Ad Valvas 1987 - 1988 - pagina 349

i^\^\^

19 FEBRUARI 1988

Hoofd Arbeidsvoorwaarden Marieke Kuipers bij afscheid:

'VU moet meer zorg besteden a a n het creatief houden van mensen' "Ik vind dat d e VU veel meer zorg zou moeten besteden a a n opleiding, stimuleren e n creatief houden v a n mensen. Daar sco­ ren we beslist niet hoog in e n dat is onverstandig. Dat heb ik ook zelf ervaren. In de praktijk presteer je heel veel, je geeft, geeft en geeft, e n v a n het opla­ den komt weinig terecht. Met nieuwe mensen en in e e n nieu­ we omgeving praten, gezamen­ lijk cursussen volgen, boeken lezen, d e prikkels dus die je no­ dig hebt om verder te komen." Marieke Kuipers (42) propa­ geert al enige tijd het opfrisver­ lof. Een geregeld, betaald ver­ lof, met een educatieve doelstel­ ling. "Je moet als organisatie in de gaten houden dat je niet opti­ maal profijt trekt uit mensen, als je ze niet in staat stelt om zich op te laden. Dat krijg je dubbel en dwars terug. Je zou er misschien verstandig a a n doen om iets van het personeelsbudget over te hevelen n a a r een studiekos­ tenbudget, apparaten, secreta­ riële ondersteuning, v a n mijn part een aardiger werkruimte." Kuipers denkt a a n d e afgelopen negen j a a r bij d e dienst Perso­ neelszaken terug als een 'dank­ bare leerling'. "Ik h e b behoorlijk zicht gekregen op d e organisa­ tie, althans, zoals die centraal bestuurd wordt. Wat er precies binnen d e faculteiten speelt, daar weet ik h e l a a s veel minder van. De b a n d e n met d e facultei­ ten zijn niet zo innig. Voor h e n zitten wij gewoon in­het­hoofd­ gebouw, een heel eind weg, e n dat is dus vechten. Dat vechten vond ik lastiger om onder d e knie te krijgen. Ik b e n meer e e n harmoniemens, niet echt e e n enorme vechtster tenzij ik denk dat het moet ­ en d a a r heb ik natuurlijk ook wel eens last van. Ik heb wel inzicht gekregen in de manieren w a a r o p zich zich verzetten tegen bijvoorbeeld bezuinigingen. Het niveau d a a r v a n vond ik wel eens te­ leurstellend."

Zenuwen De slechtste herinnering heeft Kuipers a a n d e periode w a a r i n de rangen vqn het wetenschap­ pelijk personeel e e n herstructu­ rering doormaakten. In d e BUWP­regeling verving Deel­ man de oude categorieën v a n wetenschappelijk medewerker en hoofdmedewerker door d e universitaire docent, hoofddo­ cent (UHD) en als laagste r a n g de assistenten in opleiding. Kuipers: "Daar heb ik me d e meeste zenuwen over gemaakt, ik kreeg er klamme handjes van. Uit zeshonderd mensen die allemaal perspectief h a d d e n om door te stromen n a a r schaal 14, moesten we er door d e facul­ teiten een beperkt a a n t a l laten selecteren, die d a n UHD wer­ den. De universiteitsraad h a d een verdeling g e m a a k t w a a r d e faculteiten uiteindelijk m e e ac­ coord gingen." "Waar ik persoonlijk het meest mee in d e clinch heb gelegen was de faculteit scheikunde. Enige tijd n a d a t scheikunde haar accoord h a d gegeven a a n de verdeling, bleek dat d e facul­ teit drie kandidaten voor een UHD­plaats h a d g e p a s s e e r d omdat ze toch al op het salaris­ niveau v a n een UHD zaten. Men vertrouwde erop dat het

Wie afscheid neemt van een lang beklede func­ tie, wil weleens openhartig uit de hoek komen. Dat geldt zeker voor mevrouw mr. M.P. Kuipers, die haar baan als hoofd Arbeidsvoorwaarden bij de dienst PZ volgende week woensdag ach­ ter zich laat, om de hoogste ambtenaar te­wor­ den van de stadsdeelraad Watergraafsmeer. Een terugblik van een (voorheen) strenge tante. over de VU­cultuur, het gevecht met faculteiten en nog éénmaal haar stokpaardje: het opfris­ verlof.

Gerard van Schaik dat we helemaal uit d e tijd ra­ ken." "Achteraf heb ik me wel afge­ v r a a g d hoe het kon dat er g e e n immense conflicten ontstonden. Want ik vond natuurlijk niet al­ les mooi wat ik moest doen. Bij de verschillende bezuinigingen die de afgelopen jaren over d e universiteiten werden uitgestort, heb ik mijn portie rotklussen ge­ woon meegepakt. Met vervelen­ d e boodschappen n a a r d e men­ sen toe moeten. Tja, d e verhou­ dingen binnen de dienst PZ en relatie met het college zijn rede­ lijk, je kunt je ei kwijt, d a n k n a p je ook wel eens een rotklus op." Onprettige boodschappen voor het personeel overbren­ gen, hoe deed je dat? "Ik wilde d a a r altijd het liefst zo snel mogelijk vanaf. Met verve­ lende boodschappen val ik meestal met d e deur in huis. Vervolgens kijken of w e er e e n beetje redelijk uit kunnen ko­ men. Ik ben g e e n mens v a n ge­ weldige inleidingen. Soms zorgt dat voor verrassingen, als m e n verwacht dat je het goed 'ver­ pakt'. Ik steven zeer op m'n doel df, geloof ik."

Marieke Kuipers: Moeite met gebrek a a n openheid bij d e VU. Foto Peter Welters, AVCAOJ

coUege v a n bestuur hen alsnog zou benoemen, bovenop d e ver­ deling door de UR. Omdat het toch niks zou kosten. Dat werd heel persoonlijk gespeeld. De toenmalige d e c a a n Brinkman, beweerde voortdurend dat De Jager toezeggingen h a d ge­ d a a n . Uiteindelijk is het college overstap g e g a a n . " ­ Een goeie tip voor facu l teiten, dus? "Néé, zoiets kun je m a a r é é n keer uithalen, m a a r vervolgens zul je des te harder over het maaüatje gelegd worden door het CvB, omdat het als e e n un­ faire praktijk ervaren wordt. Ik vind het dus eerder kortzichtig. Dat scheikunde destijds d e af­ spraken niet redelijk heeft uitge­ voerd, m a a r via individuen te­ rugspeelde n a a r het college, dat heb ik ze in feite niet meer vergeven."

Veld Bij die veroordeling doet Kui­ pers moeite om een relativeren­ d e lach te onderdrukken. Ze h a d zich voorgenomen om het inter­ view l euk te houden, m a a r ken­ nelijk zit dit h a a r nog te hoog. Toch zegt ze e r a a n g e w e n d te zijn dat ze als a m b t e n a a r met een straffere boodschap 'het veld' in gaat. "Ik vond het d a n nooit een probleem als het coUe­ ge vervolgens wat ruimere mar­ ges hanteerde, dat vind ik niet irreëel. In die rolverdeling h e b ik v a a k geopereerd, denk ik. Misschien ben ik d a a r o m niet

zo'n geliefde persoon", zegt ze, overigens allerminst met een depressief gezicht. G e v r a a g d n a a r aanwijzingen daarvoor: "Ik heb i n d e r d a a d weleens iets te horen gekregen over mijn houding in d e Commissie v a n Overleg (het georganiseerd overleg tussen CvB e n vakbon­ den ­ red.). Ik kan soms tamelijk strak zijn. Als ik niet meer be­ voegdheden heb, d a n h è b ik ze niet. Daar houd ik me d a n aan." ­ Je bent al s een strenge tante overgekomen ?" "Ja, dat denk ik wel, h a h a ! Ik sluit het niet uit. Iemand die nu zelf bij d e dienst Personeelsza­ ken werkt, m a a r vroeger als vakbondslid in d e CvO zat, zei me ooit dat hij weleens d e zenu­ wen heeft g e h a d toen hij bij mij iets moest bepleiten. Daar zou ik vast niet op ingaan, dacht 'ie. Gelukkig h a d ik die strengheid alleen d e eerste jaren. Op die manier probeerde ik g r e e p op de situatie te krijgen." " G a a n d e w e g h e b ik afstand ge­ nomen v a n die houding. N u staat centraal dat het beleid dat we hier uitdenken uitvoerbaar moet zijn, het verloopt veel meer met overleg. Maar eerst vond ik: het moet zo lopen zoals ik wil, want wat ik wü is goedi Hoelang dat duurde? N ou, vier, vijf j a a r toch wel. Ik hoop dat d e g e n e die we nu aantrekken voor mijn plaats wat meer door d e wol geverfd is, en het hele proces zonder die houding beheerst. Met overdreven strengheid of overdreven regelgeving denk ik

Wie vertrekt, veroorlooft zich d o o r g a a n s wat vrijmoediger uitspraken. Bij Kuipers lijkt die stelling zeker op te g a a n . Ze er­ gert zich a a n weinig dingen op d e VU (hooguit a a n het feit dat ze in het hoofdgebouw g e e n r a a m kan openzetten), m a a r w a a r ze echt moeite m e e had, w a s het gebrek a a n openheid. "We zijn er hier niet zo sterk in om elkaar complimenten te ma­ ken als iets goed gaat. We zijn er evenmin goed in om elkaar wat te zeggen als iets minder goed gaat. We zeggen op d e VU niet zoveel tegen elkaar, nee. Da's d e cultuur, kennelijk." Vervolgens doet Kuipers h a a r best om voor h a a r collega's het goede voorbeeld te stellen. Een lesje in openheid dus, al blijft ze als a m b t e n a a r last houden v a n schuldgevoelens om soms een te duidel ijke mening te hebben. Slechts met moeite kan ze h a a r visie d a n nog net op tijd vervan­ gen door een formulering die eventuele gefronste wenkbrou­ wen v a n h a a r b a a s weer glad moet strijken. Resultaat is een veelvuldig gebruik v a n veelbe­ lovende halve zinnen, die ze aanvult met geheel a n d e r e hal­ ve zinnen, erop vertrouwend dat de toehoorder het verband daartussen door associatie wel kan maken.

Hamvraag ­ Gaan de aio's hun rechtszaak voor een hoger l oon winnen of verliezen? Kuipers: "De h a m v r a a g is of de regeling voor aio's op d e facul­ teiten voldoende wordt uitge­ voerd. Hun lage salaris hangt samen met een behoorlijke component opleiding en bege­ leiding. Maar die 45 procent im­ produktiviteit die v a n aio's in hun eerste j a a r wordt veronder­ steld, die zie ik in de praktijk nn..., eh ik v r a a g me af of facul­ teiten het inderdaad volgens die vooronderstelling vormge­ ven. Daar wringt 'em d e schoen. Dat is w a a r we als universiteit in een toekomstige rechtszaak

zwak staan. Een deel v a n d e regeling wordt dus niet uitge­ voerd. Wat de rechter zal doen kan ik niet inschatten." ­ Dat is het ergste wat de VU kan gebeuren, la s de aio's succesvo l blijken in hun bewijsvoering? "Welnee! Er zijn veel ergere din­ gen. Kijk, iedere universiteit heeft natuurlijk voordeel v a n die goedkope salarissen. Je kunt zo veel mensen aanstellen. Dat zullen we niet zo g a u w prijsge­ ven, al roepen we natuurlijk al­ lemaal dat het s c h a n d e is wat er met die aio's gebeurt. Een a n d e ­ re schaal is d e n k b a a r voor hen. Als ze hun rechtszaak winnen, d a n stap je v a n die door Deet­ m a n in elkaar getimmerde leer­ /arbeidsovereenkomst af, en d a n verzin je wat anders. Dan mogen ze best meer verdienen d a n die 1758 gulden. G e e n ramp." ­ Hoe vond je het dat vier ver­ plegers van het VU­ziekenhuis vorig jaar op staande voet wer­ den ontsl agen, omdat ze zel f­ standig euthanasie hadden uit­ gevoerd? "Daar w a s ik niet zo tevreden mee", begint Kuipers voorzich­ tig. "Dat w a s bij ons niet ge­ beurd. Als jurist die zelf over dit soort dingen moet adviseren zeg ik: dat moet je zo niet doen, zeker met het oog op d e achter­ liggende problematiek. Ik vond het in dit geval wel een èrg makkelijke methode om mensen die de problemen probeerden op te lossen ­ weliswaar ver­ keerd, m a a r niet slecht be­ doeld... Ik ben sowieso g e e n voorstander v a n het middel ont­ slag op s t a a n d e voet. Er zijn si­ tuaties voor denkbaar, m a a r meestal wordt het ingezet als héél zwaar middel om mensen klein te krijgen, om vervolgens tot a n d e r e afspraken te komen. Van d e ene op d e a n d e r e d a g beroof je mensen v a n hun inko­ men en hun hele sociale positie. Je moet d a n als organisatie vol­ strekt vrij te pleiten zijn, en dat ben je zelden. Ik heb er niet zelf mee te maken, m a a r mijn a d ­ vies w a s het niet geweest." ­ Waar sta je in de discussie over de aanstel l ingskeuring en de Aidstest bij so ll icitaties? "Oei, die problematiek h e b b e n we nog even landelijk gehou­ den, 'men' vindt er hier geloof nog niets van. Ik denk dat e e n bedrijfsarts bij een aanstellings­ keuring alleen moet kijken n a a r de medische geschiktheid v a n een kandidaat voor d e betref­ fende functie. Wordt iemand niet te zwaar belast? De keuring beperkt zich d a a r echter niet toe. Er is nog steeds e e n tweele­ dige doelstelling, ook op d e VU denk ik. Waarom móet er ge­ keurd worden? Omdat a n d e r s het pensioenfonds ABP moeilijk g a a t zitten doen. N u stel je e e n pensioen­ of o verlij densrisico veilig. Het is een zaak v a n d e bedrijfsartsen, m a a r zelf ben ik er niet gelukkig mee dat d e keu­ ring v a n sollicitanten mede ge­ beurt v a n w e g e het veilisteUen v a n risico's van het ABP. Het ABP is een groot fonds en kan best wat risico dragen. Je kunt je er ook niet vanaf maken met d e gedachte: de sollicitant is vrij om d e keuring te weigeren. Dan loopt 'ie zijn b a a n mis. De orga­ nisatie zal nooit het risico v a n het ABP willen overnemen."

P

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen