Ad Valvas 1985 - 1986 - pagina 73

33e JAARGANG ­ NUM M ER 5

WEEKBLAD VRIJE UNIVERSITEIT

Onderwijsbegroting kondigt vooral bezuinigingen a a n

Inhoud

Minder studiefinanciering voor lage inkomens Het nieuwe studiefinancieringsstelsel blijkt e e n bezuinigingsmiddel. Als d e Kamer ermee ak­ koord gaat, is volgend j a a r 25, het j a a r d a a r o p 77 e n vanaf 1988 100 miljoen gulden minder no­ dig voor beurzen e n leningen a a n scholieren en studerenden. Dit valt op te m a k e n uit d e onder­ wijsbegroting 1986, die op Prinsjesdag werd onthuld. De afgelopen jaren, betoogt Deetman in dit stuk, zijn d e uit­ g a v e n voor studiefinanciering steeds gestegen. Het ministerie bezuinigde, m a a r d e lonen d a a l d e n e n d e werkloosheid steeg, w a a r d o o r steeds meer mensen bij het rijk aanklopten voor studiesteun. Dit moet afge­ lopen zijn, vindt d e regering. ,,In v e r b a n d met d e budgettaire problematiek stelt het kabinet zich op het standpunt d a t verde­ re groei v a n d e studiefinancie­ ringsuitgaven als gevolg v a n d e reguliere inkomensontwikkeling dient te worden t e g e n g e g a a n . " Het nieuwe stelsel biedt d a a r t o e d e mogelijkheid, omdat het slechts gedeeltelijk afhankelijk is v a n het ouderlijk inkomen. De 'weglek', d e compensatie voor loonsverlagingen, k a n d a a r ­ door geringer zijn, heeft het mi­ nisterie v a n onderwijs b e r e ­ kend, hetgeen het rijk tientallen miljoenen guldens scheelt. Bo­ vendien verwacht d e regering dat d e a a n t r e k k e n d e economie het a a n t a l uitkeringstrekkers en studiesteunvragers zal drukken. Volgend j a a r moeten onderwijs en w e t e n s c h a p p e n 162 miljoen gulden bezuinigen op e e n totaal van 26,5 miljard. Het grootste gedeelte v a n die bezuinigingen, 98,5 miljoen, komt voor rekening v a n het hoger onderwijs. De universiteiten en hogescho­ len krijgen 35 miljoen gulden voortaan e e n j a a r later op h u n bankrekeningen. De akademi­

Lin T a b a k / U P s c h e ziekenhuizen wordt e e n e v e n h o g e 'kasbeperking' opge­ legd. Zij krijgen d a t b e d r a g ech­ ter terug via him patiënten, al­ dus d e toelichtende tekst. De ta­ rieven worden vanaf 1986 'op e e n a n d e r e grondslag' bere­ kend. De bouwbudgetten voor het w e ­ tenschappelijk onderwijs wor­ d e n d e komende jaren opnieuw beperkt: met 23 miljoen gulden in 1986 ( w a a r v a n vijf müjoen al w a r e n a a n g e k o n d i g d in d e Voorjaarsnota), met 43,6 mü­ joen het j a a r d a a r o p e n met 20,7 miljoen in 1988. P a s in 1989 is e e n lichte stijging te verwach­ ten: 13,8 miljoen. Een half miljoen a a n besparin­ g e n komt voor rekening v a n d e studenten a a n d e niet­universi­ taire theologische opleidingen, die voortaan het volledige W.O.­kollegegeld betalen. De studentenvoorzieningen a a n universiteiten e n hogescholen w o r d e n gekort met vijf miljoen, zoals al eerder aangekondigd, m a a r nog niet door d e Kamer goedgekeurd. Indien d a t g e ­ beurt, komt d e opbrengst ten g o e d e a a n d e studenten in het hoger beroepsonderwijs. De regering wil 4,7 miljoen uit­ trekken om d e kennisoverdracht te stimuleren. Deze nieuwe wet­ telijke t a a k moet het hoger on­

Ziek

derwijs in principe uit eigen middelen betalen, schrijft d e mi­ nister, omdat kennisoverdracht e e n 'afgeleide' is v a n onderwijs e n onderzoek. M a a r d e over­ heid zorgt voor stokken achter d e deur in d e vorm v a n startsub­ sidies voor d e transferpunten (die n a 1988 op eigen kracht verder moeten) e n d e genoem­ d e stimuleringspot, die geleide­ lijk wordt verhoogd tot 5,6 mü­ joen in 1988 e n d a n e e n 'struktu­ reel karakter' moet krijgen. Na­ latigheid in d e kennisover­ dracht e n kennisexport wordt m e e g e w o g e n bij d e kwaliteits­ beoordeling v a n d e program­ ma's, en k a n derhalve e e n rol spelen in het stopzetten v a n subsidies. Het ministerie zal het hoger on­ derwijs d e komende tijd irüiou­ delijk blijven begeleiden. Een g r e e p uit d e te verwachten mis­ sives: e e n discussienota over kennisoverdracht e n ­export, richtlijnen voor het verwerven v a n a a n j a a g p r e m i e s voor twee­ defaseberoepsopleidingen, e e n nieuwe notitie over d e voor­ waardelijke financiering e n d e definitieve evaluatie v a n d e taakverdelingsoperatie, w a a r o ­ ver Deetman zich in d e begro­ ting weinig lovend uitlaat. ,,Er zijn aanwijzingen, dat d e coUeges v a n bestuiir d e moge­ lijkheid om via het sociale b e ­ leidskader tot werkelijke s a n e ­ ring te komen, onvoldoende g e ­ bruiken. Er zijn g e e n sporen aanwezig, d a t thans d e univer­ siteiten e n hogescholen geza­ menlijke taakverdeling e n kon­ centratie tot onderwerp v a n zel­ fregulering en/of samenwer­ king h e b b e n gemaakt." De onderwijsbegroting 1986 vertoont weinig sporen d a t het ministerie afstandelijke bestu­ ring al tot onderdeel v a n zijn beleid heeft gemaakt.

Arko Oderwald promo­ veert deze week op e e n proefschrift dat d e titel k r e e g Geneeskunde, kritiek en semiologie. Er lijkt d e af­ gelopen j a r e n iets verbe­ terd te zijn voor d e g e n e n die uitgeleverd worden a a n d e geneesheren. De vooruitgang is aUeen v a n toepassing voor h e n die met e e n duidelijke klacht komen e n in staat zijn die helder te formuleren. Pagi­ na 3

Foto Bram de Hollander

Hard lopen Erik Elgersma is student li­ chamelijke opvoeding e n triathleet. Afgelopen week­ e n d Uep hij d e kwart m a r a ­ thon in Delft. Hij werd vier­ d e , m a a r vond d e organi­ satie e e n puirüioop. O p p a ­ g i n a 5 het v e r h a a l v a n ie­ m a n d die vindt dat extreem z w a r e lichamelijke belas­ ting niet ongezond hoeft te zijn.

Leger Dienstweigeraar Johan d e Koning bezocht M arcel Bul­ linga. De laatste bracht on­ l a n g s e e n geruchtmakend boek uit over seksuele inti­

Met het voorlezen v a n deze al­ ternatieve troonrede werd d e demonstratie gestart die geor­ ganiseerd w a s door het Amster­ dams Jongeren Overleg, w a a r i n o.m. het studenten actie­coiruté De Geplukte Kip vertegenwoor­

Loes Singels digd is. De organisatie wilde a a n d a c h t v r a g e n voor d e steeds slechter wordende soci­

aal­economische positie v a n jongeren. Na het verlagen v a n het jeugdloon e n d e uitkeringen voor jongeren, is het kabinet JJU v a n plan (volgens d e officiële troonrede) het jeugdloon voor 15­ tot e n met 17­jarigen af te schaffen. Ook d e inkomsten voor studenten dreigen er met het nieuwe studiefinancierings­ stelsel verder op achteruit te g a a n . D a a r n a a s t worden voor­ a l jongeren getroffen door d e voordeurdelersmaatregel. De belangrijkste eis v a n het Jon­ g e r e n Overleg is het recht voor iedereen, ongeacht leeftijd, op e e n minimum irücomen, of dit nou e e n studiebeurs, bijstands­

Vervolg op pag.

2

VU in b e r o e p over medische biologie De VU g a a t in beroep bij d e Kroon tegen het besluit v a n mi­ nister Deetman om d e kleine t w e e ton die zij voor medische biologie als vrije studierichting h a d bestemd op h a a r begroting te korten. Zoals bekend houdt d e minister vast a a n zijn stand­ punt d a t d e omvorming v a n d e afstudeerrichting medische bio­ logie tot vrije studierichting door d e VU in strijd is met zijn taak­ verdelingsbeslissingen. Daarbij w e r d e n drie experimentele stu­ dies op dit terrein door hem in­ gesteld a a n d e universiteiten v a n Leiden, Utrecht en Nijme­ gen. De VU zegt d a t het h a a r er niet om b e g o n n e n is met d e vrije stu­ dierichting meer d a n d e 30 tot 40 studenten a a n te trekken, die zij met d e medische biologie als afstudeerrichting binnenhaal­ d e . De minister vreest echter e e n grotere toeloop v a n studen­ ten ten koste v a n d e interesse voor d e opleidingen in Leiden, Utrecht en Nijmegen. Wie afstu­ deert in d e vrije studie m a g zich ,,medisch bioloog" noemen, a n ­ d e r s heet hij slechts ,,bioloog"­ e n heeft d a a r m e e minder kan­ s e n op d e arbeidsmarkt in deze speciaUsatie­met­toekomst. De VU, die dit studiejaar met d e medische biologie als vrije stu­ die b e g o n n e n is, zegt het b e ­ s t a a n d e onderwijsprogramma slechts in e e n nieuw jasje te h e b b e n gestoken: er is aUeen sprake van een naamsverande­ ring. Die w a s volgens h a a r no­ dig om het a a n t a l studenten op p e ü te houden, te meer omdat d e medische biologie a a n d e Universiteit v a n Amsterdam met ministeriële goedkeuring wel als vrije studie wordt gegeven. Daardoor voelt d e VU zich in h a a r concurrentiepositie g e ­ s c h a a d . Zij vindt dit e e n rechts­ ongelijke behandeling door d e minister. Wü d e minister überhaupt wel d a t d e medische biologie a a n d e VU blijft voortbestaan, v r a a g t het universiteitsbestuur zich af. Dat zou volgens d e VU wel in strijd zijn met d e door d e minister gewekte verwachtin­ gen. De VU wijst erop d a t d e b e w i n d s m a n begin dit j a a r nog zijn e e r d e r e uitspraak bevestig­ d e d a t d e b e s t a a n d e opleidin­ g e n door d e drie experimentele medische opleidingen g e e n g e ­ v a a r te duchten zouden h e b ­ ben.

(Jan van der Veen)

Jongeren fietsen tegen beleid v a n Ruding Terwijl afgelopen dinsdag in Den H a a g met d e nodige ernst e n ceremonieel d e troonrede werd voorgelezen, werd vanaf het balkon v a n het paleis op d e Dam e e n alternatieve troonrede gepresenteerd. De nep­koningin w a s zeer som­ ber over d e financiële positie v a n jongeren: ,,Mijn e n jiillie ministers h e b b e n ook in het ko­ m e n d e begrotingsjaar niet veel goeds voor jon­ geren in petto, zelfs n a al het vreselijks wat ze al voor jongeren h e b b e n uitgebroed."

20 SEPTEMBER 1985

Foto Bram de Hollander

midaties in het leger. Er volgde e e n gesprek over d e aangeleerde gedragspa­ tronen v a n m a n n e n e n vrouwen. P a g i n a 12

En verder De Geplukte Kip vindt mr. Meulman g e e n 'toffe vent' pagina 2 En korte berichten e n a a n ­ kondigingen op p a g i n a 6

Advertentie

VU Boekhandel Vrij Nederland jubileert 60 boeken van de Arbeiderspers en Querido ^y V>. tijdelijk in »#$ prijs t^AS*verlaagd!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen