Ad Valvas 1990-1991 - pagina 404

PAGINA 2

AD VAL VAS 21 MAART 1991

Brieven

Israël(3) Onder degenen die inzake het Mid­ den­Oosten­conflict uitsluitend nog Icunnen denken in de tegenstelling zwart (Palestina, Palestijnse volk) wit (Israel, Joodse volk) behoort prof.dr. A. Heertje tot de koplopers, en wel zo dat hij niet meer in staat is tot een zindelijke discussie met hen die beo­ gen een positieve bijdrage tot een vreedzame oplossing te geven. Inspe­ lend op de terechte weerzin die ras­ sendiscriminatie oproept, schuwt hij niet hen die het zelfbeschikkingsrecht van het Palestijnse volk naast dat van het Joodse volk erkennen, lichtvaar­ dig als vijanden van het Joodse volk af te schilderen, daarbij over het hoofd ziende dat ook vijandschap jegens het Palestijnse volk rassendiscriminatie kan inhouden. Prof. Heertje neemt op schandelij­ ke wijze de loop met de waarheid indien hij mij (ingezonden brief in Ad Valvas van 14 maart) in de schoenen schuift raketaanvallen op Israel te hebben toegejuicht. Evenmin als mijn verdediging van het bestaansrecht van Israel een adviseurschap van de Israe­

I

Houd uw reacties kort. Over bij­ dragen la nger da n 3 0 0 woorden is kontakt m e t de redactie no­ dig. De redactie ka n bijdragen bekorten.

lische regering heeft opgeleverd, heeft mijn verdediging van het be­ staansrecht van Palestina de PLO er­ toe gebracht mij tot haar adviseur te benoemen. Het huidige beleid van zowel de Israëlische regering als de PLO­leiding in het conflict zouden mij overigens geen aanknopingspunt geven eventuele aanbiedingen te aan­ vaarden. Gezamenlijk onderzoek met Israë­ lische en Palestijnse collega's in hun persoonlijke hoedanigheid biedt voor­ alsnog meer kans dat gezond verstand een uitweg uit de impasse vindt in het belang van een vreedzame oplossing. Het zou een stap in de goede richting naar vrede in het Midden­Oosten zijn, indien prof. Heertje zou kunnen wor­ den ontmaskerd als iemand die zijn talent mede daaraan dienstbaar wil maken.

ciële problemen." De VSNU en de HBO­raad subsidieerden e nige ja­ ren geleden de eerste uitgave van de Almanak, waardoor de prijs tot 25 gulde n be pe rkt kon blij­ ven. Nu betaalt men voor de gids ƒ 39.50, maar de Hnanciële problemen zijn daarmee niet opgelost. Er moet op een of andere manier extra geld komen. Gedacht wordt nu aan extra advertenties. Het HBO is daar afgelopen jaar al mee begonnen, maar de universiteiten wilden tot nu toe de gids "zuiver" houden. Die preutsheid staat nu ter discussie. Ook andere adverteerders zijn denkbaar. Volgens Bonaventura wordt het contract overigens ieder jaar opgezegd. Maar het is gebruik daarna weer over een verlenging te spreken. Na enig aandringen wordt echter bevestigd, dat men vorig jaar om deze tijd al wél overeenstemming had bereikt over een nieuwe uitgave van de Studie-Almanak. "Ik heb nog geen idee of hij er ook nu weer komt. Maar ik zou het jammer vinden, want het is een mooi boek", zegt de verantwoordelijke uitgever. Eind maart wil de directie van Bonaventura een beslissing nemen. (FS)

v e r v o l g

va

n

p a

g i n a

1

de grote trekkers. Komend jaar mo­ gen letteren, sociale wetenschappen en wijsbegeerte zich in een behoorlijk gegroeide belangstelling verheugen. Studenten zouden weer voor 'soft' kiezen en zich minder druk maken over hun perspectieven op de arbeids­ markt. Aan de VU is men sceptisch over een eventuele andere belangstelling onder studenten. Bij Economie, dat volgend jaar ongeveer vijftig studen­ ten minder zou trekken, maakt men zich nog geen zorgen. "Die teruggang wordt ons al jaren voorspeld, maar als alle inschrijvingen binnen zijn, blijkt het telkens mee te vallen", zegt me­ vrouw Brummel, hoofd van het stu­

Frank Steenka mp

Minister Ritzen wil dat er in het onderzoekbeleid soepeler gescho­ ven wordt tussen vakgebieden en universiteiten. Alleen dan kan on­ derzoek dat goed en belangrijk is, voldoende ruimte krijgen. Hij wil deze dynamiek ondermeer bevor­ deren met nieuwe prikkels in de financiering van universiteiten. Als de universiteiten toch te star blijken, of ongevoelig voor 'maat­ schappelijke prioriteiten', zullen ze een stuk van hun juist verworven au­ tonomie moeten inleveren. Van de Tweede Kamer kan Ritzen daarvoor wel enige steun verwachten. Dat bleek afgelopen maandag­ avond bij de behandeling van het We­ tenschapsbudget 1991, door de ka­ mercomissie voor Wetenschapsbeleid. Uitgedaagd door de leden Van Gel­ der (PvdA) en Ginjaar M aas (WD), onthulde de minister zijn ­ gezien het streven naar universitaire autonomie ­ vrij verrassende sturingspretenties met betrekking tot het onderzoek. Aanleiding voor de discussie was ondermeer de constatering dat zowel minister als Kamer al enige tijd vin­ den dat het bèta­onderzoek in ons land relatief meer ruimte verdient. Toch verandert er weinig, wierpen oppositie en partijgenoot gezamenlijk de bewindsman voor de voeten. En toen Ritzen op zijn beperkte mogelijk­ heden wees, reageerde Van Gelder (PvdA) fel: "Er is een probleem. Of u dat via de voordeur of de achterdeur oplost, zal mij worst wezen. M aar er moet wèl iets gebeuren."

Bekostiging

Vooraanmeldingen diesecretariaat. Ze ontkent dat de te­ ruggang de uit hun voegen barstende economen goed uit zou komen. "We hebben die toeloop hier altijd goed opgevangen, beter dan andere univer­ siteiten in Nederland." Drs. Overstegen, studiebegeleider bij Wijsbegeerte, betwijfelt de verdrie­ voudiging ­ van vijf naar zeventien studenten ­ die zich op zijn faculteit lijkt aan te kondigen. "Ik ben natuur­ lijk blij, en ik hoop dat het doorzet, maar het aantal studenten is bij ons zo klein dat die stijging net zo goed een statistisch foutje kan zijn. De ervaring leert dat er op de eerste collegedag totaal andere mensen zitten dan die zich hadden ingeschreven."

Foto Bram de Holla nder

Sterkere regie nodig in wetenscliapsbeleid

P.J.I.M. de Waart, hoogle raar volkenrecht (VU)

Studie­Almanak '91 op losse schroeven De Studie ­Almanak die universi­ teiten e n HBO­raad same n me t Elsevier op de markt bre nge n, staat op losse schroe ve n. De uit­ gever vindt de oplaag te ge nval­ len. De VSNU wil e chte r probe ­ ren de uitgave van de rode studie­ keuzegids ook voor de toe komst te garande re n. De unive rsite ite n startte n e nke le jaren geleden me t de Almanak in de verwachting dat met name veel aspirant­studenten tot aanschaf zouden ove rgaan. De ve rkoop blijkt zich echter praktisch te be­ perken tot schoolde kane n. De meeste scholie re n vinde n één keertje blade re n wel genoeg. Ge­ volg is dat de verkoop te ge nvalt: er worde n jaarlijks zo'n 25 dui­ zend Studie ­ Almanakke n ve r­ kocht. Bonaventura, de Else vie rdochte r die van gidsen als de Belastingal­ manak honde rdduize nde n e xe m­ plaren verkoopt, lijkt nu te twijfe­ len ove r voortzetting van de Stu­ die­Almanak. Be gin februari ze g­ de de uitge ve r tusse ntijds he t contract me t VSNU e n HBO­raad op. De ze organisatie s zoe ke n nu manieren om de Almanak toch voort te ze tte n. "De Almanak is e e n goe d pro­ dukt", zegt een woordvoerder van de VSNU, "maar er zijn comme r­

Ritzen overlegt met commissievoorzitter Aad Nuis (D06)

In zijn reactie gaf Ritzen aan dat er meer bewuste en beargumenteerde keuzes nodig zijn in het wetenschaps­ beleid. Dat geldt voor de overheid, maar evengoed voor de universiteiten. Om dat te bevorderen wil Ritzen bin­ nenkort de onderzoeksbekostiging van de universiteiten zodanig aanpas­ sen, dat die afwegingen bevordert op basis van 'relevantie, kwaliteit en ver­ kenningen.' Dat laatste is van belang om in te spelen op sterktes en op belangrijke trends. De kamerleden uitten twijfels over e bestuurskracht en het personeels­ eleid van de universiteiten. Ginjaar­ Maas (WD) achtte die punten zelfs belangrijker dan het 'wondermiddel' van een nieuw bekostigingssysteem. Maar Ritzen vond dat de universitei­ ten eerst eens de ruimte moeten krij­ gen om hun kersverse autonomie waar te maken. Ze hebben gezegd, dat

È

ze in staat zijn tot selectief onderzoek­ beleid. "En ik heb nog geen reden om te zeggen dat ze dat niet kunnen", aldus de bewindsman.

Landeljke regie Intussen blijkt Ritzen toch niet pas­ sief te willen toezien. Met zijn bekosti­ gingssysteem wil hij de universiteiten prikkelen, zij het van een afstand, om zich te richten op kwaliteit en op maatschappelijke prioriteiten. Dat moet leiden tot de eerder genoemde verschuivingen tussen onderzoekge­ bieden en universiteiten. "En zoniet, dan kom je misschien toch weer terug bij een sterk regulerende overheid", zei hij afgelopen maandag. Via onderzoekscholen en ­centra lijkt Ritzen nu al zonodig fors te wil­ len reguleren. Met collega Andriessen nam hij onlangs krachtig het voor­ touw om de start te forceren van het Telematica­Onderzoekcentrum, waarvoor inmiddels Twente uitverko­ ren is. "Onderzoekscholen zullen niet vol­ gens een blauwdruk ontstaan, maar door initiatieven van onderop, zij het via een landelijke regie", aldus de minister. Dat hij in die regie zelf ac­ tief is, bleek uit enkele terloops ver­ melde voorbeelden: • Kleine Letteren. De regering lijkt het idee van een instituut voor Advan­ ced Asian Studies te willen pushen. Het onderzoek aan Fries hoort in een school met een bredere basis (VU­ /RUG). • Ruimte-onderzoek. Er wordt ge­ streefd wordt een Europees centrum voor VLBI (very long baseline interfe­ rometry) in Nederland. • Dierproeven. Ook een Europees centrum voor (alternatieven voor)­ dierproeven, PREX zou in Nederland moeten komen. "Maar besluitvormingsprocessen in Europa zijn niet altijd even helder", meende Ritzen. Voorzover het om het bèta­onder­ zoek ging, bleef de discussie vrij alge­ meen. Gebleken is, dat van het geld voor fundamenteel onderzoek in ons land 72 procent naar dat onderzoek gaat, tegen ruim 85 procent in andere landen. De alfa­ en gammadisciplines zijn hier juist relatief tweemaal zo groot. Vorig jaar drongen leden van de kamercommissie daarom ook aan op meer ruimte voor het bèta­ onder­ zoek. Nu vroegen ze wat daarvan te­ recht gekomen is. Ritzen noemde vooral een ombui­ ging bij onderzoeksfinancier NWO. Nadat deze juist een 'pauze in de groei' had afgekondigd voor de na­ tuurwetenschappen, regelde de be­ windsman naar eigen zeggen dat een

budgetverhoging van NWO toch vol­ ledig werd besteed aan dit weten­ schapsgebied. Tegelijk wees hij erop, dat juist in die door NWO verzorgde 'tweede geldstroom' een nog sterker accent op bèta praktisch onmogelijk is: het percentage bèta loopt daar im­ mers al tegen de 90 procent. "Dus denk ik vooral ook bij de universitei­ ten aan verschuiving tussen onder­ zoeksgebieden", aldus de bewinds­ man.

Vrouwenstudies Op enkele terreinen bracht het ka­ meroverleg ook feitelijk nieuws. Zo hadden bijna alle fracties wel wat te zeggen over vrouwenstudies. De rede­ natie van de minister, dat na tien jaar zware subsidiering van dit onderzoek het veld dit onderzoek nu moet kun­ nen overnemen, werd merendeels on­ dersteund. Toch werd de overgeble­ ven zeven ton stimuleringsgeld (bij NWO) voorlopig nog hard nodig ge­ acht. Want, zo vroeg Ginjaar­M aas: "Zijn we echt zover dat vrouwenstu­ dies al op eigen benen kunnen staan? Ik heb de indruk van niet!"

3Se ja a rga ng, nummer 28 Ad Va lva s is het reda ctioneel ona fha nkelijke weekblad va n de Vrije Universiteit. Redactie­adres: De Boeleiaan 1105 (bezoek)/ 1107 (post), 1081 HV Amsterdam, tel 020 548 4330, b g g 548 6930, 548 4325, 548 4397 Fax­nummer: 020 ­ 642 8998 onder vermelding van 'Redactie Ad Valvas' Redactiekamers: GD 0 1 en 0 0 09, Hoofdgebouw VU Redactie: Tom de Greef (hoofdredacteur), Wim Crezee (eindredacteur). Frank van Kolfschooten, Martin Ensennk, Harmke van Rossen (redactie­ assistente) Medewerkers: Diana Doornenbal, Erno Eskens, Jan­Jaap Heij, Gert van Maanen, Koos Neuvel, Mark Plekker, Dick Roodenburg Fotografen: Nico Boink en Sidney Vervuurt (beiden Audio Visueel Centrum VU), Bram de Hollander Stichting Hoger Onderwijs Persburea u (sa men­ werkende universiteitsbla den): Margriet van L ith, Frank Steenkamp Tekenaar: Aad Meijer Ontwerp lay­out:Hollandse Hoogte Beleidsraad: prof dr E Boeker (voorzitter), dr M A J Eijkman, mr J W Mekking, G H de Jong, A L Burger, mevr drs E J Kok, H Kaemingk Secretanaat mevr mr M A Daniels, kamer 2E 71 Hoofdgebouw, De Boelelaan 1105, tel 020 548 2696 Zakelijke leiding: mr J L K van der Veen, 1D­04, Hoofdgebouw, tel 020 ­ 548 3096 Advertenties: opgeven bij Bureau Van Vliet b v , postbus 20, 2040 AA Zandvoort, tel. 02507 14745, telexnr 41753, ook 'Adjes commercieel "(zie pag 4), overige Adjes redactie adres, adver tenties van VU instanties opgeven op 1D 04, Hoofdgeb , tel 3096 Produktie: Dmkkenj Randstad, Stationsweg 38, 1431 EG Aalsmeer, tel 02977 ­ 25141 Toezending: per jaargang (of deel daan/an) f 3 5 , Betaling uitsluitend per acceptgirokaart, aan te vragen bij Bureau Pers en Voorlichting VU, tel 020­ 548 2671 IntStandaard Serie Nummer: 0166 0098

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen