Ad Valvas 1988-1989 - pagina 247

9 DECEMBER 1988 De hormoonspecialist is d e eni­ ge bijzonder hoogleraar in d e transseksuologie ter wereld. Een bijzondere positie. Volgens velen w a s zijn benoeming voor­ al bijzonder doordat uitgere­ kend d e VU, e e n universiteit met een protestants­christelijk stem­ pel, met deze mondiale primeur kwam. Gooren wordt e e n beetje moe v a n die v r a a g . Hij heeft hem al zo v a a k moeten beant­ woorden. "Waarom zouden we mensen in nood niet helpen als we d e kennis e n kunde in huis hebben? 't Klinkt vrij glad, m a a r d a a r komt het toch op neer. Transseksuelen zijn ernstig ge­ handicapt. Zoals e e n 'normale' m a n onmogelijk k a n willen dat hij zich vrouw voelt, zo k a n e e n transseksueel ook niet a n d e r s zijn."

PD\p3}JF£

Hoogleraar transsexuologie dr. L.J.G. Gooren Goore: na publiciteitsgolf:

'Opwinding over mijn benoeming komt door muffe muffe imago van VU' "Het taboe heb ik niet doorbroken. Dat gaat ook niet in één keer. O p den duur krijgen we denk ik een typisch Nederlandse situatie; de mensen vinden het best zo­ lang het maar niet hun eigen gezin of de buurman betreft." Prof. L.J.G. Gooren werd 1 november benoemd tot bijzonder hoogleraar in de transseksuologie. Een golf publiciteit volgde. Hij haalde zelfs de Arabische pers. Net terug uit China vertelt hij over z'n ervaringen en werpt een blik op de toekomst.

"Als je ervan uit g a a t dat God de mens schiep, d a n is d e vraag, welke mens? De mens die er als m a n uitziet of d e mens die zich vrouw voelt? Funda­ mentalisten zeggen: het li­ c h a a m geeft a a n dat je hier met een m a n te m a k e n hebt, dus d a n moet die mens zich m a a r m a n voelen. Maar wat d a n als blijkt dat hij in dat lichaam g e e n leven heeft?"

Trutteboel Doordat zoveel mensen zich af­ vragen 'transseksuologie a a n de VU, wat gek!' wordt volgens Gooren duidelijk dat d e VU e e n wat "muf" imago heeft: "De VU treedt n a a r buiten toe als e e n grijs instituut w a a r niks kan. Protestantisme wordt blijkbaar geassocieerd met conservatis­ me. En conservatisme wordt ge­ ïnterpreteerd als stoppend be­ leid op het gebied v a n seks. Nu heeft transseksualiteit niets met seks te m a k e n m a a r dat idee h a a l je niet één­twee­drie d e wereld uit." "Volgens mij wordt er ook v a a k gedacht 'ze benoemen e e n hoogleraar transsexuologie want dat komt e e n beetje vlot over, m a a r verder blijft 't e e n trutteboel'. Ik zou zeggen 'VU doe d a a r wat a a n e n presenteer je als e e n normaal wetenschap­ pelijk instituut.'" Felle tegenstanders heeft Goor­ en volgens zijn zeggen niet. "Hooguit twee of drie." Wel krijgt hij regelmatig boze brieven v a n familie v a n mensen die zich wil­ len laten 'ombouwen'. Volgens Gooren g a a t het d a n meestal over persoonlijke frustraties. Uit woede spreken ze d e grondsla­ gen v a n d e VU a a n . Als d e hoogleraar g e e n hoogle­ r a a r geworden was, zat hij nu misschien in d e Verenigde Sta­ ten. Hij kreeg immers verschil­ lende aanbiedingen. Gooren koos echter voor d e VU. O mdat hij benoemd werd tot bijzonder hoogleraar é n omdat hij Ameri­ ka een 'moeizaam' land vindt om te werken: "Particulieren brengen soms veel geld bij el­ k a a r om mensen het werken in de seksuologie e n d e transsek­ suologie ormiogelijk te maken. Amerikanen verstaan d e kunst van het lobbyen. Bovendien

Diana Doornenbal proefschrift over het lange­ter­ mijn­effect v a n hormoonbehan­ delingen. Het is eigenlijk e e n soort consumentengids; als je dit doet, d a n k a n dat gebeuren." Transseksuelen zijn ook e e n goede onderzoeksgroep in het b e l a n g v a n 'echte' vrouwen. Door hun abnormale hormoon­ situatie kunnen zij d e clou v a n verschillende ziektes a a n g e ­ ven." Er wordt g e e n onderzoek ge­ d a a n n a a r d e oorzaak v a n transseksuologie. Allerlei biolo­ gische theorieëen zijn onder d e loep genomen, m a a r e e n ant­ woord bleef uit. Zo zijn bijvoor­ beeld acht 'helften' v a n eeneii­ g e tweelingen geopereerd. Een­ eiige tweelingen h e b b e n het­ zelfde biologisch materiaal e n toch w a s er steeds m a a r é é n transseksueel, vertelt Gooren. "Ook in d e voorgeschiedenis v a n transseksuelen tref je wei­ nig gemeenschappelijks a a n . Eigenlijk wachten w e op e e n toevallige ontdekking. Als je e e n oorzaak weet, kun je ook a a n preventie denken, iets wat ik g r a a g zou willen, 't Is immers g e e n uitverkiezing om transsek­ sueel te zijn."

kerheden die mensen h e b b e n opgebouwd. Mensen moeten ook niet denken dat transseksu­ aliteit gewoon is, want het is e e n uiterst vreemd fenomeen." Omdat Gooren d e enige hoog­ leraar transseksuologie is, ziet hij het ook als zijn t a a k om in het buitenland lezingen te houden. "Het hoogleraarschap is e e n soort rijksbotermerk dat je goed bezig bent e n je n a a r buiten toe kunt manifesteren. Hij komt net terug uit China, op uitnodiging v a n d e Chinese Maatschappij ter bevordering v a n d e Genees­ kunst. "De reacties w a r e n zeer gemengd: verbazing, verbijste­ ring, geamuseerd, leergierig m a a r niets v a n morele veront­ waardiging. Het w a s weliswaar wat giechelachtig, m a a r 't blijft h a n g e n en d e mensen denken er over na." Gooren verwacht niet dat stu­ denten in d e toekomst met hor­ den op het transseksuologie­on­ derzoek afkomen. "Studenten zijn tegenwoordig erg p r a g m a ­ tisch. Bovendien gooi je g e e n hoge ogen als je tijdens e e n sol­ licitatiegesprek zegt dat je bij mij gewerkt hebt. Ik h e b nooit ülusie's g e h a d over m'n positie. Niet dat ik tegengewerkt word, m a a r e e n buitenbeentje b e n ik altijd wel geweest. Zelfs bij art­ sen heerst er e e n taboe."

Angst

Gooren: "Een buitenbeentje

ben ik altijd wel

geweest" FotoAVCffU

krijg je er snel te m a k e n met het tuchtrecht. Transseksuelen die ontevreden zijn over hun be­ handeling achtervolgen artsen met behulp v a n het juridisch systeem."

Consumentengids Al dertien j a a r worden in het VU­ziekenhuis bijna alle Neder­ landse transseksuelen b e h a n ­ deld. Zo'n zevenhonderd zijn er al geholpen. Het team bestaat uit e e n psycholoog, e e n psychi­ ater, twee internist­endocrinolo­ gen, e e n plastisch­chirurg e n een m a n a g e r . De behandeling duurt ongeveer vier jaar. De p a ­ tiënt zal z'n hele leven hormo­ nen moeten slikken. De kosten, die helemaal worden vergoed, komen op zo'n vijftienduizend gulden. Volgens d e regels v a n d e VU, e e n wet ontbreekt nog, kun je vanaf je zestiende, met toestemming v a n d e ouders, ge­ holpen worden. Aanlokkelijk is d e behandeling niet. 't Is altijd e e n compromis.

aldus Gooren. Er k a n volgens tiem nog vanalles worden ver­ beterd, zoals d e nazorg v a n p a ­ tiënten. "Na d e operatie wordt de patiënt als 'af' beschouwd, m a a r dat is niet zo. Dan begint voor hun het leven e n d a a r is eigenlijk heel weinig in voor­ zien." Er lopen momenteel veel ver­ schillende onderzoeken, bij­ voorbeeld n a a r d e psychische veranderingen die d e hormoon­ behandeling teweeg brengt. Het voornaamste onderzoek is die v a n het lange­termijn­effect v a n hormonen. Wat d o e n m a n ­ nelijke hormonen bij iemand die als vrouw geboren is e n omge­ keerd? Zeker is al dat d e botten veranderen en bij 'vrouw n a a r m a n transseksuelen' is d e kans op hart­ e n vaatziekten groter. Ook kunnen er gezwellen ont­ s t a a n in het h e r s e n a a n h a n g s e l als je erg veel vrouwelijk hor­ moon gebruikt. Gooren: "De risico's zijn klein, m a a r ze zijn er. In aprU promo­ veert drs.H. Asscheman op e e n

Volgens schattingen zijn er vijf­ tienhonderd transseksuelen in Nederland. Gooren: "Bij veel mensen brengt dat g e g e v e n angst teweeg. Er zijn immers m a a r weinig dingen in het leven die zo vaststaan als dat je m a n of vrouw bent. Het verstoord ze­

beleid v a n minister Deetman", aldus e e n v a n d e r a a d s l e d e n . Het faculteitsbestuur zal d e mo­ tie ter kennisneming n a a r het college v a n bestuur sturen. Het college wordt verzocht parle­ ment en minister op d e hoogte te brengen v a n d e motie. Ook besloot d e r a a d afgelopen dinsdag d e vakgroepen filoso­ fie, medische ethiek e n medi­ sche encyclopaedie (geschiede­ nis) om bezuinigingsreden tot én

vakgroep te bundelen onder d e n a a m 'metamedica'. De vakgroep huisartsgenees­ kunde zal in het vervolg 'huis­ artsgeneeskunde e n verpleeg­ huisgeneeskunde' g a a n heten. Dit in v e r b a n d met d e opleiding verpleeghuisgeneeskunde die binnenkort v a n start zal g a a n en met d e komst v a n e e n hoog­ leraar verpleeghuisgeneeskun­ de. Van een samenvoeging v a n d e vakgroepen neurologie e n neu­ rochirurgie is voorlopig afge­

Adverteer in dit blad

Hospitium uitgebreid met veertien kamers Het VU­Hospitium voor gast­ docenten en ­onderzoekers is met veertien kamers uitge­ breid. Afgelopen vrijdag werd d e aanwinst officieel door d e voorzitter v a n d e Stichting Hospitium, P. van Wijngaarden, geopend. De uitbreiding, gerealiseerd in het Combinatiegebouw op Uilenstede, ligt op kleine af­ stand v a n het huidige Hospi­ tium, dat vooraan op het ter­ rein staat. De capaciteit v a n het vijf j a a r geleden g e o p e n d e Hos­ pitium ­ 45 kamers ­ w a s vol­ gens Van Wijngaarden niet meer toereikend. Door e e n

Motie v a n medici tegen beleid v a n Deetman De medische faculteitsraad heeft dinsdag unaniem e e n mo­ tie v a n d e studentenfractie te­ gen het beleid v a n minister Deetman a a n g e n o m e n . De mo­ tie is gericht tegen verdere be­ zuiniging op d e studiefinancie­ ring e n commercialisering v a n de rentedragende studiefinan­ ciering, afschaffing v a n d e nu­ merus fixus e n het invoeren v a n modulen in "hapklare brokken" van zeven weken. "Niets is beter d a n voortdurend druk uit te oefenen op het w a n ­

jj

zien. "Met k w a a i e h o n d e n is het slecht hazen vangen", merkte een v a n d e r a a d s l e d e n op om a a n te geven dat beide vak­ groepen niets zien in een sa­ menvoeging. Een v a n d e rede­ nen is dat d e neurochirurgie zich vooral richt op d e patiën­ tenzorg. De activiteiten op het gebied v a n onderwijs e n onder­ zoek zijn beperkt. Een samenvoeging v a n neuro­ logie en neurochirurgie zou wat onderwijs en onderzoek één­ richtingsverkeer betekenen, al­

verbouwingssubsidie v a n d e VU­Vereniging e n een bij­ d r a g e v a n Vrouwen VU­hulp voor d e inrichting v a n d e nieuwe vertrekken, werd d e uitbreiding mogelijk ge­ maakt. De Stichting Hospiti­ vun verwacht dat d e huur d e exploitatiekosten zal dekken. Het Hospitium is bedoeld voor buitenlanders die maxi­ m a a l één j a a r a a n d e uni­ versiteit verbonden zijn. Voor leegstand hoeft m e n voorlo­ pig niet te vrezen; d e kamers zijn reeds tot 1 september volgend j a a r volgeboekt. (Gert van Maanen)

dus het rapport v a n d e struc­ tuurconmiissie. Bovendien zal de neurochrirugie zich w e g e n s d e volksgezondheidsplanning in Noord­Holland meer op d e regio moeten richten. Samen­ voeging zou d e o n d e r h a n d e ­ lingspositie v a n d e vakgroep met a n d e r e neurochirugische centra afzwakken. Ook de samenvoeging v a n d e vakgroep radiotherapie en d e afdeling geneeskundige onco­ logie g a a t voorlopig niet door. Ondermeer door het ontbreken v a n e e n hoogleraar radiothera­ pie, waardoor overleg over sa­ menvoeging moeüijk wordt. (Diana Doomenbal)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen