Ad Valvas 1986 - 1987 - pagina 249

CULTUUR Beeldhouwer Peer Veneman:

'Het snelle succes gaat gelukkig a a n mij voorbij' Bij galerie The Living Room is momenteel werk te zien v a n d e beeldhouwer Peer Veneman. Een kunstenaar die vrolijke beelden maakt en niets wil weten v a n het huidige ongeloof in oor­ spronkelijkheid, d e frustrerende denktrend v a n het postmodernisme. "Al die kunstenaars die zo nodig commentaar moeten geven op het verle­ den. Het wezenlijke v a n mijn werk is juist dat ik probeer te zoeken n a a r nieuwe vormen. Vor­ men die p a s s e n bij deze tijd en d e tijd die ko­ m e n gaat." Een hoopgevend interview. Het atelier is e e n chaos v a n bouwmaterialen e n honderden potjes verf. Wonderlijk dat hier zulke uitgebalanceerde gepolij­ ste beelden v a n d a a n komen. Veneman m a a k t houten, geo­ metrische constructies beschil­ derd in felle kleuren, soms ge­ combineerd met meer organi­ sche vormen v a n brons. De beelden zijn niet geheel a b ­ stract: ze roepen v a a k associa­ ties op. Met architectuur, fanta­ siebeesten, e e n h a n d g e b a a r . Nooit is echter duidelijk w a t er werkelijk bedoeld wordt. Of er wel iets bedoeld wordt.

"Ik begin, vrij intuïtief, zonder v a s t s t a a n d idee. Ik vind het s p a n n e n d vantevoren n o g niet precies te weten hoe het g a a t worden. Dingen uit te vinden. Laatst werkte ik bijvoorbeeld a a n twee beelden die plotseling iets w e g kregen v a n h a n d g e b a ­ ren: e e n v a n g e v e n e n e e n v a n n e m e n . Hoewel het in eerste in­ stantie om d e vorm gaat, pro­ b e e r ik e e n dergelijke inval te versterken e n m a a k ze respek­ tievelijk groen en rood." Het r o d e beeld h a n g t momenteel op d e expositie. Ook hangt er e e n fraaie bronzen bol, die d e rest

Programmering VU­ orkest blijft bijzonder Dat het VU­orkest zichzelf g r a a g voor zware op­ drachten stelt is in het ver­ l e d e n wel vaker gebleken. Werken v a n Strawinsky (Sacre du printemps) e n d e Achtste Symphonie v a n Shostakowitsj w e r d e n d e laatste j a r e n reeds ten g e ­ hore gebracht. Met span­ ning werd uitgekeken n a a r d e nieuwste krachttoer: L'Ascension (hemelvaart) v a n Ol ivier Messiaen e n d e zevende symphonie v a n Anton Bnickner. Voor­ a l dit laatste stuk met een speelduur v a n zeventig mi­ nuten wordt zelden door a m a t e u r s uitgevoerd. Het orkest gaf vier uitvoerin­ gen, achtereenvolgens in het VU Auditorium (try out). Concertgebouw Haarlem, Westerkerk Amsterdam e n Conservatorium Den Haag. Het VU­orkest heeft ook deze nieuwe onderneming met succes afgerond, zoals zovele v o o r g a a n d e onder­ nemingen. Dat is n a a s t d e inzet v a n d e tachtig muzi­ k a n t e n vooral te d a n k e n a a n d e bezielende leiding v a n Daan Admiraal , al meer d a n tien j a a r d e v a s ­ te dirigent v a n het orkest. Stap voor stap brengt hij het symphonie­orkest v a n het Algemeen Cultureel Centrum (ACC) op e e n punt d a t bijna g e e n a m a ­ teurorkest bereikt. Trouw schreef over het concert on

H a a r l e m onder meer het volgende: "Het w a s ver­ bluffend te horen hoe hij (Daan Admiraal, AdR) echt musiceren kon, hoe hij strij­ kers tot zingen verleidde met expressieve gebaren, zonder te verslappen in technische controle over het totaal". Inmiddels zijn voorberei­ dingen gestart voor nieuwe programma's. Zo staat er voor m a a r t 1987 e e n com­ pleet Nederlands program­ m a op stapel, n a a r aanlei­ ding v a n het p a s versche­ n e n boek v a n Leo S a m a ­ m a . Zeventig jaar Neder­ landse Muziek. Er worden d a n werken gespeeld v a n d e componisten Diepen­ brock, Bosmans, Monni­ kendam, Orthel, Escher, De Leeuw, Schat e n K euris. Het seizoen wordt afgeslo­ ten met d e jaarlijkse toer­ n e e langs (grote) concert­ zalen in Nederland. Er w^ordt d a n e e n p r o g r a m m a gebracht dat werken bevat v a n b e k e n d e belangrijke componisten als Richard W a g n e r (ouverture Der Meistersinger), Richard Strauss (Vier Letzte Lieder) e n Hector Berlioz (Sympho­ nie Fantastique). Hoewel het orkest niet te klagen heeft over nieuwe a a n w a s wordt er voor VU­ studenten g r a a g e e n plaatsje ingeruimd.

(Ad de Ruyter)

Iris Dik v a n d e tentoonsteUing spiegelt. "Hierbij wist ik het effect even­ min v a n tevoren. Ik h a d e e n voorstuk v a n e e n oud vliegtuig; het volume vond ik mooi e n wü­ d e ik afgieten. Nu p a s zie ik, dat alleen d e middenpunt spiegelt, e n dat het spiegelbeeld ver­ schuift als je er langs loopt. Dat er dus e e n wisselwerking op­ treedt met d e omgeving." In e e n a a n t a l m u s e a in Neder­ l a n d is Venemans werk te vin­ d e n . In het Stedelijk Museum in Amsterdam staat Triad, drie g l a n z e n d e zuilen met daartus­ senin e e n omgekeerd 'para­ pluutje'. Voorts kocht m e n in Arnhem e n Groningen e e r beeld. Van d e zomer werd Ve­ n e m a n uitgenodigd deel te ne­ m e n a a n d e internationale beel­ dententoonstelling in het park Sonsbeek te Arnhem. Hij m a a k ­ te e e n constructie v a n zes gele zuiltjes met er onder en boven e e n donkerblauwe plaat. De in­ trigerende titel luidde: If six w a s nine. "Mijn titels zijn nooit zo zwaar­ wichtig. Het is e e n nummer v a n Jimmy Hendrix. Ik vond het leuk m e voor te stellen, dat die zes zuiltjes er ook n e g e n zouden kunnen zijn, en dus ook vijftien, enzovoort. Dat het beeld zou groeien net als d e natuur er om­ heen. Men b e g r e e p mijn beeld niet zo, geloof ik. Ik h a d het ex­ pres vrij klein gemaakt, e n ook nog in e e n dal geplaatst, zodat d e b o m e n extra groot leken. Het ging natuurlijk om d e b o m e n e n

Foto Bram de Hollander

niet zozeer om het beeld. Maar dat is misschien wel het stomste dat je kunt d o e n als kunstenaar. Het staat nu opgeslagen bij e e n transportbedrijf op Schiphol. Ze vinden het d a a r wel e e n g r a p ­ pig ding, e n nu wil d e b a a s het geloof ik wel buiten voor d e deur zetten. Ik vroeg of er in d e buurt d a n wel wat groen w a s . Nou, dat zou wel in orde komen. Ze h a d d e n d a a r nog wel ergens e e n grasveldje... Ach, als het m a a r niet birmen staat. Je brengt je b e e l d e n nu e e n m a a l in d e openbaarheid, en d a n m a g m e n e r m e e doen wat men wü." Zo'n vijf j a a r geleden begon Ve­ n e m a n tentoonstellingen te or­ ganiseren in zijn huiskamer in Amsterdam­oost, s a m e n met huisgenoot Bart v a n d e Ven. In­ midders is The Living Room uit­ gegroeid tot e e n officiële galerie in e e n p a n d in d e Jordaan, voortgezet door laatstgenoem­ de. O p g e n o m e n in d e kunsthan­ del. Aangekocht door musea. Besproken door kunstkritici. Vol­

gend j a a r waarschijnlijk e e n expositie in New York. Peer Ve­ n e m a n is e e n begrip a a n het worden in d e kunstwereld. Wat voor consequenties heeft dit snelle succes? "Met d e kunsthandel houd ik me liever niet zo bezig. Voor mij ligt het simpel: w a n n e e r het goed gaat, wordt d e r e d e n w a a r o m ik d e beelden m a a k vergemakke­ lijkt. Als ik er drie verkoop, k a n ik weer drie nieuwe maken. Er is d a n blijkbaar v r a a g n a a r . Trou­ wens, zoveel werk h e b ik nog h e l e m a a l niet verkocht. Want wat moeten partikulieren met mijn beelden? Ze p a s s e n niet in hun huiskamer. Schilders zie je eerder in d e maalstroom der commercie terecht komen. Het snelle succes g a a t a a n mij nog e e n beetje voorbij. Gelukkig, w a n t mijn werk is vrij arbeidsin­ tensief. Ik h e b het­al druk ge­ noeg."

De tentoonstelling in The Living Room duurt tot 20/12. Adres: Lau­ rierstraat 70. Geopend: d i n s d a g t / m z a t e r d a g v a n 14­18 u.

Western: bonen of spaghetti Men neme: e e n held, e e n kleine g e m e e n s c h a p en enkele boeven. De boeven dienen enige tijd in d e ge­ m e e n s c h a p te sudderen, totdat deze goed bedorven is. Vervolgens laat m e n d e held even meekeken, om d e verderflijke elementen a a n d e g e m e e n s c h a p te onttrekken. Als ingrediën­ ten kunnen n a a r s m a a k enkele pittige tegenstellin­ g e n toegevoegd worden: g o e d ­ slecht, sterk ­ zwak, wüdernis ­ beschaving e n insider ­ outsider. Het ge­ h e e l wordt opgediend met e e n historisch sausje v a n cowboyhoeden, p a a r d e n e n indianenveren. Resultaat: e e n heerlijke ou­ derwetse western. Als d e regisseur tenminste e e n g o e d e kok is. Vorige m a a n d w a s er in het Film­ museum e e n retrospectief v a n George Stevens. Zijn füm Shane, die w o e n s d a g in het Fümhuis Uüenstede te zien is, is e e n western volgens het beproefde re­ cept. De held S h a n e komt e e n gezin te hulp, dat wordt geterroriseerd door e e n grootgrondbezitter e n zijn h a n d l a n g e r s . Als er orde op zaken gesteld is.

verdwijnt hij weer achter d e horizon. In zijn verhaal­ lijn volgt Stevens het kook­ boek v a n d e westerncon­ venties. Je kunt d e film echter ook a n d e r s b e n a d e r e n , vanuit 'het geheim v a n d e kok'. Stevens voegt zijn eigen specialiteiten toe: het on­ vermogen tot vriendschap, d e kinderblik. Shane vormt d a n s a m e n met Giant e n A place in the sun e e n trüo­ gie, w a a r i n Stevens zijn pessimistische visie op d e Amerikaanse samenleving geeft. Soms wordt Once upon a time in the west, die v a n a ­ vond wordt gedraaid, als d é klassieke western be­ schouwd. Dat is e e n mis­ verstand. Een klassieke füm, zeker, m a a r bijna e e n p a r o d i e op het genre. Be­ langrijke ingrediënten die d e Italiaanse kok Sergio Leone toevoegt, zijn hu­ mor, w r a a k en geldzucht. Zijn füms zijn overdadig e n soms wat langdradig. Juist ja, spaghetti. Net zoals ieder land zijn specialiteit op culinair ge­ bied heeft, houden nogal w^at l a n d e n er e e n eigen w^esternvariant op n a . K en­

merkend voor d e Ameri­ k a a n s e cowboys üjkt me, gezien Bl azing saddl es v a n Mei Brooks, hun overmatig gebruik v a n bonen. Blau­ w e voor d e vijand e n brui­ n e voor eigen consumptie. Toen d e term spaghetti­ western e e n m a a l w a s ver­ zonnen, l a g het voor d e h a n d d e talrijke K arl May­ verfikningen Sauerkraut­ westerns te noemen. Ook in India worden nogal wat westerns g e m a a k t en d a a r v o o r b e n ik ­ echt w^aar ­ d e b e n a m i n g ker­ riewestem tegengekomen. Verdere specialiteiten k a n e e n ieder zelf verzinnen. Drie füms v a n d e J a p a n n e r Kurosawa zijn als western n o g eens o v e r g e d a a n . Een HoUandse spruitjes­ western is ons tot nu toe g e s p a a r d gebleven. Hoe­ wel, d e nu bijna 90­jarige Joris Ivens m a a k t e op zijn dertiende e e n fümpje, Wig­ V7am, met zichzelf in d e rol v a n indianenopperhoof d B r a n d e n d e Straal.

(Dick

Roodenburg)

Once upon the tune m the west draait op vnjdag 5 december in Filmhuis Uilenstede Shane op w o e n s d a g 10 december. A a n v a n g 21 00 uur. Telefoon. 5488076.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen