Ad Valvas 1990-1991 - pagina 329

AD VALVAS 14 FEBRUARI 19911

I PAGINA 5

Een model voor de graad van verzuring Computersimulatie maakt inzicht in de effectiviteit van milieubeleid mogelijk Zure regen stoort zich niet aan grenzen. Een oplossing van de verzu­ ring in Europa is alleen mogelijk als de landen het eens worden aan de onderhandelingstafel. Met het RAINS­model, waarop de milieu­eco­ noom Leen Hordijk deze week promoveert, kan direct worden gemeten of de voornemens van de politici voldoende ef­ fect opleveren voor het verminderen van de zure regen.

voldoende voedsel krijgen doordat de samenstelling van de bodem is veran­ derd. Directe gevolgen voor de mens zijn aandoeningen aan de luchtwe­ gen en tranende ogen. Bovendien worden allerlei materialen aangevre­ ten door de bijtende stoffen, zodat cultuurhistorische monumenten zo­ als de Akropolis en de piramides dreigen te verbrokkelen. Iedereen is er inmiddels van door­ drongen dat maatregelen noodzake­ lijk zijn. Het heeft echter alleen zin om in internationaal verband te ope­ reren, want zure regen stoort zich niet aan nationale grenzen. Als Ne­ derland erin zou slagen om de uit­ stoot van alle zwavelhoudende stof­ fen te stoppen, dan zou dit maar een beperking van 27 % betekenen (cijfer 1988). De andere 73 % zwavel bereikt Nederland via regenbuien uit het buitenland, met Duitsland als koplo­ per. De im­ en exportfiguren van zure re­ gen lenen zich natuurlijk uitstekend voor kibbelpartijen tussen de ver­ schillende landen die aan de onder­ handelingstafel zitten bij de Econo­ mische Commissie voor Europa van de Verenigde Naties in Geneve. Een probleem daarbij was dat de betrok­ kenen wel de cijfers van de nationale uitstoot van verzurende stoffen ken­ den, maar tot voor kort geen goed overzicht hadden van de Europese betekenis daarvan.

*^'^!'' i:'4

Uitstoot

Ook historische gebouwen hebben zwaar te lijden onder de zure regen. Op de foto: Vrouwe Justicia van het S tadhuis van OudBeijerland Foto A. Kramer Frank van Kolfschooten

Het verzuringsproces in Europa zal onverminderd doorgaan als de diver­ se landen hun energiebeleid niet ver­ anderen. In enkele gebieden in de Sovjet­Unie en de voormalige DDR is de verzuring inmiddels zo ernstig dat in feite iedere actie te laat komt. Als de Europese landen de beste techno­ logieën inzetten die nu beschikbaar zijn, dan kan het probleem van de zure regen echter tot een aanvaard­ baar niveau worden teruggebracht. Dit zijn de belangrijkste conclusies van het proefschrift 'An Integrated assesment model for acidification in

Europe' waarop de milieu­econoom Leen Hordijk vandaag (14 februari) promoveert. Hordijk is hoofd van het bureau Toekomstverkenningen van het Rijksinstituut voor Volksgezond­ heid en Milieuhygiëne. In zijn proefschrift beschrijft hij het computermodel RAINS (Regional Acidification Information Simula­ tion model), dat is ontworpen om vergelijkingen mogelijk te maken van de effectiviteit van het energiebeleid van elk Europees land.

Olie en kolen De belangrijkste oorzaak van de ver­ zuring is het nog steeds toenemende

Kuyper keek nog eens op zijn horloge. Het was nu half elf en hij wist zeker dat hij om tien uur had afgesproken. Waar ble­ ven ze nou? Saai konden ze zijn eerste college vorige week toch niet hebben gevonden, dacht hij. Het was tenslotte al na vijf minuten afgelopen geweest, want hij had de dames uit het Menno Simonszhuis onverrichterzake terug moeten sturen naar het bejaardentehuis. Na één minuut was de achterste rij al gaan klagen dat ze hem niet goed konden verstaan, en of hij niet wat harder kon praten. Toen hij halverwege de zaal was gaan staan zodat iedereen hem zou kunnen horen, piepten de dames op de voorste rij dat ze hem niet konden zien, omdat ze zich met hun reumatische gewrichten niet konden omdraaien. Kuyper dacht het ei van Columbus te hebben gevonden door de microfoon in te schakelen, maar daarmee kon hij de hard­ horende dames op de achterste rij alleen bereiken door de vo­ lumeknop helemaal open te draaien, en dat ging met zo'n ake­ lig gepiep gepaard dat Kuyper het college had moeten beëin­ digen. Daarom had hij de gezusters Klinkert en hun aanhang van­ daag les willen geven in het talenpracticum, waar iedereen zijn Inleiding tot de Ethiek van het Milieu kon volgen via een kop­ telefoon met instelbaar volume. Omdat zijn klasje maar niet kwam opdagen liep hij voor de zekerheid naar 9A­13 waar ze vorige week hadden gezeten, maar die zaal was leeg. Hij ging naar zijn kamer en belde Trijntje Jubels op, de coordinator van het Hoger Onderwijs Voor Ouderen, maar die bleek ook ner­ gens van te weten. Het raadsel werd pas opgelost toen hij een bejaardenverzorger van het Menno Simonszhuis aan de lijn kreeg. "Meneer luister, we hebben ze allemaal huisarrest gege­ ven, want het is veel te glad op straat. We lopen ons al het Ie­

gebruik van fossiele brandstoffen, zo­ als olie en kolen. Bij de verbranding hiervan komen zwaveldioxyde en stikstofoxyden in de atmosfeer te­ recht. Het is pas sinds kort duidelijk dat ook de uitstoot van ammoniak een belangrijke bijdrage levert aan de zure regen. Dit is vooral in Neder­ land een groot probleem door de mestoverschotten waarmee de boeren hier kampen. De genoemde gassen worden in de lucht omgezet in zuren zoals zwavel­ zuur en salpeterzuur, die via neerslag weer terugkeren op aarde. Het be­ kendste gevolg hiervan is de aantas­ ting van gewassen en bossen, die on­

Om dat te ondervangen hebben we­ tenschappers van het International Institute for Applied Systems Analy­ sis in Wenen het RAINS­model ont­ wikkeld. Dit houdt rekening met de twee belangrijkste soorten uitstoot (zwaveldioxyde en stikstofoxyden) die van invloed zijn op de verzuring in Europa. De ontwerpers zijn het RAINS­model nog aan het bijscha­ ven, zodat in de toekomst ook de uit­ stoot van ammoniakgassen kan wor­ den opgenomen. Dan kan het RAINS­model bijvoorbeeld uitreke­ nen welke Europese boeren hun kunstmestproduktie dringend moe­ ten verminderen. RAINS kan al wel berekenen hoe an­ dere boosdoeners, zoals raffinaderij­ en, elektriciteitscentrales en auto's het best kunnen worden aangepakt om de verzuring van bossen en me­ ren terug te dringen. Zo kan RAINS zichtbaar maken hoe de bossen in Scandinavië zullen lijden onder de bouw van een kolengestookte elektri­ citeitscentrale in de Maasvlakte. Poli­ tici weten dan welke grensoverschrij­

A. Kuyper Zn.

De belevenissen van een achterkleinkind (23) plazerus voor die ouwetjes, dus gebroken heupen kunnen we er echt niet bij hebben," zei de man in sappig Amsterdams voordat hij de hoorn op de haak kwakte. Kuyper besloot toen maar een kopje koffie te gaan drinken in de mensa. In de lift zag hij een griffioenblauw affiche hangen. "Hedenmiddag 12.00 uur kortebaankampioenschappen schaatsen voor VU­medewerkers op de Magerhorst bij de Bui­ tenveldertselaan. Geen schaatsen? No problem! Inlichtingen bij Jesse Kruysheer, p.r.­medewerker, telefoon 6911." Dat is vast dezelfde vent die toen die publiciteitsstunt heeft be­ dacht bij de opening van de Amstelveenlijn, dacht Kuyper. Die had hem toen nog zo hooghartig een paraplu geweigerd omdat

dende gevolgen hun keus voor kolen in plaats van gas heeft. Volgens het RAINS­model schieten de huidige internationale afspraken over de aanpak van de zure regen in ieder geval ernstig te kort. De gemid­ delde vermindering in Europa van de zwaveluitstoot met 18 % zal de verzu­ ring niet keren. Deze zal veel sterker moeten afnemen tot 50 a 70 % van het huidige niveau, door toepassing van nieuwe hoogwaardige technie­ ken.

Vermindering De Europeanen zullen moeten bloe­ den voor zo'n milieupolitiek, want Hordijk schat de jaarlijkse kosten op 85 miljard Duitse mark, zo'n 0,8 % van het Europese Bruto Nationaal Produkt. De noodzakelijke verminde­ ring van de uitstoot van stikstofoxy­ den is daarbij niet meegerekend, want die kosten kan het RAINS­mo­ del nog niet goed uitrekenen. Hordijk stelt en passant het modieuze beeld bij van Oost­Europa als de 'vie­ ze man' van het continent. De uit­ stoot van zwaveldioxyde is daar in­ derdaad veel groter dan in West­Eu­ ropa, maar voor de uitstoot van stik­ stofoxyden geldt precies het omge­ keerde. De Oosteuropeanen hebben niet alleen minder auto's, ze gebrui­ ken ze ook veel minder. Bovendien verbranden de verguisde Trabantjes met hun tweetaktmotoren de benzine op een veel lagere temperatuur dan Westeuropese auto's met viertaktmo­ toren. Ook de kolencentrales stoken daar op lagere temperaturen, waar­ door ook die minder stikstofoxyden uitstoten dan die in West­Europa.

Advertentie

TIP DE BRUIN ROKKOSTUUMS uan399-tot 8 9 5 SMOKINGS v a n l 9 9 . - t o t 995.JACQUETS van 5 9 8 - t o t 798.TROUWKOSTUUMS van 4 9 9 - t o t 1 4 9 5 Armani ­ Boss ­ Byblos ­ Gaultier ­ Montana Kenzo­Moschi no­Mugier ­ Versus ­ Versace VRAAG ONZE GRATIS FOLDER AAN Nieuwendijk 82­88,1012 MR Amsterdam bij Centraal Station ­ Telef. 0 2 0 ­ 2 4 9 4 0 2 Kleine veranderingen geb euren op eigen atelier, zijn b innen 1 uur klaar en GRATIS

hij niet tot de uitverkorenen der VU zou behoren. Nou ja, hij was niet haatdragend, dus hij zou hem zo eens opbellen om te vragen of hij kon meedoen. Kuyper mocht de affaire dan mentaal verwerkt hebben, p.r.­ medewerker Kruysheer was allerminst vergeten dat de VU ne­ gatief in het nieuws was gekomen door de knokpartij tijdens de opening van de Amstelveenlijn, waarvan Kuyper het middel­ punt was geweest. Toen Kuyper hem vroeg of hij hem nog aan een paar noren in maat 43 kon helpen zei hij dan ook bits: "Nee, ik heb alleen nog een paar koeiebotten dat u kunt on­ derbinden. Daar schaatsten de Friese terpbewoners vroeger ook op, dus die zijn bijzonder geschikt voor zo'n woest type als u. U moet alleen een prikstok gebruiken voor de afzet." "Oh, dat maakt me allemaal niet uit", zei Kuyper, "als ik maar kan schaatsen. Ik kom ze meteen ophalen". Kuyper kwam als laatste aan de start. De snelste tijd was tot nu toe gereden door Ernst Kooge, de wetenschapsvoorlichter van de VU, die de vierhonderd meter tussen de Buitenveldertselaan en de brug bij de Willem van Weldammelaan had afgelegd in 44,9 seconden. Kuyper zette zich schrap. Starter Jesse Kruys­ heer richtte zijn klappertjespistool naar de hemel en haalde met zijn ogen dicht de trekker over. Kuyper vloog over het ijs onder luide aanmoediging van het publiek langs de baan. Die koeiebotten waren werkelijk ongelooflijk! H ij was nog maar en­ kele meters verwijderd van de finish toen het bot onder zijn linkerschoen plotseling brak. Hij raakte uit balans en sloeg voorover op het ijs. De tijdwaarnemer stelde vast dat het hoofd van de bewusteloze Kuyper de finish was gepasseerd, en druk­ te zijn stopwatch in: 44,8 seconden. Hij had gewonnen!

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen