Ad Valvas 1985 - 1986 - pagina 289

I

24 JANUARI 1986 Een j a a r geleden bevestigde e e n evaluatie v a n d e situatie bij d e vakgroep onderwijskunde, in opdracht v a n het coUege v a n bestuur g e m a a k t door drie hoogleraren sociale weten­ s c h a p p e n , e e n a a n t a l sombere vermoedens. Het snoeiplan is te beperkt opgezet, luidde d e con­ clusie v a n het vertrouwelijk g e ­ bleven rapport, d a t d e basis voor d e uiteindelijk te realiseren inkrimping vormde. Vorige w^eek w o e n s d a g s c h a a r d e d e faculteitsraad sociale weten­ s c h a p p e n zich achter het her­ schreven taakaanpassings­ plan. Onderwijskunde boert slecht door e e n complex v a n oorza­ ken. De belangrijkste zijn het geringe a a n t a l studenten d a t d e z e bovenbouwstudie a a n d e VU aantrekt ­ in feite m a a r e e n handjevol jaarlijks ­ e n het feit dat het binnen d e vakgroep niet a l te best botert tussen d e m e d e ­ werkers. ,,Meer studenten zou het pro­ bleem voor e e n groot deel h e b ­ b e n opgelost," meent prof. J. de Wit, d e c a a n v a n sociale weten­ s c h a p p e n e n voorzitter v a n d e taakaanpassingscommissie. ,,Waarom er zo weinig studen­ ten n a a r d e VU komen? Ik denk dat e e n factor is d a t onderwijs­ kunde hier p a s echt b e g o n in 1983, toen d e VU m e e ging d o e n in het Samenwerkingsverband Onderwijskunde Randstad SOR. Dat w a s juist op het mo­ ment w a a r o p d e terugloop v a n studentenaantallen in d e socia­ le w e t e n s c h a p p e n landelijk in­ zette. Tja, als je net op d e markt komt als d e a a n d e l e n a a n het d a l e n zijn e n je hebt g e e n h a u s ­ se meegemaakt, d a n begin je meteen a a n je daling. Dat is doodgriezelig." Het SOR, w a a r i n d e VU samen­ w^erkt met d e Utrechtse imiversi­ teit e n d e Universiteit v a n Am­ sterdam, w a s e e n organisatori­ sche vondst v a n deze universi­ teiten. Aanvankelijk w a s d e Leidse universiteit er ook bij b e ­ trokken, m a a r die h a a k t e af. Het samenwerkingsverband k w a m tot stand n a minister Deetmans aankondiging a a n d e voora­ vond v a n d e algehele universi­ taire taakverdelingsoperatie d a t onderwijskunde o p e e n klein a a n t a l plaatsen in d e n l a n d e moest worden geconcen­ treerd. Dat w a s zijn v o o r w a a r d e voor d e erkenning als a p a r t e studierichting v a n deze her e n der in d e jaren zeventig ontsta­ n e nieuwe loot a a n d e onder­ wijsboom, die vroeger didactiek heette. Er k w a m e n vier vestigin­ g e n e n in 1984 werd onderwijs­ kunde als bovenbouwstudie in het Academisch Statuut opge­ nomen. Onderwij skundemede werker drs. Jac. Leistra is e e n v a n d e vakgroepsleden die het met d e

Vakgroep wordt gehalveerd, één hoogleraar minder

Toekomst onderwijskunde niet zeker na reductie Van onderwijskunde a a n de VU zal over tvyee jaar niet veel meer over zijn dan wat er van een te heet gewassen woUen truitje resteert. De personeelsformatie wordt gehalveerd tot zes en een van de twee hoogleraren moet verdwijnen. Bovendien zal de vakgroep als zodanig worden opgeheven en als sectie bij een andere vak­ groep worden ingepast in de geïntegreerde subfaculteit psychologie en pedagogische we­ tenschappen, die de komende maanden van start gaat. Een triest verhaal over een ingrij­ pende mini­taakaanpassing, gericht op sane­ ring en overleving. Maar is er nog wel toekomst voor onderwijskunde na 1 januari 1988?

D e c a a n prof. J. d e Wit: Fiducie h e b b e n g a n g v a n zaken niet e e n s is. ,,Onderwijskunde bij ons wordt uitsluitend op d e b e e n gehou­ d e n door het SOR. Daarbirmen h e b b e n wij e e n behoorlijke on­ derwijslast. In principe is d a t e e n derde v a n het totaal. M a a r het a a n t a l bij ons ingeschreven studenten is minimaal. (Het m e ­ rendeel v a n d e jaarlijkse in­ stroom v a n 40 tot 80 studenten s a m e n schrijft zich in Utrecht in e n e e n kleiner a a n t a l a a n d e UvA, red.) Dus moet er duide­ lijkheid komen over d e v r a a g : m o g e n wij studenten die in Utrecht of a a n d e Universiteit v a n Amsterdam ingeschreven s t a a n e n a a n wie wij onderwijs geven, meetellen als d r a g e r s v a n onze onderwijslast?" Vol­ gens hem had de taakaanpas­ singscommissie d a t probleem moeten moeten aansnijden met het oog op d e levenskansen v a n

Drs. Jdc Leistra, medewerker onderwijskunde: Niet e e n s met gang v a n zaken Foto Michel Claus, AVCA^­U

Foto AVC/VU

d e VU­pot n a 1 januari '88 e n d a a r m e e het behoud v a n ar­ beidsplaatsen in zijn vakgroep. Als lid v a n d e r a a d sociale w e ­ t e n s c h a p p e n zei hij vorige week w o e n s d a g tijdens d e v e r g a d e ­ ring te denken d a t het coUege v a n bestuur d e moeüijke s a ­ menwerkingsverhoudingen in d e vakgroep via d e t a a k a a n ­ passing wil oplossen. Om ge­ d w o n g e n ontslagen te voorko­ men had de taakaanpassings­ commissie e e n collectief deel­ tijdontslag voor vier voltijdse medewerkers aanbevolen. M a a r het college v a n bestuur vond d a t eerder gekeken moest w o r d e n n a a r d e wezenlijke on­ derzoeksbijdrage die d e m e d e ­ werkers kunnen leveren a a n voorwaardelijk te financieren programma's. En ook of d e on­ derlinge samenwerking tussen d e medewerkers wel goed zou zijn. Het college v a n bestuur w e e s d a a r o m e e n collectief deeltijdontslag af. Drs. L eistra vindt d a t d e CvB­reactie h a a k s op het t a a k a a n p a s s i n g s p l a n staat. „Je ziet d a t d e samenwerkingspro­ blemen als ontslaggrond wor­ d e n gebruikt, terwijl het rijks­ ambtenarenreglement leeftijd en dienstjaren als grond noemt." Ook vindt hij dat v a n overtollig personeel g e e n spra­ ke k a n zijn, als het CvB zelf voor d e toekomstige situatie v a n on­ derwijskunde spreekt over „ d e n o o d z a a k om o p onderdelen bijdragen a a n het onderwijs te laten verzorgen door VU­mede­ werkers v a n buiten d e sectie onderwijskunde." Hij stemde als enig raadslid tegen toen d e r a a d uitsprak begrip te h e b b e n voor d e bestuurlijke overwegin­ g e n v a n het college. Raadsvoorzitter d e Wit zei over d e periode n a januari '88 d a t d e hele formatie v a n d e geïnte­ g r e e r d e subfaculteit psycholo­

Jan van der Veen gie e n pedagogische weten­ s c h a p p e n tegen die tijd zal wor­ d e n g e a n a l y s e e r d . „Als d e stu­ dentenaantallen zo l a a g blijven als d e laatste jaren, krijgen w e zeker problemen. Neem bij voorbeeld d e desastreuze terug­ g a n g v a n studenten bij p e d a g o ­ giek. Als die zo blijft, h e b je kans dat m e n zelfs komt v r a g e n om te mogen inkrimpen in v e r b a n d met d e tot '88 nog gunstiger soci­ ale aspecten v a n afvloeiing." N a afloop v a n d e raadszitting verklaarde hij tegenover ons: „We moeten eerst zien e e n nieu­ w e start te m a k e n met onder­ wijskunde. D a a r n a moeten w e voor d e hele subfaculteit kijken wat h a a l b a a r is e n w a t niet. Nu is het in d e eerste plaats koffie­ dik kijken. M a a r je moet er fidu­ cie in hebben, want zonder d a t kom je nergens." Volgens het definitieve taak­ aanpassingsrapport zal onder­ wijskunde meer a a n d a c h t moe­ ten g e v e n a a n profilering op het protestants­christelijke onder­ wijsveld e n h a a r relaties d a a r ­ m e e moeten versterken. Het lijkt erop alsof d a t er 'om d e n brode' bij is gesleept, m a a r d e VU is a a n d e a n d e r e kant wel d e eni­ g e v a n d e drie SOR­partners met e e n christelijke signatuur. Triest is dat d e medewerkers v a n onderwijskunde al jaren­ l a n g in onzekerheid leven, e e n situatie die nu voor e e n deel v a n h e n e e n w r a n g slot krijgt. Eigen­

psychologie e n onderwijskunde bij d e subfaculteit pedagogi­ sche/andragogische weten­ schappen. Problemen over d e verdeling v a n d e toen al s c h a a r s e r w o r d e n d e formatie en d e zeggenschapsstructuur m a a k t e n echter d a t d a t feest niet doorging. Ook e e n nadien beproefde po­ ging ­ onderwijskunde als vak­ groep stationeren bij pedagogi­ sche/andragogische weten­ s c h a p p e n met e e n g e w a a r b o r g ­ d e inbreng v a n psychologie e n sociologie ­ strandde. Ten slotte werd onderwijskunde bij g e ­ brek a a n beter als vakgroep rechtstreeks onder het facul­ teitsbestuur geplaatst. De facul­ teitskoepel w a s d a a r echter niet op berekend. Zelfstandige on­ derzoeksactiviteiten h a d die niet n a a s t d e drie onder h e m ressorterende subfaculteiten. Het w a s d a n ook e e n weinig gelukkige noodoplossing, die d e vakgroep in e e n geïsoleerde po­ sitie bracht. Ook geografisch stond d e vak­ groep onderwijskunde een beetje los v a n d e rest v a n d e wereld, geheel a p a r t als zij g e ­ huisvest is in e e n eigen p a n d in d e Van Eeghenstraat.

Geen lokkertje „De inkrimping zal b e p a a l d niet als e e n lokkertje voor studenten werken," geeft e e n v a n d e beide hoogleraren onderwijskunde, dr. J. A. M. Carpay, als conmien­ taar. „Volgens iemand als L ei­ stra moeten w e nu eigenlijk te­ g e n d e SOR­partners g a a n zeg­ gen: w a t w e d e d e n in het s a ­ menwerkingsverband, d a t kun­ n e n w e niet meer. Ik b e n het met h e m eens dat het a a n t a l stem­ m e n vermindert, m a a r d e v r a a g is w a t je met het weliswaar mi­ nimale restant v a n vijf WP­ plaatsen niet allemaal n o g kunt doen. Ik denk d a t je m e d a t klei­

Prof. J. A. M. C a r p a y : We kurmen best nog aanwezig zijn Foto Michel Claus, AVC/VU üjk al vanaf omstreeks 1980 is er over d e organisatie v a n onder­ wijskunde g e p r a a t . Tevoren w a s geprobeerd d e drie onder­ wijskundige afstudeermogelijk­ h e d e n bij sociale wetenschap­ p e n te bundelen tot e e n inter­ subfacultaire vakgroep onder­ wijskunde: onderwijssociologie bij d e subfaculteit sociaal­cultu­ rele wetenschappen, onderwijs­ psychologie bij d e subfaculteit

n e a a n t a l best a a n w e z i g kunt zijn." Of onderwijskunde­VU n a 1988 zal overleven? Prof. Car­ p a y heeft er g e e n antwoord op. Wel zegt hij: „Het samenwer­ kingsverband d a t wij h e b b e n is nu n o g e e n soort unicum, m a a r ik denk d a t het e e n organisatie­ beginsel wordt. We zullen meer met e e n dergelijke opzet te m a ­ ken krijgen in d e universitaire wereld."

Hoge Rus komt op VU spreken

e n d e Sovjetvisie d a a r o p ' . De Russische n a t u u r k u n d i g e , die op doorreis in N e d e r l a n d ver­ der g e s p r e k k e n met Kamerle­ d e n op zijn p r o g r a m m a heeft s t a a n , komt n a a r d e VU op uit­ nodiging v a n d e Werkgroep Vredesvraagstukken. Plaats: Aula, Hoofdgebouw. Tijd: 19.30 uur. De voertaal is Engels. Na d e lezing is er ruimte voor dis­ cussie met d e z a a l .

M a a n d a g 27 j a n u a r i houdt prof. dr. Evgenii Velichov, technisch topadviseur v a n Sovjetleider Gorbatsjov e n vice­president v a n d e A c a d e m i e v a n Weten­ s c h a p p e n in d e USSR, e e n le­ zing op d e VU over 'Het Strate­ gisch Defensie Initiatief (SDI)

ü

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen