Ad Valvas 1988-1989 - pagina 272

[g

iUD)\?J\pS

"Ik ben altijd nog bij promoties gebleven. Dan kun je tenminste wat toezicht houde;n, bijvoor­ beeld op d e paranimfen. Vroe­ ger moesten die altijd een uur stilstaan. Dat valt niet mee, d a n g a je wiebelen. Nee, d'r is nog nooit iemand omgevallen. Dat komt doordat ik, w a n n e e r ze het te k w a a d kregen hor a est riep. Als ik half dacht, veel zinnigs kan er toch niet meer komen e n het uur is praktisch voorbij." Hora est, het is tijd, zo'n zestien­ honderd keer heeft hij het ge­ roepen. Vanmiddag echter voor het laatst, want d a n is het tijd voor pedel P.Br uinsma zelf. Na vijfentwintig j a a r trouwe dienst g a a t d e 61­jarige VU­pedel, door zijn rijzige kaarsrechte ge­ stalte als het w a r e g e s c h a p e n voor het a a n v o e r e n v a n d e hooggeleerde promotiekarava­ nen, met d e VUT. Het roepen v a n hor a est - het uurtje meestal formeel kruisver­ hoor v a n d e promovendus door de promotiecommissie is ten einde ­ vormt het sluitstuk v a n d e offciële promotieplechtig­ heid. Alle promotieplechtighe­ den ­ o p e n b a r e vergaderingen van het college v a n d e c a n e n ­ worden door d e pedel voorbe­ reid. Ook hoort daarbij het weg­ wijs maken v a n promovendi: hoe g a a t zo'n plechtigheid in h a a r werk; promoveren doe je meestal m a a r een keer in je le­ ven per slot v a n rekening. Bruinsma's takenpakket w a s niet beperkt tot het promotiege­ beuren. M et een collega voerde hij d e administratie v a n het col­ lege van decanen, d e verzen­ ding van proefschriften e n d e uitgave v a n d e studiegids v a n d e VU. Dit j a a r kwam d a a r d e afwikkeling v a n d e laatste doc­ toraalexamens oude stijl bij. Het pakket doctoraalexamens ver­ huist d a a r n a n a a r d e studente­ nadministratie. "Eigenlijk b e n ik

16 DECEMBER 1988

WERK IN UITVOERING: DE PEDEL

'Hora e s t . . .' niet wat overdreven? "Nee, je moet niet vergeten hoe lang mensen met e e n proefschrift b e ­ zig zijn geweest. De doctors­ g r a a d is welverdiend. D a a r hoort e e n feest bij e n e e n plech­ tigheid. Zelf h e b ik er g e e n pro­ blemen m e e om in toga te lopen, in m'n jongensjaren speelde ik al g r a a g toneel." Promovendi die niet in toga wil­ len, komt hij niet tegen. Volgens d e huisregels v a n d e VU m a g het ook niet. G e e n promotie in spijkerbroek dus. "Als je het eerst a a n v r a a g t , m a g je wel in je burgerkloffie komen. Een re­ gel die stamt uit d e zestiger ja­ ren, d e tijd dat iedereen e e n tafelkleed droeg." Sommige mensen heeft Bruins­ m a zien 'groeien' v a n doctoran­ "Eigenlijk ben ik gewoon administr atief ambtenaa r en daa r naast dus tot hoogleraar. Wat voor ti­ ceremoniemeester" Foto Kees Keuch, AVCAVU tel er ook voor e e n n a a m staat, het blijft voor Bruinsma alle­ d e promotiecommissie met d e gewoon administratief ambte­ m a a l gelijk: "In het burgerleven lofverheffing in plaats v a n het n a a r e n d a a r n a a s t ceremonie­ is een hoogleraar iemand bo­ votum. Ach ja, hoogleraren zijn ven je pet. Als je hier werkt, meester," zegt Bruinsma. gewone mensen die net als ie­ wordt het eigen, 't Zijn doodge­ Wie pedel wil worden, zal er 'in der a n d e r a a n zenuwen bloot­ wone mensen m a a r d a n heel moeten rollen', want e e n spe­ staan. "Hoe begint het votum ciale opleiding bestaat niet. clever op é é n gebied. De 'ver­ ook alweer?, wordt er d a n op Wanneer ben je geschikt voor strooide professor', dat is echt weg n a a r d e aula regelmatig iets v a n vroeger. Nou ja, ze zijn dat werk? "Iedereen die niet met e e n paniekerige stem in m'n er wel, m a a r niet meer of min­ rondloopt als e e n kip zonder oor gefluisterd. Bij het horen kop," zegt Bruinsma met ironie. der d a n bij 'gewone' mensen. v a n d e eerste zin schiet het ze Weet je wat p a s triest is? Als je Je moet wel goed kunnen orga­ weer te binnen. ledere gerefor­ niseren e n alles in d e h a n d moet professoren die met emeritaat meerde kent het votum immers. zijn, dement ziet worden. Als je weten te houden, voegt hij met En al g a a t er een keer wat fout, bedenkt wat voor e e n geleerd­ meer ernst a a n toe. Geregeld d a n is dat nog g e e n ramp. Het heid er in dat hoofd heeft geze­ heeft hij bijvoorbeeld al die ja­ publiek merkt het toch niet. Ie­ ten en dat dat allemaal weg­ ren tijdens d e plechtigheden d e r e e n geniet en is trots op Jan g a a t . Dat is het trieste v a n d e mensen moeten verbeteren: of Piet, die promoveert." "Soms geeft e e n hoogleraar d e mens." De promotieplechtigheid is, zo­ promovendus niet d e gelegen­ als het woord al zegt, plechtig. heid om d e slotformule voor te In d e loop der tijd is er nogal Vindt Bruinsma het allemaal wat veranderd in het werk v a n lezen of opent d e voorzitter v a n

Het moet rond d e kerst v a n 1981 gebeurd zijn. Ik zat toen zelf enige tijd in het buitenland. Tot a a n mijn vertrek w a s het o p d e VU e e n vanzelfsprekende e n goede gewoonte geweest dat e e n ieder h a a r jas op­ hing a a n een v a n d e talrijke kapstokken in het hoofd­ gebouw, w a a r zij hem d a n niet zelden a a n het eind v a n d e d a g weer gewoon kon meenemen. Toen ik terug­ keerde uit den vreemde, w a s dit ineens a n d e r s gewor­ den. Als bij toverslag w a r e n e n bleven aUe kapstokken d e gehele d a g leeg. Plotsklaps sjouwde iedereen angstvallig h a a r mantel, jas of jack overal m e e n a a r toe. Nooit heb ik meer kunnen achterhalen wat nu precies de aanleiding is geweest voor die plotselinge e n m a s ­ sale angstpsychose voor jassejatters. Wellicht heeft het beeld van al die lege kapstokken echter op zijn beurt een a a n t a l slechteriken op nog minder nobele g e d a c h ­ ten gebracht. In ieder geval is het sinds 1981 met d e openbare moraal op d e VU snel bergafwaarts g e g a a n . In g e s t a a g toenemende m a t e wordt er sindsdien ge­ pikt, gestolen, geklauwd en/of ontvreemd alsof het niks is. Aanvankelijk konden we onszelf als VU­genoten nog troosten met d e vleiende gedachte dat hier ongenode snode buitenstaanders achter moesten zitten. Porte­ feuilles, betaalkaarten e n dito pasjes, fietsen e n auto­ radio's kunnen immers nog makkelijk op het conto v a n onverlaten v a n buiten worden genoteerd. Menen niet allerlei ongure figuren vrij t o e g a n g tot onze universiteit te hebben? Nog niet zo l a n g geleden trof een portier 's avonds in e e n v a n d e gammabibliotheken e e n junk a a n die doodgemoedereerd met d e radio a a n bovenop e e n leestafel in e e n opengeslagen boek v a n de Duitse filosoof Habermas zijn behoefte zat te doen. Of deze randgroepjongere nog e e n of a n d e r e diepere bedoeling heeft g e h a d met d e keuze v a n het doelwit zijner ontlasting, valt h e l a a s niet meer n a te g a a n . De portier heeft hem gelast om subiet met medeneming v a n zijn spullen het terrein te verlaten. Pas d e volgende d a g werd duidelijk dat die radio v a n e e n bibliotheek­ medewerker w a s (geweest). In het trappenhuis achter d e B­vleugel v a n het hoofd­ gebouw heeft geruime tijd e e n zwerver domicilie ge­ houden. Deze clochard m a a k t e overigens wél netjes gebruik v a n de toiletten, en h a d zich voorts h a a s t burgerlijk geïnstalleerd, compleet met veldbed e n be­ kertje met tandenborstel. Niemand legde hem e e n stro­ breed in d e weg. We hoeven dus omgekeerd niet vreemd op te kijken als er op d e VU ook wel e e n s iets niet is, wat er eigenlijk wel zou behoren te zijn.

DOCTOR

r^ D E G E N Kerstgedachten Vervelender voor ons zelfbeeld echter werd het, toen geleidelijk a a n duidelijk werd dat sommige diefstallen of inbraken zo doelgericht, lucratief e n brutaal waren, dat a a n inside­jobs moest worden gedacht. Complete PC­sets, professionele video­apparatuur, osciUografen e n dito scopen, dure bouwmaterialen e n spiksplinter­ nieuwe kladblokken v e r d w e n e n in groten getale onop­ gemerkt uit d e VU. Soms w e r d e n d e wagentjes w a a r o p e e n e n a n d e r n a a r buiten w a s g e r e d e n nog netjes terugbezorgd ook. De vlotte wrijze w a a r o p d e VU­kas­ sier in 1986 100.000 gulden armer e n e e n hoofdwond rijker werd, duidde e v e n e e n s op d a d e r s die v a n d e hoed e n d e r a n d wisten. En ook bij het verdwijnen v a n duizenden courante, interessante of kostbare boeken uit d e bibliotheek denk je toch niet onmiddellijk a a n d e Zeedijk. Het v e r b a a s d e d a n ook niet velen toen on­ langs enkele portiers en iemand v a n d e gebouwen­ dienst op s t a a n d e voet moesten worden ontslagen. Maar niemand veronderstelt dat d a a r m e e alle schuldi­ g e n gepakt zijn. Wie werpt d e eerste steen? Wat staat ons nu te doen om deze verloedering nog te keren? Een onnozele hals zou wellicht kunnen m e n e n dat het Criminologisch Instituut v a n d e VU zich r e e d s op deze hoogst relevante v r a a g zou h e b b e n gestort. Dit is h e l a a s niet juist. De criminologen v a n d e VU zetten zich in d e tijd v a n d e b a a s hoofdzakelijk in voor het zogenoemde abolitionisme. Dit is het streven v a n enkele actiegroepen om het strafrecht m a a r h e l e m a a l af te schaffen, omdat sommige misdadigers door hun verblijf in d e gevangenis nog) Oechter worden d a n ze tevoren al waren. Ik weet nooit goed w a a r ik deze curieuze g e d a c h t e n g a n g nu het meest op vind lijken. Op medici die actie voeren om alle geneesmiddelen m a a r te verbieden v a n w e g e onvoorziene bijwerkin­ gen? Of op neerlandici die d e syntaxis overboord wil­ len zetten omdat taalgebruikers zoveel stijlfouten ma­ ken? Of op sociologen die d e maatschappij willen op­ heffen omdat zoveel mensen mensenschuw zijn? Of op

Bruinsma. Bijvoorbeeld d e ad­ ministratie: b a k k e n met stam­ kaarten h e b b e n plaats gemaakt voor computers. En wat betreft d e promoties: d e enkele promo­ tor v e r v a n g e n door een promo­ tiecommissie." Ook h e b b e n de prille doctors tegenwoordig de gelegenheid om in tien minuten in populaire termen uit te leggen wat hun onderzoek nou precies behelst. Bruinsma heeft het meest ple­ zier in d e gesprekken met de promovendus.. "Ik m a g g r a a g weten hoe het e e n e n a n d e r in elkaar zit. Ik v r a a g dus altijd w a a r het onderzoek precies over ging. De informatie die ik d a n krijg, is voor mij v a n on­ schatbare w a a r d e . Wiskunde d a a r s n a p ik niets van, hoor. Kernfysica is ook moeilijk. Som­ mige dingen zijn zo moeilijk te begrijpen. Neem nou deze tafel, die bestaat voor vijfennegentig procent uit niets! Ik b e n nu een­ m a a l nieuwsgierig, m a a r de promovendus wil v a n zijn kant ook g r a a g wat kwijt over datge­ n e w a a r hij al zoveel j a a r mee bezig is. Nou, dat k a n hij bij de pedel. Bij mij althans."

(Diana Doo r nenbal) Advertentie

DIKS Autoverhuur b.v. Generaal Vetterstraat 55, (aan de Coentunnelweg) Tel. 178505 V. Ostadestraat 278, Amsterdam(Z). Telefoon: 6623366. Filiaal: W. de Zwijgerlaan 101. Telefoon: 183767. 400 nieuwe luxe- en bestelwagens waaronder: FORD-OPEL-RENAULTMERCEDES. ' NIEUWE MERCEDES VR ACHTWAGENS tot42m3en9ton. (groot en klein rijbewijs)

tegen inlevering van deze advertentie 10% korting

p e d a g o g e n die d e opvoeding willen afschaffen omdat ze zelf zo e e n last v a n hun jeugdtrauma's h e b b e n ? Of op psychiaters die d e waanzin willen v e r b a n n e n om­ dat hun patiënten er gek v a n worden? Hoe dit ook allemaal zij, v a n d e criminologen m o g e n w e in dezen janmier g e n o e g niets verwachten. Gelukkig beschikken wij echter over e e n voortvarend CoUege v a n Bestuur dat blijkens e e n recent beleids­ plan in d e komende tijd d e diefstalproblematiek krach­ tig wü g a a n a a n p a k k e n . Nadrukkelijk denkt m e n daar­ bij overigens niet a a n het t e g e n g a a n v a n dagdieverij of het jatten v a n a n d e r m a n s ideeën. Dat zou in de wereld v a n d e w e t e n s c h a p natuurlijk onbegonnen werk zijn. Inmiddels ligt er e e n heus beveüigingsplan ter tafel met knelpuntenanalyses, e e n inventarisatie v a n beleid­ saanzetten, e e n kostenplaatje e n zelfs e e n concept van e e n beveUigingsfUosofie. De Amsterdamse penose m a g dus wel uitkijken. Het vermetele beveüigingsplan mondt uit in twee be­ langrijke e n vooral b e t a a l b a r e beleidslijnen. Ten eer­ ste wordt een halt toegeroepen a a n het ongelimiteerde v a et vient op d e VU. Daartoe wil m e n d e campus omheinen met 2,5 meter hoge hekken "voorzien van scherpere hakkelijzers". En er is n o g meer slecht nieuws voor claustrofobisch a a n g e l e g d e n , zoals ik: de noodknoppen met breekglas, w a a r m e e m e n automa­ tisch vergrendelde deuren eventueel zelf weer kan ontsluiten, worden binnenkort verwijderd. Bij b r a n d of a n d e r e noodsituaties wordt m e n derhalve vriendelijk doch dringend verzocht niet in paniek te raken. De t w e e d e dynamische beleidslijn betreft d e "educatie­ ve voorlichting" v a n bewoners en gebruikers v a n de campus. En daarvoor is mijn column deze week spe­ ciaal bedoeld. Het CvB heeft mij namelijk officieel verzocht om mijn opvoedende t a a k in dezen onder ogen te zien. Vanwege mijn "substantiële inbreng in het opiniërende klimaat op onze universiteit" (de betreffen­ d e a m b t e n a a r bedoelt vermoedelijk dat betrekkelijk veel mensen mijn stukjes lezen) m a g ik u langs deze weg oproepen om voortaan uw eigendonmien of de a a n uw zorgen toevertrouwde g o e d e r e n zorgvuldiger te beheren d a n u g e w e n d was, e n ook om met ingang v a n h e d e n zelf niets meer te ontvreemden. Om een nieuw gevoel v a n veiligheid uit te dragen, zouden we voorts allemaal weer net als vroeger v a n d e kapstok gebruik moeten maken. Dit lijken me alleszins christelijke kerstgedachten en bovendien g o e d e voornemens voor 1989. Ik geef ze d a a r o m hierbij g a a r n e a a n u door. 8

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen