Ad Valvas 1987 - 1988 - pagina 578

H

j^VfiLVfiS

De HO-insteUingen h e b b e n 6 juni overeenstemming bereikt met de minister over diens vertaling v a n de Arbowet in het "concept-AMvB Arbo-besluit Onderwijs". Daarin wordt gesteld dat d e Arbowet in 1990 volledig ingevoerd moet zijn. Op 1 januari '89 kan d e eerste fase ingevoerd worden, die d e Veiligheidswet d a t e r e n d uit 1934 (de Arbowet vervangt deze) nog eens bevestigt e n slechts een p a a r nieuwigheden invoert, w a a r o n d e r d e werkonderbreking en d e strafrechtelijke aansprakelijkheid. In het (concept-)verslag v a n d e HO-instellingen v a n 6 juni staat dat d e invoering "budgetair neutraal" dient te zijn. Met a n dere woorden: het m a g niets kosten. Specialisten v a n AbvaKabo hebben echter becijferd dat invoering zo'n anderhalf miljard gulden g a a t kosten. "Dat komt doordat d e arbeidswet niet voor het onderwijs gold, zegt ƒ. Bartels van de AbvaKabo. "Daarom is er d e laatste 35 jaar niets uitgetrokken voor veiligheidsvoorzieningen aan de circa 10.000 onderwijsinstellingen in ons land. Overal, op iedere instelling, moet worden bekeken wat er voor veiligheidsvoorzieningen nodig zijn." "Dat b e d r a g moet d a n bij a n d e re onderdelen v a n d a a n worden gehaald," zegt ƒ. Bartels v a n d e Abva-Kabo. "Ook universiteiten zullen d a n formatieplaatsen in moeten leveren. Daar g a a n wij niet mee accoord. Maar zover is het nog niet. Onze strategie is

1 JULI 1988

Nieuwe veiligheidswet voor onderwijs zou 1,5 miljard kosten

Vakbond vreest ontslagen bij invoering Arbowet De Abva-Kabo heeft becijferd dat d e invoering v a n d e Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) voor het onderwijs anderhalf miljard gulden g a a t kosten. De bond vreest dat d e invoering per 1 januari 1989 - ten koste v a n formatieplaatsen zal g a a n . De minister wil er echter ~^ geen cent extra voor uittrekken. De bond wil overigens wel eerst d e Arbowet zien ingevoerd. "Voor die formatieplaatsen g a a n w e later in d e loopgraaf liggen," belooft e e n vakbondswoordvoerder. dat we er eerst d e Arbowet voor het onderwijs ingevoerd willen zien. Als er later formatieplaatsen voor worden geofferd, g a a n we d a a r later voor in d e loopgraaf liggen." Dr. P.}. van der Jagt, hoofd v a n de dienst veiligheid e n milieu a a n d e VU, ziet a a n de«universitaire horizon g e e n sombere wolken. "Voor d e laboratoria, werkplaatsen en dergelijke zijn door d e universiteiten altijd al - en voor een deel onverplicht - d e regels gehanteerd zoals die nu formeel v a n kracht g a a n worden. Dat is g e d a a n in overleg met d e arbeidsinspectie."

Houd uw reakties kort. Over bijdragen langer dan 300 woorden is kontakt met de redaktie nodig. De redaktie kan bijdragen bekorten.

Vollenhoven Over het artikel v a n Henk Vlaming, onder bovengenoemde titel opgenomen in Ad Valvas 24 juni j.1., is veel te zeggen, m a a r ik zal mij in e e n ingezonden reactie beperken tot enkele hoofdzaken. Volgens het artikel stonden Dooyeweerd, Janse, Schilder e n VoUenhoven (ik neem d e alfabetische volgorde) a a n het hoofd v a n d e vernieuwers binnen de gereformeerde kerk in d e jaren dertig; d e pogingen v a n d e vernieuwers liepen uit op de scheuring v a n 1944; d a a r n a kon Vollenhoven, mijn

Abonnement Ad Valvas blijft f 30,Voor d e lezers die Ad Valvas thuis gestuurd wülen krijgen, blijft d e abonnementsprijs voor de komende j a a r g a n g (of een deel d a a r v a n ) gehandhaafd op dertig gulden. Toezending geschiedt n a ontvangst v a n een girobUjet of betaalkaart v a n post of bank onder vermelding v a n "Abonnement Ad Valvas 36e jrg. ('88-'89)", te zenden a a n : Vrije Universiteit, Bureau Pers en Voorlichting, Hoofdgebouw k. lD-02, De Boelel a a n 1105, 1081 HV Amsterdam. Dit met het oog op spoedige verwerking.

schoonvader, zich niet meer goed vinden in d e (synodale) kerk. En n a 1944 ging het met VoUenhoven ook nog minder voorspoedig in zijn weten­ schappelijk werk. Deze voorstelling v a n zaken is mijns inziens afkomstig uit d e kring v a n d e vrijgemaakten. Ik acht die visie onjuist. Kerk e n theologie worden in het ge­ schetste beeld teveel op d e voorgrond geplaatst. Mijn schoonvader w a s in d e eerste plaats een m a n v a n d e weten­ schap, die in d e lijn v a n Calvijn e n Kuyper als protestants chris­ ten wijsheid e n inzicht wilde verwerven en doorgeven om­ trent al hetgeen God g e s c h a p e n heeft; hij w a s o p zoek n a a r d e ordening e n d e bedoeling v a n d e schepping. Zowel vóór als n a 1944 w a s hij enthousiast bezig met d e filosofie, tot e n met colle­ ges nog jaren n a zijn pensione­ ring op 70­jarige leeftijd. Met Janse zijn d e contacten ge­ ëindigd in d e tijd v a n d e bezet­ ting, toen d e heer Janse omtrent het karakter v a n d e bezetting een opvatting h a d die ieder ver­ zet uitsloot. Met Schilder zijn d e contacten geëindigd, toen deze in 1944 tot d e vrijmaking over­ ging. In totaal zijn deze vrien­ den v a n voor d e oorlog niet d e belangrijksten geweest in d e loopbaan v a n mijn schoonva­ der: beiden w a r e n ook niet pro­ fessionele wijsgeren. De laatste ruim dertig jaren, zonder Janse e n Schüder dus, w a r e n niet "minder voorspoe­ dig". Het werkklimaat a a n d e VU w a s beter, d a n voorheen. Nadat VoUenhoven j a r e n l a n g aUéén h a d gewerkt voor d e wijsbegeerte a a n d e VU, k w a m eindelijk assistentie: in d e vijfti­ ger jaren ging prof. Zuidema mee­werken. Het boek over d e preplatonici is d a n toch m a a r

Voor veel a n d e r e onderwijsinstellingen, w a a r men dat niet of minder deed, zal er volgens hem sprake zijn v a n het inhalen v a n e e n achterstand. De meeste 'kreun' zal liggen bij het hoger beroepsonderwijs en bij middelb a r e scholen, denkt hij. "Als die anderhalf miljard over het hele onderwijs zou worden omgeslagen, ja, d a n krijgen ook d e universiteiten e e n tik mee," aldus Van der Jagt.

Kosten onbekend Bij het ministerie zijn er nog g e e n schattingen over d e kosverschenen, tal v a n artikelen voor d e Oosthoek­encyclopedie zijn geschreven e n 'de colleges werden continu bijgewerkt en ­ vernieuwd. Na d e pensionne­ ring werden vier hoogleraren benoemd om het werk voort te zetten. Dat aUes weerspreekt het beeld v a n een geleerde, die het best w a s in d e beslotenheid v a n d e studeerkamer e n (toch) relatief weinig publiceerde, zo­ als het artikel stelt. VoUenhoven wordt totaal mis­ kend w a n n e e r men g e e n mei­

Prof. Vollenhoven ding maakt v a n zijn werk voor d e Vereniging voor Calvinisti­ sche Wijsbegeerte (vanaf 1953) en d e Stichting Bijzondere L eer­ stoelen voor Calvinistische Wijsbegeerte (van 1947 af). Bei­ d e organisaties zijn door VoUen­ hoven opgericht e n voorgeze­ ten; vereniging e n stichting zijn geheel gericht op kritisch b e ­ spreken e n doorgeven v a n ver­ worven inzichten. Het werd a a n d e VU v a n b e l a n g geacht dat aUe studenten alvo­ rens met d e vakwetenschap te

Henk Vlaming ten v a n d e invoering. De voorlichter v a n het ministerie k a n g e e n uitsluitsel geven: "Schattingen over d e kosten v a n d e invoering zijn er bij ons niet. Ze zijn in ieder geval niet te geven. Wellicht h e b b e n a m b t e n a r e n op d e achterkanten v a n luciferdoosjes berekeningen gemaakt." De Veiligheidswet uit 1934 w a s vroeger een uitstekende wet, m a a r d e tijden zijn veranderd. Veel werk is sindsdien g e v a a r lijker geworden door het gebruik v a n nieuwe machines, werktuigen e n gevaarlijke stoffen. Bovendien is d e moderne gedachte over arbeid dat niet alleen d e werkgever, m a a r ook d e werknemer verantwoordelijk moet zijn voor goede werkomstandigheden. V a n d a a r d e Arbowet, die vanaf 1983 in fasen wordt ingevoerd bij bedrijfsleven en overheid. Hierdoor worden werknemers bijvoorbeeld verplicht om deel te n e m e n a a n voorlichting en onderricht over d e risico's v a n hun werk en moeten zij g e v a r e n v a n hun

beginnen enig wijsgerig inzicht kregen in het totaal der weten­ s c h a p p e n e n d e onderlinge ver­ houding d a a r v a n . Zo h a d d e n d e eerste­jaars studenten als verplicht vak: wijsbegeerte. De coUeges w e r d e n g e g e v e n door •VoUenhoven, d e wijsgeer, niet door Dooyeweerd zoals het arti­ kel ten onrechte stelt. Dooye­ weerd, die werkzaam w a s a a n de juridische faculteit, gaf a a n aUe studenten in d e rechten col­ leges over rechtsfUosofie e n rechtsgeschiedenis. Dooye­ weerd w a s e e n geleerde v a n internationale faam; zo iemand m a g men in e e n overzichtsarti­ kel niet uitsluitend schetsen als een charmante persoonlijkheid, goed tot z'n recht komend op partijen, feesten e n recpeties, die d a n ook nog coUeges zou gegeven h e b b e n w a a r studen­ ten v a n b a a l d e n . In het artUcel is sprake v a n ver­ nietigende kriteUc v a n e e n Utrechtse filosofe op VoUenho­ vens eerste deel v a n d e G e ­ schiedenis der wijsbegeerte. Het is v a n b e l a n g te vermelden dat deze fUosofe, mevrouw De Vogel, later wel e e n groot deel v a n h a a r kritiek heeft terugge­ nomen. VoUenhoven w a s v a n ouds ere­ lid v a n het studentencorps NDDD. Iemand die zich opsluit in d e studeerkamer krijgt dat eerbewijs niet. Na het overlijden v a n VoUenho­ ven verkreeg d e VU, overeen­ komstig d e wens v a n d e overle­ dene, d e boeken e n het archief. In overleg met d e n a b e s t a a n ­ den v a n VoUenhoven vindt nog steeds onderzoek v a n dit vrij omvangrijke archief plaats. Vol­ g e n s mijn recente inUchtingen is de bewaring v a n het archief veel beter d a n in d e a a n v a n g v a n het artikel wordt beschre­ ven. Een goed inzicht in d e werken v a n VoUenhoven geven: VoUen­ hovens laatste werk, 1970­1975, redactie K.A. BrU, 1981 e n d e dissertatie v a n K.A. Brü: Wester­ se Denkstructuren, 1986, beide uitgegeven door d e VU­Uitge­ verij.

Mr. H. Nijen huis,

Amstelvee n .

werk direct a a n hun chef mel­ den. Nieuw is dat werknemers krach­ tens d e Arbowet aansprakelijk kunnen worden gesteld voor nalatigheid. De ambtenaren­ bond Abva­Kabo heeft echter bij de minister b e d o n g e n dat de wernemer aUeen aansprakelijk is w a n n e e r hem grove nalatig­ heid k a n worden verweten. "Dan doet je toch e t h t a a n iets als 'Tsjernobyl' denken," zegt Abva­Kabo woordvoerder Bar­ tels. In a n d e r e gevallen zal d e werkgever aansprakelijk zijn. De rechter zal in twijfelgevaUen uitmaken of er sprake is van grove nalatigheid of niet, een juridische a a n g e l e g e n h e i d dus. De Arbowet kent een grote rol toe a a n medezeggenschapsor­ g a n e n v a n het personeel. Zo be­ hoeft het verplichte Arbo­jaar­ plan v a n het bestuur d e instem­ ming v a n deze organen. De meest ideale vorm vorm van personeelsvertegenwoordiging, gezien vanuit d e Arbowet, is de in het bedrijfsleven gebruikelij­ ke ondernemingsraad, die door d e Arbowet extra taken en be­ voegdheden krijgt. De mede­ zeggenschap op universiteiten zal, zoals bekend, gestalte rhoe­ ten krijgen via d e nieuwe diens­ tcommissies. De al b e s t a a n d e universiteitsraad is wel e e n in­ spraak­, m a a r g e e n medezeg­ genschapsorgaan. Op d e VU, die als privaatrechte­ lijke insteUing zowel onder de wet op d e ondernemingsraden als onder d e wet op het weten­ schappelijk onderwijs valt, streeft het coUege v a n bestuur, zoals bekend, echter n a a r de invoering v a n een onderne­ mingsraad (per 1 januari 1990). (Zie Ad Valvas Wen 17 juni j.1.) Werknemers krijgen onder de Arbowet het recht hun werk te onderbreken als zij vinden dat er een acuut g e v a a r voor perso­ nen is, ongeacht d e v r a a g of dat g e v a a r er objectief gezien ook is. De leiding v a n e e n insteUing is verplicht om een Arbo­jaar­ plan op te steUen dat d e instem­ ming v a n d e ondernemings­ r a a d behoeft. Maar een univer­ siteit heeft g e e n ondernemings­ raad. De ambtenarenbond Abva­Kabo heeft echter be­ werksteUigd dat d e in te voeren dienstcommissies bij d e univer­ siteiten inzake d e Arbowet de­ zelfde b e v o e g d h e d e n krijgen als d e ondernemingsraden.

Jaarboek 1986­1987 Onlangs is het VU Jaarboek over d e periode 1986­1987 ver­ schenen. Hierin treft men onder a n d e r e a a n d e redes die gehou­ den zijn bij d e Opening der L es­ sen op 7 september 1987, de rede uitgesproken bij de Dies Natalis 1986, een overzicht van de wetenschappelijke congres­ sen die in deze periode gehou­ den zijn, aantaUen studenten en gepromoveerden. Belangstel­ lenden kunnen het jaarboek af­ halen bij het Informatiecentrum, hoofdgebouw, kamer lD­03.

Redactie-adres: De Boelelaan 1105, 1081 HV Amsterdam, tel. 020 ­ 548 4330,­ b.g.g. 548 6930, 548 4325, 548 4397. Redactiekamers: OD­Ol en 0D­09, Hoofdgebouw VU. Redactie: Jan v a n der Veen (hoofdredac­ teur), Wim Crezee, G e r a r d v a n Schaik, Marianne Creutzberg (redactie­assisten­ te). Medewerkers: Koos Neuvel, Ally Smid, Diana Doornenbal, Henk Vlaming, Han­ ne Obbink, Geeja Oldenbeuving Fotografen: Peter Wolters, Kees Keuch, Michel Claus (allen Audio Visueel Cen­ tr\im VU), Bram de Hollander. Tekenaars: Monica de Wit, Frenk Dries­ sen.,

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen