Ad Valvas 1987 - 1988 - pagina 165

/UDVpEVps

30 OKTOBER 1987 Over deze v r a g e n piekert het bestuur v a n d e Open Universi­ teit zich suf. Is er e e n beweging op g a n g gekomen die d e Open Universiteit de nek wil omdraai­ en? "Ik h e b deze minister nooit ho­ ren zeggen dat d e Open Univer­ siteit moet ophouden te bestaan, m a a r als je op een budget v a n 75 miljoen gulden 9 miljoen be­ zuinigt, r a a k je vitale onderde­ len v a n d e organisatie. Je kunt d a n het moment bereiken w a a r ­ op je moet zeggen: het is beter de tent te sluiten d a n op halve kracht te moeten voortbestaan. Dan aborteert d e minister deze instelling in het derde j a a r n a h a a r opening." Drs. C.W. van Seventer, lid v a n het college v a n bestuur slijpt het mes dat hij tijdens d e gesprek­ ken, die d e komende weken vol­ gen, bij d e b e w i n d s m a n op tafel g a a t leggen. Van Seventer is bijzonder boos over d e manier w a a r o p zijn instelling 'gepakt' is. In d e Rijksbegroting wordt g e e n b e d r a g voor d e Open Universi­ teit genoemd, m a a r er wordt wel gezegd dat d e subsidie structureel is verhoogd met tien miljoen gulden. Bij dat c a d e a u heeft het Heerlense college v a n bestuur nooit bij s t a a n juichen. De verhoging is al in 1985 toe­ gezegd door d e minister, toen d e twee partijen e e n financieel akkoord sloten. De Open Uni­ versiteit moest acht miljoen gul­ den bezuinigen en het departe­ ment gaf e e n compensatie v a n tien miljoen voor d e tegenval­ lende inkomsten uit d e verkoop v a n cursussen. "De bedoeling v a n dat finan­ cieel akkoord w a s om d e Open Universiteit m rustig v a a r w a t e r te b r e n g e n g e d u r e n d e d e op­ bouwfase, die xDtot 'ergens m d e jaren negentig' zou moeten duren. Er is nooit afgesproken dat die steun weer met d e a n d e ­ re h a n d zou worden terugge­ pakt." Dat d e bijdrage a a n d e O p e n Universiteit voor 1988 n e g e n miljoen gulden lager uitviel d a n wat op grond v a n v o o r g a a n d e meerjarencijfers te verwachten was, moest het Seventer verne­ men uit het ontwerp v a n het Ho­ ger onderwijs­ en onderzoeks­ plan HOOP. Redenen voor d e korting worden er met in ver­ meld. Van Seventer: "Ik begrijp het

Open Universiteit voelt zich gepakt door minister Waarom is het budget van de Open Universiteit op verdekte wijze en zonder een letter commen­ taar verlaagd van 76 naar 67 miljoen? Waarom wordt in een rapport van het departement het studierendement berekend op een schamele twintig procent? En: waarom wordt beweerd dat de het aantal inschrijvingen in 1984 is inge­ stort en sindsdien op hetzelfde lage niveau is blijven hangen?

^

Foto Bram d e Hollander

zelf ook niet. Het k a n natuurlijk zijn dat d e minister ons e e n loer wil draaien, m a a r zo ken ik Deetman niet. Hij is toch g e e n onbetrouwbare man. D a n denk je vervolgens a a n e e n reken­ fout. Er zijn wel meer slordighe­ den in het HOOP geslopen door d e druk w a a r o n d e r zo'n gigan­ tisch plan g e m a a k t moest wor­ den. Misschien is d e Open Uni­ versiteit wel als e e n sluitpost b e ­ schouwd. Er w a s gewoon niet

Het redactiebeleid v a n het TIJD­ SCHRIFT VOOR VROUWENSTUDIES wordt in het laatste nummer v a n dit blad door Agneta Fischer e n Tineke Willemsen in e e n open brief heftig ter discussie gesteld. Zij zijn v a n mening dat d e pluriformiteit a a n onderwerpen e n invalshoeken in het Tijdschrift weer in ere hersteld dient te worden. Er zou meer ruimte moeten komen voor onder­ zoeksverslagen e n literatuurstudies uit a n d e r e tradities. De kritiek v a n d e beide schrijfsters is dat er bijna alleen a a n d a c h t is voor d e terreinen kunst, literatuur, beeldvor­ ming e n seksualiteit. Bovendien zou er over die onderwerpen geschreven wor­ d e n in e e n stijl die alleen voor feminis­. tische bollebozen toegankelijk is. "De vlucht uit d e a l l e d a a g s e werkelijkheid in d e fantastische wereld v a n film, beelden en literatuur is d e trend v a n d e moderne vrouwenstudies. Zo is er e e n enorme kloof ontstaan tussen het kleine kringetje postmoderne feministische in­ tellectuelen e n d e rest v a n d e d a m e s die m e n e n zich met vrouwenstudies be­ zig te houden." De redactie v a n het Tijdschrift voor Vrouwenstudies is het uiteraard niet met d e kritiek eens. Men erkent wel dat d e artikelen soms moeilijk en a c a d e ­ misch zijn, m a a r d a a r voelt d e redactie zich niet erg schuldig over. De vrou­ w e n b e w e g i n g is voor d e redactie niet langer een vanzelfsprekend referentie­ punt, men wil ook g r a a g e e n wit voetje h a l e n bij d e a n d e r e collega's op d e uni­ versiteit: "Wij zijn er blij om, dat het

meer over toen wij a a n d e beurt kwamen. Dat zou d e discussie natuurlijk heel gemakkelijk ma­ ken. En misschien zie ik in mijn opperste naïviteit wel e e n voor d e h a n d liggende mogelijkheid tot bezuinigen over het hoofd, die ze bij het ministerie wèl op­ gemerkt hebben." Van Seventer heeft in het HOOP nog meer steun g e v o n d e n voor het vermoeden dat er binnen het ministerie iets mis is met het

Jacques Herraets/UP beeld v a n zijn instelling. Zo s t a a n er b e d r o e v e n d e studiere­ sultaten vermeld bij d e O p e n Universiteit. Onder e e n tabel staat ter toelichting: "Deze tabel illustreert de m a t e w a a r i n inge­ schrevenen bij d e OU zich ook daadwerkeljik inzetten om een cursus af te sluiten met een ten­ tamen. Van d e totaal ingeschre­ venen, ruim 30.000, heeft bijna 80% nog g e e n studiepunt ge­ haald..." Van Seventer m a a k t zich e r g k w a a d over die p a s s a g e : "Ik weet niet welke a m b t e n a a r die cijfers in het HOOP heeft gezet, m a a r als hij d e vooropgezette bedoeling heeft g e h a d het ima­ go v a n d e Open Universiteit te verpesten, h a d hij geraffineer­ der te werk moeten gaan." Het grote b e z w a a r v a n Van Se­ venter is dat alle studenten in d e tabel op e e n hoop zijn gegooid, of ze nu e e n m a a n d of drie j a a r geleden h e b b e n ingeschreven voor een cursus. Behalve het uiteenlopende stu­ dietempo (de O p e n Universiteit schermt juist met die vrijheid) speelt e e n a n d e r specifiek ken­ merk v a n de 'studie op afstand' een belangrijke rol bij het b e p a ­ len v a n d e studieresultaten: veel studenten schrijven in zon­ der de bedoeling een tentamen te halen. "We h e b b e n zelf ook een fout g e m a a k t door d e eerste cijfers over studieresultaten n a a r buiten te b r e n g e n zonder duidelijk onderscheid n a a r ca­ tegorieën te maken", geeft Van Seventer met enige spijt toe. "Dat hangt ook s a m e n met ons systeem v a n inschrijving, w a a r ­ bij g e e n onderscheid wordt ge­ maakt tussen bijvoorbeeld cur­ susstudenten, diplomastuden­ ten of m e n s e n die puur voor hun plezier e e n cursus afnemen. Bij d e g e w o n e universiteiten komt praktisch iedereen binnen met e e n VWO­diploma en d e bedoe­ ling een doctoraal diploma te halen. Je m a g onze resultaten d a a r o m niet met instellingen voor dagonderwijs vergelijken.

Postmodern feminisme ^ijct^c^ti^tCK Samenstelling­ Koos Neuvel

Tijdschrift tegenwoordig vrij a l g e m e e n erkenning krijgt als a c a d e m i s c h tijd­ schrift. 'Academisch' betekent voor ons e e n kleurrijke presentatie v a n verschil­ lende soorten kennis v a n e n over vrou­ wen, m a a r ook het openlijk presente­ ren v a n tegenstellingen in die verschil­ lende soorten kennis. Een platform dus, m a a r niet zonder kleur te bekennen. Als dat ambivalente p r o g r a m m a d e a c ­ tualiteit is v a n feminisme e n vrouwen­ studies in d e jaren tachtig e n negentig d a n willen we dat g r a a g exploreren."

Nog meer zelfreflectie, of zo u wilt, n a ­ velstaarderij. Het tijdschrift PSYCHO­ LOGIE MAATSCHAPPIJ bestaat tien j a a r en Ruud A b m a is bij die gelegen­ heid in d e geschiedenis v a n het blad gedoken. Hij constateert dat P M e e n typisch grondslagentijdschrift is dat zich bovendien nauwelijks stoort a a n d e b e s t a a n d e arbeidsdeling binnen d e sociale w e t e n s c h a p p e n . "Daar w a a r d e g e w o n e tijdschriften gevuld worden met onderzoekspresentaties, beleidsar­ tikelen, gevalsbesprekingen of 'psycho­

logie voor jou', bevat P M vooral re­ flecties op theorie, onderzoek, beleids­ vraagstukken e n methoden, en artike­ len die met gebruikmaking v a n be­ s t a a n d onderzoek e e n actuele situatie belichten." Ook d e G roningse hoogleraar P. J. Van Strien kijkt terug op tien j a a r P M.'Hij vraagt zich af w a a r het maatschappij­ kritisch elan v a n weleer is gebleven v a n waaruit het blad is ontstaan. Hij constateert dat sommige maatschap^ pijbestormers als beleidsmedewerkers in Den H a a g werkzaam zijn. Daar vol­ trekt zich volgens Van Strien e e n mon­ sterverbond tussen d e 'linkse' relevan­ tie­ en veranderingsdenkers en het d e laatste jaren opgekomen nieuw­recht­ se pragmatische no­npnsense denken. Dit leidt tot e e n transformatie v a n d e sociale wetenschappen: probleemge­ richte interdisciplinariteit boven theo­ riegerichte disciplinariteit; kundes bo­ ven kennis; beleidsrelevantie boven wetenschappelijke. Voor Van Strien g a a n deze ontwikkelingen ten koste v a n d e kritische reflectie: "G eef mij d a n m a a r d e kritische resignatie v a n d e ver v a n d e macht gebleven tijdschriftschrij­ vers!"

Over literatuur e n filosofie g a a t e e n in­ teressant thema­nummer v a n het filo­

m a a r alleen met a n d e r e instel­ lingen v a n afstandonderwijs. Bij d e Open Universiteit komt volgens onze peilingen m a a r dertig procent met d e bedoeling om een diploma te halen. Dan is èr e e n grote groep die alleen m a a r wil uitproberen of e e n stu­ die te combineren is met a n d e r e bezigheden. Vijfenzeventig pro­ cent v a n d e inschrijvers heeft immers e e n baan." Tot nu toe heeft d e Open Uni­ versiteit 65.000 cursussen ver­ kocht en 20.000 certificaten uit­ ' gereikt. "Over d e examenresul­ taten m a a k ik me weinig zor­ gen", zegt Van Seventer. "Voor mij is het studietempo een groter probleem. Er zijn niet g e n o e g beloningsmomenten inge­ bouwd, die d e motivatie kunnen stimuleren. Er zou meer via d e computer getoetst kunnen wor­ den in plaats v a n tijdrovende tentamens. Dat zou het rende­ ment zeker ten g o e d e komen." Momenteel s t a a n in Heerlen meer d a n 32.000 studenten in­ geschreven. Dat a a n t a l over­ treft volgens Van Seventer d e verwachtingen ruimschoots, ter­ wijl er p a s veertig cursussen be­ schikbaar zijn. De toekomst opent o n g e k e n d e perspectieven, is zijn vaste overtuiging. "De behoefte a a n wederkerend onderwijs wordt steeds groter. De helft v a n onze studenten heeft al een universi­ taire of HBO­opleiding achter d e rug en wil via onze cursus­ pakketten een aanvullende op­ leiding, bijvoorbeeld tot hoger informaticus of bedrijfskundige. Die cursussen zijn h a r d op w e g d e basiscursus recht e n inlei­ ding staatsrecht v a n d e eerste plaats te verdringen." Ook al zijn de eerste jaren ge­ kenmerkt door een pijnlijke or­ ganisatorische chaos, a a n het bestaansrecht v a n d e O p e n Universiteit valt volgens Van Seventer absoluut niet te twijfe­ len: "De helft v a n onze studen­ ten zou nooit a a n d e studie be­ gonnen zijn als wij er niet w a r e n geweest. Bovendien s t a a n we op het punt het G utenberg­tijd­ perk te verlaten. Er zijn commu­ nicatiemogelijkheden in a a n ­ tocht of voor een klein gedeelte al bij ons in gebruik, die bijna onbeperkte mogelijkheden bie­ den voor d e overdracht v a n in­ formatie. De universiteit v a n d e toekomst komt in d e huiska­

sofische tijdschrift KRISIS, met artike­ len over Heiner Muller, Hans Magnus Enzensberger e n G errit Achterberg. In een inleidend artikel schetst Pieter Pe­ kelharing e e n historisch overzicht v a n het b e s t a a n v a n 'inteUektuelen in het spanningsveld tussen wetenschappelij­ ke en literaire kuituren'. Van de a n d e r e artikelen is met n a m e het v e r h a a l v a n Michel Kuijpers over Enzensberger d e moeite v a n het lezen w a a r d . Kuijpers karakteriseert Enzens­ berger als e e n soort Nikkelen Nelis die e e n breed instrumentarium v a n stilisti­ sche e n argumentatieve middelen be­ speelt. "Zijn teksten missen het ontoe­ gankelijke dat veel a k a d e m i e s e teks­ ten wel h e b b e n . Die stoten v a a k niet­ ingewijden af, door het voortdurend re­ fereren a a n a n d e r e theorieën en konsepten." Enzensberger schrijft uit­ sluitend d titre personnel, hij citeert wel e e n s m e n s e n m a a r op e e n a n d e r e wij­ ze d a n in d e a c a d e m i s c h e wereld ge­ bruikelijk; academici citeren door­ g a a n s om zich te v o e g e n binnen e e n b e p a a l d e traditie v a n d e academische g e m e e n s c h a p , terwijl Enzensberger a n d e r e n gebruikt om zich tegen hen af te zetten. Kuijpers: "Daar zal zijn positie als 'kleine zelfstandige' binnen e e n 'vrije­markt'­situatie niet vreemd a a n zijn."

Tijdschrift voor vrouwenstudies, uitgeverij SUN, tel 080­221700, Psychologie Maatschappij, uit­ geverij SUN, tel 080­221700, Krisis, Oude Looiers­ straat 5 5 ' " 1016 VG Amsterdam, tel 020­279861

Q

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen