Ad Valvas 1989-1990 - pagina 461

AD VALVAS 12 APRIL 1990

PAGINA 5

'Het zijn zulke regenten geworden'

\j9^^

Lijsttrekkers roeren zich over het college aan de vooravond van de raadsverkiezingen

De liefhebber van vlammende debat­ ten kan beter niet op de publieke tri­ bune gaan zitten bij vergaderingen van de universiteitsraad, want het gaat er meestal nogal tam aan toe. Aan de VU is het ongebruikelijk om eikaar met grof verbaal geweld te lijf te gaan. Het is de vraag of die mat­ heid ook iets zegt over de kwaliteit van het werk van college van bestuur en raadsleden. Misschien wordt de VU gewoon wel goed bestuurd en is er geen enkele reden tot opwinding. Die indruk wordt echter snel wegge­ nomen door de lijsttrekker van het Onafhankelijk Wetenschappelijk Per­ soneel (OWP), dr. J.A. van Leuven­ steijn. Tijdens ons gesprek ramt hij regelmatig met zijn wijsvinger op ta­ fel om zijn standpunten kracht bij te zetten. Van Leuvensteijn, die zich in de raad vaak laat kennen als een keu­ rige, wat vormelijke man, maakt ernst met het woord 'verkiezingsstrijd', en richt zich in verrassend felle bewoor­ dingen tegen het college van bestuur. "Het lijkt wel of ze te besodemieterd zijn geworden om flink ie gaan wer­ ken. Er moet veel meer spirit in dan we op het ogenblik waarnemen."

Wie dacht dat in de uni­ versiteitsraad alleen makke schapen zitten, komt bedrogen uit. Aan de vooravond van de raadsverkiezingen doen de lijstrekkers van de fracties hun zegje over het college van bestuur: "Ze lijden aan democra­ tische vermoeidheid", "Het zijn zulke regenten geworden", "Je kan van Brinkman geen joviale jongen maken, die wat ritselt met zijn benen op tafel en een sigaar in zijn mond."

Boos Van Leuvensteijn is boos sinds hij heeft gelezen hoe het college van be­ stuur zich de ontwikkeling van de VU tussen 1990 en 1994 heeft voorge­ steld. Het college van bestuur vindt dat de faculteiten zoveel mogelijk zelf

naar piepende monitors te kijken! Ik mis warmte en betrokkenheid. Het lijkt wel of het ze geen bliksem inte­ resseert wat er bij de faculteiten ge­ beurt." Van Leuvensteijn vindt dat hel colle­ ge de laak heeft om te stimuleren, en dat het zich niet kan permitteren om zich als een stel regenten verre te houden van de wetenschappelijke be­ drijvigheid op de faculteiten. Hij wil niet beweren dat Brinkman en de zij­ nen de VU slecht besturen, integen­ deel. Hij mist alleen gedrevenheid. "Laat ik het zo zeggen: je hebt diri­ genten die een stuk foutloos kunnen dirigeren, zonder dat het ook maar een moment ontroert. Je hebt ook di­ rigenten die fouten maken, maar dan komt het uit een vol hart. Dat hart mis ik volkomen bij deze knapen."

Vermoeidheid

Collegevoorzitter Brinkman: geen joviale jongen.

de kwaliteit van onderwijs en onder­ zoek moeten bewaken, en wil alleen bij ernstige calamiteiten ingrijpen. In het technocratisch jargon van het college heet dat: "Volstaan kan wor­ den met de ontwikkeling van een monitoringsysteem van een aantal re­ levante kwantitatieve indicatoren (...) en een kwalitatieve beoordeling in de gevallen waarin het monitoringsys­ teem 'piept'." Deze benadering vindt Van Leuven­ steijn kil en afstandelijk, en zou voor de faculteiten wel eens fatale gevol­ gen kunnen hebben, denkt hij. "Wij zijn van mening dat de universiteit als geheel meer is dan de som van de afzonderlijke faculteiten, en dat je de faculteiten niet zo maar aan hun lot kunt overlaten. Het college is toch verdorie nog toe niet aangesteld om

Mr. J.G. Groeneveld­Louwerse, die namens de Vereniging voor Christe­ lijk Wetenschappelijk Onderwijs in de raad zit, vindt dat Van Leuvensteijn het wel erg hard formuleert. "Ik zou liever willen spreken van 'democrati­ sche vermoeidheid'. Het college be­ staat uit mensen die al jaren mee­ draaien en die niet meer hel enthou­ siasme hebben dat nieuwe raadsleden nog wel hebben. Ze willen het liefst doorwerken en zullen daarom wel eens denken 'Hè, moet dat nou weer met die raad en die commissies'. Ik bedoel dit niet als verwijt." Ze is in grote lijnen wel te spreken over de samenwerking met het colle­ ge, al vraagt ze zich wel eens af of het college wel voldoende informatie geeft. "Het college zegt soms: er is wel meer informatie, maar die is niet van belang voor u. Je weet dus nooit zeker of de collegeleden je alleen die informatie voorschotelen, die hun het besturen makkelijker maakt. Als Verenigingslid zit je dan wel eens te ver van het vuur om zelf achter de informatie aan te gaan." J.P. Grégoire, lijsttrekker voor het ondersteunend en beheerspersoneel (OBP), vindt het ook wel meevallen met de afstandelijkheid van het colle­ ge. "Misschien dat ik door mijn dage­ lijks werk als personeelsfunctionaris wat meer doorzicht heb in de cultuur van bestuurders. Ik vind de collegele­ den toch stuk voor stuk een persoon­ lijke inbreng hebben. Er zou wat mij

betreft wel eens een ander type be­ stuurder mogen zitten. Maar voorlo­ pig moeten we realistisch zijn. We kunnen van Brinkman geen joviale jongen maken, die je aanstoot met de woorden: 'Jongens kom op, laten we met de benen op tafel bij een sigaar en een kop koffie even wat ritselen.'"

Strijd gestreden Dat de debatten in de raad zelden he­ vig zijn, komt voornamelijk doordat de voornaamste strijd al eerder is ge­ streden in de commissievergaderin­ gen die voorafgaan aan de eigenlijke raadsvergadering. Wie getuige wil zijn van de debatteertrucs van colle­ gevoorzitter Brinkman of de vaag­ heid (tegen wil en dank) van rector magnificus Datema, moet eigenlijk die commissies bijwonen. De raadsleden beleven vaak zichtbaar plezier aan het debatteren met het college. Ze ontkennen krachtig dat ze eropuit zijn om scalpen te verzame­ len van de bestuurders, maar nie­ mand weerspreekt dat het een uitda­ ging is om Brinkman onderuit te ha­ len, ook al hebben ze nog zoveel res­ pect voor deze bestuurder pur sang. Grégoire: "De mooiste klap heb je uitgedeeld als Brinkman niet rea­ geert, hoewel hij daartoe wordt uitge­ nodigd door de voorzitter van de raad. Als hij vindt dat er iets onwel­ voeglijks gezegd is, dan pikt hij dal niet en komt hij erop terug met argu­ menten. Als hij een antwoord wil ontwijken dan gaat hij op een meta­ niveau met de discussie verder. Op zo'n moment weet ik dat er iets aan de hand is en dat ik vasthoudend moet zijn." Van Leuvensteijn wil niet al te veel woorden vuil maken aan de discus­ sietechnieken van Brinkman. "Als je twee maanden in de raad hebt geze­ ten, weet je al hoe hij zijn zaakjes pro­ beert te regelen. Het is zijn goed recht om dat te doen, maar hij moet dat altijd betalen met warme belang­ stelling van onze fractie."

Argusogen De OWP'ers volgen Brinkman met argusogen sinds hij hen tot kalmte maande na het verschijnen van de ministeriële plannen voor een nieuw bekostigingssysteem voor het univer­ sitaire onderwijs. Volgens een eerste (voorlopige) berekening zou de VU er

veertien miljoen gulden op achteruit­ gaan, wat overeenkomt met zo'n 175 arbeidsplaatsen. Van Leuvensteijn:"Brinkman heeft ons indertijd gesust door te zeggen dat we dat geld wel weer terug zou­ den winnen als de nieuwe bekosti­ ging van het onderzoek aan de orde zou komen. Maar nu Ritzen de be­ handeling van een nieuwe bekosti­ gingssystematiek voor het onderwijs heeft losgekoppeld van die voor het onderzoek, moeten we maar afwach­ ten of we die compensatie ook wer­ kelijk krijgen. Brinkman heeft ons al­ leen maar rustig proberen te houden om later als het verkeerd uitpakt te kunnen zeggen:'Als jullie het anders hadden gewild dan hadden jullie dat eerder moeten zeggen.'"

Studentenfracties Het zal duidelijk zijn, de raadsleden beschouwen zichzelf niet als lichtge­ wichten die je zo maar omver kunt blazen. En dat geldt ook voor de stu­ dentenfracties, zo stellen allen na­ drukkelijk. Groeneveld vond vooral de PKV dit jaar sterke vertegenwoor­ digers hebben in de raad. "Bij de an­ dere fracties is het vaak wat sterker aan de persoon gebonden, maar die zijn ook veel kleiner dan de PKV. Studenten wijken vaak af van de geijkte bureaucratische paden en slaan wegen in waar wij met onze ge­ woontes na al die jaren niet meer aan denken." Grégoire geeft toe dat sommige raadsleden zich op een wat karikatu­ rale manier presenteren. Zo wordt er in raadsvergaderingen nog wel eens wat aandacht besteed aan ontbreken­ de komma's. "Toch hoort ook dat er­ bij. Als er in plaats van de universi­ teitsraad een raad van toezicht zou zijn, die bijvoorbeeld zou bestaan uit faculteitsbestuurders, dan zou er ook veel tijd verdaan worden. Want zo'n raad zou een hele nare club worden van belangenbehartigers. .Net als de VSNU, waar het allemaal goed gaat totdat de rekening gepresenteerd wordt. Dan gaat iedere universiteit haar eigen weg en probeert zelf de slag binnen te halen." Grégoire hoeft zich geen zorgen te maken, want op het ministerie van O W zijn de plannen om de bestuurs­ structuur van de universiteiten te wij­ zigen voorlopig terzijde geschoven.

Is het eigenlijk wel zo slecht dat de raadsleden geen full­time bestuur­ ders zijn? "Integendeel", meent Van Leuvensteijn. "Wij weten wat het be­ tekent als er door een rekenkundige exercitie van het ministerie talloze mensen de faculteit moeten verlaten. Voor hel college zijn dat mensen in dal gebouw op die en die etage. Wij ervaren dat aan den lijve, omdat we met minder mensen hetzelfde werk moeten doen. Maar hoeveel jaar gele­ den is het wel niet dat Brinkman on­ derwijs en onderzoek gaf? Voor ons is hij een vreemdeling wat dat betreft, iemand van buiten."

Vrouwen Met de vrouwelijke inbreng vanaf de wetenschappelijke werkvloer is het ook dit jaar weer droevig gesteld. De OWP­fractie bestaat uit louter man­ nen, ook al heeft men nog zoveel moeite gedaan om vrouwelijke kandi­ daten te vinden. Zelfs het inroepen van de hulp van de emancipatiecom­ missie mocht niet baten. Anders is het bij de OBP­fractie van Grégoire. Met zichtbare trots vertelt hij dat zijn club er dit jaar voor het eerst in is ge­ slaagd om bijna evenveel vrouwen als mannen op de lijst te krijgen. Het is alleen nog afwachten of ze ook worden gekozen, want de strijdlust van de achterban zou wel eens aan­ merkelijk minder kunnen zijn dan die van de lijsttrekkers. Bij de laatste verkiezingen zakte de opkomst van OWP'ers en OBP'ers tot ver onder de 40 %, en doemde ook voor deze frac­ ties het spookbeeld op van onbezette raadszetels. Bij de studentenfracties bleek de interesse voor de universitai­ re democratie al eerder zo gering dat de drempel van 35 % niet werd ge­ haald.

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen