Ad Valvas 1988-1989 - pagina 240

K

2 DECEMBER 1988

iU)Wi\ps

Niet d e karikaturale brand­ weerhelm tooit het hoofd v a n Johan Bijl (48), m a a r e e n Barry Hughes­pet. En als het nodig mocht zijn, rukt hij ook met dit hoofddeksel uit. "Het belangrijk­ ste is dat je zo snel mogelijk bij een b r a n d bent. Je moet niet zo­ veel tijd besteden a a n het a a n ­ kleden, dat ondertussen het vuur zich heeft kunnen uitbrei­ den", aldus d e bedrij f sbrand­ weerman. Samen met zijn collega's, d e brandmeesters Kees van Setten (41) e n Johan Boshuiz en (40), vormt hij d e vaste b e m a n n i n g van de brandweergarage van d e VU. Voor het blussen v a n b r a n d e n kunnen zij d e hulp in­ roepen v a n 156 vrijwilligers (be­ drijfhulpverleners), die over 16 ploegen verdeeld zijn. Bijl: "Dat lijkt wel e e n groot aantal, m a a r over e e n hele d a g g e n o m e n h e b je voor een continu bezet ploeg­ je v a n vier al 24 m e n s e n nodig". De ploegen zijn verdeeld over d e verschUlende afdelingen v a n het ziekenhuis e n d e univer­ siteit. "Dat is een groot voordeel bij de brandbestrijding: er is d a n altijd iemand die d e situatie ter plaatse kent. Een b r a n d ­ w e e r m a n die e e n afdeling kent, kan bij b r a n d met veel rookont­ wikkeling als gids functione­ ren", aldus Bijl. De drie b r a n d w e e r m a n n e n zit­ ten overigens niet d e hele d a g te wachten tot er e e n b r a n d ­ alarm g e g e v e n wordt. Ze heb­ ben ook d e taak te zorgen voor het opleiden v a n d e vrijwilli­ gers, het organiseren v a n oefe­ ningen, het geven v a n voorlich­ ting en het onderhouden v a n d e blus­ e n beveiligingsappara­ tuur. D a a r n a a s t g e v e n ze in­ structies a a n alle leerling­ver­ pleegsters en a a n d e eerste­ jaars v a n scheikunde e n biolo­ gie, die tijdens hun studie im­ mers d e meest vuurgevaarlijke practica doorlopen. Volgens Bijl zijn opleiding e n oefening heel belangrijk: "Wü je

WERK IN UITVOERINi

[NDWEER

'We moeten voorkomen journaal­nieuws te worden' iets v a n d e m a n s c h a p p e n ver­ wachten d a n moet je ze oplei­ den. En tijdens d e oefeningen ontdek je eventuele manco's". De oefeningen worden d a n ook op locatie uitgevoerd. Zo is er maandelijks e e n evacuatie­oe­ fening met patiënten v a n het ziekenhuis. "De patiënten werken d a a r al­ tijd met plezier a a n mee", zegt Bijl. "Hebben ze n o g e e n s iets te vertellen tijdens het bezoekuur". Ze krijgen vluchtmaskers op e n d e hele afdeling wordt onder d e

rook gezel met behulp v a n e e n rookgenerator. Om het n o g ech­ ter te m a k e n beschikken d e h e ­ ren v a n d e b r a n d w e e r over e e n 'knetter­box', die e e n schel k n a p p e r e n d geluid produceert e n voorzien is v a n spookachtige rode knipperlampen. Het is essentieel d a t het perso­ neel ook onder die omstandig­ h e d e n d e evacuatie k a n uitvoe­ ren. "Mensen g e d r a g e n zich heel a n d e r s als ze zich in rook bevinden, ze missen d e visuele

Demonstratie van de VU-brandweer. een steekvlam te veroorz aken.

Als wetenschapper die liefhebbert in d e journalistiek, interesseer ik me in het bijzonder voor d e invloed v a n d e media op ons wereldbeeld. Dat die invloed erg groot is, bleek me weer e e n s g e d u r e n d e d e afgelopen w e ­ ken. Enkele malen is het m e namelijk overkomen d a t ik n a e e n welbestede d a g op d e werkplek, thuis v a n Elleke v a n Doorn moest horen dat het hele hoger onderwijs diezelfde d a g in r e p e n roer w a s geweest door d e heftigste studentenacties sinds jaren. Op d e vredige, door e e n vriendelijk herfstzonnetje b e s c h e n e n De Boe­ lelaan w a s me echter noch v a n rep noch v a n roer iets gebleken. Het authentieke filmmateriaal vanuit HUversum d e e d me toch wat twijfelen a a n mijn eigen waarnemingsver­ mogen. Het is met het bewustzijn v a n d e mens a n n o 1988 al zó gesteld, dat hij slechts zekerheid k a n verwer­ ven over wat hij zelf beleefd heeft, als het door minstens één der persmedia bevestigd c.q. ontkend k a n worden. Echt verwarrend werd het voor me toen ik op e e n ochtend in d e krant las dat ik d e vorige d a g m e d e slachtoffer moest zijn geweest v a n e e n h e u s e bezet­ tingsactie op d e VU. Wederom w a s dit echter geheel onopgemerkt a a n mij voorbijgegaan. Nu b e g o n ik m e toch wat ongemakkelijk te voelen. N a v r a a g bij enkele collega's e n studenten leerde me echter dat zij ook niets bemerkt h a d d e n wat kon wijzen in d e richting v a n studentenprotest. Iemand vertelde me wel over e e n o n b e m a n d e SRVU­ balie in d e hal w a a r e e n scheefgezakt bord a a n g a f dat men a l d a a r buskaartjes n a a r Den H a a g kon kopen. Maar dat klonk vrij onschuldig. Waarschijnlijk e e n ludiek protest tegen d e gratis openbaar­vervoerskaart. Andere zegslieden h a d d e n s p a n d o e k e n zien h a n g e n a a n d e pui v a n het hoofdgebouw, m a a r ze w a r e n niet zeker of die versieringen g e e n deel uitmaakten v a n e e n of a n d e r e historische tentoonstelling in het exposorium. "Typisch weer die ongeïnspireerde VU w a a r nooit iets gebeurt", k l a a g d e e e n wat oudere collega v a n me, die eind jaren zestig direkt vanaf d e b a r r i c a d e n op e e n katheder terecht is gekomen, e n d a a r nog steeds de­ zelfde kreten en slogans aanheft als eertijds, zij het d a n nu zonder megafoon. Hoe komt het toch dat d e VU zich immer e n altijd blijkt te bevinden in d e luwte v a n alle stormachtige ontwik­ kelingen in het hoger onderwijs? Niet alleen studenten zijn hier v a n oudsher nauwelijks in beweging te krij­

Melkpoeder

Gert van Maanen waarneming", zegt Bijl. Ter il­ lustratie zet hij mij voor d e rook­ generator, e n in korte tijd wordt me het gehele gezichtsveld ont­ nomen. De hand, die ik bijna automatisch uitsteek om op d e tast mijn positie te bepalen, stoot bijna d e bril v a n Bijls neus. Hij blijkt n o g steeds vlak bij mij te staan. Jaarlijks rukt d e b r a n d w e e r v a n d e VU zo'n 120 keer uit, waarbij

blijkt maar een klein vlammetje

Achterlijk gen. Ook d e bestuurders v a n onze instelling lopen b e p a a l d niet voorop in het n e m e n v a n eigentijdse maatregelen. Gewoonlijk doet m e n in d e D­vleugel niet veel a n d e r s d a n zich vermeien in e e n vredig dolce far niente, alleen onderbroken door e e n fanatiek partijtje ping­pongen in d e ruime lunchpauze. Het christelijk karakter v a n d e VU komt tegenwoordig uitsluitend n o g tot uiting in het feit dat m e n hier onbekommerd gods water over gods akker laat lopen. Overal in Nederland zijn universitaire bobo's driftig a a n het h a k k e n e n ener­ giek a a n het reorganiseren e n dynamisch a a n het regelen e n vernieuwend a a n het optreden e n weet ik allemaal wat. M a a r a a n d e VU vertrouwt m e n n o g inmier alleenlijk op d e Voorzienigheid. Buitenveldert is altijd al e e n uithoek geweest in univer­ sitair Nederland. W a n n e e r ik e e n j a a r of tien g e l e d e n met mijn vakbroeders v a n a n d e r e universiteiten sprak, voelde ik me altijd e e n beetje onbehagelijk omdat ik a a n d e VU werkte. VU­personeel telde landelijk gezien niet echt m e e . Algemeen werd d e VU gezien als e e n merkwaardig restant v a n e e n ver verzuild verleden, gedoemd om eertijds te verdwijnen. Wetenschappers v a n d e VU w a r e n t w e e d e garnituur e n bovendien opportunisten: wie n e r g e n s a n d e r s a a n d e b a k kon komen, kon a a n d e VU terecht als hij bereid w a s e e n of a n d e r e antieke bezweringsformule te ondertekenen, w a a r v a n slechts weinigen d e strekking snapten. Toen bestond er dus ook reeds e e n soort "positieve aktie", met dit verschü dat je v a n d a a g d e d a g moet kunnen a a n t o n e n dat je vrouw bent in plaats v a n gerefor­ meerd. Recentelijk h e b ik echter te k a m p e n met e e n a n d e r soort verlegenheid. Gesprekken met collega's in d e n lande worden sinds enkele j a r e n b e h e e r s d door gru­

nodig te hebben om Foto Kees Keuch, AVCATU

er in tien procent v a n d e geval­ len ook daadwerkelijk geblust moet worden. Meestal betreft het d a n slechts kleine brandjes. Bijl: "Er zijn natuurlijk m e n s e n die zeggen: 'Ach­, die brandjes zijn m a a r klein; w e h e b b e n d e b r a n d w e e r eigenlijk niet nodig'. Maar iedere b r a n d begint klein, d e kunst is d e brandjes klein te houden! Eigenlijk geldt voor ons: 'Hoe minder gerucht er om­ heen, hoe beter het is'. We moe­ ten g e e n 'acht­uur­journaal'­ nieuws worden, want d a n zit het fout". Over het zo veel beschreven py­ romane karakter v a n d e brand­ weer is Bijl kort: "Die z o g e n a a m ­ d e '7eufce'brandjes?Daarkanje v a a k achteraf p a s echt over oordelen, als n i e m a n d letsel heeft opgelopen. Het is natuur­ lijk wel leuk als je kunt a a n t o ­ nen dat je snel ter plaatse bent, dat is bevredigend". Even later toont hij met veel en­ thousiasme op kleine s c h a a l al­ lerlei brandoorzaken e n d e be­ strijding. Met e e n grote glimlach stelt hij d e v r a a g : "I s zuurstof een b r a n d b a a r gas?". Tevreden lacht hij als ik positief beant­ woord. "Zuurstof is e e n on­ b r a n d b a a r gas, m a a r wel es­ sentieel voor verbranding, kijk maar". Hij werpt zijn onafschei­ delijke, b r a n d e n d e , s i g a a r in e e n bekerglas e n spuit er zuur­ stofgas over. De vlammen laai­ e n op. I n korte tijd volgen knal­ lende explosies, opschietende vlammen en d e bestrijding met (al d a n niet verstoven) water, poeder, koolzuursneeuw of ge­ woon door afsluiting v a n d e om­ ringende lucht. Bijl: "We laten bij onze voorlich­ ting m e n s e n altijd zien hoe b r a n d b a a r dingen zijn in hun directe omgeving. Je moet je be­ wust zijn v a n e e n mogelijk brandgevaarlijke situatie. De gevaarlijkste afdelingen voor b r a n d zijn die w a a r m e n be­ weert dat ze nooit b r a n d krij­ gen".

welverhalen over bezuinigingen, ontslagen, inkrimpin­ gen, herstructurering, modularisering, elkaar razend­ snel opvolgende politieke koerswijzigingen taakver­ zwaringen e n algehele verslechteringen. Vroeg of laat stelt iemand me in d e loop v a n zo e e n conversatie d e g e v r e e s d e v r a a g : "En h o e is het a a n d e VU? Nog beroerder zeker?" Enigszins blozend e n w e l h a a s t ver­ ontschuldigend moet ik d a n antwoorden dat mij eigen­ lijk in het geheel g e e n draconische m a a t r e g e l e n v a n VU­bestuurders bekend zijn, afgezien d a n misschien v a n d e invoering v a n éénrichtingsverkeer e n e e n par­ tieel parkeerverbod op d e campus, of d e sluiting v a n enige koffie­uitschenkpunten in het hoofdgebouw. De laksheid v a n studenten, staf e n m a n a g e m e n t op d e VU w a s in tijden v a n groei e n vooruitgang in a c a d e ­ misch Nederland aanleiding tot heel wat spot e n gegin­ n e g a p . I n tijden v a n crisis e n achteruitgang staat die inertie er echter g a r a n t voor dat er niets ingrijpends of onherstelbaars gebeurt. Dankzij het feit dat w e hier (nog) g e e n modulensysteem kennen, h e b b e n studenten nog e e n redelijk goed zicht op wat er w a a r e n w a n n e e r v a n hen verwacht wordt. Dankzij het a a r z e l e n d e automatiseringsbeleid v a n d e bibliotheekdirectie staat d e UBVU landelijk bekend als d e enige a c a d e m i s c h e bibliotheek w a a r het niet min­ stens e e n volledige w e r k d a g kost om e e n b e p a a l d boek te bemachtigen. Dankzij d e goed gereformeerde kruideniersopstelling v a n CvB e n christelijke vakbond in tijden v a n voor­ spoed, hoeft d e broekriem bij ons niet strakker a a n g e ­ h a a l d te worden d a n tevoren. En dankzij het feit dat ons studentenbestand voor 73% bestaat uit b r a v e blonde meisjes e n zwaar­brillende schuchtere jongelingen die nog netjes bij hun ouders in Uithoorn wonen, klinkt Maarten v a n Poelgeests oprui­ e n d e gestook m a a r zwakjes door in Amsterdam­zuid. W a a r t e g e n zou onze Uithoornse intelligentsia trouwens moeten protesteren? Tegen d e gratis openbaar­ver­ voerskaart soms? Ze zijn toch niet achterlijk? D a g in d a g uit stempelen ze bereidwillig hun strippenkaart in d e streekbus. Met d e OV­kaart v a n Deetman s p a a r t deze categorie studenten dus e e n hoop geld uit. En dat schijnen die verstokte zwartrijders in SRVU e n LSVB m a a r moeilijk te kunnen s n a p p e n . Laat onze VU toch alsjeblieft lekker achter blijven lo­ pen. Een o a s e v a n w e t e n s c h a p midden in e e n woestijn v a n vernieuwing.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen