rolstoel eerst de nodige schroom overwinnen? Een nadeel is wel dat ik door mijn studieprogramma te maken heb met steeds wisselende groepen. Je zou het contact dan kunnen ver­ stevigen tijdens de koffiepauzes, maar 15 minuten is vaak te kort om heen en weer te gaan n a a r het koffiepunt. Op mijn eenheid op Uilenstede loopt het prima. Nog voor ik er kwam wonen, nodigden ze me uit om kennis te maken. Daarna hielden ze me op de hoogte van de vorderingen by de verbouwing. Nu drinken we af en toe koffie, kletsen wat en helpen elkaar waar het moet en waar het kan. Hoe beoordeel je de houding van de docenten? Gunstig. Het is mijn ervaring dat ze te allen tijden bereid zijn mij te helpen. Zijn er problemen dan slaag ik er meestal in, samen met mijn studiebegeleidster een oplos­is sing te vinden. » Wat zijn je plannen als je bent afgestudeerd? Daar ben ik eigenlijk een beetje bang voor. De arbeids­ markt is nu niet bepaald gunstig te noemen en ik kan me niet voorstellen dat een werkgever staat te springen om een gehandicapte, voor wie allerlei extra voorzieningen moeten worden getroffen, aan te nemen. Inl. Willem Temmink, 4521.

Uilenstede 108, kamer B­033, tel.

Werkgroep Voorzieningen Gehandicapten Deze werkgroep bracht in 1979 een rapport uit waarin werd aangegeven wat er met betrekking tot de toe­ en doorgankelijkheid van de VU­gebouwen en het AZVU aan de hand was en wat er in bouwkundig opzicht verbeterd zou moeten worden. Veel van die verbeteringen zijn in­ middels dank zij financiële steun van Vrouwen­VU­H ulp gerealiseerd. De werkgroep wil zich n u vooral richten OD de verbetering van de immateriële voorzieningen. H et Studium Generale wil hieraan met de twee lezingen een bijdrage leveren.

ACC­film O p maandag 17 september wordt door het ACC de Neder­ landse film „COME­BACK" gedraaid in de UR­zaal, aan­ vang 16.30 uur. '^ De film vertelt het verhaal van de eigenzinnige jazz­ saxofonist Ab Goeree, die door een auto­ongeluk invalide raakt. Tijdens zijn genezings­ en revalidatieproces raakt hy, mede door zijn recalcitrante houding, steeds verder geïsoleerd van zijn omgeving, ook van zijn vrouw en zijn vriendin. H ij blijft zich echter, ondanks zijn afhankelijk­ heid, verzetten tegen de autoriteit van het systeem waar­ in hij is terechtgekomen. De energie voor dat gevecht met zichzelf en zijn omgeving put hij uit zijn overtuiging dat hij eens als jazz­musicus zijn rentree zal maken. Door zijn muziek, alsook door een relatie die hij met een verpleeg­ ster aangaat, weet hy' uiteindelijk zijn isolement te door­ breken.

Met deze diapositieve regel wordt het Info­deel in deze krant afgesloten. Voorwaarden Info­pagina's zie begin.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen