Ad Valvas 1987 - 1988 - pagina 200
20 NOVEMBER 1987
fD\p]^^
'En dan nog 8000 gulden sparen voor de promotie?' "Als mensen vragen wat je doet, e n je zegt dat je aio bent, d a n is het eerste w a a r ze over begin nen het lage salaris." Paul van der Aar is een v a n d e 77 assis tenten in opleiding (aio's) v a n d e VU en tevens initiator e n coördinator v a n het aioover leg. Over de lage status v a n zijn b a a n e n d e ministeriële invul ling v a n het aioschap is hij be p a a l d niet tevreden, m a a r al dat g e k l a a g over het geringe salaris vindt hij niet terecht. Uit d e laatst gehouden landelijke enquête onder aio's bleek ech ter dat 85 procent v a n h e n onte vreden is over hun maandelijks loonstrookje.
wordt. Het ministerie beweert dat aio's m a a r voor 55 procent v a n hun werktijd produktief zijn, m a a r we zijn net zo produktief als d e oude stijlpromovendi. En zij verdienden anderhalf keer zoveel als wij nu. Het is e e n drastische bezuinigingsmaatre gel, dat is wel duidelijk." Hij denkt dat d e meeste aio's nogal ambitieus zijn en d e b a a n d a a r o m accepteren. "Het is nu nog d e enige manier om te kun nen promoveren. Als je dat wüt, neem je d e consequentie v a n e e n l a a g salaris voor lief." Paul v a n der Aar h a a l d e in vier j a a r zijn doctoraal biologie (cum laude). Liep tijdens zijn studie n e g e n m a a n d e n stage bij Gist Brocades e n in die tijd werd hem e e n aioplaats a a n d e VU a a n g e b o d e n . Vorig j a a r ontving hij d e Unilever researchprijs. Een jong e n veelbelovend on derzoeker. Sinds vorig j a a r sep tember werkt hij als aio a a n een onderzoek n a a r de oc nsequen ties van de eiwitpro duktie o p groei en fysio lo gie van gist.
Bedrijfsleven
Assistent in opleiding Paul v a n der Aar Foto Kees Keuch, AVCWU
Paul: "Studenten uit mijn j a a r die d e volledige zes j a a r wel benutten, krijgen zes honderd gulden basisbeurs en ik begon n a vier j a a r studie met twaalf honderd. Ik ben in zoverre wel ontevreden dat ik voor het werk dat ik doe sterk onderbetaald
Samenstelling van deze middenpagina's: Ally Smid Gerard van Schaik
Gebonden "Wat d e VU doet is d e Alge mene Maatregel v a n Bestuur die O W over ons heeft uitgestort, uitvoeren. Wij zijn d a a r a a n gebonden." Aldus mevrouw mr. M.P. Kuipers, hoofd arbeidsvoorwaarden v a n d e dienst personeelsza ken v a n d e VU, over d e rechtspositieregeling voor aio's. "Bij d e totstandkoming v a n d e regeling h e b b e n de universiteiten, en wij zeker, ernstig b e z w a a r gemaakt en bedenkingen geuit tegen het l a g e bedrag. Dat blijft over eind", zegt Kuipers. "De poli tieke gedachte bij Deetman w a s destijds: ik geef jullie weinig geld, m a a r we zorgen er tegelijk voor dat jullie niet veel geld a a n d e aio's hoe ven te geven. Zo kun je meer
D
Heeft hij nooit getwijfeld om eventueel halverwege zijn aio schap n a a r e e n bedrijf over te stappen? Paul: "Ik heb dat in d e r d a a d v a a k overwogen, ook tijdens mijn stage. Maar ik zag dat p a s afgestudeerde a c a d e mici in zo'n bedrijf als GistBro c a d e s gelijk leiding moeten ge ven a a n zo'n drie a vier analis ten. Ik z a g mij dat nog niet doen op m'n tweeëntwintigste. Ik heb ook wel gedacht n a twee j a a r over te stappen, m a a r d a n moet ik eerst nog in dienst. Na mijn promotie b e n ik 27. Ik b e n v a n plan in d e VS te g a a n werken. J e hoeft namelijk als je buiten Eu ropa werkt tot je dertigste niet meer in dienst." Hij werkt zeker meer d a n d e 38 uur die zijn arbeidscontract aangeeft. "Buiten d e normale werkuren moet ik geregeld, ook in d e weekenden, n a a r het la boratorium om te kijken hoe mijn kweken erbij staan. Gist cellen h e b b e n nooit vakantie." Met zijn begeleider, die tevens zijn copromotor is, heeft hij e e n keer in d e week e e n gesprek over d e voortgang v a n het on derzoek. Een keer in twee m a a n d e n is er een werkbespre king met d e hele vakgroep. "Mijn begeleiding is redelijk, als ik meer zou willen kan dat. Maar ik denk dat ik zeker niet
aio's aanstellen voor hetzelf de geld. Vanuit d e werkloos heidsbestrijding gezien is dat aardig, m a a r je moet ook d e concurrentieverhoudingen bekijken. Kun je zo nog wel voldoende kwaliteit aantrek ken? De zorg over het lage salaris h e b b e n we vanaf het begin gedeeld." Kuipers reageert ook op de rechtzaken die op initiatief v a n het landelijk aiooverleg worden gestart tegen' d e drie bijzondere universiteiten. De aio's willen op die manier volledige uitbetaling v a n schaal 10 afdwingen (nu krij gen ze 55 procent d a a r v a n ) of in ieder geval het mini mumloon. "Dat aio's in het geweer komen tegen hun l a g e salaris verbaast ons niets. Ik denk niet dat we blij zijn als d e aio's schaal 10 voor elkaar krijgen. Dat kun
meer onderwijs krijg d a n d e oude stijlonderzoekers. Ik doe mijn onderzoek vrij zelfstandig. In mijn contract staat dat ik in het eerste j a a r alleen onderwijs hoefde te volgen, niet te geven. Maar dat onderwijs stelde niets voor. Ik h e b wel acht weken e e n stage gelopen bij biochemie^^ m a a r dat w a s meer omdat zij d e benodigde spullen h a d d e n , niet v a n w e g e d e kennis." "Dat congressen e n symposia nu ook als onderwijsuren wor d e n genoteerd vind ik overdre ven; e e n week congres wordt gezien als e e n week onderwijs, om m a a r a a n die norm (van 45 procent improduktiviteit, red.) te komen. Laatst k w a m ik er ach ter dat ik eigenlijk helemaal g e e n tussentijdse beoordeling h e b g e h a d . Normaal wordt je werk n a e e n j a a r geëvalueerd e n wordt bekeken of je m a g blij ven. Ik denk dat ik goed beoor deeld ben, omdat het onderzoek goed loopt. Maar ik h e b niets hoeven tekenen, ik h e b niets ge zien."
Stroef Sinds september is Paul coördi nator v a n het aiooverleg. A a n d e VU is dit overleg wat lang z a a m v a n d e grond gekomen, in vergelijking met a n d e r e univer siteiten. Paul: "Het contact met d e VU liep stroef. Het verkrijgen v a n d e interne adressen v a n aio's v a n d e afdeling perso neelszaken w a s d e barrière. PZ wilde ze niet afstaan v a n w e g e privacy v a n d e werknemers. We h e b b e n het nu zo geregeld dat PZ d e brieven v a n het over leg v a n adressen voorziet. We moeten de respons dus m a a r af wachten, kunnen mensen niet direct aanschrijven." In dat aiooverleg kijken we bij voorbeeld n a a r het verschil in arbeidscontracten v a n d e ver schillende aio's. We proberen een a l g e m e e n beoordelingsfor mulier te m a k e n en het a a n t a l onderwijsuren gestandaardi seerd te krijgen. Ook zijn we aangesloten bij het landelijk aiooverleg. Over d e kosten v a n d e promotie k a n ik me heel k w a a d maken. Moet je als aio ook nog 'die acht duizend gul den s p a r e n v a n je geringe sala ris? Er zijn niet echt regels voor, m a a r je wordt toch verwacht een gedrukt boekje af te leve ren, e e n etentje en een feest te organiseren. Dat moet v e r a n d e ren, ze kunnen dat niet v a n je verlangen."
nen we niet zomaar doorbe rekenen a a n d e minister. Dat zou bovendien een immense ophoging betekenen v a n wat voorheen werd betaald a a n promotiemedewerkers, en die h a d d e n in hun con tract niet zo'n expliciet recht op een begeleidingsplan als d e aio's." "En het minimumloon? Daar zeg ik ook g e e n ja tegen, dat kan ik nu niet doen. Ik wel een alternatief voor d e huidi ge salarisregeling: in het eerste j a a r v a n d e aanstel ling hoger d a n die 1758 gul den beginnen, en d a n d e groei d a a r n a minder specta culair leten verlopen. Maar we h e b b e n niet d e vrijheid om dat zelfstandig te doen. We zitten vast a a n afspraken met d e minister over het a a n tal a a n te nemen aio's."
De VU zal geen duobanen propageren, 1 mei wordt a a n de De Boelelaan nog steeds geen feestdag en het zwangerschapsverlof blijft slechts twaalf weken. Maar al met al slaat de VU met haar nieuwe CAO, van kracht sinds 1 juli en vorige maand in druk
'Academische
:]
verspreid, geen slecht figuur. Toch ontkomt ook de VU niet a a n afwijkende bepalingen die sommige werkkrachten goedkoper moe ten maken. Zoals de assistent in opleiding, in den lande beter bekend als 'academische armoedzaaier', die een volwaardige oplei
Elly Touwen: asielje "In het begin h a d ik nog e e n kamer tot mijn beschikking in d e kelder v a n het hoofdgebouw, die we echter op e e n g e g e v e n moment met meerdere mensen moesten delen. Dat ging niet meer, ik werk nu al jaren ge woon thuis." Niet dat Zwolle zo dicht bij Amsterdam ligt. Maar zoveel m a a k t e het voor h a a r niet uit. Van universitaire voor zieningen mocht ze toch al g e e n gebruik maken. "Je realiseert je ineens dat je gewoon een asielzoeker in ei gen huis bent, d a a r komt het eigenlijk op neer. Vooral omdat je niet zondermeer v a n algeme n e voorzieningen gebruik kan maken. J e hebt g e e n enkele sta tus in d e universitaire gemeen schap. En dat g a a t wringen. De universiteit kent in feite slechts twee categorieën: öf je bent stu dent èf medewerker, iets d a a r tussenin bestaat niet."
Overleggroep S a m e n met h a a r 'lotgenoten' en enkele vakgroepsleden heeft ze enige jaren geleden e e n promo vendioverleggroep opgezet. Zes keer per j a a r presenteren ze a a n elkaar hun onderzoeksbe vindingen en discussiëren daarover. In juni 1985 schreven d e zes gastonderzoekers v a n deze groep een brief n a a r d e vakgroep culturele antropolo g i e / nietwesterse geschiede nis. Daarin d e d e n ze het ver zoek een regeling te treffen voor hun belabberde positie. "Wij wilden ook gebruik kunnen m a k e n v a n universitaire voor zieningen. We h a d d e n proble men met het krijgen v a n e e n lenerspas voor d e bibliotheek, het gebruik m a k e n v a n d e VU crèche en het tegen korting krij gen v a n een personal computer v a n SARA. AJleen studenten en medewerkers h a d d e n daar blijkbaar recht op. Wij vielen d a a r tussen in. Terwijl w e door ons onderzoek e e n bijdrage le verden a a n d e realisering v a n het onderzoeksprogramma v a n d e vakgroep. Wel inbreng, m a a r g e e n rechten." "Aan d e leden v a n vakgroep lag het niet. Verschillende me dewerkers zetten zich in iets voor hen te bereiken. Via de vakgroep kregen ze een ant woord van SARA terug: "...SARA is a a n contractuele verplichtingen g e b o n d e n met d e leveranciers, en die verplich tingen laten een dergelijke uit breiding v a n het kortingsvoor deel niet toe." EUy: "Dat zijn die ambtelijke structuren w a a r je in moet passen. Pas je er niet in
d a n h e b je pech g e h a d . De vak groep w a s d e basis w a a r w e nog enigszins op terug konden vallen. Maar het is net als met a n d e r e asielzoekers, er zijn hulpverleners m a a r die vallen op een g e g e v e n moment ook weg." Ze heeft nooit overwogen om te stoppen met h a a r onderzoek on danks de met n a m e slechte fi nanciële positie w a a r i n ze nu al zo'n vijf j a a r zit. Na h a a r studie culturele antropologie kreeg ze voor drie j a a r e e n beurs v a n het bureau Indonesiëstudies in Lei d e n waardoor ze in het buiten land onderzoek kon doen. Een onderzoek n a a r het functi o ne ren van lo kale leiders tussen Is lam en staat o p bet eiland Ma dura. Na h a a r terugkeer op d e VU werd h a a r echter niet gelijk e e n b a a n a a n g e b o d e n , zoals gebruikelijk w a s in d e zeventi ger jaren. Begin '80 ging dat niet meer zo makkelijk, merkte ze. EUy o T uwenB o uwsma (39) werkt nu als gastonderzoeker, onbetaald e n omdat ze gehuwd is inmiddels ook zonder bij standsuitkering, thuis in ZwoUe a a n een promotieonderzoek. Een gastonderzoeker is een academicus die met zijn promo tieonderzoek onderdeel uit maakt v a n het onderzoekspro g r a m m a v a n een vakgroep, m a a r g e e n deel uit maakt v a n d e wetenschappelijke staf en zodoende uit verschillende pot jes wordt betaald. Normaliter krijgt d e gastonderzoeker als zijn onderzoeksbeurs op is een a a n t a l m a a n d e n wachtgeld, komt d a n in d e WWV, en vervalt uiteindelijk in d e bijstand. EUy over h a a r moeilijke situatie: "Ik h e b net als a n d e r e collega's wel geprobeerd e e n baantje a a n d e universiteit te krijgen, al w a s het m a a r voor e e n of a n derhalve d a g . Maar het w a s vooral midden jaren '80 een be roerde tijd. ledere faculteit e n vakgroep moest v a n w e g e de bezuinigingen orde op zaken stellen. Nieuwe medewerkers werden dus niet meer a a n g e steld. Slechts v a n één onderzoe ker weet ik dat hij n a terugkeer uit het buitenland op d e VU en plaats kreeg, een a n d e r vond werk in het buitenland. De vijf a n d e r e lotgenoten zijn net als ik alleen met hun promotieonder zoek bezig, e e n enkele heeft er buiten d e universiteit e e n b a a n tje bij."
Gast In jvli vorig j a a r leek enige ver betering in d e positie v a n d e
Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt
voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen,
vragen, informatie: contact.
Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing.
Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this
database. Terms of use.
Bekijk de hele uitgave van vrijdag 14 augustus 1987
Ad Valvas | 588 Pagina's