Ad Valvas 1987 - 1988 - pagina 565

"Ik denk niet dat d e VU straks een heel a n d e r arbeidsomstan­ dighedenbeleid zal voeren, om­ dat er hier altijd al a a n d a c h t voor was", aldus d e bedrijfsarts voor d e VU drs. M.J. van Til. "Hopelijk komt er straks e e n overlegcircuit tussen onderne­ mingsraad e n BGD op g a n g over Arbozaken. Tot nu toe ont­ brak een beetje e e n g o e d e ge­ sprekspartner v a n werknemers­ kant voor d e BGD. En dat is jammer. Soms moet d e werkge­ ver een afweging m a k e n tussen personeel e n arbeidsomstan­ digheden. Wil je meer m e n s e n a a n n e m e n of trek je geld uit voor e e n betere klimaatbeheer­ sing? Denk a a n het het sick buil­ ding syndrome wat nu speelt bij de polikliniek v a n het VU­zie­ kenhuis en bij d e bibliotheek­ ruimtes in het hoofdgebouw. Ik vind dat het antwoord op die vragen e e n resultaat moeten zijn v a n overleg met werkne­ mers; zij werken tenslotte in die ruimtes e n dat doen ze niet vol­ ledig uit vrije wü. Werken is in onze maatschappij immers e e n plicht." De Veiligheidswet uit 1934 w a s voor die tijd e e n prima wet, maar d e tijden zijn veranderd. Veel werk is sindsdien g e v a a r ­ lijker geworden door het ge­ bruik v a n nieuwe machines, werktuigen en gevaarlijke stof­ fen. Bovendien is e e n moderne gedachte over arbeid dat niet alleen d e werkgever, m a a r ook de werknemer verantwoordelijk moet zijn voor g o e d e werkom­ standigheden. V a n d a a r d e Ar­ bowet, die vanaf 1983 per fases wordt ingevoerd bij bedrijfsle­ ven en overheid. Door deze wet worden werkne­ mers bijvoorbeeld verplicht om deel te n e m e n a a n voorlichting en onderricht over d e risico's van hun werk, en moeten zij ge­ varen v a n hun werk direct a a n hun chef melden. De werkgever IS verplicht om in e e n Arbo­j a a r ­ verslag e e n overzicht te g e v e n van deze meldingen. Werkne­ mers krijgen het recht om hun werk te onderbreken als zij vin­ den dat er e e n acuut g e v a a r voor personen is, ongeacht d e vraag of dat g e v a a r er objectief gezien ook is. De leiding v a n een instelling is verplicht om een Arbo­jaarplan op te stellen dat de instemming v a n d e on­ dernemingsraad behoeft.

Scholen Minister Deetman heeft invoe­ rmg van d e wet lang uitgesteld. Omdat er zoveel verschillende schoolsoorten zijn", weet zijn voorlichter te melden. "De speci­ fieke arbeidsomstandigheden per schoolsoort moeten eerst

Werknemiers krijge invloed Werknemers krijgen op arbeidsomstanc arbeidsomstandigheden Vermoedelijk wordt per 1 januari 1989 d e Ar­ beidsomstandighedenwet (Arbowet) voor het onderwijs ingevoerd, als vervanger v a n d e Vei­ ligheidswet uit 1934. Nieuw is dat ook d e werk­ nemer e e n a a n t a l plichten op het gebied v a n veiligheid e n gezondheid krijgt opgelegd, e n desnoods strafrechtelijk aansprakelijk is als hij die verplichtingen niet nakomt.

Bedrijfsarts Van Til: 'Komst o n d e r n e m i n g s r a a d toe te juichen' Foto Kees Keuch, AVC/VU

worden omschreven, e n boven­ dien geldt in het onderwijs dat je met leerlingen werkt. Dat maakt d e arbeidsomstandighe­ den zo bijzonder. De Arbowet is toegesneden op het bedrijfsle­ ven, en moet d a a r o m eerst a a n ­ gepast worden." "Een logische verklaring, die ik in d e w a n d e l g a n g e n v a a k h e b gehoord, is dat het ministerie b a n g is voor d e financiële con­

Biologen coördineren werk derde wereld voortaan via centrum De faculteit biologie heeft een centrum voor ont­ wikkelingssamenwerking opgericht. D a a r m e e wil men het snel groeiende wetenschappelijk I onderzoek en onderwijs door VU­biologen in I derde­wereldlanden beter coördineren. Bovendien hoopt de faculteit op deze manier meer studenten en docenten bij d e ontwikkelings­ samenwerking te betrekken. De VU IS sinds d e jaren zestig actief in een groot a a n t a l ont­ wikkelingslanden. Ruim zestig medewerkers zijn momenteel betrokken bij een programma voor ontwikkelingssamenwer­ king. Biologen en natuurweten­ schappers nemen deel a a n on­ derzoeks­ en onderwijsprojec­

ten in onder a n d e r e Botswana, Lesotho, Zimbabwe, Indonesië, Vietnam en Pakistan. In de meeste gevallen g a a t het om bilaterale samenwerking. Individuele onderzoekers of vakgroepen leggen contact met plaatselijke universiteiten en zetten met steun v a n bijvoor­ beeld het Nuffic of Wotro projec­ ten op. Veel ervaring blijft d a a r ­ door slechts in kleine kring cir­ culeren. Via het nieuwe centrum

sequenties", zegt Van Til. Via een Algemene Maatregel v a n Bestuur (AMvB) kan d e Arbeids­ inspectie d e installering v a n zo­ geheten deskundige diensten verplicht stellen. Dat zijn bij­ voorbeeld d e bedrijfsgezond­ heidsdienst e n d e dienst veilig­ heid en milieu, die op d e VU al jaren zonder verplichting be­ staan. "Als d e contacten met een BGD nog niet geregeld zijn.

hoopt men d e activiteiten meer op elkaar af te stemmen en d e uitwisseling v a n ervaringen te bevorderen. Een voorbeeld v a n e e n mogelij­ ke afstemming is een onderzoek n a a r groenbemesting in Viet­ nam, w a a r v a n d e resultaten ook v a n b e l a n g kunnen zijn voor Afrika. In China en Viet­ n a m hebben plaatselijke biolo­ gen, met steun v a n VU­mede­ werkers, een manier ontwikkeld om de groenbemesting v a n rijst­ velden met een b e p a a l d e plan­ tesoort, e e n watervarentje, te optimaliseren. Daarbij heeft men ondermeer biotechnologi­ sche technieken toegepast. Fa­ milie v a n het gebruikte water­ varentje komt ook in Afrika voor en dat betekent dat d e kennis d a a r ook toegepast zou kunnen worden. Totnutoe gebeurt dat niet. Het nieuwe centrum voor ontwikkelingssamenwerking zal uitwisseling v a n dit soort kennis moeten g a a n bevorde­ ren.

(Red.)

Gerard v a n Schaik kan dat flinke consequenties hebben. Ik denk dat het hele bijzondere onderwijs zich door d e Arbowet moet aansluiten bij regionale bedrijfsgezondheids­ diensten. Die rekenen per inge­ schreven werknemer een tarief v a n 150, 200 gulden. De v r a a g is of d e minister die kosten wil vergoeden", zegt Van Til. De voorlichter v a n het ministe­ rie kan g e e n uitsluitsel geven: "Schattingen over d e kosten v a n d e invoering zijn er niet. Wel­ licht h e b b e n a m b t e n a r e n op d e achterkanten v a n luciferdoosjes berekeningen gemaakt, m a a r ik heb ze niet voorhanden." Deetman heeft d e hoger onder­ wijs­instellingen al laten weten dat invoering v a n d e Arbowet 'budgettair neutraal' moet ge­ schieden. De HO­instellingen h e b b e n 6 juni overeenstemming bereikt met d e minister over diens vertaling v a n d e Arbowet in het "concept­AMvB Arbobe­ sluit Onderwijs". Daarin wordt gesteld dat in 1990 d e Arbowet volledig ingevoerd moet zijn. Op 1 januari '89 kan d e eerste fase ingevoerd worden, die d e Veiligheidswet nog eens beves­ tigt en slechts een p a a r nieuwig­ h e d e n invoert (waaronder d e werkonderbreking, e n d e straf­ rechtelijke aansprakelijkheid). Volgens VSNU­woordvoerder Lansmk, secretaris v a n het sec­ toroverleg personeelsbeleid, h e b b e n d e universiteiten e e n a a n t a l aanmerkingen g e m a a k t op d e concept­AMvB, die in d e definitieve regeling verwerkt zullen worden. Zo willen zij meer duidelijkheid in d e ver­ houding werkgever­studenten, en g a a n zij niet accoord met d e kwalificatie v a n d e universi­ teitsraad als i n s p r a a k o r g a a n n a m e n s het personeel. Door de Arbowet zal d e be­ hoefte ontstaan a a n e e n cen­ traal i n s p r a a k o r g a a n v a n het personeel, die in Arbo­zaken d e gesprekspartner kan zijn v a n het bestuur en v a n d e deskundi­ g e diensten. Voor d e portefeuil­ lehouder personeelszaken op d e VU, dr.ir. A. W. de Jager, w a s dit vooruitzicht e e n belangrijke reden om a a n te sturen op een ondernemingsraad. De Arbowet kent e e n grote rol toe a a n medezeggenschapsor­ g a n e n v a n het personeel. Zo be­

hoeft het verplichte Arbo­jaar­ plan v a n het bestuur d e instem­ ming v a n deze organen. Omdat in het onderwijs d e medezeg­ g e n s c h a p niet eenduidig is ge­ regeld, kan d e Arbowet niet on­ a a n g e p a s t geldig verklaard worden. De meest ideale vorm vorm v a n personeelsvertegen­ woordiging, gezien vanuit d e Arbowet, is d e in het bedrijfsle­ ven gebruikelijke onderne­ mingsraad, die door d e Arbo­ wet extra taken en b e v o e g d h e ­ den krijgt. Wat dat betreft maakt d e VU het zich gemakkelijk, door d e keuze voor deze vorm die het college v a n bestuur en d e vakbonden 8 juni maakten. Welke gevaarlijke werkomstan­ digheden h e b b e n VU­weten­ schappers eigenlijk? Bedrijfs­ arts Van Til: "In d e eerste plaats denk ik a a n d e hele bèta­vleu­ gel, w a a r met gevaarlijke stof­ fen en gevaarlijke a p p a r a t u u r gewerkt wordt. Maar dat is niets nieuws, hoor. Elke faculteit heeft allang e e n veiligheidscommis­ sie en ­contactpersoon. Bij risi­ co's op het werk moet je echter niet alleen kijken n a a r die 'spectaculaire' risico's, zoals d e omstandigheden w a a r o n d e r d e glazenwassers het hoofdge­ bouw te lijf moeten, m a a r ook n a a r risico's die er l a n g z a a m insluipen. Een ondernemings­ r a a d moet, lijkt me, geïnteres­ seerd zijn in d e gezondheidsas­ pecten v a n werken met beeld­ schermen. Als iemand jaren achter e e n beeldschermen moet zitten onder slechte omstandig­ heden, is er een redelijk groot risico op slijtage v a n d e nekwer­ vels." De ondernemingsraad krijgt in het kader v a n d e Arbowet in­ vloed op het beleid v a n d e des­ kundige diensten. Van Til zou het liefst meer tijd besteden a a n werkplekbezoek en periodieke keuringen v a n het personeel per afdeling. Doel: een diagno­ se stellen v a n d e gezondheidsri­ sico's v a n het werk op d e VU. "Als d e ondernemingsraad meer wil d a n wij op dit moment kunnen, d a n moet d e OR probe­ ren om dat bij het college ge­ d a a n te krijgen. Een onderne­ mingsraad zou kunnen zeggen: wij willen dat de BGD iedere drie jaar alle werkplekken g a a t bezoeken. Als ze dat toegezegd krijgen d a n is het a a n het colle­ g e om ons vervolgens d e mid­ delen d a a r t o e te verschaffen."»

'Progressieve' studenten willen meer invloed Het L andelijk Overleg v a n Pro­ gressieve Studentenverenigin­ g e n (L OV) wil dat d e universi­ teitsraden meer te zeggen krij­ g e n binnen d e Vereniging v a n Samenwerkende Nederlandse Universiteiten (VSNU). Het L OV schrijft dat in e e n notitie a a n d e VSNU, die tevens a a n alle ra­ d e n is gestuurd. De VSNU is nu te veel e e n club v a n d e colleges v a n bestuur, vinden d e studenten. De besluit­ vorming in d e VSNU onttrekt zich grotendeels a a n d e w a a r ­ nemmg v a n de demokratisch gekozen raden. Om in die situa­ tie verbetering te brengen stelt het L OV drie maatregelen voor: openbaarheid v a n d e bestuurs­ vergaderingen v a n d e VSNU, d e oprichting v a n een landelijk vergaderplatform v a n universi­ teitsraden en een betere afstem­

Luuk H a j e m a / U P ming v a n d e vergadertijdstip)­ pen v a n d e r a d e n en raadscom­ missies in den lande op d e be­ stuurlijke kalender v a n d e VSNU. D a a r n a a s t zouden volgens het LOV jaarlijks enkele studieda­ gen moeten worden gehouden, w a a r o p u­raadsleden hun ken­ nis over actuele zaken kunnen bijspijkeren.

word ook bloeddonor

020-123456

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen