Ad Valvas 1991-1992 - pagina 12

Sneller!

12

E

Sneller!

r loopt in Nederland e e n aantal erkende snellezers

rond. Mensen die per dag honderden pagina's verslinden en daar absoluut geen moeite m e e schijnen te hebben. E e n prettige e i g e n s c h a p w a n n e e r je a l s a m b i t i e u z e a c a d e m i c u s je h o o f d boven water probeert te houden in d e s t o r t v l o e d v a n wetenschappelijke publikaties.

Mark P akker Twee bekende snellezende heren zijn Hugo Brandt Corstius en prof.dr.drs. Anton Dreesmann. Trots als ze zijn op hun eigenaardigheid zijn ze graag be­ reid op TV over hun kunsten te vertel­ len. Taalkundige Brandt Corstius vertelde eens zonder een spier in zijn gezic ht te vertrekken dat hij dagelijks twee boeken van om en nabij de 200 pagina's door­ werkte. En dat natuurlijk naast zijn ge­ wone dagelijkse beslommeringen. Zijn c ollega pagmaverslinder Anton Dreesmann doet niet voor hem onder, tenminste, als we hem moeten geloven. Gezeten ac hter een vergadertafel afgela­ den met de rec entste edities van ruim honderd versc hillende tijdsc hriften deed ook hij enige tijd terug op TV zijn verhaal. Tussen de sigaretterook door ­ Dreesmann leest met alleen snel, hij rookt ook in een ijzingwekkend tempo ­ konden we de gewezen grootonderne­ mer ingenomen horen zeggen: "En ik lees ze allemaal." Korte stilte. "En dat elke week weer." Na een nog ferme trek van zijn zoveelste goudgebiesde filtersi­ garet vervolgde hij: "En ik weet dan ook daadwerkelijk wat er op die bladen staat."

D e c i m e t e r of wat In de jaren zeventig was 'snellezen' een prominent onderdeel in het studiepak­ ket van de toen oprukkende horde commerciële training­ en organisatie­ adviesbureautjes. Traag lezende werk­ nemers die met lede ogen zagen hoe hun c ollega in no time door een dec ime­ ter of wat vergaderstukken sc hoot, volg­ den een c ursus. Of de manager die zag dat sommige van zijn onderdanen te langzaam lazen. Hij beval ze dnngend een snellees­trammg aan. "Vnjwel iedereen kan leren sneller te lezen," zegt drs. Kees Maat, direc teur bij Vergouwen Overduin BV. Dit bu­ reau voor opleidingsontwikkehng heeft snellezen nog steeds m het c ursuspak­ ket Als mensen lezen zijn er, zo zegt Maat twee 'fysieke proc essen' van belang. "Dat zijn het zien met de ogen en het verwerken van de opgenomen beelden door de hersenen." Zonder dat we ons dat bewust zijn fixeren onze ogen tij­ dens het lezen steeds op een woord of een woordgroep. Het opgenomen beeld wordt doorgegeven aan de hersenen. Vervolgens maken de pupillen een sprongetje naar rec hts en pakken weer een nieuw groepje woorden. Wanneer de ogen het einde van de re­ gel zien, maken ze een sprong naar links en beginnen opnieuw. Maar dan op de volgende regel. Deze fysieke be­ weging van de ogen is bij een snelle le­ zer regelmatig en vloeiend Als je sneller wilt lezen moet je het ge­ drag van de snelle lezer proberen te imiteren. Snel en effec tieve lezers ma­ ken volgens Maat maar weinig tussen­

"ledereen kan leren snellezen"

Foto NICO Boink AVC/VU

Tussen twee sigaretten door las hij een hoek, of: de kunst van liet snellezen stops of fixaties op een regel. Per fixatie pakken ze meerdere woorden tegelijk. Langzame lezers nemen bijna elk wordt afzonderlijk. Aan de hand van observa­ ties van de pupillen is bepaald dat lang­ zame lezers vaak blijven steken in een zin of zelfs terug gaan naar eerdere woorden. Dat kost tijd. Er IS een eenvoudige manier om je ogen te trainen om regelmatig in een zin vooruit kijken, vertelt Maat. "Pak een pen of een potlood. Beweeg deze regel­ matig onder een zin lang en lees. Aan het einde van de zin ga je in het zelfde tempo terug naar linkerkant van de vol­ gende regel. Als je gewend bent aan deze tec hniek kan je het tempo lang­ zaam opvoeren door regelmatig te oefe­

TRENDY O p een gegeven m o m e n t m o e t die oude troep de deur uit. H e t eiken bankstel, de bruin­gele televisie­ stoel ­ ze w o r d e n oud en ze passen niet m e e r in een m o d e r n e studen­ tenkamer. D a n is het tijd o m op de m e t r o te stappen en naar Ikea te gaan. Vanaf het Centraal Station voert de Geinlijn direc t naar halte Bullewijk, van waar het niet ver is naar het blauwe o n d e r k o m e n van de meubelgigant. Vanaf het perron lijkt het p a n d op een inderhaast neergeworpen bouwkeet en je zou er geen meubelpaleis in v e r m o e ­ den, m a a r sc hijn bedreigt. N a e e n wandeUng van ongeveer vijf m i n u ­ ten weet je het: je bent binnengetre­ den in de trendy wereld van de h a ­ l o g e e n l a m p e n en strakke m e u b e l e n . Bij de ingang wordt direc t duidelijk dat het hele gezin wordt verwac ht. D e auto kan onder de winkel g e ­ stald worden en kinderen kunnen gedumpt worden in 'het kinderpa­ radijs' of in de videohoek. E v e n t u ­ eel kunnen drankjes en hotdogs nog als zoethoudertje dienen. En uiter­

nen op teksten met een vergelijkbare moeilijkheidsgraad." Met een eierwek­ ker bepaal je hoelang je over een stukje tekst doet. Vijf minuten is een bruikba­ re tijdsinterval om leessnelheid te bepa­ len.

Geen winst Het IS niet erg als je bij gebruik van deze tec hniek m het begin het idee hebt dat je nu wel als een haas door de tekst raast, maar mets van de tekst hennnert. Dat komt later wel weer goed, zo weten de snellees­trainers. Snelheidsoefeningen leveren volgens Maat geen winst op wanneer je romme­ lige en ongestruc tureerde verhalen moet lezen. "Als de gedac hten van een

schnjver niet goed op papier zijn geko­ men, is het vrijwel onmogelijk die ge­ dachten snel en geordend in je hoofd te krijgen," weet Maat. Naast de beweging van de ogen is de structuur van een tekst ook een sleutel tot tijdwinst. Een snelheidbevorderende rol IS weggelegd voor wat Maat noemt de avanced organizers. Hieronder ver­ staat hij bijvoorbeeld: titel, inhoudsop­ gave en tussenkopjes. Maar ook 'sig­ naalzinnen' in een tekst als: Hierbij zijn de volgende aspecten van belang, bevorde­ ren de leessnelheid. Onënteer je eerst op deze organizers, ze vergroten het in­ zicht in de struc tuur van het verhaal, zo adviseert Maat. Een ander effec tief hulpmiddeltje om

een tekst sneller te lezen is simpelweg vragen stellen. Als je een titel of een kop van een verhaal ziet, bouw deze dan om tot een vraag die je na lezing van een verhaal denkt te kunnen beant­ woorden. Zo sc hiet je sneller door een tekst heen. D e belangstelling voor snellezen is vol­ gens Maat "behoorlijk stabiel". Maar hij verheelt niet dat in de wereld van de trainingen en opleidingen een c ursus snellezen niet ec ht hip wordt gevonden Het is geen topper meer. Snellezen legt het nu af tegen nieuwerwetse c ursussen met klinkende namen als transac tionele analyse, assertiviteitstraining, human re­ source management of management by ob jective.

Snijvlak Maat benadrukt dat snellees­tec hniekea bedoeld zijn om het leestempo te ver­ hogen. "Snellezen is dus iets heel an­ ders dan snel leren." Toc h heeft Maat wel een tip die op het snijvlak van snel­ lezen en snel leren ligt. "Vraag aan een docent voor een tentamen altijd wat hi) belangrijk vindt in stukken tekst of een leerboek. D a n reageert hij natuurlijk vaak door te zeggen dat hij daar nu juisi college voor staat te geven. Maar dat gaat in de praktijk regelmatig niet op. Een doc ent geeft vaak c ollege over za­ ken die hij zelf leuk vindt. Dat is niet altijd hetzelfde dat hij belangrijk vindt bi) het tentamen."

I nt e f i e ur s aard ontbreekt ook de ijsc oman niet, want Ikea is m e e r dan een meubelwinkel. Het is e e n groots circus m e t kinderspeelplaats, r e s ­ taurants, standjes en natuurlijk meubelen.

Ikea catalogus

D e Ikea­meubelen zijn over het al­ g e m e e n m o d e m m a a r niet erg g e ­ waagd. Ze zijn simpel, snel en func ­ tioneel. Er staan dan ook geen b a n ­ ken die drie keer de boc ht o m gaan en ook de fraaie, m a a r rug breken­ de Rietveldstoel ontbreekt. Wel vind je er opklap­stoeltjes, b u r e a u ­ l a m p e n en relatief s i m p e l e slaap­ en b a d k a m e r s . D e eenvoud is steeds de krac ht. G e e n overbodige franje, geen wilde kleuren, m a a r strak g e v o r m d e m e u b e l e n die over het a l g e m e e n goed afgewerkt zijn en waar je bovendien e e n jaar g a ­ rantie op krijgt. Wie het niet zo op dat gladde spul heeft, hoeft niet te treuren. Ikea heeft ook een soort ingebouwde X e ­ nos, inc lusief ruw houten kasten, rieten rolgordijnen, oosterse kopjes

en m a n d e n . M a a r de oriëntaalse sfeer ontbreekt. Net als je je in het Verre O o s t e n waant, w o r d je wreed gewekt door de i n t e r c o m ("Jaap wil uit het kinderparadijs opgehaald worden") of struikel je over de b e ­ hangtafels en de Latex, want ook daar handelt Ikea in. Voor h e n die groot inslaan is er een vervoersdienst die de spullen aan huis aflevert. Maar ook zij die m e t lege h a n d e n naar buiten kotnen, kunnen zic h verheugen: een wande­ ling in de futuristisc he kantoren­ wijk r o n d o m Ikea is m e e r dan de m o e i t e waard. Er staan weUswaar een hoop aic htelijk bouwsels m e t kille spiegelruiten, m a a r er zijn ook m o o i e staaltjes van snelle arc hitec ­ tuur te z i e n . E e n hoogtepunt is het NMB­gebouw dat z i c h net a a n d e andere kant van de metrolijn b e ­ vindt. H e t gebouw zit zo v r e e m d in elkaar dat het lijkt alsof het b e ­ weegt. H e t is even w e n n e n na de functionele en snelle ontwerpen van de Dc ea­meubelen, m a a r het leeft wel. (Emo Eskens)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen