Ad Valvas 1988-1989 - pagina 223

PD\ps^/ps

25 NOVEMBER 1988

s

Knuffels verzamelen onder college College lopen voor een goed doel. Dat kan op 8 en 9 december aanstaande a a n de medische faculteit. 'Mensen met gevoel' kunnen dan meehelpen 'knuffels voor Afrika' te verzamelen. Knuffels voor Afrika? De schattingen lopen uiteen v a n vijftienduizend tot honderddui­ zend: het a a n t a l O e g a n d e s e kinderen dat door burgeroorlo­ gen e n AIDS wees is geworden. De nood is dus groot. De actie 'Knuffels voor Afrika v a n men­ sen met gevoel' wü helpen deze nood te lenigen. De bedoeling van d e actie is speelgoed in te zamelen voor d e weeskinderen en geld voor huisvesting e n ge­ zondheidszorg. Wendel Slingerland, studente geneeskunde a a n d e VU, k w a m op het idee om in het kader v a n deze actie e e n soort marathon­ coUege te organiseren: ze pro­ beert zoveel mogelijk studenten zo gek te krijgen om op 8 e n 9

Studenten laten zich sponsoren voor Afrika­actie december 24 uur achter elkaar college te lopen. Het is d e be­ doeling dat deze studenten zich laten sponsoren door zoveel mogelijk familieleden, vrienden en bekenden. Ze verwacht dat 300 studenten gehoor zullen ge­ ven a a n d e oproep. Per persoon moeten zij minimaal 100 gulden In d e recente roman Het leven uit een dag, v a n d e schrijver A.F.Th, v a n der Heijden, wordt het verhaal verteld v a n e e n man die voor straf e e n oneindig eeuwig leven moet leiden. Hij leeft in e e n fictieve wereld, waarin een mensenleven slechts é é n d a g duurt e n w a a r i n herhalingen niet voorkomen. Hij vindt dat e e n onbevredigend le­ venslot, want hij heeft d e ge­ neugten v a n d e liefde ontdekt en d e g e d a c h t e d a t dit eermialig zou zijn is voor h e m onverdra­ gelijk. De filosofie v a n deze fantasie­ wereld schrijft voor dat m e n s e n die 'goed' geleefd h e b b e n hun beloning ontvangen in e e n he­ mel, die bestaat uit d e belevenis van e e n ultrakort, o n d e e l b a a r en volmaakt moment. In d e hel d a a r e n t e g e n wordt d e ver­ doemde veroordeeld tot e e n Ie­

Hanne Obbink a a n sponsorgeld bij elkaar zien te krijgen. De studenten zullen niet alleen gewone colleges voorgescho­ teld krijgen, want ook d e cate­ gorie Bekende N ederlanders is vertegenwoordigd onder d e g e ­ nen die toegezegd h e b b e n e e n uur college te zullen verzorgen. Degenen die d e studenten wak­ ker moeten houden, zijn onder meer schrijfster Marjan Ber k , ex­prof­voetballer Frank Kra­ mer e n Marga van Praag v a n het jeugdjournaal. Ook Han van der Meer, presen­ tator v a n KRO's 'Ver v a n m'n Bed­show', zal acte d e presence geven. Hij is d e g e n e die verant­ woordelijk is voor het succes dat d e actie 'Knuffels voor Afrika' tot nu toe ten deel viel. Sinds hij in zijn programma a a n d a c h t a a n d e actie besteedde, is het in Gouda, w a a r d e actie kantoor houdt, niet meer rustig geweest, vertelt coördinatrice Irene Zut­ phen.

Vuilnis Tot op dat moment w a s d e actie weinig meer d a n e e n e e n m a n s ­ onderneming. De initiatiefne­

"Met een beetje warmte zaken."

en liefde is een k ind misschien

mer w a s Leo Slingerland ­ g e e n toeval: Wendels vader. Ooit w a s hij directeur v a n d e nood­ hulporganisatie v a n d e Evan­ gelische Omroep. De afgelopen acht j a a r werkte hij in Kenia e n O e g a n d a voor Media Mission, door Zutphen gekarakteriseerd als "een zendingsorganisatie", ook al verbonden met d e EO. Vader Slingerland w a s diep on­ der d e indruk g e r a a k t v a n d e nood onder O e g a n d e s e wezen. Hij adopteerde zelf e e n kind dat door zijn ouders letterlijk bij d e vuilnis gelegd w a s . Tijdens é é n v a n zijn bezoeken a a n N eder­ land verzamelde hij e e n groep vrienden e n b e k e n d e n om zich h e e n en zo begon d e actie. In­ middels is er e e n kantoortje, m a a r d e actie wordt nog steeds

nog wel meer gebaat

geheel g e d r a g e n door vrijwilli­ gers. De stichting 'Knuffels voor Afri­ ka' die d e actievoerders opricht­ ten, heeft g e e n kerkelijke kleur, benadnakt Zutphen, e n d e men­ sen die sinds Han v a n der Meers tv­prograrrmia in actie gekomen zijn, komen uit alle richtingen. Ze lijken vooral a a n ­ gesproken te zijn door d e n a a m v a n d e actie, want wat er tot nu toe vooral ingezameld is, zijn knuffeldieren en a n d e r speel­ goed. Dat is heel goed, vindt Zutphen, want "met e e n beetje warmte e n liefde is e e n kind misschien nog wel meer g e b a a t d a n met a n d e r e zaken." Toch hopen d e Knuffel­organi­ satoren dat d e actie ook het no­ dige geld zal opleveren, meer

Het leven uit een d a g ven v a n eindeloze herhaling. De hoofdpersoon zorgt ervoor ­ door e e n moord te b e g a a n ­ in deze hel terecht te komen, want hij ziet er absoluut g e e n be­ z w a a r in om oneindig m a a l met zijn geliefde d e liefde te bedrij­ ven. Helaas, zijn minnares belandt, v a n w e g e e e n iets te positieve levenswandel, in d e hemel e n dientengevolge dient d e hoofd­ persoon in e e n z a a m h e i d zijn post­menselijk leven in eeuwige herhaling te slijten. Zijn lot is door d e schrijver weinig benij­ d e n s w a a r d i g beschreven e n vertoont bovendien opvallend veel gelijke trekken met het ons bekende a a r d s e b e s t a a n .

Advertentie

De Beleidsraad Ad Valvas zoekt kandidaten voor de vervuiling van twee vacatures per 1 januari 1989, respectievelijl<

lid O.B.P. en deskundige Criteria voor het lidmaatscliap van de Beleidsraad: 1. Geen leden universiteitsraad of college van bestuur; 2. Leden dienen - niet in ieder opzicht individueel, maar zeker gezamenlijk - te beschikken over tenminste enige bestuurservaring en inzicht en/of ervaring op journalistiek terrein. De Beleidsraad ziet toe op het overeenkomstig formule/ functie functioneren van het universiteitsblad en is tevens klankbord voor de redactie. De raad Is grotendeels geledingsgewijs samengesteld. Voor de deskundigenzetel gaat de voorkeur uit naar een journalist/ mediakundige van buiten de VU. Nadere informatie en documentatie (redactionele formule, etc.) is verkrijgbaar bij de secretaris van de Beleidsraad, mr J. W. Mekking, tel. 548 4612, kamer 2E - 67, Hoofdgebouw VU. Zij die belangstelling tiebben voor de vervulling van een van beide vacatures of willen attenderen op mogelijke kandidaten kunnen zich tot en met 12 december a.s. schriftelijk wenden tot bovenstaand adres.

Afgelopen w o e n s d a g gaf dr. P. Eikelenboom, werkzaam bij d e Valeriuskliniek, in het k a d e r v a n Studium Generale e e n lezing over 'De psychische tijd'. Ik moest a a n het boek 'Het leven uit e e n d a g ' d e n k e n bij d e be­ schrijving die d e spreker gaf v a n patiënten met e e n depres­ sie. Bij depressief gestemde mensen kunnen chronische stoornissen in d e tijdsbeleving optreden: d e tijd wordt beleefd als e e n verschrikkelijk t r a a g voortkabbelende stroom. In d e meest ernstige gevallen h e b b e n mensen zelfs het ondragelijke gevoel dat d e tijd volledig stü staat. Meer in het a l g e m e e n kun je zeggen dat zowel e e n stilstaan­ d e tijd als e e n eindeloze tijd het leven ondragelijk e n zinloos maakt. De toekomst heeft d a n alleen nog herhalingen in petto en er zal in toenemende m a t e niets nieuws meer gebeuren. Daarom g a a n oude mensen zich tegen het einde v a n hun leven, vooral als ze opgesloten zitten in e e n bejaardenhuis, v a a k steeds depressiever voe­ len.

Vragen Eikelenboom stelde in zijn le­ zing e e n a a n t a l v r a g e n over tijdsbesef c.q. d e beleving v a n tijd, die beide overigens bij d e geboorte niet a a n w e z i g zijn e n dus g a a n d e w e g worden ge­ vormd. Hierbij spelen biologi­ sche en psychische factoren e e n rol. Het s l a a p ­ w a a k ritme v a n e e n d a g bijvoorbeeld is e e n puur biologisch proces en ook indien iemand tijden lang opgesloten wordt e n e e n donkere kelder, verstoken v a n d e invloeden v a n

Nico Verbeek d a g e n nacht, zal dit ritme blij­ ven functioneren. Een b e p a a l d e hersenfunctie zorgt hiervoor en ter illustratie noemde Eikelen­ boom een voorbeeld uit zijn ei­ g e n praktijk. N achtelijke onrust bij demente bejaarden, zoals d e plotse neiging om des nachts boodschappen te wülen doen, heeft te m a k e n met beschadi­ ging v a n die hersenfunctie e n is g e e n voorbode v a n e e n veron­ derstelde psychische aftake­ ling. Naast biologische factoren zijn ook psychische processen v a n invloed op d e ontwikkeling v a n de 'tijdzin'. "De moeder brengt een vroegkinderlijke tijdsorde aan", w a a r m e e Eikelenboom a a n g a f dat zij d e macht heeft om het gevoel v a n honger bij het kind te beëindigen. De be­ langrijkste stap in deze ontwik­ keling is het vermogen v a n het kind om zijn driftbevrediging uit te kunnen stellen, w a a r m e e het leert zich in te zetten voor doelen op langere termijn. W a n n e e r een kind ongeveer twaalf j a a r oud is, krijgt het besef v a n d e eindigheid v a n d e dood als e e n onomkeerbaar proces; vanaf dat moment is het potentieel suï­ cidaal.

Onderscheid Eikelenboom benadrukte dat goed onderscheid dient te wor­ den g e m a a k t tussen d e tijd als volgorde e n d e tijd als duur. Bij mensen die lijden a a n dementie (eigenlijk 'het syndroom v a n Korsakov') is een hersenbe­ schadiging opgetreden. Afhan­ kelijk v a n d e ernst hiervan k a n recente informatie langer of kor­

dan met

andere

d a n d e twintigduizend gulden die er tot nu toe op d e giro is binnengekomen. Dat geld g a a t n a a r UWESO, e e n O e g a n d e s e vrouwenorganisatie die zich met d e o p v a n g v a n wezen bezig houdt. Zo zou "meer hulp" gebo­ den kunnen worden, schrijft het blad 'Knuffelnieuws', want "de kinderen in O e g a n d a verdie­ nen een langdurige knuffel. W a a r wordt e e n knuffel nou het meest gebruikt? Dat is toch ze­ ker in e e n w a r m bed? Maar wat doe je nou als je g e e n w a r m b e d en e e n w a r m huis hebt? We wü­ len d e weeskinderen v a n Oe­ g a n d a zo ontzettend g r a a g een warm e n veilig thuis geven, w a a r verzorging, a a n d a c h t , warmte en een knuffel bij het dagelijks leven horen."

ter vastgehouden worden. In minder zware gevallen kunnen gebeurtenissen nog wel gere­ produceerd worden, maar schort er v a n alles a a n d e tijds­ volgorde w a a r i n ze geplaatst worden: d a g e n en d a t a worden op willekeurige wijze door el­ k a a r gegooid. Het beleven v a n d e tijdsduur is een uiterst subjectieve zaak. Ei­ kelenboom noemde als voor­ beeld v a n e e n dergelijk ziekte­ beeld d e 'virilitas', en k w a a l die bij m a n n e n rond hun vijftig­ ste voorkomt (een soort midlife­ crisis?)."De g e d a c h t e in dit huis, in deze stad, leef en werk ik verder g e d u r e n d e mijn gehele leven, meer bereik ik niet meer, schijnen veel mensen niet ge­ makkelijk te verdragen. Moge­ lijkheden v a n a a n l e g , die m e n later hoopt te realiseren, bleven ongerealiseerd e n zullen dit blij­ ven". Het lijkt wel wat op het verhaal v a n die m a n die e e n pakje sigaretten ging halen e n p a s jaren d a a r n a weer terug kwam. De spreker w e e s er, wellicht ten overvloede, op dat d e tijdsbele­ ving een zeer cultuurgebonden a a n g e l e g e n h e i d is. Zo is d e tijdsbeleving in het 'Avondland' uitgesproken lineair, terwijl het oosterse denken e e n sterk cy­ clisch tijdsbeeld oplevert (bv. reïncarnatie). Overigens w a s d e tijdsbeleving in ons verleden ook wel anders: nu behoort d e tijd a a n d e mens, vroeger w a s d e tijd v a n God. Een a a n t a l eeuwen geleden be­ sloot het Engelse parlement tot d e invoering v a n d e Gregori­ a a n s e kalender, die in heel Eu­ ropa al w a s ingevoerd behalve in Rusland dat d e Juliaanse ka­ lender trouw w a s gebleven. Het gevolg v a n deze maatregel w a s dat d e tijd twaalf d a g e n 'terug gezet' zou worden. De Engelse boeren protesteerden: twaalf door God g e g e v e n d a g e n zou­ den hen ontstolen worden.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen