Ad Valvas 1988-1989 - pagina 441

i«)\^\ï^

14 APRIL 1989 Het g a a t weer goed met d e stad! Van diverse kanten snelt deze juichkreet ons tegemoet. De re­ denen voor dit optimisme lijken dan ook legio te zijn: er worden grote projecten opgezet met be­ hulp van.beroemde architecten. Bestuurders s t a a n met open ar­ men klaar om potentiële inves­ teerders d e stadspoorten bin­ nen te slepen. Er worden recla­ me­campagnes opgezet om a a n het imago v a n d e stad te sleute­ len: w e g met dat n a a r g e e s t i g e beeld v a n verval, verloedering en junkie­verdriet. En ook het vele jaren achtereen n a a r be­ neden kelderende inwonertal van d e grote steden is definitief tot stilstand gekomen. Kortom, er lijkt sprake te zijn v a n e e n verfrissend nieuw elan. Dat is wel eens a n d e r s geweest. Lange tijd vluchtten d e stadsbe­ woners en masse d e stad uit, op n a a r een huis met e e n tuintje, n a a r e e n plaats w a a r d e kinde­ ren niet b e l a a g d door auto's en misdaad, ongestoord konden spelen. In d e stad zelf stond het bestuurlijk beleid in het teken van d e stadsvernieuwing, in het bijzonder d e sociale woning­ bouw. Het w a r e n sombere tij­ den voor grootschalige project­ ontwikkelaars. Die projectontwikkelaars s t a a n

Internationale concurrentie noopt tot 'city marketing'

Het nieuwe elan van de grote stad Wat voor mogelijkheden bestaan er voor de Neder­ landse steden om in de vaart der volkeren opgenomen te worden? En tot wat voor eenzijdigheden in de stad kan de hedendaagse economische expansie leiden? Die vragen stonden centraal op een door de vakgroep Ruimtelijke Economie georganiseerd symposium dat op 13 april gehouden werd. Ad Valvas inspecteerde van tevoren alvast het nieuwe elan dat zich van de steden heeft meester gemaakt. hoogwaardige voorzieningen geboden worden. Maar als d e economische basis v a n d e stad zwak is, e n als d e bestuurlijke slagvaardigheid ook te w e n s e n over laat, komt zoiets moeilijk v a n d e grond." Die bestuurlijke slagvaardig­

heid wordt bovendien verkleind doordat d e r a n d s t a d niet é é n voor het symposium, op het ge­ v a a r v a n eenzijdigheden die bij deze nieuwe koers kunnen ont­ staan. Hij denkt dat bij d e city marketing d e a a n d a c h t in d e praktijk teveel uitgaat n a a r d e

Koos Neuvel investeerders in d e ruimte e n te weinig n a a r gebruikers v a n d e ruimte. Volgens Voogd wordt er bij d e city marketing te veel gelet op het 'verkopen' v a n d e stad a a n grootschalige bedrijvigheid. "De v r a a g of d e komst v a n deze private investeerders soms niet konflikteert met d e b e l a n g e n v a n d e reeds gevestigde bedrij­ vigheid en/of a n d e r e doelgroe­ p e n v a n beleid wordt te weinig gesteld." Hij pleit er d a a r o m voor om bij d e v r a a g n a a r het succes v a n d e city marketing

Symposium over het imago van grote steden tegenwoordig weer goed a a n ­ geschreven. Werd er tot voor kort vooral gesproken over re­ gionale spreiding v a n bedrij­ vingheid, h e d e n ten d a g e wordt de stad e e n voortrekkersrol toe­ gedacht in d e economische her­ structurering en expansie. Dat is nodig, zo zeggen diverse des­ kundigen, omdat w e a n d e r s d e internationale concurrentie­ strijd dreigen te verliezen. Der­ halve wordt er in d e jaren tach­ tig veel gesproken over het compacte­stadbeleid; d e stad als centrum v a n produktie e n consumptie en als woonplaats voor e e n grote groep mensen. Er is ook een b a n a l e r e reden denkbaar d a n pure economi­ sche noodzaak voor het ont­ staan v a n het nieuwe elan. Zo schreven Hilde de Haan e n Ids Haagsma onlangs in De Volks­ krant: 'De Nederlandse steden snakken eenvoudig n a a r nieuw elan omwille v a n het nieuwe elan. Ze willen zich verlossen van d e b e n a u w e n d e erfenis van d e jaren zeventig e n willen met goed fatsoen af v a n die ni­ vellerende inspraak. Ze willen weer het Grote G e b a a r . Ze wil­ len m a a r wat g r a a g voor vol worden a a n g e z i e n e n mee­ draaien op wereldniveau.'

Multinational Hoe dit ook zij, zeker is wel dat de economische expansiedrift van d e grote steden e e n a a n t a l problemen met zich m e e zal brengen. Zo verwacht drs. Adriaan Perrels, v a n d e organisatie­ commissie v a n het symposium, dat d e vruchten v a n d e expan­ sie vooral geplukt zullen worden door arbeidskrachten die buiten Amsterdam of in d e buitenwij­ ken v a n d e stad woonachtig zijn. "De bevolking v a n Amster­ dam is nogal eenzijdig opge­ bouwd. Zo zijn er veel bejaar­ den, e n die mensen delen nau­ welijks m e e in d e vooruitgang. Dat geeft rare spanningen." "Op die manier wordt het draagvlak v a n d e stad onder­ mijnd. De g e m e e n s c h a p en het bedrijfsleven verwachten v a n Amsterdam dat d a a r allerlei

iJSM^m Grootschalige

pro jecto ntwikkelaars

groot bestuur kent: iedere ge­ meente heeft h a a r eigen belan­ g e n en probeert die door te zet­ ten, desnoods ten koste v a n a n ­ dere gemeenten in d e randstad. Volgens professor Peter Nijkamp, hoogleraar ruimtelijke economie a a n d e VU, is dat g e e n houdbare situatie meer. "De noodzaak om internatio­ n a a l te opereren vergt een heel actief beleid. Lokale bestuurlijke belangen zullen moeten wijken voor het grotere belang." Nijkamp: "Het stedelijk m a n a ­ gement zou zich veel meer moe­ ten opstellen als d e directie v a n e e n multinational. Het g a a t er niet om allerlei politieke mani­ pulaties uit te voeren, m a a r om uit te g a a n v a n e e n conceptie op d e gehele stad temidden v a n een concurrerende omgeving. Alleen d a n kan d e internationa­ le strijd a a n g e g a a n worden." In dat gehele nieuwe begrip v a n d e stad past ook zoiets als city marketing: d e stad poetst zijn imago op, maakt zichzelf mooi om voor d e grote inves­ teerders o n w e e r s t a a n b a a r te zijn. Het probleem bij het sellen v a n e e n stad is echter door­ g a a n s dat zo'n imago g e e n en­ kel deukje m a g vertonen. De elementen die het beeldschone gelaat v a n d e stad bekrassen dienen bij voorkeur weggemof­ feld te worden. Zo wijst d e Groningse hoogle­ r a a r pro f. dr. H. Vo o gd in d e door hem ingeleverde stellingen

krijgen weer alle

kansen

Foto Bram d e Hollander

E

niet alleen het a a n t a l nieuwe investeringen in kantoorgebou­ wen te laten tellen. De v r a a g n a a r d e 'leefbaarheid' v a n d e stad dient voor Voogd bij d e be­ oordeling v a n d e city marketing centraal te staan. Van diverse kanten wordt ge­ constateerd dat zo'n meerom­ vattend beleid in d e meeste gro­ te steden ontbreekt. Het beleid bestaat d o o r g a a n s uit niet meer d a n e e n serie a d hoe­beslissin­ gen. Hilde d e H a a n en Ids H a a g s m a stellen in De Volks­ krant dat d e houding v a n d e gemeentebestuurders ten op­ zichte v a n d e projectontwikke­ laars v a n weinig standvastig­ heid getuigt: "Dan eens m a g er hoger gebouwd worden d a n aanvankelijk w a s voorzien, d a n weer neemt m e n g e n o e g e n met meer bedrijfsruimte d a n in het structuurplan w a s voorzien. De beleggers e n projectontwikke­ laars weten het al lang: met trendgevoelige gemeentebe­ stuurders is het prettig zaken doen."

Defensief Ook Adriaan P errels ziet niet al­ tijd even veel consistentie in het gemeentelijk beleid. "Het be­ stuur is in het defensief. Men is al lang blij w a n n e e r e e n Ameri­ k a a n s e of J a p a n s e onderne­ ming langs komt om te kijken of die gemeente e e n geschikte plaats is voor hun bedrijf. Men is d a n soms bereid heel ver te g a a n , zonder af te w e g e n of die investering in alle gevallen aantrekkelijk is. Over het alge­ m e e n is d e vestigende onderne­ ming onderhandelingstech­ nisch i n d e r d a a d zeer sterk in het voordeel." Perrels denkt dat d a a r iets te­ g e n g e d a a n kan worden w a n ­ neer d e Nederlandse steden ge­ zamenlijk e e n profiel g a a n op­ stellen. "In zo'n profiel k a n s t a a n dat voor e e n b e p a a l d e onder­ neming d e vestigingsvoorwaar­ den in Amsterdam gunstiger zijn d a n in Den H a a g . O p die manier kun je in ieder geval het bedrijf in Nederland halen. An­ ders concurreren Amsterdam en Den H a a g ieder afzonderlijk tegen Frankfurt en a n d e r grote internationale centra e n g a a t die buitenlandse stad uiteinde­ lijk met d e eer strijken."

Radicalen versnellen het ouder worden De vakgroep f armacochemie is bezig met de ontwikke­ ling van nieuwe medicijnen tegen ouderdomsziekten. Al die medicijnen hebben eéri eigenschap gemeen: het schadelijke effect van zogeheten radicalen tegengaan. Prof.dr.A. Bast, bijzonder hoogleraar in de moleculaire toxicologie, spreekt van een doorbraak in het genees­ middelenonderzoek. Radicalen zijn atoom­ of mole­ cuulachtige deeltjes die razend­ snel, in minder d a n e e n miljoen­ ste seconde, r e a g e r e n met alles wat ze m a a r tegenkomen in het lichaam. Soms is dat heel nuttig: ze ruimen d a n ongewenste bin­ nendringers op. Op het moment dat er teveel radicalen zijn, r e a ­ geren ze echter met eiwitten, vetzuren of chromosomen e n dat is schadelijk. Als je jong bent, kun je je d a a r nog a a r d i g tegen verweren, m a a r op d e oude d a g werkt het afweersys­ teem niet meer optimaal. Afta­ keling is het gevolg. Reuma, hart­ e n vaatziekten, d e ziekte v a n P arkinson, b e p a a l d e soorten dementie: radicalen zijn voor e e n deel verantwoordelijk voor al deze ziektes. Sommige

Diana Doornenbal radicalen ontstaan in het li­ chaam, vooral als d e doorbloe­ ding is verstoord. Bij e e n hartin­ farct bijvoorbeeld komen veel radicalen vrij. Ook produceren pillen en poeders soms radica­ len. Deskundigen uit d e hele wereld houden zich bezig met radicaal­ onderzoek v a n w e g e d e veelbe­ lovende vooruitzichten. Bij d e vakgroep farmacochemie wordt onder leiding v a n Bast vooral gekeken n a a r het effect v a n ra­ dicalen op d e darmen, het hart en d e longen. Zo ontdekte d e vakgroep onlangs dat radicalen ook d e boosdoener zijn bij ast­

ma. Zij zorgen voor vernauwing v a n d e luchtwegen. De vakgroep antropogenetica onderzoekt het effect v a n radi­ calen op het erfelijk materiaal. A a n d e h a n d v a n die kennis worden tegelijkertijd g e n e e s ­ middelen ontwikkeld. Het medi­ cijn ebseleen, w a a r a a n mo­ menteel h a r d gesleuteld wordt, is bedoeld voor d e behandeling v a n reuma e n leververgiftiging door alcohol. Bast verwacht dat ebseleen bin­ nen een p a a r j a a r op d e markt komt. Flavanoïden, stoffen die storingen in d e doorbloeding te­ g e n g a a n , is e e n a n d e r 'medicijn in ontwikkeling'. "Meestal ont­ s t a a n nieuwe medicijnen door iets te v e r a n d e r e n a a n b e s t a a n ­ d e medicijnen. Nu s t a a n e e n a a n t a l geheel nieuwe g e n e e s ­ middelen op het punt om gebo­ ren te worden voor verschillen­ d e ouderdomsziektes. De kwali­ teit v a n het leven in het hiernu­ maals, in onze cultuur belangrij­ ker d a n het hiernamaals, kan zo verbeterd worden."

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen