Ad Valvas 1986 - 1987 - pagina 487

24 APRIL 1987 Dat d e universiteit onder d e nieuwe wet bedrijfsmatiger gaat functioneren vindt Cees Doelman (VUSO) tot o p zekere hoogte goed. "Het g a a t per slot van rekening om enorme b e ­ dragen die er in het hoger on­ derwijs gestopt worden. Een universiteit moet midden in d e maatschappij staan. Dat heeft ovengens wel het g e v a a r in zich dat die zich teveel op d e m a a t ­ schappij g a a t richten en het a u ­ tonome onderzoek in d e knel komt." Ook dr. J.A. van Leuvensteyn (OWP) wijst op dat kostenas­ pect: "De WUB­periode met d e vele tijd die in overleg werd ge­ stoken werd eenvoudig te duur, maar d e g o e d e kant e r v a n w a s dat het d r a a g v l a k v a n bestuur­ lijke beslissingen groot w a s . J e loopt straks wel d e k a n s dat d e achterban onvoldoende directe mvloed op het geheel heeft. Minder mensen die met m a n a ­ gement bezig zijn, ja, je kunt er donder op zeggen dat als er weer studentenopstanden ko­ men de regering snel bereid zal zijn het touw te vieren. Zolang dat niet gebeurt, houdt m e n het zo goedkoop mogelijk." Voor Dennis Dijkzeul (J OVD­VU) is er slechts sprake v a n e e n a c ­ centverschuiving v a n d e macht van raden n a a r die v a n bestu­ ren. "De structuur is ongeveer hetzelfde gebleven e n e e n b e ­ drijfsmatige a a n p a k vinden wij m principe e e n g o e d e zaak." Barend van der Meulen (PKV) en drs. Flip Po pma (DAK) h e b ­ ben echter hun twijfels. Van der Meulen: "Een dergelijke opzet zegt niets over d e kwaliteit v a n het bestuur. In e e n organisatie als een universiteit met al h a a r specialisaties k a n je d e dingen met centraal v a n bovenaf rege­ len. De mensen moeten bij het bestuur betrokken blijven. Dat betekent dat je e e n heel grote vrijheid moet laten als bestuur­ der. Of er veel verandert? Het hangt ervan af hoe het college van bestuur e n d e faculteitsbe­ sturen er m d e praktijk m e e om­ gaan." Popma: "Efficiency ver­ beteren prima, m a a r e e n uni­ versiteit is g e e n bedrijf waarbij de managementfilosofie boven­ aan moet staan. De wetgeving staat bol v a n d e no nonsense­ ideologie. We zijn op d e ver­ keerde w e g als d e universiteit een soort markt voor v a n d e middelbare school afkomende lieden wordt die met strippen­ kaarten hun onderwijspakketje kunnen komen halen. Het ont­ breekt er nog m a a r a a n dat je een automaat a a n d e universi­ teitsmuur hangt voor het afstem­ pelen." Popma verwijst d a a r ­ mee n a a r d e schets die minister Deelman onlangs n a a r d e Tweede Kamer zond met ge­ dachten over d e toekomst v a n het hoger onderwijs, e e n voor­ proefje op het Hoger Onderwijs en Onderzoek Plan (HOOP) dat het parlement v a n h e m ver­ langt. Een overigens overal als 'vaag' omschreven discussie­ verhaal met d a a r i n wel onder­ streept dat d e universiteiten zelf op de nieuwe lijn hun koers moeten bepalen.

Drs. Margriet Hulsmann (OTAS) meent dat d e nieuwe bestuurlij­ ke opzet best zijn voordelen k a n hebben. "Bestuurlijk zijn d e uni­ versiteiten achtergebleven bij de maatschappelijke ontwikke­ Imgen. Als je d e beheersstruc­ tuur met a p a r t e mensen wat meer accent geeft, professione­ ler maakt ­ dat k a n bij sonmiige faculteiten aUang zo zijn ­ kun­ nen onderwijs e n onderzoek be­ ter gedijen omdat d e weten­ schappers voor die dingen ei­ genhjk g e e n tijd hebben." Ze denkt echter dat het misschien nog wel enkele decennia k a n duren voor er werkelijk het no­ dige zal zijn v e r a n d e r d in het

Gesprek met raadsleden over de toekomst van de VU

De universiteitsraad: een groot goed Het is voor e e n groot deel koffiedik kijken als je over d e toekomst v a n d e Vrije Universiteit als organisatie en als christelijke instelling n a ­ denkt. Hoe zal d e praktijk a a n d e VU er straks uitzien als ook d a a r over e e n j a a r d e nieuwe wet op het wetenschappelijk onderwijs (WWO) in bestuurlijke maatregelen zal zijn vertaald? Is er op den duur nog hoop voor e e n bijzondere universiteit als d e VU? Een a l g e m e e n gesprek met zittende vertegenwoordigers v a n d e UR­ fracties Onafhankelijk Wetenschappelijk Perso­ neel (aUeen WP), Demokratisch Akkoord (WP e n TAS), d e Onafhankelijke TAS (alleen TAS) e n d e studentengroeperingen Progressieve Kiesvereniging, Vrije Universiteit Studenten Or­ ganisatie en d e J OVD­VU a a n d e vooravond v a n d e universitaire verkiezingen. Voorspellen kunnen zij niet, gissen wel en zij h e b b e n zo hun standpunten.

Jan v a n der Veen d e enige mogelijkheid om te c h e q u e n of beslissingen al d a n niet worden g e d r a g e n door d e universitaire gemeenschap. Mijns inziens heeft het CvB g e e n klagen met d e r a a d . M a a r ie­ dereen, zeker ook het CvB, heeft controle nodig. Ik zou eigenlijk w^el e e n s wUlen weten wat Brinkman precies bedoelt met zijn opmerking dat sommigen er in d e r a a d voor spek e n bonen bijzitten." Volgens h e m brengt e e n universiteitsraad v a n facul­ taire vertegenwoordigers ­ fa­ culteitsbestuurders? ­ e e n heel a n d e r e structuur met zich. "Als d a t hij faculteitsbestuurders be­ doelt, d a n worden dat meer po­ Utieke lieden. D a a r zou ik op t e g e n zijn." Van der Meulen v e r b a a s t d e a

Boven v.l.n.r.: Barend v a n der Meulen, drs. Margriet Hulsmann, dr. J . A. v a n Leuvensteyn. O n d e r v.l.n.r. drs. Flip Popma, C e e s Doelman, Dennis Dijkzeul. Foto AVC/vu hoger onderwijs, want d e histo­ rie heeft dat wel aangetoond.

Tv^ee kapiteins De persoonlijke opmerking v a n CvB­voorzitter drs. H.J . Brink­ m a n tijdens e e n recente Hora est­lezing v a n het Vormingscen­ trum als zouden "twee kapiteins o p é é n schip (UR e n CvB, vdV.) g e e n goed bestuur" v a n d e uni­ versiteit opleveren (Zie Ad Valvas 10 april j.l.) valt slecht bij onze gesprekspartners. Ook zijn d a a r a a n gekoppelde opvatting d a t universiteitsraadsleden niet door d e verschillende geledin­ gen, m a a r door faculteiten moe­ ten worden verkozen omdat het besturen v a n e e n universiteit d a a r o p betrekking heeft. Som­ mige r a a d s l e d e n zouden er d a a r o m nu d a n ook voor joker bijzitten, zei hij. Dijkzeul: "De heer Brinkman on­ derschat d e universiteitsraad". N a a r zijn mening moet Brink­ m a n s rede in het UR­modera­ m e n besproken worden, m a a r d e a n d e r e n zijn nog niet zover, w a n t ze kennen d e inhoud al­ leen v a n horen zeggen. Ons ge­ sprek heeft enkele d a g e n n a d e lezing, die begin aprU werd ge­ houden, plaats. Popma noemt

Brinkmans v e r h a a l "een vorm v a n arrogantie v a n d e macht". Overigens, zegt hij, is zijn ver­ h a a l met nieuw. "De politiek vindt ook dat d e universiteits­ r a a d zijn langste tijd g e h a d moet h e b b e n . Ik dacht dat ook Wallage om is. Dat is althans d e tam­tam, hou m e ten g o e d e . Er zou e e n nieuwe WWO moeten komen w a a r i n d e UR niet meer voorkomt. Een verschuiving richting faculteiten ligt d a n in d e hjn. Ik vind het juist heel goed d a t je boven d e faculteiten e n v a n m t d e geledingen e e n uni­ versiteitsraad hebt." Margriet Hulsmann deelt dat laatste: "Door d e universiteits­ r a a d zoals die nu is spreekt jmst d e stem uit het veld, d e basis. Als je dat vervangt door facul­ taire vertegenwoordigers, d a n zit je bij het college v a n deka­ n e n in feite!" Dat vindt zij onge­ wenst. Van Leuvensteyn vindt het pro­ bleem v a n d e dualiteit ­ CvB: personeel e n UR: geld ­ minder groot d a n het in Brinkmans o g e n is. "Zolang d e verantwoor­ delijkheden goed gescheiden zijn tenminste. Ik vind het juist d a t het budgetrecht e n d e vast­ stelling v a n het ontwikkelings­ p l a n bij d e UR ligt, want het is

titre personel­uitspraak v a n d e CvB­voorzitter over het er voor joker bijzitten v a n sommige r a a d s l e d e n . Als dat al zo is, d a n werkt het CvB dat zelf in d e h a n d door heel moeilijk te d o e n als het g a a t om het verschaffen v a n e e n redelijke compensatie voor het raadswerk, stelt hij. Die

compensatie is i n d e r d a a d b e ­ scheiden. Een raadsUd k a n voor ten hoogste é é n d a g per week w o r d e n gecompenseerd, m a a r het r a a d s w e r k vergt v a a k meer tijd. Bovendien m a g d e honore­ ring voor vervanging op d e werkplek v a n e e n raadslid niet m e e r b e d r a g e n d a n bruto per m a a n d resp. f 654,20 (max. s c h a a l 6 voor vier d a g e n voor d e TAS) e n f 592,­ (max. shident­ assistent, 3e studiejaar, idem voor vier d a g e n voor het WP). O m d a t a d e q u a t e tijdelijke ver­ v a n g i n g om die reden proble­ m e n k a n geven, is dit e e n v a n drempels voor op zichzelf ge­ schikte personeelsleden voor d e r a a d om zich k a n d i d a a t te stel­ len. Adequate vervanging is verder ook niet altijd mogelijk. Tekenend is dat bij het WP in d e nieuwe r a a d twee plaatsen on­ bezet zullen blijven. Popma: "J a, d a a r zitten vooral m e n s e n die e r g met d e bezuinigingen bezig zijn geweest. Die moeten als e e n h a a s terug n a a r hun onder­ zoek."

Identiteit Een bedrijfsmatige ,marktge­ richte universiteit, samenwer­ kingsverbanden met a n d e r e universiteiten e n het HBO, con­ currentie in het gevecht om vol­ d o e n d e studenten a a n te trek­ ken. Als je op die lijn zit, zal er straks, omstreeks het j a a r 2000, d a n nog wel plaats zijn voor een bijzondere universiteit als d e VU? Volgens Brinkman m zijn Hora est­lezing is te vrezen dat d e christelijke identiteit op het spel komt te s t a a n omdat ge­ kwalificeerde wetenschappers die ook d e VU­doelsteUing wü­ len onderschrijven in d e toe­ komst s c h a a r s e r zullen worden. De VU zal als universiteit, al d a n niet verstrengeld in samenwer­ k m g s v e r b a n d e n wel blijven be­ staan, denkt hij. Van Leuvensteyn spreekt duide­ lijke taal voor het Onafhankelijk Wetenschappelijk Personeel: "Het is natuurlijk e e n beetje nat­ te vingerwerk v a n Brinkman, m a a r dat het e e n zorgelijke ont­ wikkeling is, d a a r b e n ik het m e e eens. We moeten ons goed voor ogen houden dat d e VU alleen bestaansrecht heeft als d e doelstelling wordt onder­ schreven. Als d a t niet zo is, d a n wordt het e e n o p e n b a r e univer­ siteit e n d a n is aUes mogelijk m d e zin v a n samenwerken e n fu­ seren. Zo'n ontwikkeling is e e n hele slechte." Een samenw^er­ king als die tussen d e tandheel­ kundige faculteiten in ACTA noemt hij d a n ook in dat licht onterecht. "Ook al is dat e e n pe­ rifere faculteit als je op d e doel­ stelling let. Dat is in strijd met d e eigenheid v a n d e VU."

Vervolg o p pag. 23

Verkiezingen 1987 Nog e e n m a a l worden d e universitaire verkiezingen op d e VU o p d e oude, 'WUB­se' manier gehouden. Over enkele d a g e n ­ o p 29 aprd ­ g a a n d e stembiljetten d e deur uit. Volgend j a a r zal ook d e nieuwe wet op het wetenschappelijk onderwijs hier in bestuurlijke maatregelen moeten zijn vertaald. Als bijzondere universiteit m a g d e VU e e n jaartje langer d a n d e o p e n b a r e uni­ versiteiten over d e invoering doen. Wel geldt al e e n overgangs­ regeling: wie nu gekozen wordt, zal, ook al is hij of zij g e e n stu­ dent, slechts e e n in plaats v a n twee j a a r in d e universiteits­ of faculteitsraad mogen zitten. Volgend j a a r zal d e universiteits­ r a a d geheel opnieuw worden gekozen volgens e e n nieuw be­ stuurs­ e n e e n nieuw kiesreglement. De r a a d zal d a n nog m a a r 24 leden tellen in plaats v a n d e huidige 33, afgezien v a n d e groep Verenigingsleden (voor elke geleding ­WP, TAS, studen­ ten­ zijn 8 zetels beschikbaar). Die groep ­ d e buitenuniversitai­ r e raadsleden, afgekort met Bullen ­ g a a t terug v a n 7 n a a r 5 le­ d e n . In totaal zitten er d a n 29 leden in d e r a a d tegen 40 nu. Ook d e faculteitsraden worden kleiner. Voor d e verkiezingen zal het becfinsel v a n evenredige vertegenwoordiging gelden.

(Jan van der Veen)

1

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen