Ad Valvas 1988-1989 - pagina 251

9 DECEMBER 1988

/IDWiV^

Beperking maatschappelijke scholing studenten

natuurwetenschappen?

Hemel boven succesvolle vakgroep Algemene Vorming bewolkt Ze schijnen er een neus voor de derde geldstroom te hebben. De vakgroep Algemene Vorming, kind van vijf bètafaculteiten, is in haar vierjarig bestaan tot een geslaagde onderneming uitgegroeid. Toch dreigt het 'wonderkind' formatie in te moeten leveren aan de faculteiten. Die hebben het in deze zuinige tijden zelf moeilijk. Een impressie van een goed boerende bijzon­ dere vakgroep. De tevredenheid die uit het jaar­ verslag v a n d e vakgroep Alge­ mene Vorming doorklinkt is even veelzeggend als die van een spinnende kat. Het onder­ wijs in d e vakgroep voldeed volgens e e n facultaire onder­ wijscommissie in ruime m a t e a a n d e gestelde eisen. Daar­ naast vloeit d e derde geld­ stroom n a a r Algemene Vor­ ming. De stuwende kracht ach­ ter d e vakgroep, profes s or ir. E.J. Tuininga, zegt dat d e helft van het onderzoek door derden wordt betaald. Algemene Vor­ ming m a g zich koesteren in

voorspoed en geluk, niet in het minst door d e profijtelijke sectie maatschappelijke aspecten. Toch is d e hemel boven d e vak­ groep niet wolkeloos. Onder druk v a n d e bezuinigingen en verminderde aantallen studen­ ten zullen de natuurweten­ schappelijke faculteiten, die d e vakgroep gezamenlijk in leven houden, wellicht g a a n beknib­ belen op d e vakgroep. Vooral d e sectie maatschappelijke a s ­ pecten is in g e v a a r . Dat is d e kip met d e gouden eieren: hier be­ vindt zich het leeuwedeel v a n de formatieplaatsen ­ acht v a n

Henk Vlaming die minder formatie willen ge­ ven zullen we minder promo­ vendi aanstellen."

Pennestreek In eerste instantie w a s Algeme­ n e Vorming als vakgroep bij de faculteit der Wiskunde en N a­ tuurwetenschappen ingedeeld. Dit w a s e e n papieren faculteit zonder studenten, die bij een herindeling is opgeheven. De enige vakgroep. Algemene Vor­ ming, werd "met é é n p e n n e ­ streek door het college v a n be­ stuur bij d e faculteit N atuur­ e n Sterrenkunde ingedeeld", zo memoreert Tuininga. De vakgroep is tonutoe n o g nooit door bezuinigingen getrof­ fen. In d e toekomst zullen d e kassiers v a n d e faculteiten hun ogen echter ook op d e vakgroep richten w a n n e e r er n a r e reken­

Unieke vakgroep

Zijn collega bij Biologie, mr. J.G. van der Zee voorziet dat er door demografische oorzaken min­ der studenten instromen. Om­ dat het a a n t a l formatieplaatsen bij e e n faculteit s a m e n h a n g t met het a a n t a l studenten, ver­ wacht hij in d e jaren negentig bij zijn faculteit e e n verminde­ ring v a n zo'n 25 formatieplaat­ sen. "Er is nog niets concreet met be­ trekking tot d e vakgroep Alge­ m e n e Vorming", zegt Van der Zee. "We zullen ons oordeel d a n b a s e r e n op d e onderwijslast van onze studenten bij d e vak­ groep Algemene Vorming. We h e b b e n een overeenkomst tot september 1989. Op basis v a n die evaluatie zullen we bekijken wat er zal gebeuren."

Sleutel

De vakgroep Algemene Vor­ ming werd in 1984 speciaal opgezet om d e m a a t s c h a p ­ pelijke aspecten v a n d e n a ­ tuurwetenschap door middel v a n onderwijs e n onderzoek voor het voetlicht te brengen. Sommigen noemen het sma­ lend 'maatschappijleer v a n d e bètawetenschappers'. De vakgroep bestaat uit d e sec­ ties geschiedenis, filosofie e n maatschappij en omvat ruim tien formatieplaatsen. Het is e e n voortzetting v a n de nooit goed uit d e verf ge­ komen vakgroep GMAN (Geestelijke en Maatschap­ pelijke Aspecten v a n d e N a­ tuurwetenschap). Deze vak­ groep werd door e e n zware crisis getroffen toen e e n me­ dewerker, dr. Henry Brook­ man, zich ontpopte als op­ richter v a n d e racistische Centrumpartij. In d e d a a r o p ­ volgende consternatie verliet de toenmalige leider v a n d e vakgroep, professor Rud­ wick, gedesillusioneerd d e VU. Hoewel Algemene Vorming het predikaat 'vakgroep' draagt, is het e e n bijzonder produkt v a n interfacultaire samenwerking. Vijf bètafa­ culteiten (Biologie, N atuur­ en Sterrenkunde, Wiskunde en Informatica, Scheikunde en Aardwetenschappen) of­ feren ieder e e n deel v a n hun formatieplaatsen a a n het s a ­ menwerkingsproject. Geza­ menlijk vormt dat d e vak­ groep Algemene Vorming. Hier kunnen studenten al­ leen bijvakken volgen, zoals over d e geschiedenis v a n d e wiskunde, d e filosofie v a n d e natuurwetenschappen of be­ stuur e n beleid. Hoewel a n ­ dere universiteiten ook me­ dewerkers h e b b e n a a n g e ­ trokken voor m a a t s c h a p p e ­ lijke v e r b a n d e n met sommi­ ge disciplines, is d e VU de, enige universiteit met e e n overkoepelende vakgroep voor d e relatie tussen natuur­ wetenschap e n samenle­ ving.

beheerder v a n d e faculteit Aardwetenschappen, d e prog­ nose v a n Tuininga. "Er wordt al jarenlang bezuinigd en dat g a a t gewoon door. Het is dus niet o n d e n k b a a r dat er ook op Algemene Vorming e e n keer zal worden bezuinigd."

Tuininga: "Al s de faculteiten minder formatie zullen we minder promovendi aan s tellen." d e ruim tien ­ en vindt het mees­ te onderzoek plaats. De a n d e r e twee secties, geschiedenis e n fi­ losofie, spelen e e n marginale rol. ledere ingreep op d e lucratieve sectie maatschappelijke aspec­ ten kan d e d r a a i e n d e machine­ rie laten stagneren, w a a r d o o r d e bruisende derde geldstroom in g e v a a r komt. Maar Tuininga toont zich nog niet al te bezorgd. Het a a n t a l vaste medewerkers is e e n g e g e ­ ven w a a r waarschijnlijk niet a a n getornd zal worden, zo blijkt uit reacties v a n verschil­ lende d e c a n e n . Bovendien is het uur v a n d e w a a r h e i d nog niet aangebroken. "Alles zal af­ h a n g e n v a n wat d e faculteiten g a a n doen", zegt Tuininga. Als

willen geven, Foto AVC/vu

sommen moeten worden ge­ maakt. Tuininga begrijpt het. "Als je nog e e n portie formatie­ plaatsen ziet staan, wil je die ook ter discussie stellen", zegt hij. "En dat is terecht, want het is niet zo dat wij buiten d e discus­ sie staan." Snijden in Algemene Vorming levert echter nauwelijks iets op, zo betoogt d e leider. De af te snijden plakjes zijn d a a r te dun voor. Bij besparingen wordt echter niemand ontzien. "Ieder­ een moet bloeden, dat is een heilig principe", zegt d e inge­ nieur." "Als er bezuinigingen a a n d e orde komen, d a n zuUen w e Al­ gemene Vorming niet ontzien", zo b e a a m t dr. W.E. Renkema,

Overigens staat het voortbe­ s t a a n v a n d e vakgroep niet ter discussie. "Bètamensen h e b b e n het imago dat ze vakgericht be­ zig zijn", zegt Tuininga. "De VU vindt dat je wijsgerige e n m a a t ­ schappelijke relevantie niet kunt missen. Door het tweefa­ sen­onderwijs is vooral d e maatschappelijke vorming v a n d e student in het n a u w geraakt." De sleutel voor d e relatie tussen wetenschap en samenleving ligt volgens Tuininga in d e n a ­ tuurwetenschap . "Discussies in d e samenleving en wetenschappelijke bijlages in d e kranten g a a n voor negen­ tig procent over natuurweten­ schap", zegt hij. "Alle grote pro­ blemen, zoals het voedsel­ en het milieuprobleem, h e b b e n e e n natuurwetenschappelijk facet." De bètafaculteiten houden zich op d e vlakte over concrete maatregelen met betrekking tot Algemene Vorming. Zij wachten eerst d e adviezen af v a n d e on­ derwijs­ en d e onderzoekscom­ missie die het onderwijs e n on­ derzoek bij Algemene Vorming beoordelen. Beide commissies hopen voor het eind v a n het j a a r advies uit te brengen. Vast staat in elk geval nu al dat zo­ wel het onderwijs als het onder­ zoek op e e n voldoende kunnen rekenen. Overigens geldt dit al­ leen voor d e sectie m a a t s c h a p ­ pelijke aspecten. De a n d e r e secties worden door a n d e r e in­ stanties beoordeeld.

Neus "Ze weten veel geld los te krij­ gen", zegt profes s or H.J. Boers ma, voorzitter v a n d e onder­ zoekscommissie. "Ze h e b b e n d a a r kennelijk e e n neus voor. Het onderzoek is ook goed. D a a r zit d e bottleneck niet. De vakgroep wordt door vijf facul­ teiten b e t a a l d e n die willen d a a r iets voor terugzien. Ze zien g r a a g dat er onderzoek gebeurt dat bij hun eigen onderzoek aansluit. Bij d e faculteiten doet men veel a a n zuiver onderzoek, terwijl men bij Algemene Vor­ ming iets als d e besluitvorming v a n de PTT onderzoekt. De be­ l a n g e n s t a a n h a a k s op elkaar.

E

Ik denk dat we d e vakgroep in goed overleg kunnen adviseren om wat a n d e r e onderwerpen voor hun onderzoek uit te kie­ zen." Het h a m v r a a g is in hoeverre d e faculteiten een overkoepelend o r g a a n voor d e m a a t s c h a p p e ­ lijke apecten v a n d e natuurwe­ tenschap nog nuttig vinden. Verschillende faculteiten, bij­ voorbeeld Biologie en Scheikun­ d e h e b b e n zelf e e n docent voor de relatie tussen wetenschap en samenleving. "Zij zijn terecht kritisch", zegt Tuininga. "Zij g a a n kijken wat wij precies te bieden hebben." "Ze doen er meer d a n alleen bestuur e n beleid", zegt Van der Zee v a n Biologie. "Er is voor ons nog steeds reden om in d e vak­ groep te participeren. Het g a a t alleen om d e o m v a n g v a n die participatie."

ONDERWIJSKORTINGEN OP COMPUTERS

VIA e.i.c.

ViaC.I.e. kunnen com­ puters, printersen rand­ apparatuur van o.a. de merken Epson, Nee, Star, Tanden, Toshiba, Tulip aange­ schaft worden met kortingen tot 40%.

n ^^^^S^^. DE TULIP PC COMPACT 2 (2675.­ incl. BTW) TOSHIBA PORTABLE T1000 (2390.­ incl. BTW)

C.I.C. heeft een duide­ lijke informatiebrochu­ . re samengesteld die door studenten en me­ dewerkers gratis aan­ gevraagd kan worden. Bel daarvoor tijdens werkdagen tussen 13.00 en 18.00 naar:

010-4128918 C.I.C. Burgermeester van Walsumweg 860. 3011 CM Rotterdam. Je kunt ook langsko­

C.LC.ISEEN LANDELIJKE ORGANISATIE VOOR EN DOOR STUDENTEN

Zou je ook zoveel drinken als je niet zoveel problemen had?

Zou je ook zoveel problemen nebben als je niet zoveel dronk?

Dninkheeft nog ncxiii iemand geiKilpen Stt^ipcnmeidnnfcenweL

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen