Ad Valvas 1986 - 1987 - pagina 203

CULTUUR Amsterdammer Delalolie laat zich niet regisseren

Deelnemers Camaretten professioneel begeleid Het Camerettenfestival, dat dit jaar voor d e eenerltwintigste keer wordt georganiseerd, is het oudste amateurfestival w a a r o p cabaretgroepen e n eenlingen zich kunnen presenteren om grotere bekendheid te verwer­ ven. Na e e n korte geschiedenis blikken we vooruit met e e n v a n de Amsterdamse deelnemers Rob Laloli (29). "I k v e r m a a k al mensen vanaf mijn tiende. I k heb nu eindelijk e e n vorm ge­ vonden w a a r v a n ik denk dat hij goed is. Veel dingen in het thea­ ter vind ik slecht. Nu g a ik." In 1966 vierde d e Delftse studen­ tenvereniging SSR h a a r elfde lustrum e n d e e d dat met e e n cabaretavond. Dit w a s het be­ gin v a n een jaarlijks terugke­ rend evenement, dat d e n a a m kreeg v a n het pleintje w a a r a a n het verenigingsgebouw lag: C a ­ meretten. Vooral in d e beginja­ ren ontstond het c a b a r e t voor­ namelijk binnen d e studenten­ wereld. Marnix Kappers w a s d e eerste Cameretten­winnaar; groepen als Don Quishocking en I vo d e Wijs volgden hem. Van d e laatste jaren zijn n a m e n als Joke v a n Leeuwen, Brigitte Kaandorp, Frisse Jongens en Paul d e Leeuw n a succes in C a ­ meretten, landelijk doorgebro­ ken.

Cameretten is niet blijven ste­ ken in d e beperkingen die het woord c a b a r e t met zich mee­ brengt. I n d e praktijk bleek het steeds moeüijker om a a n te ge­ v e n wat c a b a r e t is. Bovendien w e r d vastgesteld dat c a b a r e t niet meer zo populair is, dat het publiek veel kritischer is gewor­ d e n en dat er n a a s t c a b a r e t r a n d g e b i e d e n zijn ontstaan va­ riërend v a n absurdistisch thea­ ter tot close harmony. Sinds t w e e j a a r heeft m e n in Delft d e knoop doorgehakt en d r a a g t Cameretten als ondertitel 'Delfts theaterfestival'. Tot 1985 kende het festival voor­ rondes, waaruit e e n drietal fina­ listen werd gekozen. De finale vond plaats in d e grote Aula v a n d e Technische Hogeschool (1400 plaatsen). Met die voorron­ d e s in e e n intiem theater kwam e e n einde a a n e e n omstreden traditie uit d e beginjaren v a n het festival, het 'wegklappen'. Het publiek in d e Aula gaf toen door geklap en geschreeuw a a n het g e b o d e n e niet te kunnen waarderen. Dit j a a r heeft d e festivalorgani­ satie het weer eens h e l e m a a l a n d e r s a a n g e p a k t om het festi­ valkarakter te benadrukken. Het festival bestaat nu uit drie opeenvolgende avonden, elk

Schaal 1:1 Schrijven over het werk v a n Maria van Elk (mo­ menteel te zien in het VU­ Exposorium) resulteert snel in een beschrijving v a n d e g e h a n t e e r d e werkwijze. Dit komt omdat h a a r werk niet refereert a a n d e werkelijk­ heid. Het is sober e n gra­ fisch, opgebouwd uit a b ­ stracte, geometrische vor­ men. Ze presenteert het on­ der d e titel 'Schaal 1:1', het­ g e e n aanduidt, dat het niet meer is, d a n wat je ziet. Van Elk houdt zich bezig met het onderzoeken v a n vorm e n d e handelingen v a n het creatieve proces. I n het boek Maria van Elk, Te­ kenen 1973­1980 zijn e e n a a n t a l v a n h a a r tekenin­ gen te zien; simpel en frêle, soms b e s t a a n d uit slechts één lijntje. Eindeloos va­ rieert ze het neerzetten v a n d e lijnen en onderzoekt zo d e verschillende effecten v a n h a r d e n zacht potlood en arceringen. In 1981 m a a k t e ze e e n serie lithodrukken die w e r d e n geëxposeerd in Museum Fodor. Een cirkel werd 18 keer lithografisch gedrukt op gekreukt papier. Bij het ontvouwen ontstonden steeds verschülende vor­ men, uit ongelijke segmen­ ten opgebouwd. A a n d e wetmatige cirkelvorm, zo­ als die met e e n p a s s e r te trekken is, gaf v a n Elk e e n nieuwe, persoonlijke wen­ ding. Zelf verklaarde ze dit werk vanuit e e n streven n a a r het 'doorbreken v a n d e logische symmetrie'. Deze omschrijving zou voor

meer v a n h a a r werk op kunnen g a a n . O p d e expositie zijn onder meer vier olieverftekenin­ g e n te zien. Trapeziumach­ tige vormen, monochroom ingekleurd met oliekrijt. Doordat het steeds uitge­ v e e g d e n opnieuw a a n g e ­ bracht is, kreeg het papier e e n korrelige relief struc­ tuur. Deze levendige ruw­ heid vormt e e n contrast met d e strakke contouren. Om het vlak h e e n is e e n p a ­ troon v a n vouwen te zien, schijnbaar zonder systeem. De logische symmetrie doorbroken, n a a r v a n Elks h a n d gezet. Van deze fraaie tekeningen is momenteel e e n grotere serie te bekijken bij Steen­ drukkerij Amsterdam. Ren­ te Brattinga v a n deze druk­ kerij voert veel v a n v a n Elks grafisch werk uit. Ook d e houtdrukken in d e VU zijn door h e m verzorgd. Opvallend zijn drie monu­ mentale werken, elk opge­ bouwd uit vier houtdruk­ ken. Geometrische compo­ sities, w a a r v a n d e strak­ heid doorbroken wordt door het golvende patroon v a n d e houtnerf. Potlood, e e n krijtje, e e n stuk hout. Met weinig mid­ delen e n e e n beperkt arse­ n a a l vormen, weet Maria v a n EUc zeer persoonlijke beelden te creei'en.

(Iris Dik) De tentoonstelling in het Exposon­ um I S te zien t / m 5 december m a t / m vr. 10­18 uur. Het werk m d e Steendrukken] ( Lauriergracht 80) nog tot 28 november, wo t / m za, 13­ 17.30 uur

Ad de Ruyter met drie optredens v a n deelne­ mers e n e e n gastoptreden v a n onder a n d e r e Raymond v a n het Groenewoud. I n deze opzet is g e e n finale, m a a r zijn er n e g e n gelijkwaardige optredens met o p d e laatste a v o n d d e bekend­ making v a n d e prijswinnaars door d e jury. Nu k a n d e indruk gewekt zijn d a t het in het festival in d e eer­ ste plaats zou g a a n om het win­ n e n v a n prijzen. Dat Cameret­ ten zich vooral ook intensief be­ zig houdt met begeleiding v a n d e deelnemers horen w e uit d e mond v a n Rob Laloli e e n v a n d e deelnemers die op 20 november d e spits v a n het festival moeten afbijten. Waarom doe je mee aan Came­ retten? "Ik h e b mezelf niet opgegeven, m a a r e e n vriend v a n me. Die vriend vond dat ik m a a r e e n s e e n p r o g r a m m a moest m a k e n v a n aUe losse stukjes die hij v a n m e kende. Welnu dat h e b ik m a a r gedaan." Wat geb eurde er nadat je was ingeschreven ? "Ik werd gebeld en e e n jury wil­ d e mijn p r o g r a m m a zien. We h e b b e n toen e e n avond georga­ niseerd met veel vrienden, be­ k e n d e n e n die jury v a n vijf men­ sen. Na d e voorstelling vond n o g e e n gesprek plaats w a a r i n ze v a n aUes wilden weten: of ik e e n opleiding h a d g e h a d ? Nee dus. of ik al l a n g bezig was? Nou n e e dus. Toen zeiden ze dat ik n o g v a n ze zou horen. Een hele tijd later werd ik opgebeld met d e mededeling dat ik w a s ge­ plaatst op e e n v a n d e festivala­ vonden, verder g e e n toelich­ ting." Hoe b ereid je je voor op het festival?

Foto Bram de Hollander

"Ik schaaf a a n mijn p r o g r a m m a totdat het precies e e n half uur duurt. I k speel het zo hier e n d a a r voor mensen. Verder ver­ zorgt Cameretten e e n work­ shop, twee weken voor het festi­ val. D a a r g a ik het komende weekend n a a r toe. De work­ shop staat onder leiding v a n v a k m e n s e n als N a t a s c h a Ema­ nuels, Martin v a n W a a r d e n b u r g e n Jan Boerstoel. Zij kunnen je regisseren, a a n je teksten scha­ ven, liedjes arrangeren, wat je m a a r wil. Technici helpen met je belichtingsplan, je microfoon­ techniek. Een ding weet ik ze­ ker: ik laat me niet regisseren! Ik g a wel n a a r die workshop, m a a r aUeen voor praktische za­ ken."

internationale voorstelling ma­ ken, niet g e b o n d e n a a n plaats e n tijd. I k speel het verhaal v a n e e n man, e e n vrou^w en e e n hond. Het bestaat uit kleine fragmentjes die langzamer­ h a n d in elkaar g a a n p a s s e n . Het p r o g r a m m a heet 'Het be­ l a n g v a n het vorige naspel'. Een e i g e n a a r d i g e titel misschien." Wat ga je doen als b uiten de prijzen mocht vallen? "Ik zou erg letten op wat het publiek doet. I k ben niet zo gek o p prijzen. Maar als ik er echt h e l e m a a l n a a s t zou vallen d a n zou me dat wel wat doen. Te­ g e n s l a g k a n echter ook erg g o e d voor me zijn. I k zou er ze­ ker m e e doorgaan."

Noem je wat jij doet ca b aret? "Zelf noem ik het entertainment. Ik bewonder vooral Amerikaan­ s e entertainers als Richard Pry­ or en Lennie Brooks. I k wil e e n

Het Camerettenfestival vmd plaats op 20, 21 en 22 november 1986 m d e Stadsdoelen te Delft A a n v a n g 20.00 uur I nformatie e n kaartverkoop Stichtmg Cameretten, Verwersdijk 8, 2611NH Delft. Telefoon 015­ 131053

Gangster of priesters Volgens regisseur Martin Scorsese h e b b e n jongens uit LitÜe Italy, d e I taliaanse wijk v a n New York, het vooruitzicht of priester of maffialid te worden. Robert d e Niro w a s beide. In True Confessions speelt hij e e n geestelijke, in nogal wat films, onder a n d e r e The Godfather, een g a n g ­ ster. En als De Niro e e n rol speelt, d a n is hij die rol. Overbekend zijn d e verha­ len dat hij voor Taxidriver e e n j a a r in e e n taxi ron­ d r e e d e n voor New York, New York saxofoon leerde spelen. Geheel in overeen­ stemming met d e uitgangs­ punten v a n d e Actors Stu­ dio, w a a r hij net als onder a n d e r e Jack Nicholson en Meryl Streep zijn toneelo­ pleiding volgde, identifi­ ceert hij zich met zijn rol. Hoe ver hij wU g a a n , liet De Niro zien in Raging Buil. De füm is g e b a s e e r d op het le­ v e n s v e r h a a l v a n d e bokser Jake la Motta, die n a zijn successen snel afzakte tot e e n onappetijtelijk dikke.

t w e e d e r a n g s artiest in e e n nachtclub. W a a r La Motta j a r e n over deed, h a d De Niro slechts é é n füm voor nodig; hij vrat zich tijdens d e o p n a m e n 35 I dlo vetter, om ook d e oudere La Motta te kunnen zijn. Vijfendertig kilo, ik wordt nog misselijk als ik er a a n denk. De carrière v a n Robert d e Niro berust op e e n misver­ stand. I n hoUywood­termen is füm b igger than life, m a a r dat is wat a n d e r s d a n dikker v a n lijf. Een film wordt niet beter door gege­ v e n s die op d e acteur be­ trekking hebben. Ook zon­ der d e vetzucht v a n d e prachtig spelende De Niro zou Raging Buil een indruk­ ^wekkende füm zijn. Vijfendertig küo of vijfen­ dertig jaar. De Niro draait er zijn h a n d niet voor om. I n Once upon a time in Ameri­ ca, het meer d a n drie uur d u r e n d e epos v a n Sergio Leone, speelt hij d e g a n g ­ ster Noodles in 1933 e n 1968. De füm is v a a k verge­ leken met The Godfather

v a n Francis Coppola. Er is echter een essentieel ver­ schü. The Godfather geeft een bijna documentair beeld v a n d e maffiabewe­ ging. Once upon a time in 'America is vooral een ver­ beelding v a n die werkelijk­ heid. Je zou d e hele film zelfs kunnen interpreteren vanuit d e opiumroes, w a a r ­ in Noodles in d e openings­ s c è n e verkeert. Dit verschü tussen beide füms is terug te vinden in het spel v a n De Niro. In The Godfather is hij d e gifkikker, die w e uit zo­ veel a n d e r e füms kennen: vakkundig, m a a r koud ge­ speeld. Hoe het ook k a n l a a t hij zien in Once upon a time in America. Vooral d e oudere Noodles speelt hij met e e n ingetogenheid, die herinnert a a n d e priester in True Confessions: onzeker m a a r warm. G a n g s t e r of priester, voor Robert d e Niro gewoon e e n kwestie v a n voorberei­ ding.

(Dick Roodenburg) O n c e upon a time m A m e n c a draait w o e n s d a g 19 november 21 00 uur in Fümhuis I Jilenstede, tel 5488076

B])

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen