Ad Valvas 1988-1989 - pagina 103

fJ:)\FJ^/]^

30 SEPTEMBER 1988 Dr. Van Eijk ­ d e derde hoogle­ raar huisartsgeneeskunde in ongeveer een decennium e n op­ volger v a n d e met grote onvre­ de vertrokken professoren H.J. van Aalderen en C. Spreeu­ wenberg ­ is gedragsweten­ schapper. Vanaf 1971 w a s hij wetenschappelijk medewerker op de afdeling huisartsgenees­ kunde v a n d e Katholieke uni­ versiteit N ijmegen. In 1976 werd hij hoofd v a n d e sector Onder­ zoek v a n het Nijmeegs Universi­ tair Huisartseninstituut. Van Eijk wordt verantwoorde­ lijk voor het opzetten v a n het onderzoek a a n het Huisartsen­ instituut. Het zijn tot nog toe vooral de universiteiten v a n N ij­ megen en Utrecht w a a r veel a a n huisartsgeneeskundig on­ derzoek wordt g e d a a n . "N u de medische faculteit v a n Maas­ tricht ook tot één met e e n extra­ muraal (gezondheidszorg bui­ ten d e muren v a n het zieken­ huis, red.) accent is gebombar­ deerd, zijn ze ook d a a r redelijk actief. A a n d e VU moet het on­ derzoek eigenlijk nog h e l e m a a l van d e grond komen. Dat is mij g e v r a a g d te doen. Er is een hoop te doen op dat terrein", aldus Van Eijk.

Derde hoogleraar in successie dr. J. Th.M. v a n Eijk: meer onder­ zoek moet aloude facultaire stiefkind 'glamour' g e v e n

'Huisartsgeneeskunde professionaleren' "Meer onderzoek door huisartsen m a a k t hun vak pro­ fessioneler. D a a r n a a s t meet de overheid e e n huisart­ seninstituut niet af a a n de kwaliteit v a n het onderwijs wat er g e g e v e n wordt. Het is d e wetenschappelijke produktie w a a r je m e e moet scoren, die b e p a a l t d e glamour v a n e e n afdeling." A a n het woord is dr. J. Th.M. van Eijk. Vanaf morgen is hij hoogleraar huisartsge­ neeskunde v a n het Huisartseninstituut a a n d e VU.

Dat laatste is m a a r al te w a a r . De huisartsgeneeskunde is steeds zo'n beetje het stiefkind in de medische sector a a n d e VU geweest. De strijd tussen d e scepter z w a a i e n d e specialisten en d e huisartsengeneeskunde leverde niets d a n conflicten op over de toekomst v a n d e huis­ artsopleiding. Dat g e d o e d e e d de hoogleraren Van Aalderen en Spreeuwenberg tenslotte vertrekken, omdat er "niet te he­ len wonden" w a r e n geslagen, zoals d e laatste het zei. Maar d e huidige d e c a a n prof. N . Arts kondigde kort voor d e zomer te­ genover Ad Valvas a a n dat d e specialisten nu eindelijk g a a n inzien "dat het niet a n d e r s kan" d a n dat d e muur tussen hen e n de huisartsen moet worden ge­ slecht. Op ministerieel bevel im­ mers moet d e VU zich meer op de extramurale gezondheids­ zorg g a a n richten. Dr. Van Eijk ziet het zo wel zit­ ten, hoewel hij ook 'wel e e n s wat anders wüde'. Hij ziet op d e VU goede k a n s e n om het huis­ artsgeneeskundig onderzoek te ontwikkelen. "In tijden v a n krimp komen hier extra moge­ lijkheden. N iet iedereen w a s d a a r even blij mee. 't Is natuur­ lijk ook heel navrant als je bo­ venop d e bezuinigingen nog eens e e n extra duit in d e zak moet doen om e e n a n d e r e afde­ ling te versterken." Om optimaal te kunnen werken moet de door d e faculteit ten langen leste beoogde tweede hoogleraar huisartsgeneeskun­ de er wel snel komen, vindt d e Het historieformulier is e e n ver­ klaring waarin studenten zelf o p g a v e moeten d o e n v a n het a a n t a l jaren dat zij hoger on­ derwijs h e b b e n genoten. A a n de h a n d v a n dit formulier wordt b e p a a l d hoeveel inschrijvings­ duur d e betreffende student nog tegoed heeft. V?Vlgens d e LSVB zijn de v r a g e n die in d e verkla­ ring worden gesteld onduidelijk en ontbreekt bovendien e e n goede v r a a g n a a r eventueel b e h a a l d e diploma's. Daardoor zouden studenten ten onrechte enkele jaren studieduur kunnen verliezen. Minister Deetman heeft d e stu­ dentenbond dinsdag geant­ woord dat het historieformulier slechts e e n v a n d e g e g e v e n s is a a n d e h a n d w a a r v a n iemands resterende inschrijvingsduur wordt vastgesteld. Verder is het a a n d e onderwijsinstellingen om d e d e inschrijving te verzor­ gen a a n d e h a n d v a n d e g e g e ­

Dr. J. Th.M. van Eijk durft het aan op de medische

faculteit.

Foto Bram d e Hollander

nieuwe hoogleraar. Die zal zich over het onderwijs moeten g a a n buigen. "Het ligt voor mij niet zo simpel dat je sec onder­ zoek kan ontwikkelen. Er moet ook een g o e d e overdracht v a n onderzoeksresultaten n a a r het onderwijs zijn. Het onderwijs moet d e vruchten v a n het on­ derzoek kunnen plukken. Op zo'n manier krijg je e e n beter

beeld v a n wat je in d e onder­ wijsprogramma's moet stop­ pen." De taak v a n d e huisarts is lang­ z a a m m a a r zeker a a n het ver­ anderen, vindt Van Eijk. "Ge­ zien d e bezuinigingen in d e ge­ zondheidszorg zal e e n deel v a n het werk v a n d e specialist te­ rugkomen bij d e huisarts. Daar­ naast zullen er door d e vergrij­

Diana Doornenbal zing steeds meer chronisch zie­ ken in N ederland komen. Dat heeft als gevolg e e n accentver­ schuiving richting d e medische kundigheid v a n d e huisarts. Specialisten kunnen daarbij helpen." "Naar mijn s m a a k houdt dat in dat specialisten meer uit hun bolwerk, het ziekenhuis, moeten komen. Er moet worden afge­ sproken wat d e grenzen v a n el­ k a a r s werk zijn. Ziektes die net op dat grensvlak vallen, dódr ligt een consultatiefunctie voor d e specialist. Het zijn vooral chronische ziektes, zoals h o g e bloeddruk, hart­ e n vaatziekten en reuma, die op dat grensvlak vaUen. Veel v a n die ziektes kun­ nen evengoed door huisartsen worden behandeld", vindt Van Eijk. Als voorbeeld haalt hij e e n bij­ n a afgerond onderzoek v a n d e Nijmeegse universiteit onder oudere patiënten met suiker­ ziekte a a n . Eén groep bleef on­ der behandeling v a n e e n spe­ cialist. Een tweede groep stapte v a n specialist over n a a r d e ver­ zorging v a n e e n huisarts. Een derde groep moest zelf, thuis, het bloedglucose controleren. Van Eijk: "Na e e n j a a r bleek dat vooral d e laatste twee groepen beter w a r e n ingesteld op hun ziekte. Ook voelden ze zich fitter en keken n a dat j a a r a n d e r s tegen hun ziekte a a n . Dat zijn toch frappante bevindingen." Ondanks bezuinigingen hoeft de kwaliteit v a n d e gezond­ heidszorg er niet slechter v a n te worden, vindt d e hoogleraar. Ondermeer door d e zorg voor chronisch zieken dichter bij d e zieke zelf te brengen. "Ziek zijn moet een natuurlijke plaats in­ nemen in het leven v a n mensen. Als mensen thuis a a r d i g met hun ziekte overweg kunnen, vóélen ze zich minder ziek en g e d r a g e n ze zich ook minder als e e n zieke."

Kwaaltjes Met het toenemend a a n t a l chro­ nisch zieken, krijgen huisartsen het drukker. Om meer tijd over te houden, vindt d e hoogleraar dat huisartsen adequatere voorlichting moeten g e v e n over veel voorkomende klachten, zo­

Historieformulier: LSVB wederom n a a r rechter De Landelijke Studentenvakbond (LSVB) wil via e e n kort geding tegen minister Deetman d e vernietiging v a n het z o g e n a a m d e 'historieformulier' afdwingen. Op een verzoek d a a r t o e v a n de LSVB heeft de minister afgelopen dinsdag negatief geantwoord. vens die uit d e inschrijvingsbe­ scheiden blijken. De minister suggereert dat d e LSVB bij h e m eigenlijk a a n het verkeerde a d r e s is met d e klacht. "Die juridische stappen komen er zeker", is d e eerste reactie v a n LSVB­bestuurslid Krook. "Ik schrok me rot. Ik dacht: wat is dat nou voor e e n onzin? Het is gewoon g e e n antwoord. Deet­

m a n wil d e uitvoering a a n d e instellingen overlaten, m a a r dat g a a t geheid fout. Zoiets moet centraal gehouden worden, zo­ dat er nog énige controle op is." Krook is v a n mening dat het for­ mulier toch al niet nodig is, om­ dat d e uitvoering v a n belangrij­ ke delen v a n d e Harmonisatie­ wet in ieder geval e e n j a a r is uitgesteld. Het LSVB­bestuurs­

Jos Dohmen Gerard v a n Schaik lid, tevens medewerker v a n het steunpunt studiefinanciering Delft, kan zijn lachen niet hou­ den als hij in d e brief leest: "Dat het formulier in e e n enkel geval niet alle g e g e v e n s bevat, bete­ kent niet dat het in d e a n d e r e gevallen onbruikbaar is". Zeer teleurstellend, oordeelt Krook, die het misleidend vindt om v a n 'enkele gevallen' te spreken. Dat geldt ook voor d e opmerking: "Indien in e e n enkel

E

dat je weet w a n n e e r je je wel e n niet ongerust moet m a k e n en n a a r d e huisarts moet g a a n . "Mensen lopen te gemakkelijk, dus zonder dat het echt nodig is, n a a r de huisarts. Zodra je men­ sen behandelt, geef je ze het idee dat ze ziek zijn. Een deel v a n d e g e n e n die in het medisch veld terechtkomen, zakken steeds dieper in e e n ziekenrol, waardoor ze op den duur ook labieler in het gewone leven staan. Accepteren dat b e p a a l ­ d e kwaaltjes bij het leven ho­ ren, is heel belangrijk." Om te voorkomen dat niet ieder­ e e n onnodig n a a r d e huisarts loopt, pleit Van Eijk ervoor om binnen het Huisartseninstituut onderzoek te doen n a a r het op­ stellen v a n richtlijnen voor p a ­ tiënten hoe ze met klachten om moeten g a a n . "Via voorlichting kun je d e zelfzorg v a n mensen stimuleren. Daar komt echter wel e e n stuk begeleiding bij kij­ ken. Iets wat d e geneeskunde weleens verwaarloosd heeft. Een arts moet er routine v a n maken om ook d e problemen te bespreken die e e n patiënt te­ genkomt bij het opvolgen v a n adviezen v a n d e huisarts." Ook specialisten worden vol­ g e n s d e hoogleraar steeds aler­ ter in het onnodig b e h a n d e l e n v a n mensen. Wat dat betreft verwacht hij ook wel g o e d e re­ laties op te kunnen bouwen met hen. "Het klimaat tussen huisart­ sen en specialisten is veran­ derd, in N ijmegen in ieder ge­ val. Ik e r v a a r e e n duidelijke kentering. Het vuur tussen bei­ den is wat ontnomen."

Advertentie

Van LUBBERS tot LENNON De Tweede Kamer begrijpt Lubbers ook niet meer, hier en daar komt het verzet op gang. En: het Brein van Bolkestein, N eder­ land krijgt een Diehard op Defensie. Schuld en boete. Amerikaanse economen over de hardheid van Wereldbank en IMF. Rust roest?! CD's (en floppy's) kunnen, net als video's soms maar een paar jaar mee. Summer rites at noon. Jan van Vlijmen en het levenswerk van Rudolf Esscher. Salman Rushdie: 'Soms zijn dromen dich­ ter bij de waarheid dan de werkelijkheid'. Elia Kazan, de grote regisseur die zijn linkse generatie verklikte. John Lennon, een bio­ grafie met één leven te veel.

DE VAN EEGHENCOLLECTIE In de kleurenbijlage: de rijke collectie van een sober man. Mr. Chris van Eeghen's be­ roemde Amsterdam­collectie. Te zien in VN. Het Roemeense platteland wordt opgeheven. Zie de beelden nu het nog kan. Opgroeien in de literatuur. Een speciale boekengids voor middelbare scholieren.

Lees naast uw krant Vrij Nederland geval op basis v a n een eerder genoten vooropleiding d e stu­ dent a a n s p r a a k heeft op meer inschrijvingsduur, kan hij dit se­ p a r a a t a a n d e instelling laten weten." Krook: "Daar g a a t het dus al fout: hoe dan? Dat staat niet op het formulier. Je kunt niet a a n g e v e n hoe je ingeschreven stond. Als je als toehoorder nieuwe stijl stond ingeschreven, geldt dat voor de Harmonisatie­ wet niet als inschrijvingsduur, m a a r dat kan je op het formulier niet kwijt. Het is voor mij al een v r a a g of ik bij 'inschrijving' dat jaar als toehoorder moet mee­ tellen." Kiest d e LSVB, onder het motto 'never c h a n g e a winning team', wederom d e a d v o c a a t mr. J. Barendrechf? "We b e r a d e n ons nog over d e precieze a a n p a k . In Amerika zegt men ook: 'don't push your luck'".

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen