Ad Valvas 1985 - 1986 - pagina 242

13 DECEMBER 1985 In 't Veld toonde zich niet erg gevoelig voor d e argumenten v a n WO en H BO om d e finan­ ciering v a n voorzieningen die niet onmiddellijk met studeren verbonden zijn, m a a r bij d e uni­ versiteiten te laten. H ij vond ook d a t het WO en het H BO niet principieel op d e zaken ingin­ gen, m a a r 'verwijzend g e d r a g ' vertoonden. ,,U beroept zich tel­ kens op e e n groep die zielig zou zijn: d e gemeentes omdat ze het

Overleg over overheveling studentenvoorzieningen met gemeenten op til De overheveling v a n studentenvoorzieningen als sport en cultuur n a a r d e gemeenten moet met d e Vereniging v a n Nederlandse Gemeen­ tes (VNG) worden besproken. H et protest v a n steden die e e n universiteit in huis h e b b e n tegen zo'n overheveling is wel e e n signaal, m a a r toch niet meer d a n e e n individueel protest. Dat zei directeur­generaal dr. R. J. in 't Veld vorige week in d e HO­Kamer, het overleg tussen mi­ nister, universiteiten e n H BO­instellingen.

Foto. Bram de H ollander

niet zouden kunnen betalen, d e WO­studenten omdat ze voor­ zieningen kwijtraken, d e HBO­ studenten die e e n achterstand h e b b e n . Maar over d e principië­ le g e d a c h t e achter d e nota Stu­ De minister legt d e verantwoor­ delijkheid voor het verzorgen v a n postdoctorale opleidingen h e l e m a a l bij d e instellingen zelf. Zij moeten maatschappelijke behoeften tijdig signaleren en met hun opleiding d a a r snel op aansluiten. Een mentaliteitsver­ a n d e r i n g is daarvoor noodza­ kelijk vindt d e minister; k w a m e n vroeger d e financiële middelen grotendeels v a n é é n geldgever, n u moeten d e instellingen zich­ zelf m a a r e e n m a n a g e r s p a k la­ ten a a n m e t e n en actief op zoek g a a n n a a r verschillende part­ ners die geld ter beschikking willen stellen. Het doel v a n d e postdoctorale opleiding is e e n specifieke ver­ betering v a n d e beroepsuitoefe­ ning. Daarbij is het uitgangs­ punt dat normaal gesproken e e n eerste fase­opleiding vol­ d o e n d e w a a r b o r g is voor het vervullen v a n functies op hoog niveau. Financieel trekt d e overheid zich zoveel mogelijk terug v a n d e postdoctorale opleidingen. Het is d e bedoeling dat d e beta­ ling v a n d e opleiding plaats­ vindt door d e deelnemers, door particuliere of toekomstige werkgevers, of door e e n bij d e opleiding b e l a n g h e b b e n d de­ partement. De opleiding v a n h o g e a m b t e n a r e n zou bij voor­ beeld door het ministerie v a n

dentenvoorzieningen hoor ik u niet. Dat H BO­ e n WO­studen­ ten principieel dezelfde voorzie­ ningen zouden moeten h e b b e n vecht u niet a a n . Dat studenten net zoveel moeten betalen voor h u n voorzieningen als elk a n d e r met hetzelfde inkomen, even­ min," zei In 't Veld. Er b e s t a a t d a n ook h e l e m a a l g e e n groepering in d e rest v a n d e samenleving, die even wei­ nig verdient als studenten, zei­

Esther H a g e m a n / U P d e n d e universiteiten terug. En v a n d a a r h u n w e n s om eerst d e studiefinanciering goed te rege­ len, en d a n p a s d e studenten voorzieningen om te bouwen. Verder willen d e instellingen g r a a g m e e d o e n a a n het overleg met d e VNG. M a a r d a t overleg, m a a k t e In 't Veld duidelijk, zal

er niet op gericht zijn om d e voorzieningen even goedkoop te houden. Anders d a n destijds d e overheveling v a n studenten­ huisvesting v a n OW n a a r Volkshuisvesting, g a a t het hier niet om optimaal b e h e e r m a a r om e e n a n d e r e lastenverdeling. Van d e situatie dat universitair personeel tegen bodemprijzen o p het werk k a n sporten, wü d e directeur­generaal uitdrukkelijk af. En verder w e r d e n d e universi­ teiten er nog e e n s op gewezen, dat ze b a n g zijn voor dingen die h e l e m a a l niet in d e nota Stu­ dentenvoorzieningen staan. Een universiteit is vrij om h a a r huidige voorzieningen op peü te houden, m a a r m a g d a a r alleen het geld v a n d e Rijksbijdrage niet voor gebruiken. Als e e n uni­ versiteit vreest e e n culturele of sportieve woestijn te worden, moet ze m a a r in h a a r eigen bui­ del tasten.

Universiteit moet markt op voor postdoc­opleidingen De Nederlandse universiteiten moeten voor het verwerven v a n geld voor postdoctorale oplei­ dingen bewust d e markt opzoeken, terwijl d e overheid zich zoveel mogelijk beperkt tot bestu­ ren op e e n afstand. Dit valt te lezen in e e n noti­ tie v a n d e minister over postdoctorale oplei­ dingsactiviteiten. In e e n pré­advies over deze notitie twijfelt d e VSNU er echter a a n of d a t marktmechanisme in aUe gevallen wel zo goed zal functioneren. Birmenlandse Zaken gefinan­ cierd kunnen worden. Er zijn echter e e n a a n t a l uitzon­ deringen: d e beroepsopleiding tot filosoof op e e n wetenschaps­ gebied en (vooralsnog) e e n a a n t a l geneeskundige opleidin­ g e n zullen wel door het ministe­ rie v a n Onderwijs e n Weten­ s c h a p p e n gefinancierd worden. Dat geldt ook voor d e opleiding tot l e r a a r e n wetenschappelijk onderzoeker omdat het ministe­ rie als vakdepartement hier rechtstreeks b e l a n g bij heeft. De sturing v a n d e overheid komt voornamelijk tot uitdruk­

Koos Neuvel king in e e n beperkte mogelijk­ heid tot het krijgen v a n startsub­ sidies. H iervoor is e e n b e d r a g v a n 100 müjoen gulden ter b e ­ schikking gesteld en d e subsidie m a g in totaal hooguit 40% v a n d e totale kosten b e d r a g e n . Na vijf j a a r is het afgelopen met d e subsidie, d e postdoctorale oplei­ ding moet d a n op eigen b e n e n kunnen staan. In e e n pré­advies op d e plan­ n e n v a n Deetman toont d e VSNU zich minder overtuigd

v a n d e mogelijkheden die e e n eerste fase­opleiding biedt d a n d e minister. Volgens d e VSNU mogen d e ogen niet gesloten worden voor het feit d a t op e e n a a n t a l gebieden e e n aanvul­ lende opleiding n a d e eerste fase voor e e n g o e d e beroeps­ kwalificatie absoluut noodzake­ lijk is. In het pré­advies wordt d a a r o m d e v r a a g gesteld of d e verantwoordelijkheid v a n d e oveheid niet verder g a a t d a n Deetman het voorstelt. Datzelfde verwijt klinkt ook op bij het argument v a n Deetman dat universiteiten moeten inspe­ len op maatschappelijke b e ­ hoeften. De VSNU merkt op d a t er beroepsvelden b e s t a a n die minder goed in staat zijn om d e wetenschappelijke opleiding v a n toekomstige werknemers te financieren. De VSNU vindt dat in zulke gevallen door d e over­ heid soms ondersteuning gebo­ d e n moet worden, bijvoorbeeld door alsnog e e n t w e e d e fase­ opleiding te overwegen of door beurzen te verlenen.

In memoriam prof. D. M. Bakker O p 30 november 1985 verloor d e Vrije Universiteit e e n mar­ kante persoonlijkheid: D. M. Bakker, sinds 1971 hoogleraar in d e Nederlandse taalkunde, 51 j a a r oud. Van d e 14 j a a r dat hij a a n d e VU verbonden w a s heeft hij d e laatste 6 jaar slechts beperkt kunnen werken, m a a r zijn hoogleraarschap is in enke­ le opzichten bepalend geweest voor d e beoefening v a n d e Ne­ derlandse taalkunde. Van bij­ zonder b e l a n g w a s dat hij ­ in e e n tijd d a t d e theoretische taal­ kunde zich beperkte tot het 're­ construeren' v a n vroegere in­ zichten die op zichzelf onproble­ matisch werden geacht ­ vra­ g e n stelde als "Wat is eigenijk d e inhoud v a n e e n begrip als 'onderwerp' of 'verleden tijd' ­

D

h o e k a n ik d a a r m e e echt iets v a n het functioneren v a n t a a l begrijpen?". Deze gerichtheid op begrijpen is e e n belangrijk aspect v a n zijn hoogleraarschap geweest. Zon­ d e r tegenstrijdigheid w a s het overigens niet: ik h e b eigenlijk nooit echt b e g r e p e n dat juist hij e e n computer­programma wü­ d e laten m a k e n dat 'goede' vol­ gordes in het Nederlands moest kunnen onderscheiden v a n 'fou­ te'. Ook w a r e n zijn pogingen tot dieper g r a v e n niet altijd e v e n helder, en lang niet altijd w a r e n collega's, studenten en m e d e ­ werkers het eens met ''de ant­ woorden waartoe hij kwam. M a a r zijn gerichtheid op diepe­ r e v r a g e n e n inhoudelijke zaken kon inspirerend werken e n b e ­

v a n d a t verband. Ik herinner paalt d a a r d o o r enkele trekken mij h e m juist als iemand die in het gezicht v a n d e taalkunde w a r s w a s v a n het systeem­den­ a a n d e VU die niet zomaar kun­ ken waarbij, buiten persoonlijke nen v e r v a g e n . verantwoordelijkheid om, e e n Zijn eigen belangstelling heeft positiebepaling in het e n e op­ ook meegebracht d a t hij e e n ou­ zicht automatisch zou leiden tot d e r e VU­traditie heeft voortge­ e e n standpunt in het a n d e r e . zet: d e studie v a n d e geschiede­ D. M. Bakker is overleden toen nis v a n het vak. Het is voor e e n hij bezig w a s oogst binnen te groot deel a a n h e m te d a n k e n h a l e n v a n zijn werk op d e VU; dat d e geschiedenis v a n d e taalkunde è n d e VU y a n h e t . enkele proefschriften w e r d e n voltooid binnen het bestek v a n begin af a a n betrokken zijn g e ­ zijn laatste levensjaar. Met zijn weest bij d e Stichting Taalwe­ h e e n g a a n wordt voor d e studie­ tenschap. Zijn gerichtheid op richting Nederlands e n voor d e fundamenten k w a m ook tot uit­ taalkunde a a n d e VU e e n tijd­ drukking in het streven zijn b e ­ perk afgesloten; voortijdig, zig zijn in d e taalkunde in ver­ m a a r niet zonder d a t hij iets tot b a n d te brengen met d e doel­ stand heeft gebracht d a t her­ stelling v a n d e VU ­ zonder d a t k e n b a a r zal blijven.

het leidde tot e e n claim op bo­ ven­persoonlijke geldigheid CA. Verhagen)

Vervolg van pag.

V

ste) twee j a a r eerst voluit in d e uitvoeringsfase zit. Een belangrijke oorzaak v a n d e mindere middelen w a a r d e VU m e e heeft te rekenen ligt in d e gemiddelde personeelslasten­ model d a t het ministerie h a n ­ teert om d e univ­ersitaire taken in geld te vertalen. De financiële rek die erin zat is eruit g e h a a l d . Een a n d e r e oorzaak is d e door het ministerie b e r e k e n d e ver­ minderde instroom v a n studen­ ten. Feitelijk is het a a n t a l onder­ vrijsvragende studenten a a n d e VU ten opzichte v a n vorig j a a r slechts licht g e d a a l d e n b e ­ d r a a g t nu ruim 10.000. Verder heeft het departement om d e h o g e r e studierendementen te fi­ nancieren d e truc uitgehaald het niet­wetenschappelijk per­ soneel in d e tweede geldstroom niet meer te betalen. Omdat d e stichting Zuiver Wetenschappe­ lijk Onderzoek ook niet meer be­ taalt, betekent dat e e n bijko­ m e n d e strop. O p d e VU w a s m e n er tot voor kort nog vanuit g e g a a n d a t d e verbetering v a n d e studieren­ d e m e n t e n extra formatieplaat­ sen (20) zou opleveren. Omdat d e VU echter e e n studierende­ ment heeft boven het landelijk gemiddelde, viel zij buiten d e prijzen. De begroting voor d e 'overige lasten' (materialen, onderhoud, etc.) geeft e e n aanzienlijk beter beeld te zien d a n vorig jaar. On­ der a n d e r e valt d e raming v a n d e energiekosten door het zak­ ken v a n olie­ e n gasprijzen e e n müjoen gulden lager uit. Daar­ n a a s t echter wordt dat betere beeld verkregen door e e n door het departement voorgeschre­ v e n bezuiniging op schoon­ maakkosten en restauratieve voorzieningen v a n elk 20 pro­ cent. Er zal dus minder of a n ­ ders worden schoongemaakt de k o m e n d e tijd en d e koffie moet straks misschien vaker d a n nu uit d e a u t o m a a t worden ge­ h a a l d . De invoering v a n d e nieuwe telefooncentrale maakt verder ook e e n kostenbesparing mogelijk v a n vele tienduizen­ d e n guldens door d e verbindin­ g e n te decentraliseren n a a r d e verschillende budgethouders, zodat d e telefoonkosten per toe­ stel kunnen worden geregis­ treerd. De CvB­voorsteUen worden d i n s d a g 17 december in d e uni­ versiteitsraad besproken.

Personalia Prof. dl. G. N. Lammens is op 62­ jarige leeftijd overleden. Prof. Lammens w a s als gereformeerd theoloog a a n d e VU verbonden. Van 1969 tot 1976 w a s hij bui­ tengewoon hoogleraar liturgiek. Vervolgens a a n v a a r d d e hij een gewoon hoogleraarschap a a n d e VU e n werd buitengewoon hoogleraar a a n d e theologische hogeschool te Kampen. In 1981 heeft prof. Lammens zijn univer­ sitaire werk om gezondheidsre­ d e n e n moeten staken. De heer G. ƒ. Buis, hoofd v a n de Dienst G e b o u w e n b e h e e r hoofdgebouw, verlaat d e VU p e r 1 januari. De heer Buis trad in 1969 in dienst bij d e VU.

COLOFON Redactie-adres: De Boelelaan 1105 of postbus 7161, 1007 MC Amsterdam. Tel 020­(5484330, b.g.g. 6930/4325/4397. Redactiekamers: OD­01 e n OD­09, hoofdgebouw VU Redactie: Jan v a n der Veen (hoofdredac­ teur), Kann v a n Lierop, Wmi Crezee, Ma­ r i a n n e Creutzberg (redactie­assistente), Johan d e Komng.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen