Ad Valvas 1986 - 1987 - pagina 298

23 JANUARI 1987 O p diverse wijzen is het v r a a g ­ stuk v a n e e n economische e n culturele boycot v a n Zuid­Af rika recentelijk in het nieuws geko­ men. Onder a n d e r e d e eredoc­ tor v a n d e VU, ds. Beyers Nau­ d é , heeft het westen opgeroe­ p e n om economische sancties toe te passen. Frank Chicane is e v e n e e n s v a n mening dat s a n c ­ ties tegen Zuid­Af rika v a n grote invloed kurmen zijn, m a a r hij is sceptisch over d e bereidheid d a a r t o e . Hij denkt dat het wes­ ten te veel b e l a n g e n heeft bij d e huidige machtsstructuur. De scepsis v a n Chikane lijkt e e n rechtvaardiging te krijgen door d e houding v a n d e Vereniging v a n d e VU, e e n v a n d e organi­ satoren v a n d e Helder C a m a r a ­ lezing. De Vereniging heeft n a ­ melijk a a n d e l e n in bedrijven als Philips en Shell, bedrijven die b e l a n g e n h e b b e n in Zuid­Afri­ ka. Onlangs verzocht d e werk­ groep Kairos d e Vereniging om die a a n d e l e n terug te trekken, m a a r ze kregen nul op het re­ kest. Het bestuur verklaarde er niet v a n overtuigd te zijn dat e e n wijziging v a n het beleg­ gingsbeleid, e e n goed middel is ter bestrijding v a n d e apartheid. Alvorens Chikane met zijn le­ zing begon, wreef e e n groep studenten d e Vereniging deze houding e e n s stevig onder d e neus; 'Vereniging VU laat Bey­ ers barsten', lieten zij via e e n s p a n d o e k weten. Een woord­ voerder v a n d e demonstranten verweet d e Verenigfing v a n d e VU er op het Zuid­Afrikaterrein e e n dubbele moraal op n a te houden. Enerzijds ondersteunt m e n d e benoeming v a n Beyers­ N a u d é tot eredoctor en haalt m e n Chikane n a a r Nederland; anderzijds weigert men voor zichzelf daanait praktische con­ sequenties te trekken. De kritiek v a n d e actievoerders is dat m e n alleen verbaal solidair is met de anti­apart­ heidsstrijd; men maakt g oede sier met een aantal prominen­

Lezing opgeluisterd door protest t e g e n VU­vereniging

Chikane roept Zuidafrikaanse kerk op tot stellingname Dit jaar werd de jaarlijks terugkerende Helder Camara­lezing gehouden door de Zuidafri­ kaanse predikant Frank Chikane. Hij is onder andere vice­president van het UDF in Trans­ vaal en hij heeft voor zijn politieke activiteiten diverse malen in de gevangenis gezeten. De bijeenkomst op de VU werd enige tijd onderBïo­ ken door demonstrerende studenten die wUlen dat de VU haar verbale solidariteit met de Zuid­ afrikaanse bevrijdingsstrijd ook omzet in da­ den.

Koos Neuvel de keelsg at g eschoten. Met een dertienregelig briefje, met nau­ welijks eni g e g ar umentatie, meende de Verenig ing te kun­ nen volstaan om haar beslis­ sing om de aandelen te hand­ haven, te verantwoorden. De Vereniging werd door de de­ monstranten op g eroepen om de genomen beslissin g te herzien. In een korte reactie verklaarde de rector mag nificus, prof. P.J. Drenth, d a t d e demonstranten voor deze manifestatie het ver­ k e e r d e a d r e s gekozen h a d d e n : m e n h a d zich bij het bestuur v a n d e Vereniging dienen te vervoe­ g e n . Overigens dacht hij wel d a t rriemand v a n d e aanwezi­ g e n bij d e Helder C a m a r a ­ l e ­ zing het oneens zou zijn met d e argumenten v a n d e demon­ stranten. F r a n k Chikane begaf zich niet in het Hollandse wespennest. In zijn lezing besprak hij vooral d e rol v a n d e kerk in Zuid­Afrika. Traditioneel behoren d e kerken tot d e stevigste steunpilaren v a n het apartheidsregiem, m a a r die stut is inmiddels bijna h e l e m a a l weggevallen. De huidige situa­ tie brengt echter met zich m e e d a t zowel onderdrukker als on­ derdrukte zich christen noemen, d a t men n a a r dezelfde kerk g a a t e n in dezelfde kerk b e g r a ­ v e n wordt. In die situatie k a n d e kerk het zich volgens Chikane niet permitteren om neutraal te blijven, m a a r men moet partij kiezen. AUe theologische e n ideologi­

Foto Michel Claus, AVCA^U

fen uit het verzet, maar men zou doelbewust doof blijven voor de oproepen die zij doen. Ook na de lezing van Chikane, zo voor­ spelden de actievoerders, zou hij g eprezen worden om zijn prachtige en ontroerende woor­

den, maar de inhoud van zijn boodschap zou al weer ver g e­ ten zijn voordat hij op het vlieg ­ tuig naar Zuid­AIrika g estapt is. Vooral de arrog antie van het bestuur van de Verenig ing was de actievoerders in het verkeer­

Advocaten wijzen term 'moord' af Vervolg van pag. 1 leg op e n tussen d e verschillen­ d e afdelingen over het te voeren euthanasiebeleid op é é n lijn komt. Ook zou a a n d e b e s t a a n ­ d e bezwaarregeling in het zie­ kenhuis meer bekendheid moe­ ten worden gegeven. Volgens d e z e regeling kunnen ethisch gevoelig liggende beslissingen bij onoverkomelijk verschil v a n mening tussen arts en verple­ g e n d personeel via d e coördi­ n e r e n d hoofdverpleegkundige e n d e directeur patiëntenzorg voorgelegd worden a a n d e me­ disch­ethische commissie v a n het ziekenhuis. De a d v o c a a t v a n e e n v a n d e verdachten, mr. L. Hamer, stel­ d e d e directie v a n het zieken­ hiois eerder deze week m e d e verantwoordelijk voor d e situa­ tie. Volgens hem bleek uit door h e m gevoerde gesprekken met betrokkenen dat de communi­ catie in het ziekenhuis gebrek­ kig is en d a a r m e e voedingsbo­ d e m voor w a t hij noemt "wan­ h o o p s d a d e n v a n verpleegkun­ digen". Hamer: "Ik zei dit als re­ actie op d e scherpe en v e r g a a n d e beschuldigingen die d e directie ten aanzien v a n mijn cliënt en die v a n mijn coUega's heeft geuit." De direkte aanleiding voor d e a d v o c a a t om tot publicitaire te­ genactie over te g a a n w a s e e n artikel in d e NRC, vorige week zaterdag, waarin geneeskundig directeur C. Maats sprak v a n d e verbijstering op d e afdeling neurochirurgie, en w a a r i n d e

D

woordvoerder v a n het zieken­ huis d e verdachten u i t d a a g d e om te bewijzen "dat het met die drie patiënten duidelijk slecht is gelopen en dat er niet is geluis­ terd n a a r verzoeken v a n d e fa­ milie om in te grijpen." Diezelfde a v o n d nog bevestig­ d e n d e ouders v a n d e 25­jarige taxichauffeur, wiens overlijden in oktober vorig j a a r door toe­ d o e n v a n d e verpleegkundigen is verspoedigd e n w a a r d o o r d e z a a k a a n het roUen is gebracht, in het KRO­programma Brand­ punt het bericht dat zij d e artsen e n verpleegkundigen nadruk­ kelijk h a d d e n g e v r a a g d of hun zoon uit zijn lijden kon worden verlost. De rechtbank heeft inmiddels het voorarrest v a n d e twee ver­ pleegkundigen die in oktober d e dodelijke insuline­injectie g a ­ v e n met dertig d a g e n verlengd. De rechtsorde is volgens d e r a a d s k a m e r v a n d e rechtbank dusdanig geschokt dat v a n vrij­ lating in afwachting v a n d e be­ rechting g e e n sprake k a n zijn. De a d v o c a t e n v a n d e twee. Ha­ mer en mr. C. Korvinus, zijn hiertegen in beroep g e g a a n . "Met name", aldus Hamer, "om­ d a t wij vinden dat d e rechter die uiteindelijk moet beslissen vrij moet zijn in zijn beoordeling. Wij beschouwen dit niet primair als e e n moordzaak, al valt hij d a a r juridisch wel onder, m a a r meer als e e n kwestie in v e r b a n d met medische verantwoordelijkheid en communicatieproblemen over terminale patiënten in e e n ziekenhuis. Deze items g a a n wij behandelen."

"Bij moordzaken worden men­ sen vanzelfsprekend vastge­ houden, m a a r wij vinden dit g e e n moordzaak." Over d e gevangenhouding v a n d e d e r d e verdachte moest d e rechtbank bij het ter perse g a a n v a n dit nummer nog beslissen. Deze wordt e r v a n verdacht tus­ s e n 1981 e n 1984 twee keer e e n patiënt te h e b b e n gedood met e e n insuline­injectie. De vierde v e r d a c h t e is vorige w e e k vrijge­ laten omdat zij slechts instem­ ming h a d betoond met d e in­ spuiting in oktober vorig jaar. Het gerechtelijk vooronderzoek moet nog beginnen. Dit bete­ kent dat d e rechtszaak nog m a a n d e n op zich k a n laten wachten. Formeel is d e termijn hiervoor 102 d a g e n .

De ondernemingsraad v a n het VU­Ziekenhuis betreurt in zijn brief d e wijze w a a r o p zowel in­ t e m als extern met d e berichtge­ ving is o m g e g a a n . Veel perso­ neelsleden schijnen in d e krant te h e b b e n moeten lezen wat er g e b e u r d is. Voor journalisten is het ziekenhuis e e n J )astion. Het personeel kreeg e e n zwijgplicht opgelegd e n d e enkeling die wel iets m a g zeggen, zegt liever niet geciteerd te wülen worden. In het ziekenhuis circuleren in­ middels geruchten over e e n op h a n d e n zijnde handtekeningen­ actie onder het personeel voor d e gearresteerde verpleegkun­ digen. De directie v a n het ziekenhuis reageert v a n d a a g op d e brief v a n d e ondernemingsraad e n

-

V.

vi ­,

Ir,.

'

.5

Foto AVC/VU

sche rechtvaardigingen v a n de a p a r t h e i d zijn weggevallen. "Men heeft d e ideologische oor­ log verloren", aldus Chikane. Een v a n d e meest beproefde ideologische tactieken om je te­ g e n s t a n d e r te brandmerken, is h e m e e n 'communist' te noe­ men; d a t label is in d e loop der tijden e e n ideale rechtvaardi­ ging gebleken voor d e meest brute terreur. Chikane: "De Zviid­Afrikaanse regering noemt nu zeUs bisschop Tutu e e n com­ munist. Kunt u zich d a t voorstel­ len ? Als je op die manier een ideologische strijd voert, h e b je a l verloren voordat je goed en w^el b e g o n n e n bent." C h i k a n e bekritiseert d e christe­ n e n die a a n d e kant v a n de apartheid staan; ze m a k e n zich schuldig a a n idolatrie, ze a a n ­ b i d d e n valse goden. "Het is de idolatrie v a n het economisch belang, het geld, d e ideologie, iedere notie v a n rechtvaardig­ heid wordt ondergeschikt ge­ m a a k t a a n belangen." Het enige bestaansrecht v a n de kerk is erin gelegen dat m e n de realiteit recht in het gezicht ziet, d a t m e n stelling neemt tegen die idolen e n valse goden, vindt Chikane. Een morele optie voor rechtvaardigheid dient zijns in­ ziens belangrijker te zijn dan winstbejag. "De kerk moet het voor d e slachtoffers opnemen, e n daarbij het risico n e m e n een vervolgde kerk te worden en d a a r m e e zelf slachtoffer te zijn. Een neutrale rol is niet langer zinvol." Dat dit niet zomaar een algemene, neutrale oproep, m a a r e e n z a a k v a n persoonlijke betekenis is, vertelde Chikane o p d e Ikon­televisie. Als gevolg v a n zijn uitlatingen in het wes­ ten zal hij bij terugkeer in Zuid­ Afrika n a a r zijn verwachting di­ rect opgepakt worden e n voor o n b e p a a l d e tijd in d e gevange­ nis verdwijnen. Anders d a n in Nederland is voor e e n Zuidafri­ k a a n verbale steUingname op zichzeU al e e n politieke d a a d . a

d e in d e pers geuite beschuldi­ gingen a a n h a a r a d r e s . De woordvoerder v a n het zieken­ huis w a s d o n d e r d a g n o g niet op d e hoogte v a n d e inhoud v a n de reactie.

COLOFON Bedacbe­adres: De Boelelaan 1105 of postbus 7161, 1007 MC Amsterdam, tel 020 ­ 5484330; b.g.g. 5486930, 5484325, 5484397. fledacüetomers; OD­Ol en 0D­09, Hoofdgbouw VU. Redactie­ J an v a n der Veen (hoofdredac­ tevtr), Wrm Crezee, J ohan d e Koning, Ge­ r a r d v a n Schalk M a n a n n e Creutzberg (redactie­assistente). Medewerkers­ Koos Neuvel, Carolien Stam, Loes Singels, A a d Meijer, Ally Smid. Fotografen: Peter Wolters, Kees Keuch, Michel Claus (allen Audio Visueel Cen­ trum VU), Bram d e Hollander. Tekenaar A a d Meijer. Ontwerp lay­out Frans Rodermans. Uruversitaire Pers: Ad Valvas werkt met a n d e r e universiteits­ e n hogeschoolbla­ d e n s a m e n m d e 'Umversitaire Pers', co­ ordmatie­adres: als redactie­adres. Beleidsraad dr. O.Scholten (voorzitter) d r M . A J . Eijkman, drs C.J M. v a n Ger­ ven, G.H d e J ong, I d e n Ouden, R Bote­ l a a n , mevr. K Ratenng Amtz, I A.J. Prast Secretariaat:mr B. Meulman, kamer 2D­ 07, Hoofdgebouw VU, tel 020­5483601 Advertenties opgeven bi] Bureau Van Vliet b v , postbus 20, 2040 AA Zandvoort tel 02507­14745, telexnr. 41753; hehaUe 'Adjes'(zie hieronder) Adjes max 30 woorden, kosten: f 7,50 a contant, aUeen voor VU­personeel en studenten Opgeven voor m a a n d a g 10 00 uur voor plaatsing m diezelfde week Prodiittje Randstad Handelsdrukkerij b v. (Perscombinatie) " .^nsweg 38 1431 EG Aalsmeer, tel 02977 ­ 25141 Toezending per j a a r g a n g (of deel daar­ van) f 19,­. Girobiljet of betaalkaart van post of bank onder vermeldmg van 'Abon Ad Valvas 34e jrg '86/'87' zanden a a n Vnje Universiteit, Bureau Pers en Voorlichting, Hoofdgebouw k lD­02, postbus 7181 , 1007 MC Amsterdam Voor klachten, tel 020 ­5482671 Int Standaard Serie Nummer 0166­0038

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen