Ad Valvas 1991-1992 - pagina 191

991

AD VALVAS 14 NOVEMBER 1991

PAGINA 3

Universiteiten gaan met één mond sprelcen VSNU wil meer dan overlegplatform zijn want anders zal Ritzen voor God spelen eten­ Frank Steenk amp "Als je iets aan de vereniging wil veranderen, is dit een goede uitwer­ king." Deze uitspraak van een der collegevoorzitters tjrpeert de reac­ ties op het onlangs gelanceerde plan i- , om van de V S N U een slagvaardiger organisatie te maken. Het idee orn voortaan in veel gevallen de eis van unanieme beslissingen te laten varen, vindt weerklank. Maar de re­ tl 1 acties zijn voorzichtig: men kijkt de kat nog een beetje uit de boom.

1

Eind oktober kwam het dagelijks be­ stuur van de vsNU met voorstellen om de organisatie flexibeler en de besluit­ vorming doorzichtiger te maken. Tot nu toe was de vereniging te weinig in staat om namens de universiteiten initiatie­ ven te nemen. Dat kwam mede door de

moeizame interne besluitvorming, dus moest de organisatie slagvaardiger wor­ den. Opvallend was vooral het voorstel om ­ onder bepaalde voorwaarden ­ de eis van unanimiteit te vervangen door besluitvorming bij gewone meerderheid. Uit eerste reacties blijkt dat de meeste universiteitsbesturen dat idee steunen, maar de uitwerking zal nog discussie kosten. De'R otterdamse collegevoorzit­ ter H.J. van der Molen (van wie boven­ genoemd citaat komt) vindt meerder­ heidsbesluiten zinnig voor echt landelij­ ke kwesties, maar niet voor zaken waar elke universiteit een eigen belang heeft. Zo heeft zijn 'jonge' instelling een ach­ terstand in onderzoeksbudget; anderen trekken dat niet graag recht. "En dan krijg ik niet graag een meerderheidsbe­ sluit opgedrongen", aldus Van der Molen. De Erasmus­universiteit wil ruimte om voor het eigen belang zelf aandacht

van de minister te vragen. En het VSNU­ plan laat die ruimte ook open. Maar liefst in drie stadia kan een instelling be­ sluiten af te haken en in deze kwestie zelf zijn belangen verder te behartigen. Te­ gelijk staat het de anderen dan wel vrij om verder samen op te trekken.

Agendabeheersing Drs. H.J. Brinkman, voorzitter van het vu­bestuur, zit op dezelfde lijn. Hij vindt beslissen bij meerderheid wel zin­ nig voor de 'agendabeheersing'. De af­ spraak of een kwestie gezamenlijk wordt aangepakt, moet immers niet door een kleine minderheid tegen te houden zijn. Bij gevoelige kwesties waar de universi­ teiten concurrenten zijn, vraagt hij zich echter af of de VSNU wel een rol te spe­ len heeft. Juridisch ziet hij daar zelfs geen basis voor: "De vereniging kan niet in de werkelijke bevoegdheden van uni­ versiteiten en minister treden. Ze kan

hoogstens adviseren." In Utrecht waarschuwt collegevoorzit­ ter drs. J.G.F. Veldhuis echter: "Als we alleen samen optreden in zaken van ge­ meenschappelijk belang, heeft de vsNU straks weinig te doen. "Belangen van de universiteiten lopen immers steeds vaker uiteen. Om toch samen te kunnen optreden, moet men volgens Veldhuis wellicht voor alle kwesties het principe van meerderheidsbesluiten aanvaarden ­ waarbij grote universiteiten meer stem­ men krijgen dan kleine. Inderdaad kun­ nen minderheden dan overruled wor­ den, maar dat hoort nu eenmaal bij de­ mocratie.

Confederatie Nog verder in zijn reactie op het nieu­ we plan gaat mr. C. van Lookeren Cam­ pagne van de universiteit Twente. Hij ziet de vsNU die nu nog slechts een dien­ stencentrum en platform voor overleg

met de minister is, eindelijk een stap in de goede richting maken. "Wij hebben altijd een confederatie gewild, waarin elke universiteit een deel van zijn zelfstandig­ heid zou inleveren." Nu gaat het dan een stukje die kant op. Volgens Van Lookeren is dit pas het begin. "Ook onderwerpen als de verde­ ling van studierichtingen en studenten, of de verdeling van dure onderzoeksker­ nen over de universiteiten zouden we zelf moeten aankunnen. Zolang we dat niet doen, doet de minister het." De stap naar meerderheidsbesluiten op alle gebieden vindt de Twentse bestuurder vanzelfsprekend, ook al zal het nooit leuk zijn bij de minderheid te horen. "Als je wil dat de vsNU een kruiwagen met kikkers blijft, dan moet je vooral bang zijn voor beslissing bij meerder­ heid. Dan blijft het ieder voor zich, en. God voor ons allen ­ waarbij de minister de rol van God mag spelen." «

Opmerkelijke transfer

-1>i*5Ï-S

"Ik geloof het wel, ja. Het is me niet noemd zal worden in Utrecht, maar dat opgevallen dat het aanzienlijk is afgeno­ het toch nog niet helemaal zeker is. ­, leerstoel delen met Griffiths bij diens men. Sommigen komen zelfs enthou­ "Utrechtse benoemingen zijn altijd sterk eventuele terugkeer. "Dat zou voor geen siast naar me toe en zeggen dat ze het afhankelijk van de wensen van de facul­ van beide partijen werken. Daarom is me niet kwalijk kunnen nemen dat ik teitsraad. Ik hoop het niet voor Van deze leerstoel aantrekkelijker voor mij," wegga, gezien de situatie met Griffiths. Zanden, maar stel nu dat ze niet aan Ik heb er niets van gemerkt dat het me zo'n duo­baan willen." verklaart Van Zanden. ­ Moet de faculteit Van Zan den geen ­ Maar die leerstoel in Utrecht moet u toch persoonlijk nagedragen wordt." . ook delen? ­ Het is natuurlijk wel een hele slag voor worst voor de neus hangen om hem te be­ ­' Jawel, maar dat heb ik zelf zo uitgeko­ de faculteit om een pionier met an derhalf houden? zen en bepaald. Ik denk dat ik met Prak miljoen te zien vertrekken. "Dat moeten we allemaal nog maar wel samen kan werken. Dat klinkt alle­ "Ja, wat moet ik ervan zeggen? Dat kan eens zien. Zover is het nog niet. Het is maal erg onvriendelijk, maar zo is het ik niet ontkennen. Maar als Griffiths te­ niet zo gemakkelijk om Van Zanden een niet bedoeld. We hebben samen ideeën rugkomt, heeft de faculteit daar ook worst voor te houden, aangezien hij de over het opzetten van toekomstige pro­ weer een uitstekende en misschien zelfs vervanger is van Griffiths. We kunnen jecten. Niet dat Griffiths en ik intellec­ wel betere kracht aan. Of het nou uit­ hem maar weinig garanderen op het tueel niet op dezelfde lijn zaten, maar eindelijk zo'n verlies is als ik wegga, daar ogenblik. Er zijn allerhande besprekin­ het is meer een kwestie van persoonlijk­ moeten anderen zich maar over uitspre­ gen gaande over de situatie die zich hier heid. Bovendien denk ik dat in Utrecht ken." zal voordoen. We moeten bijvoorbeeld de mogelijkheden groter zijn om projec­ ­ Heeft het faculteitsbestuur geen pogingen contact hebben met Griffiths. Hij heeft ten op te zetten en Aio's te werven. Die gedaan om u te behouden? ons nog niets gezegd over zijn plannen. .mogelijkheden zijn binnen de Letteren­ "Nee. Misschien is men toch wel op­ Binnenkort is hij hier voor een promotie. faculteit van de vu zeer beperkt vanwe­ gelucht dat dat ingewikkelde verhaal De bespreking over de terugkeer van ge de grote financiële problemen." met Griffiths en mij nu opgelost gaat Griffiths en daarmee de voortgang van onze afdeling sociaal­economische ge­ ­ Wat vindt men binnen de faculteit van worden." uw vertrek? De decaan van de Letterenfaculteit, schiedenis is voor de faculteit natuurlijk "Ja, dat weet ik niet; dat moet u de prof dr. E. Ibsch, wil nog niet al te veel van groot belang." |mensen zelf vragen." kwijt over het vertrek van Van Zanden. Griffiths was niet bereid tot commen­ Van Zanden: 'Het wordt me niet persoonlijk nagedr agen' Ze zegt dat hij waarschijnlijk wel be­ taar. Wordt u nog gegroet op de gang? Foto Bram de Hollander :v e r V O

g

p a g i n a

VU trekt geen extra religieuze studenten Studenten kiezen voor onderwijs in de buurt Frank Steenk amp Universiteiten en hogescholen in ons land halen het gros van hun studenten nog altijd uit de eigen regio. Met name de grote instellin­ gen in de R andstad blijken uiterst provinciaal. Het meest 'nationaal' is de bevolking van specialistische instellingen als de Landbouwuni­ versiteit, de TU's en de Hogeschool voor Toerisme. Verder hebben vooral katholieke uni­ versiteiten en gereformeerde hogescho­ len enige landelijke aantrekkings­ kracht. Om een beeld te krijgen van de regio­ herkomst van studenten, namen amb­ tenaren van het ministerie van oiider­ wijs de inschrijvingsgegegens onder de loep. De twee Amsterdamse universi­ teiten hebben van alle universiteiten het hoogste percentage studenten uit de eigen regio: de UVA haalt ruim 55, de vu bijna 54 procent uit zuidelijk Noord­Holland. Ook Leiden haalt zijn studenten vooral om de hoek: 51 pro­ cent komt uit noordelijk Zuid­Holland. Minder dan een kwart van de studen­ ten bij deze drie instellingen komt van buiten de R andstad. Dat juist de instellingen in de R and­

stad zo weinig studenten van ver weg trekken, is in zekere zin logisch. Ze be­ vinden zich in de grootste 'markt' van schoolverlaters. Toch blijken ook de universiteiten van Limburg en Gronin­ gen meer dan de helft van hun studen­ ten uit de eigen en de direct aangren­ zende regio's te halen. De studenten­ bevolking van het centraal gelegen Utrecht is iets gevarieerder van samen­ stelling.

Twente Dat studenten hun studiekeuze niet volledig laten afhangen van het aanbod in de regio, bewijst de samenstelling van de populatie in Wageningen en bij de drie TU'TU'S. Verreweg het meest 'nationaal' is de Landbouwimiversiteit: zowel Zuid­Limburg als Friesland le­ veren elk 4 procent van de Wageningse studenten. Ook de TU in Twente haalt studenten uit alle hoeken van het land. En dan is er nog de factor geloof, waarvan bovenregionale aantrekkings­ kracht verwacht mag worden. Voor de gereformeerde universiteiten gaat dat nauwelijks op (zie het regionale karak­ ter van de vu), voor de katholieke wel. Nijmegen en ­ in mindere mate ­ Til­ burg trekken een fors deel van hun stu­ denten van elders. In het HBO blijken juist enkele gereformeerde scholen sterk landelijk gericht.

'Uitvoering reoi^anisatie Letteren veel te traag' De faculteitsraad van Letteren is boos over de manier waarop het col­ lege van bestuur de reorganisatie af­ handelt. Enkele raadsleden drongen er afgelopen vrijdag op aan bij het college van dekanen te informeren of het college van bestuur ook zo langzaam te werk gaat bij reorgani­ saties bij andere faculteiten. De faculteitsraad sprak in november vorig jaar al haar oordeel uit over het plan van de reorganisatiecommissie. Di­ verse medewerkers verkeren sindsdien in onzekerheid over hun toekomst. Van het aanvankelijke reorganisatieplan is nog maar een klein deel uitgevoerd. Al­ leen Fries is deze zomer opgeheven. De andere voorstellen waren aanvan­

kelijk aangehouden tot twee commissies (voor de Kleine letteren en voor Klassie­ ke Talen) rapport hadden uitgebracht. Dit is inmiddels gebeurd. Over de toe­ komst van arabistiek en Griekse en La­ tijn bestaat echter nog altijd onduidelijk­ heid. Het college van bestuur heeft tot nu toen alleen laten weten dat het ont­ slag van de top­arabisten Daiber en Raven niet door kan gaan, omdat dit te hoge wachtgelden met zich meebrengt. De twee lijken behouden te kunnen worden voor de vu, omdat het college van bestuur een ton beschikbaar heeft gesteld voor een interfacultair bijvak is­ lamologie, waarin ook Daiber en R aven een plaats krijgen. Dit bedrag is volgens het faculteitsbestuur echter onvoldoen­ de. Volgens raadslid Zuiderent zijn er landelijk gelden beschikbaar waar de

arabisten naar zou kunnen meedingen. De Insist Meijering sprak de hoop uit dat de vu beter haar best zal doen om deze gelden in de wacht te slepen dan in­ dertijd is gebeurd bij het Fries. Raadslid Zuiderent wees er ook op dat de vacaturestop die van kracht is bij Let­ teren inmiddels erg voelbaar wordt. Me­ dewerkers die te maken hebben met af­ lopende contracten nemen de wijk naar elders. "Ik denk dat tegen de tijd dat het college van bestuur komt met het defini­ tieve reorganisatieplan, er niemand meer is om het in ontvangst te nemen. In iedere vechtspon gelden regels voor de tijd dat een wurggreep mag duren, maar hier blijkbaar niet." R aadslid Schenke­ veld viel hem bij en noemde de situatie "schandalig" en "onbehoorlijk bestuur". (FvK)

ISO: scliulden barrière voor deelname onderwijs De studiefinanciering heeft de toe­ gankelijkheid van het wetenschap­ pelijk onderwijs eerder geringer dan groter gemaakt. D a t komt vooral door de hoge schulden die studen­ ten opbouwen. Het argument dat de afgestudeerde al­ leen hoeft terug te betalen als hij genoeg verdient, geldt niet omdat die regeling heel omslachtig is en bovendien zeer on­ bekend. Dat is de mening van de lande­ lijke studentenorganisatie iso over het

evaluatierapport Vijfjaar WSP. De studentenorganisatie komt tot aan­ zienlijk negatievere conclusies over het vijf jaar oude stelsel dan het ministerie. Van de twee hoofddoelstellingen, oude­ ronafhankelijkheid en toegankelijkheid, is niets terecht gekomen, vindt de iso. Die eerste conclusie is zo langzamer­ hand niet verwonderlijk meer, want mi­ nister R itzen heeft uitdrukkelijk laten weten dat hij daar niet bepaald aan hecht. Toegankelijkheid is voor R itzen doelstelling nummer één.

Volgens de iso is ook van waarborg van toegankelijkheid echter geen sprake. De hoge studieschulden die studenten oplopen, vormen wel degelijk een bar­ rière. Minister R itzen voert steeds aan, dat dat niet nodig is: terugbetalen hoeft immers alleen als je salaris daar hoog ge­ noeg voor is. Maar dat vindt de iso onzin. Veel studenten zijn van die rege­ ling niet op de hoogte. Bovendien is de draagkrachtmeting een omslachtige pro­ cedure die elk jaar opnieuw aangevraagd moet worden. (MvL)

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact.

Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use.

Printen